ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༨. ས་ཏྟེ་སུ ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཙ ཨེ་ཀ་ཙྩཾ ས་སྶ་ཏཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏོ, ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དོ. སོ ཨེ་ཏེ་སཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ. ཏེ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏོ ཝཱ་དོ དི་ཊྛི ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱ’’ཏི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨེ་ཀ་ཙྩ་ཨ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ དི་པ་ད་སྶ་པི ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ན་ནུ ཙ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཏ་ད་ཉྙ་སྶ ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ ཨ་ས་སྶ་ཏ་ཏཱ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནཾ སི་དྡྷ་མེ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི? ས་ཙྩཾ སི་དྡྷ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི ཨ་ཏྠ་ཏོ, ན པ་ན ས་དྡ་ཏོ. ཏ་སྨཱ སུ་པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩ་ཨ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ན ཧི ཨི་དྷ སཱ་ཝ་སེ་སཾ ཀ་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི དྷ་མྨ་སྶཱ་མཱི. ཨི་དྷཱཏི ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཨི་མ་སྨིཾ པ་དེ. ག་ཧི་ཏཱཏི ཝུ་ཏྟཱ, ཏ་ཐཱ ཙེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ད་སྶི་ཏོ. ཨི་དྷཱཏི ཝཱ ཨི་མི་སྶཱ དེ་ས་ནཱ་ཡ. ཏ་ཐཱ ཧི པུ་རི་མ་ཀཱ ཏ་ཡོ ཝཱ་དཱ ས་ཏྟ་ཝ་སེ་ན, ཙ་ཏུ་ཏྠོ ས་ངྑཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཝི་བྷ་ཏྟོ. ‘‘ས་ངྑཱ་རེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཨི་དཾ ཏེ་ཧི ས་སྶ་ཏ་བྷཱ་ཝེ་ན ག་ཡ྄ཧ་མཱ་ནཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ས་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ, ན པ་ནེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀ་མ་ཏ་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན. ཏ་སྶ ཧི ས་སྶ་ཏཱ་བྷི་མ་ཏཾ ཨ་ས་ངྑ་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ལ་དྡྷི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘ཙི་ཏྟ་ནྟི ཝཱ…པེ… ཋ་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ན ཧི ཡ་སྶ བྷཱ་ཝ་སྶ པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཏ་སྶེ་ཝ ནི་ཙྩ་དྷུ་ཝཱ་དི་བྷཱ་ཝོ ཨ་ནུ་མྨ་ཏྟ་ཀེ་ན ས་ཀྐཱ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏུཾ. ཨེ་ཏེ་ན ‘‘ཨུ་པྤཱ་ད་ཝ་ཡ་དྷུ་ཝ་ཏཱ་ཡུ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཱ སི་ཡཱ ནི་ཙྩཱ, སི་ཡཱ ཨ་ནི་ཙྩཱ སི་ཡཱ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ཝ་ཏྟ་སྶ ས་ཏྟ་བྷ་ངྒ་ཝཱ་ད་སྶ ཨ་ཡུ་ཏྟ་ཏཱ ཝི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཧོ་ཏི.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ཨ་ཡུ་ཏྟ་ཏཱ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ནཱ – ཡ་དི ‘‘ཡེ་ན ས་བྷཱ་ཝེ་ན ཡོ དྷ་མྨོ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏེ་ནེ་ཝ ས་བྷཱ་ཝེ་ན སོ དྷ་མྨོ ན་ཏྠཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཙྩེ་ཡྻ, སི་ཡཱ ཨ་ནེ་ཀ་ནྟ་ཝཱ་དོ. ཨ་ཐ ཨ་ཉྙེ་ན, སི་ཡཱ ན ཨ་ནེ་ཀ་ནྟ་ཝཱ་དོ. ན ཙེ་ཏྠ དེ་ས་ནྟ་རཱ་དི་ས་མྦ་ནྡྷ་བྷཱ་ཝོ ཡུ་ཏྟོ ཝ་ཏྟུཾ ཏ་སྶ ས་བྦ་ལོ་ཀ་སི་དྡྷ་ཏྟཱ, ཝི་ཝཱ་དཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཡེ པ་ན ཝ་ད་ནྟི ‘‘ཡ་ཐཱ སུ་ཝ་ཎྞ་གྷ་ཊེ་ན མ་ཀུ་ཊེ ཀ་ཏེ གྷ་ཊ་བྷཱ་ཝོ ན་སྶ་ཏི, མ་ཀུ་ཊ་བྷཱ་ཝོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, སུ་ཝ་ཎྞ་བྷཱ་ཝོ ཏི་ཊྛ་ཏི་ཡེ་ཝ, ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ ཀོ་ཙི དྷ་མྨོ ན་སྶ་ཏི, ཀོ་ཙི དྷ་མྨོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ས་བྷཱ་ཝོ པ་ན ཏི་ཊྛ་ཏཱི’’ཏི. ཏེ ཝ་ཏྟ་བྦཱ ‘‘ཀིཾ ཏཾ སུ་ཝ་ཎྞཾ, ཡཾ གྷ་ཊེ མ་ཀུ་ཊེ ཙ ཨ་ཝ་ཊྛི་ཏཾ, ཡ་དི རཱུ་པཱ་དི, སོ ས་དྡོ ཝི་ཡ ཨ་ནི་ཙྩོ. ཨ་ཐ རཱུ་པཱ་དི ས་མཱུ་ཧོ, ས་མཱུ་ཧོ ནཱ་མ ས་མྨུ་ཏི་མ་ཏྟཾ. ན ཏ་སྶ ཨ་ཏྠི་ཏཱ ན་ཏྠི་ཏཱ ནི་ཙྩ་ཏཱ ཝཱ ལ་བྦྷ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ནེ་ཀ་ནྟ་ཝཱ་དོ ན སི་ཡཱ. དྷ་མྨཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨི་ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ན་ཉྙ་ཐཱ་སུ དོ་སོ ཝུ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་ད་ཝི་ཙཱ་ར་ཎཱ་ཡཾ. ཏ་སྨཱ སོ ཏ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་པི་ཙ ནི་ཙྩཱ་ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཏྟ་བྦ་རཱུ་པོ ཨ་ཏྟཱ ལོ་ཀོ ཙ པ་ར་མ་ཏྠ་ཏོ ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏཱ་པ་ཊི་ཛཱ་ན་ན་ཏོ ཡ་ཐཱ ནི་ཙྩཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ རཱུ་པཾ, ཡ་ཐཱ ཝཱ དཱི་པཱ་ད་ཡོ. ན ཧི དཱི་པཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ས་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ ནི་ཙྩཱ་ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཏྟ་བྦ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏཱ ས་ཀྐཱ ཝི་ཉྙཱ་ཏུཾ, ཛཱི་ཝ་སྶ ནི་ཙྩཱ་དཱི་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ རཱུ་པཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ས་ཏྟ་བྷ་ངྒ་སྶ ཝི་ཡ སེ་ས་བྷ་ངྒཱ་ན་མྤི ཨ་ས་མྦྷ་ཝོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ས་ཏྟ་བྷ་ངྒ་ཝཱ་ད་སྶ ཨ་ཡུ་ཏྟ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ཨི་སྶ་རོ ནི་ཙྩོ, ཨ་ཉྙེ ས་ཏྟཱ ཨ་ནི་ཙྩཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་དཱ ས་ཏྟེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨི་སྶ་ར་ཝཱ་དཱ. ‘‘པ་ར་མཱ་ཎ་ཝོ ནི་ཙྩཱ དྷུ་ཝཱ, ཨ་ཎུ་ཀཱ་ད་ཡོ ཨ་ནི་ཙྩཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་དཱ ས་ངྑཱ་རེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀཱ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཀཱ་ཎཱ་དཱ. ན་ནུ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩེ དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏཱ, ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨ་ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཝཱ་དེ ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ས་སྶ་ཏ་ཏཱ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ས་བྷཱ་ཝཱ་ཝ་བོ་དྷོ ཨེ་ཝ, ཏ་ཡི་དཾ ཀ་ཐཾ མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ན་ནྟི, ཀོ ཝཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ས་སྶ་ཏ་བྷཱ་ཝ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནཾ མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ན’’ནྟི? ཨ་ས་སྶ་ཏེ་སུ་ཡེ་ཝ པ་ན ཀེ་ས་ཉྩི དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་སྶ་ཏ་བྷཱ་ཝཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ ཨི་དྷ མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ནཾ. ཏེ་ན པ་ན ཨེ་ཀ་ཝཱ་རེ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་ན ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ས་སྶ་ཏ་བྷཱ་ཝཱ་ཝ་བོ་དྷོ ཝི་དཱུ་སི་ཏོ སཾ་ས་ཊྛ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝི་ས་སཾ་ས་ཊྛོ ཝི་ཡ ས་པྤི་མ་ཎྜོ ས་ཀི་ཙྩ་ཀ་ར་ཎཱ་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ ས་མྨཱ་ད་སྶ་ན་པ་ཀྑེ ཋ་པེ་ཏ་བྦ་ཏཾ ནཱ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི. ཨ་ས་སྶ་ཏ་བྷཱ་ཝེ་ན ནི་ཙྪི་ཏཱ་པི ཝཱ ཙ་ཀྑུ་ཨཱ་ད་ཡོ ས་མཱ་རོ་པི་ཏ་ཛཱི་ཝ་ས་བྷཱ་ཝཱ ཨེ་ཝ དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀེ་ཧི ག་ཡ྄ཧ་ནྟཱི་ཏི ཏ་ད་ཝ་བོ་དྷ་སྶ མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ན་བྷཱ་ཝོ ན ས་ཀྐཱ ནི་ཝཱ་རེ་ཏུཾ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཀྑུཾ ཨི་ཏི་པི…པེ… ཀཱ་ཡོ ཨི་ཏི་པི ཨ་ཡཾ མེ ཨ་ཏྟཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ས་ངྑ་ཏཱ་ཡ ས་ངྑ་ཏཱ་ཡ ཙ དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཝ་སེ་ན ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩེ དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏཱ, ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨ་ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟོ ཝི་བྷ་ཛྫ་ཝཱ་དོ་པི ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ་པ་ཀཱ་རཱ ཙོ་ད་ནཱ ཨ་ན་ཝ་ཀཱ་སཱ ཧོ་ཏི ཨ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་དྷ་མྨ་ས་བྷཱ་ཝ་ས་མྤ་ཊི་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
ཀཱ་མ་ཉྩེ་ཏྠ པུ་རི་མ་ཝཱ་དེ་པི ཨ་ས་སྶ་ཏཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ‘‘ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི ག་ཧ་ཎཾ ཝི་སེ་ས་ཏོ མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ནཾ, ས་སྶ་ཏཱ་ནཾ པ་ན ‘‘ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི གཱ་ཧོ ན མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ས་བྷཱ་ཝ་གྒ་ཧ་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨ་ས་སྶ་ཏེ་སུ་ཡེ་ཝ པ་ན ‘‘ཀེ་ཙི་དེ་ཝ དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏཱ, ཀེ་ཙི ཨ་ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི ག་ཧེ་ཏ་བྦ་དྷ་མྨེ་སུ ཝི་བྷཱ་ག་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ཨི་མ་སྶ ཝཱ་ད་སྶ ཝཱ་ད་ནྟ་ར་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ, ན ཙེ་ཏྠ ‘‘ས་མུ་དཱ་ཡ་ནྟོ་ག་དྷ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་དེ་ས་སྶ ས་པྤ་དེ་ས་ས་སྶ་ཏ་གྒཱ་ཧོ ནི་པྤ་དེ་ས་ས་སྶ་ཏ་གྒཱ་ཧེ ས་མོ་དྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ས་ཀྐཱ ཝ་ཏྟུཾ ཝཱ་དཱི ཏ་བྦི་ས་ཡ་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ཝཱ་ད་དྭ་ཡ་སྶ པ་ཝ་ཏྟ་ཏྟཱ. ཨ་ཉྙེ ཨེ་ཝ ཧི དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀཱ ‘‘ས་བྦེ དྷ་མྨཱ ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛཱ, ཨ་ཉྙེ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏཱ’’ཏི. ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ, ཨེ་ཀ་དེ་ས་པ་རི་གྒ་ཧོ ཙ ཝཱ་ད་དྭ་ཡ་སྶ པ་རི་བྱ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ. ཀི་ཉྩ བྷི་ཡྻོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷ་ས་མུ་སྶ་ཡེ ཨེ་ཀ་ཝི་དྷ་ས་མུ་སྶ་ཡེ ཙ ཁ་ནྡྷ་པ་བ་ནྡྷེ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཙ་ཏུ་བྦི་དྷོ་པི ཧི ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱི ཛཱ་ཏི་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷ་རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་ས་ནྣི་སྶ་ཡེ ཨེ་ཝ ཨ་རཱུ་པ་དྷ་མྨ་པུ་ཉྫེ ས་སྶ་ཏཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱི ཛཱ་ཏོ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ཨ་ནུ་སྶ་ཝཱ་དཱི་ཧི ཙ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་བྷེ་ད་གྒ་ཧ་ཎ་ཏོ. ཏ་ཐཱ ཙ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དི’’ནྟི (དཱི. ནི. ༡.༣༢) ‘‘ཙ་ཝ་ནྟི ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ནྟཱི’’ཏི ཙ ཨཱ་དི. ཝི་སེ་ས་ལཱ་བྷཱི ཨེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏི་ཀོ ཨ་ནུ་པ་དྷཱ་རི་ཏ་བྷེ་ད་ས་མུ་སྶ་ཡེ་ཝ དྷ་མྨ་པ་བ་ནྡྷེ ས་སྶ་ཏཱ་ཀཱ་ར་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནཾ ཛ་ནེ་སི ཨེ་ཀ་བྷ་ཝ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཁ་ནྡྷ་ས་ནྟཱ་ན་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཏ་ད་བྷི་ནི་ཝེ་ས་སྶ. ཏ་ཐཱ ཙ ཏཱི་སུ་པི ཝཱ་དེ་སུ ‘‘ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, ཏ་ཏོ པ་རཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཏྟ་ཀ་མེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ཀྐཱི་ནཾ པ་ན ས་སྶ་ཏེ་ཀ་ཙྩ་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱི་ནཾ ས་སྶ་ཏཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཝི་སེ་སོ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨ་ཝི་ས་ཡ་ཏཱ་ཡ སུ་པཱ་ཀ་ཊོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི.
༣༩. དཱི་གྷ་སྶ ཀཱ་ལ་སྶ ཨ་ཏི་ཀྐ་མེ་ནཱཏི ཝི་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཊྛཱ་ཡཱི་ནཾ ཨ་པ་ག་མེ་ན. ཨ་ནེ་ཀ་ཏྠ་ཏྟཱ དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ སཾ-ས་དྡེ་ན ཡུ་ཏྟོ ཝ་ཊྚ-ས་དྡོ ཝི་ནཱ་ས་ཝཱ་ཙཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཝི་ན་སྶ་ཏཱི’’ཏི, ས་ངྑ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་པ་ཏྟི་ཀ་ར་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ས་མུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཧི ཡཱ་ཝ ཨ་ཎུ་ས་ཧ་ག་ཏོ་པི ས་ངྑཱ་རོ ན ཧོ་ཏི, ཏཱ་ཝ ལོ་ཀོ སཾ་ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ལོ་ཀོཏི ཙེ་ཏྠ པ་ཐ་ཝཱི་ཨཱ་དི་བྷཱ་ཛ་ན་ལོ་ཀོ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཨུ་པ་རི་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ་སཱུཏི པ་རི་ཏྟ་སུ་བྷཱ་དཱི་སུ རཱུ་པཱི་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ་སུ. ཨ་གྒི་ནཱ ཧི ཀ་པྤ་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏཾ བ་ཧུ་ལཾ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀཱ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི. ཨ་རཱུ་པེ་སུ་ཝཱཏི ཝཱ-ས་དྡེ་ན སཾ་ཝ་ཊྚ་མཱ་ན་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ཉྙ་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ཝཱ་ཏི ཝི་ཀ་པྤ་ནཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ན ཧི ‘‘ས་བྦེ ཨ་པཱ་ཡ་ས་ཏྟཱ ཏ་དཱ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་བྷ་ཝེ་སུ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི’’ཏི ས་ཀྐཱ ཝི་ཉྙཱ་ཏུཾ ཨ་པཱ་ཡེ་སུ དཱི་གྷ་ཏ་མཱ་ཡུ་ཀཱ་ནཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཱུ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ས་ཏི་པི ས་བྦ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་མ་ན་སཱ ནི་བྦ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ བཱ་ཧི་ར་པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཝི་ནཱ མ་ན་སཱ་ཝ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏྟཱ ‘‘མ་ནོ་མ་ཡཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་ཏྟཱ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ཀཱ་མ་བྷ་ཝེ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀ་ས་ཏྟཱ་ན་མྤི མ་ནོ་མ་ཡ་བྷཱ་ཝོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི? ནཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏི་ས་ཡ་མ་ན་སཱ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟེ་སུ མ་ནོ་མ་ཡ་ཝོ་ཧཱ་ར་ཏོ་ཏི ད་སྶ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཛྷཱ་ན་མ་ནེ་ན ནི་བྦ་ཏྟ་ཏྟཱ མ་ནོ་མ་ཡཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་ཏྟཱ་ན་མྤི མ་ནོ་མ་ཡ་བྷཱ་ཝོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཙེ? ན, ཏ་ཏྠ བཱ་ཧི་ར་པ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏ་བྦ་ཏཱ་ས་ངྐཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ‘‘མ་ན་སཱ་ཝ ནི་བྦ་ཏྟཱ’’ཏི ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎཱ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ནི་རུ་ལ༹ྷོ ཝཱ་ཡཾ ལོ་ཀེ མ་ནོ་མ་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རོ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་ཏྟེ་སུ. ཏ་ཐཱ ཧི ‘‘ཨ་ནྣ་མ་ཡོ པཱ་ན་མ་ཡོ མ་ནོ་མ་ཡོ ཨཱ་ན་ནྡ་མ་ཡོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མ་ཡོ’’ཏི པ་ཉྩ་དྷཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཝེ་ད་ཝཱ་དི་ནོ ཝ་ད་ནྟི. ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དེ་པི ཝ་ཀྑ་ཏི ‘‘དི་བྦོ རཱུ་པཱི མ་ནོ་མ་ཡོ’’ཏི (དཱི. ནི. ༡.༨༦). སོ་བྷ་ནཱ པ་བྷཱ ཨེ་ཏེ་སུ ས་ནྟཱི་ཏི སུ་བྷཱ. ‘‘ཨུ་ཀྐཾ་སེ་ནཱ’’ཏི ཨཱ་བྷ་སྶ་ར་དེ་ཝེ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ, པ་རི་ཏྟཱ་བྷཱ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་བྷཱ པ་ན དྭེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཀ་པྤེ ཏི་ཊྛ་ནྟི. ཨ་ཊྛ་ཀ་པྤེཏི ཨ་ཊྛ མ་ཧཱ་ཀ་པྤེ.
༤༠. ས་ཎྛཱ་ཏཱིཏི ས་མྤ་ཏྟི་ཀ་ར་མ་ཧཱ་མེ་གྷ་ས་མུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཐ་ཝཱི་ས་ནྡྷཱ་ར་ཀུ་ད་ཀ་ཏཾ་ས་ནྡྷཱ་ར་ཀ་ཝཱ་ཡུ་མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི་ཨཱ་དཱི་ནཾ ས་མུ་པྤ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཋཱ་ཏི, ‘‘ས་མྦྷ་ཝ་ཏི’’ ཨི་ཙྩེ་ཝ ཝཱ ཨ་ཏྠོ ཨ་ནེ་ཀ་ཏྠ་ཏྟཱ དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ. པ་ཀ་ཏི་ཡཱཏི ས་བྷཱ་ཝེ་ན, ཏ་སྶ ‘‘སུ་ཉྙ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎ་མཱ་ཧ ‘‘ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ན་ཏྠི་ཏཱ་ཡཱ’’ཏི, ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, ཏེ་ན ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ཙྩཱ་ནི ཝི་མཱ་ནཱ་ནི ཏ་ཏྠ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙུ་ཏ་ཏྟཱ སུ་ཉྙཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ན ཨེ་ཝ་མི་ད་ནྟི ད་སྶེ་ཏི. བྲ་ཧྨ་པཱ་རི་ས་ཛྫ་བྲ་ཧྨ་པུ་རོ་ཧི་ཏ་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ་ནོ བྲ་ཧྨ་ཀཱ་ཡི་ཀཱ, ཏེ་སཾ ནི་ཝཱ་སོ བྷཱུ་མི་པི ‘‘བྲ་ཧྨ་ཀཱ་ཡི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཀ་མྨཾ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ ཨེ་ཏི་སྶཱ་ཏི ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨ་ཐ ཝཱ ཏ་ཏྠ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་པ་ཙྩ་ན་ཀ་ཀ་མྨ་སྶ ས་ཧ་ཀཱ་རཱི་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཀ་མྨ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཱ་ཏི ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨུ་ཏུ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨེ་ཏི་སྶཱ་ཏི ཨུ་ཏུ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ. ‘‘ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡ་ཨུ་ཏུ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ’’ཏི ཝཱ པཱ་ཋོ, ཀ་མྨ་ས་ཧཱ་ཡོ པ་ཙྩ་ཡོ, ཀ་མྨ་སྶ ཝཱ ས་ཧཱ་ཡ་བྷཱུ་ཏོ པ་ཙྩ་ཡོ ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡོ, སོ་ཝ ཨུ་ཏུ ཀ་མྨ་པ་ཙྩ་ཡ་ཨུ་ཏུ, སོ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨེ་ཏི་སྶཱ་ཏི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏྠཱཏི ‘‘བྲ་ཧྨ་ཝི་མཱ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཱ་ཡ བྲ་ཧྨ་ཀཱ་ཡི་ཀ་བྷཱུ་མི་ཡཱ. ཀ་ཐཾ པ་ཎཱི་ཏཱ་ཡ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་བྷཱུ་མི་ཡཾ ཋི་ཏཱ་ནཾ ཧཱི་ནཱ་ཡ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་བྷཱུ་མི་ཡཱ ཨུ་པ་པ་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཐ ས་ཏྟཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཨོ་ཏ་ར་ནྟཱིཏི ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ན་ཝ་སེ་ན ཧེ་ཊྛཱ་བྷཱུ་མིཾ ག་ཙྪ་ནྟི.
ཨ་པྤཱ་ཡུ་ཀེཏི ཡཾ ཨུ་ལཱ༹་རཾ པུ་ཉྙ་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏཾ, ཏ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནཱ་ར་ཧ་ཝི་པཱ་ཀ་པ་བ་ནྡྷ་ཏོ ཨ་པྤ་པ་རི་མཱ་ཎཱ་ཡུ་ཀེ. ཨཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎེ་ནེ་ཝཱཏི པ་ར་མཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎེ་ནེ་ཝ. ཀིཾ པ་ནེ་ཏཾ པ་ར་མཱ་ཡུ ནཱ་མ, ཀ་ཐཾ ཝཱ ཏཾ པ་རི་ཙྪི་ནྣ་པ་མཱ་ཎ་ནྟི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – ཡོ ཏེ་སཾ ཏེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏ་སྨིཾ ཏ་སྨིཾ བྷ་ཝ་ཝི་སེ་སེ པུ་རི་མ་སི་དྡྷ་བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཝ་སེ་ན ས་རཱི་རཱ་ཝ་ཡ་ཝ་ཝ་ཎྞ་ས་ཎྛཱ་ན་པ་མཱ་ཎཱ་དི་ཝི་སེ་སཱ ཝི་ཡ ཏཾ་ཏཾ་ག་ཏི་ནི་ཀཱ་ཡཱ་དཱི་སུ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ནི་ཡ་ཏ་པ་རི་ཙྪེ་དོ ག་བྦྷ་སེ་ཡྻ་ཀ་ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཀྐ་སོ་ཎི་ཏ་ཨུ་ཏུ་བྷོ་ཛ་ནཱ་དི ཨུ་ཏུ་ཨཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡུ་པྤ་ནྣ་པ་ཙྩ་ཡཱུ་པ་ཏྠ་མྦྷི་ཏོ ཝི་པཱ་ཀ་པ་བ་ནྡྷ་སྶ ཋི་ཏི་ཀཱ་ལ་ནི་ཡ་མོ, སོ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ཁ་ཎ་མ་ཏྟཱ་ཝ་ཊྛཱ་ཡཱི་ན་མྤི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ཧ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཋ་པ་ནཱ་ཀཱ་ར་ཝུ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ཀཱ་ནི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཡ་སྨཱ ན ཀེ་ཝ་ལཾ ནེ་སཾ ཁ་ཎ་ཋི་ཏི་ཡཱ ཨེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ནུ་པཱ་ལ་ཀཱ་ནི, ཨ་ཐ ཁོ ཡཱ་ཝ བྷ་ཝ་ངྒུ་པ་ཙྪེ་དཱ ཨ་ནུ་པ་བ་ནྡྷ་སྶ ཨ་ཝི་ཙྪེ་ད་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ་པི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ཡུ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏྟཱ ཀཱ་ར་ཎཱུ་པ་ཙཱ་རེ་ན ཨཱ་ཡུ, ཨུ་ཀྐཾ་ས་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན པ་ར་མཱ་ཡཱུ་ཏི ཙ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏཾ པ་ན དེ་ཝཱ་ནཾ ནེ་ར་ཡི་ཀཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུ་ཀཱ་ན་ཉྩ ནི་ཡ་ཏ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ, ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུ་ཀཱ་ནཾ པ་ན ཨེ་ཀ་ནྟ་ནི་ཡ་ཏ་པ་རི་ཙྪེ་ད་མེ་ཝ, ཨ་ཝ་སི་ཊྛ་མ་ནུ་སྶ་པེ་ཏ་ཏི་ར་ཙྪཱ་ནཱ་ནཾ པ་ན ཙི་ར་ཊྛི་ཏི་སཾ་ཝ་ཏྟ་ནི་ཀ་ཀ་མྨ་བ་ཧུ་ལེ ཀཱ་ལེ ཏཾ་ཀ་མྨ་ས་ཧི་ཏ་ས་ནྟཱ་ན་ཛ་ནི་ཏ་སུ་ཀྐ་སོ་ཎི་ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཏཾ་མཱུ་ལ་ཀཱ་ན་ཉྩ ཙ་ནྡ་སཱུ་རི་ཡ་ས་མ་ཝི་ས་མ་པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཱ་དི་ཛ་ནི་ཏ་ཨུ་ཏུ་ཨཱ་ཧཱ་རཱ་དི་ས་མ་ཝི་ས་མ པ་ཙྩ་ཡཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཙི་རཱ་ཙི་ར་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨ་ནི་ཡ་ཏ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ, ཏ་སྶ ཙ ཡ་ཐཱ པུ་རི་མ་སི་དྡྷ་བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཏཾ་ཏཾ་ག་ཏི་ནི་ཀཱ་ཡཱ་དཱི་སུ ཝ་ཎྞ་ས་ཎྛཱ་ནཱ་དི་ཝི་སེ་ས་ནི་ཡ་མོ སི་དྡྷོ ད་སྶ་ནཱ་ནུ་སྶ་ཝཱ་དཱི་ཧི, ཏ་ཐཱ ཨཱ་དི་ཏོ ག་ཧ་ཎ་སི་དྡྷི་ཡཱ. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་སུ ཏཱ་སུ ཨུ་པ་པ་ཏྟཱི་སུ ནི་བྦ་ཏྟ་ས་ཏྟཱ་ནཾ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ས་མ་པྤ་མཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཀཱ་ལཾ ད་སྶ་ནཱ་ནུ་སྶ་ཝེ་ཧི ལ་བྷི་ཏྭཱ ཏཾ པ་ར་མ་ཏཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་དི་ཏོ པ་རི་ཙྪེ་ད་ནི་ཡ་མོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཡ་སྨཱ པ་ན ཀ་མྨཾ ཏཱ་སུ ཏཱ་སུ ཨུ་པ་པ་ཏྟཱི་སུ ཡ་ཐཱ ཏཾ་ཏཾ་ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ནི་ཡ་ཏ་ཝ་ཎྞཱ་དི་ནི་བྦ་ཏྟ་ནེ ས་མ་ཏྠཾ, ཨེ་ཝཾ ནི་ཡ་ཏཱ་ཡུ་པ་རི་ཙྪེ་དཱ་སུ ཨུ་པ་པ་ཏྟཱི་སུ པ་རི་ཙྪེ་དཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ན ཝི་པཱ་ཀ་ནི་བྦ་ཏྟ་ནེ ས་མ་ཏྠཾ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ཡུ་པྤ་མཱ་ཎེ་ནེ་ཝ ཙ་ཝ་ནྟཱི’’ཏི. ཡ་སྨཱ པ་ན ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀ་ས་ཧཱ་ཡེ་ཧི ཨ་ནུ་པཱ་ལ་ཀ་པྤ་ཙྩ་ཡེ་ཧི ཨུ་པཱ་དི་ནྣ་ཀ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏ་བྦཱ་ཀཱ་རོ ཨ་ཏྠ་ཏོ པ་ར་མཱ་ཡུ, ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པ་རི་ཙྪེ་དཱ་ན་ཏི་ཀྐ་མ་ན་ཏོ ས་ཏི་པི ཀ་མྨཱ་ཝ་སེ་སེ ཋཱ་ནཾ ན ས་མྦྷ་ཝ་ཏི, ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཉྙ་བ་ལེ་ནེ་ཝ ཋཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏཱི’’ཏི. ཀ་པྤཾ ཝཱཏི ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻ་ཀ་པྤཾ ཝཱ ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཌྜྷཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཌྜྷ་ཀ་པྤ་ཏོ ཨཱུ་ན་མ་དྷི་ཀཾ ཝཱ་ཏི ཝི་ཀ་པྤ་ན་ཏྠོ ཝཱ-ས་དྡོ.
༤༡. ཨ་ན་བྷི་ར་ཏཱིཏི ཨེ་ཀ་ཝི་ཧཱ་རེ་ན ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི. སཱ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨ་ཉྙེ་ཧི ས་མཱ་ག་མི་ཙྪཱ ཧོ་ཏི, ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་པ་ར་སྶཱ་པི ས་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ག་མ་ན་པ་ཏྠ་ནཱ’’ཏི. པི་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ཝི་ར་ཧེ་ན པི་ཡ་ཝ་ཏྠུ་ཨ་ལཱ་བྷེ་ན ཝཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་གྷཱ་ཏོ ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏཱ, སཱ ཨ་ཏྠ་ཏོ དོ་མ་ན་སྶ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དོ ཡེ་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཊི་གྷ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ’’ཏི. དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཛྷཱ་ན་ར་ཏི་ཡཱ ར་མ་མཱ་ན་སྶ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཾ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི་ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ནྣཱ ‘‘མ་མ’’ནྟི ཙ ‘‘ཨ་ཧ’’ནྟི ཙ ག་ཧ་ཎ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་ཡོ ཨི་དྷ པ་རི་ཏ་སྶ་ནཱ. ཏཱ པ་ན ཙི་ཏྟ་སྶ པུ་རི་མཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡ ཙ་ལ་ནཾ ཀ་མྤ་ན་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་བྦི་ཛྫ་ནཱ ཕ་ནྡ་ནཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ཏ་སྶ་ནཱ་པི དི་ཊྛི་ཏ་སྶ་ནཱ་པི ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི. ཡཾ པ་ན ཨ་ཏྠུ་དྡྷཱ་རེ ‘‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ཏྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻུ་ནྟི ཨ་ཡཾ ཏ་ཎྷཱ་ཏ་སྶ་ནཱ ནཱ་མཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ དི་ཊྛི་ཏ་སྶ་ནཱ་ཡ ཝི་སུཾ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ ད་སྶེ་ནྟེ་ན ཏ་ཎྷཱ་ཏ་སྶ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཏ་ཏོ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ, ན པ་ན ཏ་ཏྠ དི་ཊྛི་ཏ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏཱ་ས་ཏ་སྶ་ནཱ ཙི་ཏྟུ་ཏྲཱ་སོ. བྷ་ཡཱ་ན་ཀནྟི བྷེ་ར་ཝཱ་ར་མྨ་ཎ་ནི་མི་ཏྟཾ བ་ལ་ཝ་བྷ་ཡཾ. ཏེ་ན ས་རཱི་ར་སྶ ཐ་དྡྷ་བྷཱ་ཝོ ཚ་མྦྷི་ཏ་ཏྟཾ བྷ་ཡཾ སཾ་ཝེ་གནྟི ཨེ་ཏྠ བྷ་ཡནྟི བྷ་ངྒཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཙི་ཎྞ་ནྟེ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ཏོ བྷཱ་ཡ་ན་ཝ་སེ་ན ཨུ་པྤ་ནྣཾ བྷ་ཡ་ཉཱ་ཎཾ. སཾ་ཝེ་གནྟི ས་ཧོ་ཏྟ་པྤ་ཉཱ་ཎཾ, ཨོ་ཏྟ་པྤ་མེ་ཝ ཝཱ. ས་ནྟཱ་སནྟི ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ནི་བྦི་དཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཧི ས་ངྑཱ་རེ་ཧི ས་ནྟ་སྶ་ན་ཉཱ་ཎཾ. ས་ཧ བྱཱ་ཡ་ཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, དོ་སཾ ཝཱ ཚཱ་དེ་ཏཱི་ཏི ས་ཧ་བྱོ, ས་ཧཱ་ཡོ, ཏ་སྶ བྷཱ་ཝཾ ས་ཧ་བྱ་ཏཾ.
༤༢. ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ ཨི་མེ ས་ཏྟེ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཡ་སྨཱ པ་ན སོ པཱ་སཾ་ས་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་ཏྟ་མ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ ‘‘ཏེ ས་ཏྟེ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ’’ཏི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ མ་ཉྙ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཛེ་ཊྛ་ཀོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི. ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ ད་སོཏི ད་སྶ་ནེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཱ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཙ་ནེ་ན, ཉེ་ཡྻ་ཝི་སེ་ས་པ་རི་གྒཱ་ཧི་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ ཨ་ནཱ་ཝ་ར་ཎ་ད་སྶཱ་ཝི་ཏཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་བྦཾ པ་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ’’ཏི. བྷཱུ་ཏ་བྷ་བྱཱ་ནནྟི ཨ་ཧེ་སུ་ནྟི བྷཱུ་ཏཱ, བྷ་ཝ་ནྟི བྷ་ཝི་སྶ་ནྟཱི་ཏི བྷ་བྱཱ, ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་ན ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ བྷ་བྱ-ས་དྡ་སྶ ཨ་ཏྠོ ད་སྶི་ཏོ. པ་ཋ་མ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎེཏི པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎེ. ཀི་ཉྩཱ་པི སོ བྲ་ཧྨཱ ཨ་ན་ཝ་ཊྛི་ཏ་ད་སྶ་ན་ཏྟཱ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་སྶ པུ་རི་མ་ཏ་ར་ཛཱ་ཏི་པ་རི་ཙི་ཏ་མྤི ཀ་མྨ་སྶ་ཀ་ཏ་ཉྙཱ་ཎཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཝི་ཀུ་བྦ་ནི་དྡྷི་ཝ་སེ་ན ཙི་ཏྟུ་པྤ་ཏྟི་མ་ཏྟ་པ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ས་ཏྟ་ནི་མྨཱ་ནེ་ན ཝི་པ་ལླ་ཊྛོ ‘‘ཨ་ཧཾ ཨི་སྶ་རོ ཀ་ཏྟཱ ནི་མྨཱ་ཏཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟ་ད་སྶ་ནཾ པ་ཀྑ་ནྡ་མཱ་ནོ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ཏི་ཊྛི་ཏོ, ན པ་ཏི་ཊྛཱ་པ་ན་ཝ་སེ་ན ‘‘ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ, པ་ཏི་ཊྛཱ་པ་ན་ཀྐ་མེ་ནེ་ཝ པ་ན ཏ་སྶ སོ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ ཛཱ་ཏོ་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ཀཱ་ར་ཎ་ཏོ སཱ་དྷེ་ཏུ་ཀཱ་མོ’’ཏི, ‘‘པ་ཊི་ཉྙཾ ཀ་ཏྭཱ’’ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ མ་ནོ་པ་ཎི་དྷཱིཏི མ་ན་སཱ ཨེ་ཝ པ་ཏྠ་ནཱ, ཏ་ཐཱ ཙི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟི་མ་ཏྟ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, ཨི་ཏྠ་བྷཱ་ཝནྟི ཨི་ད་པྤ་ཀཱ་ར་ཏཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན ཨི་ཏྠ་ནྟི བྲ་ཧྨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ‘‘བྲ་ཧྨ་བྷཱ་ཝ་ནྟི ཨ་ཏྠོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ན་ནུ ཙ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ས་མ་ན་ནྟ་རཾ ‘‘ཨི་མི་སྶཱ ནཱ་མ ག་ཏི་ཡཱ ཙ་ཝི་ཏྭཱ ཨི་མི་ནཱ ནཱ་མ ཀ་མྨུ་ནཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣཱ’’ཏི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི? ས་ཙྩཾ ཧོ་ཏི, སཱ པ་ན པུ་རི་མ་ཛཱ་ཏཱི་སུ ཀ་མྨ་སྶ་ཀ་ཏ་ཉྙཱ་ཎེ ས་མྨ་དེ་ཝ ནི་ཝི་ཊྛ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཱ་ནཾ. ཨི་མེ པ་ན ས་ཏྟཱ པུ་རི་མཱ་སུ་པི ཛཱ་ཏཱི་སུ ཨི་སྶ་ར་ཀུ་ཏྟ་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན ཝི་ནི་བ་ནྡྷཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱ ཨ་ཧེ་སུ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨི་མི་ནཱ མ་ཡ’’ནྟི་ཨཱ་དི.
༤༣. ཨཱི་ས་ཏཱི་ཏི ཨཱི་སོ, ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏི ཨ་ཏྠོ. མ་ཧཱ ཨཱི་སོ མ་ཧེ་སོ, སུ་པྤ་ཏི་ཊྛ་མ་ཧེ་ས་ཏཱ་ཡ པ་ན པ་རེ་ཧི ‘‘མ་ཧེ་སོ’’ཏི ཨ་ཀྑཱ་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ མ་ཧེ་ས་ཀྑོ, ཨ་ཏི་ས་ཡེ་ན མ་ཧེ་ས་ཀྑོ མ་ཧེ་ས་ཀྑ་ཏ་རོཏི ཝ་ཙ་ན་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཡ་སྨཱ པ་ན སོ མ་ཧེ་ས་ཀྑ་བྷཱ་ཝོ ཨཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻ་པ་རི་ཝཱ་ར་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཨི་སྶ་རི་ཡ་པ་རི་ཝཱ་ར་ཝ་སེ་ན མ་ཧཱ་ཡ་ས་ཏ་རོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༤༤. ཨི་དྷེ་ཝ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱིཏི ཨི་མ་སྨིཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ ཨེ་ཝ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོཏི ཨེ་ཏྠ ཡནྟི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཀ་ར་ཎེ ཝཱ པ་ཙྩ་ཏྟ་ནི་དྡེ་སོ, ཡེ་ན ཋཱ་ནེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, ཀི་རི་ཡཱ་པ་རཱ་མ་ས་ནཾ ཝཱ. ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་དེ་ཏཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ག་མ་ནཾ, ཨེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ས ན་ཡོ ‘‘པ་བྦ་ཛ་ཏི, ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷིཾ ཕུ་ས་ཏི, པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཏེ་སུ་པི པ་དེ་སུ. ‘‘ཋཱ་ནཾ ཁོ པ་ནེ་ཏཾ བྷི་ཀྑ་ཝེ ཝི་ཛྫ་ཏི, ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ས་ཏྟོ’’ཏི ཨི་མ་ཉྷི པ་དཾ ‘‘པ་བྦ་ཛ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི པ་དེ་ཧི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦ་ནྟི.
༤༥. ཁི་ཌྜཱ་ཡ པ་དུ་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ནོ, ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ནོ ཨེ་ཝ ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཱ, ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སོ ཝཱ ཨེ་ཏེ་སཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཁི་ཌྜཱ་པ་དོ་སི་ཀཱ. ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ཝེ་ལཾ ཨ་ཏི་ཝེ་ལཾ, ཨཱ་ཧཱ་རཱུ་པ་བྷོ་ག་ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. མེ་ཐུ་ན་ས་མྤ་ཡོ་གེ་ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀ་སུ་ཁཾ ཀེ་ལི༹་ཧ་སྶ་སུ་ཁཾ ར་ཏི་དྷ་མྨོ ར་ཏི་ས་བྷཱ་ཝོ. ཨཱ་ཧཱ་རནྟི ཨེ་ཏྠ ཀོ དེ་ཝཱ་ནཾ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཀཱ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཝེ་ལཱ་ཏི? ས་བྦེ་ས་མྤི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་དེ་ཝཱ་ནཾ སུ་དྷཱ ཨཱ་ཧཱ་རོ, སཱ ཧེ་ཊྛི་མེ་ཧི ཨུ་པ་རི་མཱ་ནཾ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་མཱ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ དི་ཝ་ས་ཝ་སེ་ན དི་ཝ་སེ དི་ཝ་སེ བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཀེ་ཙི པ་ན ‘‘བི་ལཱ༹་ར་པ་ད་པྤ་མཱ་ཎཾ སུ་དྷཱ་ཧཱ་རཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟི, སོ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ ཋ་པི་ཏ་མ་ཏྟོ ཡཱ་ཝ ཀེ་ས་གྒ་ན་ཁ་གྒཱ ཀཱ་ཡཾ ཕ་ར་ཏི, ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ དི་ཝ་ས་ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ་དི་ཝ་སེ ཡཱ་པ་ན་ས་མ་ཏྠོ ཙ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ‘‘ནི་ར་ནྟ་རཾ ཁཱ་ད་ནྟཱ པི་ཝ་ནྟཱ’’ཏི ཨི་དཾ པ་རི་ཀ་པྤ་ན་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ཀ་མྨ་ཛ་ཏེ་ཛ་སྶ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝོ ཨུ་ལཱ༹་ར་པུ་ཉྙ་ནི་བྦ་ཏྟ་ཏྟཱ, ཨུ་ལཱ༹་ར་ག་རུ་སི་ནི་དྡྷ་སུ་དྷཱ་ཧཱ་ར་ཛཱི་ར་ཎ་ཏོ ཙ. ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡ་སྶ མ་ནྡ་བྷཱ་ཝོ མུ་དུ་སུ་ཁུ་མཱ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ་ནེ་ཝ ཧི བྷ་ག་ཝཱ ཨི་ནྡ་སཱ་ལ་གུ་ཧཱ་ཡཾ པ་ཀ་ཏི་པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ས་ཎྛཱ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཾ ས་ཀྐཾ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ་ནཾ ‘‘ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏེ་སནྟི མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ. ཝ་ཏྠུནྟི ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡཾ. ཀེ་ཙཱི་ཏི ཨ་བྷ་ཡ་གི་རི་ཝཱ་སི་ནོ.
༤༧. མ་ནེ་ནཱཏི ཨི་སྶཱ་པ་ཀ་ཏ་ཏྟཱ པ་དུ་ཊྛེ་ན མ་ན་སཱ. ཨུ་སཱུ་ཡཱ་ཝ་སེ་ན མ་ན་སོ་ཝ པ་དོ་སོ མ་ནོ་པ་དོ་སོ, སོ ཨེ་ཏེ་སཾ ཨ་ཏྠི ཝི་ནཱ་ས་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏོ་ཏི མ་ནོ་པ་དོ་སི་ཀཱཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨ་ཀུ་དྡྷོ ར་ཀྑ་ཏཱིཏི ཀུ་དྡྷ་སྶ སོ ཀོ་དྷོ ཨི་ཏ་ར་སྨིཾ ཨ་ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟེ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ནོ ཨེ་ཀ་ཝཱ་ར་མེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནཱ་སེ་ཝ་ནོ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི ཨུ་ད་ཀ་ནྟཾ པ་ཏྭཱ ཨ་གྒི ཝི་ཡ ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨ་ཀུ་དྡྷོ ཏཾ ཙ་ཝ་ན་ཏོ ར་ཀྑ་ཏི, ཨུ་བྷོ་སུ པ་ན ཀུ་དྡྷེ་སུ བྷི་ཡྻོ བྷི་ཡྻོ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་མྷི པ་རི་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཏི་ཁི་ཎ་ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རོ ནི་སྶ་ཡ་ད་ཧ་ན་ར་སོ ཀོ་དྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནོ ཧ་ད་ཡ་ཝ་ཏྠུཾ ནི་ད་ཧ་ནྟོ ཨ་ཙྩ་ནྟ་སུ་ཁུ་མཱ་ལ་ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡཾ ཝི་ནཱ་སེ་ཏི, ཏ་ཏོ ས་ཀ་ལོ་པི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨུ་བྷོ་སུ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཐཱ ཙཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཱ ཀི་ལ་ནྟ་ཀཱ་ཡཱ…པེ… ཙ་ཝ་ནྟཱི’’ཏི. དྷ་མྨ་ཏཱཏི དྷ་མྨ་ནི་ཡཱ་མོ. སོ ཙ ཏེ་སཾ ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡ་སྶ མ་ནྡ་ཏཱ་ཡ, ཏ་ཐཱ་ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀ་ཀོ་དྷ་སྶ ཙ བ་ལ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཋཱ་ན་སོ ཙ་ཝ་ནཾ, ཏེ་སཾ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
༤༩. ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ བྷེ་དཾ པ་སྶ་ཏཱིཏི ཝི་རོ་དྷི་པ་ཙྩ་ཡ་ས་ནྣི་པཱ་ཏེ ཝི་ཀཱ་རཱ་པ་ཏྟི་ད་སྶ་ན་ཏོ, ཨ་ནྟེ ཙ ཨ་ད་སྶ་ནཱུ་པ་ག་མ་ན་ཏོ ཝི་ནཱ་སཾ པ་སྶ་ཏི ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏྟཱ རཱུ་པ་དྷ་མྨ་བྷེ་ད་སྶ. པ་ཙྩ་ཡཾ ད་ཏྭཱཏི ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ཡོ ཧུ་ཏྭཱ. ‘‘བ་ལ་ཝ་ཏ་ར’’ནྟི ཙི་ཏྟ་སྶ ལ་ཧུ་ཏ་རཾ བྷེ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཐཱ ཧི ཨེ་ཀ་སྨིཾ རཱུ་པེ དྷ་ར་ནྟེ་ཡེ་ཝ སོ་ལ༹་ས ཙི་ཏྟཱ་ནི བྷི་ཛྫ་ནྟི. བྷེ་དཾ ན པ་སྶ་ཏཱིཏི ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ བྷི་ཛྫ་ནྟ་མྤི ཙི་ཏྟཾ པ་ར་སྶ ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཝ བྷི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི པུ་རི་མ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཝི་ཡ པ་ཙྪི་མ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ བྷཱ་ཝ་པ་ཀྑོ བ་ལ་ཝ་ཏ་རོ པཱ་ཀ་ཊོ ཙ ཧོ་ཏི, ན ཨ་བྷཱ་ཝ་པ་ཀྑོ་ཏི ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་ནཱ་སཾ ན པ་སྶ་ཏི, ཨ་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠོ ཨ་ལཱ་ཏ་ཙ་ཀྐ་ད་སྶ་ནེ་ན སུ་པཱ་ཀ་ཊོ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཡ་སྨཱ པ་ན ཏ་ཀྐཱི་ཝཱ་དཱི ནཱ་ན་ཏྟ་ན་ཡ་སྶ དཱུ་ར་ཏ་ར་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀ་ཏྟ་ན་ཡ་སྶ་པི མི་ཙྪཱ་ག་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཡ་དེ་ཝི་དཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ས་བྦ་དཱ་པི ཨེ་ཀ་རཱུ་པེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་ཏྟཱ ནི་ཙྩོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཾ ཛ་ནེ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘སོ ཏཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ’’ཏི་ཨཱ་དི.