༩. ཝེ་སཱ་ལཱི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༩༨༥. ན་ཝ་མེ ཝེ་སཱ་ལི་ཡནྟི ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མ་ཀེ ཨི་ཏྠི་ལི་ངྒ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཝོ་ཧཱ་རེ ན་ག་རེ. ཏ་ཉྷི ན་ག་རཾ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ པཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་ཀྑེ་པ་ཝ་ཌྜྷ་ནེ་ན ཝི་སཱ་ལཱི་བྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ ཝེ་སཱ་ལཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨི་ད་མྤི ཙ ན་ག་རཾ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟེ་ཡེ་ཝ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཝེ་པུ་ལླ་ཏཾ པ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ གོ་ཙ་ར་གཱ་མཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་ས་ཊྛཱ་ན་མཱ་ཧ མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡནྟི. ཏ་ཏྠ མ་ཧཱ་ཝ་ནཾ ནཱ་མ ས་ཡཾ་ཛཱ་ཏཾ ཨ་རོ་པི་མཾ ས་པ་རི་ཙྪེ་དཾ མ་ཧ་ནྟཾ ཝ་ནཾ. ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སཱ་མ་ནྟཱ པ་ན མ་ཧཱ་ཝ་ནཾ ཧི་མ་ཝ་ནྟེ་ན ས་ཧ ཨེ་ཀཱ་བ་དྡྷཾ ཨ་པ་རི་ཙྪེ་དཾ ཧུ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡཾ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཋི་ཏཾ. ཨི་དཾ ཏཱ་དི་སཾ ན ཧོ་ཏི, ས་པ་རི་ཙྪེ་དཾ མ་ཧ་ནྟཾ ཝ་ན་ནྟི མ་ཧཱ་ཝ་ནཾ. ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ པ་ན མ་ཧཱ་ཝ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀ་ཏེ ཨཱ་རཱ་མེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་རཾ ཨ་ནྟོ་ཀ་ཏྭཱ ཧཾ་ས་ཝ་ཊྚ་ཀ་ཙྪ་ནྣེ་ན ཀ་ཏཱ ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ས་མྤ་ནྣཱ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་སུ་བྷ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏཱིཏི ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི ཨ་སུ་བྷཱ་ཀཱ་ར་ས་ནྡ་སྶ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟཾ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཙྪ་ནྡ་ནཱི་ཡ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ཏྠི ཨི་མ་སྨིཾ ཀཱ་ཡེ ཀེ་སཱ ལོ་མཱ ན་ཁཱ ད་ནྟཱ…པེ… མུ་ཏྟ་ནྟི. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མ་སྨིཾ བྱཱ་མ་མ་ཏྟེ ཀ་ལེ༹་ཝ་རེ ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན་པི ཝི་ཙི་ན་ནྟོ ན ཀོ་ཙི ཀི་ཉྩི མུ་ཏྟཾ ཝཱ མ་ཎིཾ ཝཱ ཝེ་ལུ༹་རི་ཡཾ ཝཱ ཨ་ག་རུཾ ཝཱ ཙ་ནྡ་ནཾ ཝཱ ཀུ་ངྐུ་མཾ ཝཱ ཀ་པྤུ་རཾ ཝཱ ཝཱ་ས་ཙུ་ཎྞཱ་དིཾ ཝཱ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟ་མྤི སུ་ཙི་བྷཱ་ཝཾ པ་སྶ་ཏི, ཨ་ཐ ཁོ པ་ར་མ་དུ་གྒ་ནྡྷཾ ཛེ་གུ་ཙྪ་ཨ་སྶི་རི་ཀ་ད་སྶ་ནཾ ཀེ་ས་ལོ་མཱ་དི་ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཾ ཨ་སུ་ཙི་མེ་ཝ པ་སྶ་ཏི, ཏ་སྨཱ ན ཨེ་ཏྠ ཚ་ནྡོ ཝཱ རཱ་གོ ཝཱ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ. ཡེ་པི ཨུ་ཏྟ་མ་ངྒེ སི་ར་སི ཛཱ་ཏཱ ཀེ་སཱ ནཱ་མ, ཏེ་པི ཨ་སུ་བྷཱ ཙེ་ཝ ཨ་སུ་ཙི་ནོ ཙ པ་ཊི་ཀཱུ་ལཱ ཙ. སོ ཙ ནེ་སཾ ཨ་སུ་བྷཱ་སུ་ཙི་པ་ཊི་ཀཱུ་ལ་བྷཱ་ཝོ ཝ་ཎྞ་ཏོ་པི ས་ཎྛཱ་ན་ཏོ་པི ག་ནྡྷ་ཏོ་པི ཨཱ་ས་ཡ་ཏོ་པི ཨོ་ཀཱ་ས་ཏོ་པཱི་ཏི པ་ཉྩ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ལོ་མཱ་དཱི་ན་མྤཱི་ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པོ, ཝི་ཏྠཱ་རོ པ་ན ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༣༠༧) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཀ་མེ་ཀ་སྨིཾ ཀོ་ཊྛཱ་སེ པ་ཉྩ་པ་ཉྩ་པྤ་བྷེ་དེ་ན ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་སུ་བྷ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏི.
ཨ་སུ་བྷཱ་ཡ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏཱིཏི ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་སུ་བྷ་མཱ་ཏི་ཀཾ ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པ་ད་བྷཱ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ཏཾ ཝི་བྷ་ཛ་ནྟོ ཝ་ཎྞེ་ནྟོ ཨ་སུ་བྷཱ་ཡ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི. ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏཱིཏི ཡཱ ཨ་ཡཾ ཀེ་སཱ་དཱི་སུ ཝཱ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཱ་དཱི་སུ ཝཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བ་ཧི་དྡྷཱ་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ཨ་སུ་བྷཱ་ཀཱ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ ཝ་ཌྜྷ་ནཱ ཕཱ་ཏི་ཀ་མྨཾ, ཏ་སྶཱ ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཝ་ཎྞཾ བྷཱ་ས་ཏི, གུ་ཎཾ པ་རི་ཀི་ཏྟེ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ‘‘ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷི་ཡུ་ཏྟོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀེ་སཱ་དཱི་སུ ཝཱ ཝ་ཏྠཱུ་སུ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཱ་དཱི་སུ ཝཱ པ་ཉྩ་ངྒ་ཝི་པྤ་ཧཱི་ནཾ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཏི་ཝི་དྷ་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ད་ས་ལ་ཀྑ་ཎ་ས་མྤ་ནྣཾ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ཏི. སོ ཏཾ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཙི་ཏྟ་མ་ཉྫཱུ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་མ་ཏྠཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏཱི’’ཏི.
ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཾ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ཡི་ཏུནྟི ཨ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀཾ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཾ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ཡི་ཏུཾ ནི་ལཱི་ཡི་ཏུཾ ཨེ་ཀ་ཀོ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ ཨི་ཙྪཱ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ནཱ་མྷི ཀེ་ན་ཙི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ནཱཏི ཡོ ཨ་ཏྟ་ནཱ པ་ཡུ་ཏྟ་ཝཱ་ཙཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ མ་མ་ཏྠཱ་ཡ ས་དྡྷེ་སུ ཀུ་ལེ་སུ པ་ཊི་ཡ་ཏྟ་པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ མ་ཡ྄ཧཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ཏི, ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀཾ ཨེ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ནཱ་མྷི ཨ་ཉྙེ་ན ཀེ་ན་ཙི བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཝཱ ག་ཧ་ཊྛེ་ན ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ་ཏི.
ཀ་སྨཱ པ་ན ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་ཏི? ཨ་ཏཱི་ཏེ ཀི་ར པ་ཉྩ་ས་ཏཱ མི་ག་ལུ་དྡ་ཀཱ མ་ཧ་ཏཱི་ཧི ད་ཎྜ་ཝཱ་གུ་རཱ་དཱི་ཧི ཨ་ར་ཉྙཾ པ་རི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཧ་ཊྛ་ཏུ་ཊྛཱ ཨེ་ཀ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ མི་ག་པ་ཀྑི་གྷཱ་ཏ་ཀ་མྨེ་ན ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ནི་ར་ཡེ ཨུ་པྤ་ནྣཱ. ཏེ ཏ་ཏྠ པ་ཙྩི་ཏྭཱ པུ་བྦེ ཀ་ཏེ་ན ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨེ་ན མ་ནུ་སྶེ་སུ ཨུ་པྤ་ནྣཱ ཀ་ལྱཱ་ཎཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཝ་སེ་ན ས་བྦེ་པི བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫ་ཉྩ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད་ཉྩ ལ་བྷིཾ་སུ. ཏེ་སཾ ཏ་ཏོ མཱུ་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཏོ ཨ་ཝི་པ་ཀྐ་ཝི་པཱ་ཀཱ ཨ་པ་རཱ་པ་ར་ཙེ་ཏ་ནཱ ཏ་སྨིཾ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་ས་བྦྷ་ནྟ་རེ ཨ་ཏྟཱུ་པ་ཀྐ་མེ་ན ཙ པ་རཱུ་པ་ཀྐ་མེ་ན ཙ ཛཱི་ཝི་ཏཱུ་པ་ཙྪེ་དཱ་ཡ ཨོ་ཀཱ་ས་མ་ཀཱ་སི. ཏཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་དྡ་ས. ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ ཙ ནཱ་མ ན ས་ཀྐཱ ཀེ་ན་ཙི པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏུཾ. ཏེ་སུ ཙ བྷི་ཀྑཱུ་སུ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་པི ཨ་ཏྠི, སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ་པི. ཏ་ཏྠ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཨ་པྤ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀཱ, ཨི་ཏ་རེ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀཱ ནི་ཡ་ཏ་ག་ཏི་ཀཱ སུ་ག་ཏི་པ་རཱ་ཡ་ཎཱ, པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ ག་ཏི ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ.
ཨ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ཨི་མེ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཚ་ནྡ་རཱ་གེ་ན མ་ར་ཎ་བྷ་ཡ་བྷཱི་ཏཱ ན ས་ཀྑི་སྶ་ནྟི ག་ཏིཾ ཝི་སོ་དྷེ་ཏུཾ, ཧ་ནྡ ནེ་སཾ ཚ་ནྡ་རཱ་ག་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ཨ་སུ་བྷ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་མི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཝི་ག་ཏ་ཙྪ་ནྡ་རཱ་ག་ཏཱ་ཡ ག་ཏི་ཝི་སོ་དྷ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ས་གྒེ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ག་ཎྷི་སྶ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཏེ་སཾ མ་མ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཱ སཱ་ཏྠི་ཀཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཏ་ཏོ ཏེ་སཾ ཨ་ནུ་གྒ་ཧཱ་ཡ ཨ་སུ་བྷ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་སི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སཱི་སེ་ན, ནོ མ་ར་ཎ་ཝ་ཎྞ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན. ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཙ པ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཨི་མཾ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཾ མཾ བྷི་ཀྑཱུ པ་སྶི་སྶ་ནྟི, ‘ཨ་ཛྫ ཨེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ མ་ཏོ, ཨ་ཛྫ དྭེ…པེ… ཨ་ཛྫ ད་སཱ’ཏི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨཱ་རོ་ཙེ་སྶ་ནྟི, ཨ་ཡ་ཉྩ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀོ ན ས་ཀྐཱ མ་ཡཱ ཝཱ ཨ་ཉྙེ་ན ཝཱ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏུཾ, སྭཱ་ཧཾ ཏཾ སུ་ཏྭཱ་པི ཀིཾ ཀ་རི་སྶཱ་མི, ཀིཾ མེ ཨ་ན་ཏྠ་ཀེ་ན ཨ་ན་ཡ་བྱ་ས་ནེ་ན སུ་ཏེ་ན, ཧ་ནྡཱ་ཧཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ད་སྶ་ནཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི. ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཾ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ཡི་ཏུཾ, ནཱ་མྷི ཀེ་ན་ཙི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ནཱ’’ཏི.
ཨ་པ་རེ པ་ནཱ་ཧུ – ‘‘པ་རཱུ་པ་ཝཱ་ད་ཝི་ཝ་ཛྫ་ན་ཏྠཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྭཱ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ནོ’’ཏི. པ་རེ ཀི་ར བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཝ་དི་སྶ་ནྟི – ‘‘ཨ་ཡཾ ‘ས་བྦ་ཉྙཱུ ཨ་ཧཾ ས་དྡྷ་མྨ་ཝ་ར་ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི’ཏི པ་ཊི་ཛཱ་ན་མཱ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ་པི སཱ་ཝ་ཀེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ གྷཱ་ཏེ་ནྟེ ནི་ཝཱ་རེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ཀིཾ ཨ་ཉྙཾ ས་ཀྑི་སྶ་ཏཱི’’ཏི? ཏ་ཏྲ པ་ཎྜི་ཏཱ ཝ་ཀྑ་ནྟི – ‘‘བྷ་ག་ཝཱ པ་ཊི་ས་ལླཱ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ན ཨི་མཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཀོ་ཙི་སྶ ཨཱ་རོ་ཙ་ཡི་ཏཱ་པི ན་ཏྠི, ས་ཙེ ཛཱ་ནེ་ཡྻ ཨ་དྡྷཱ ནི་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨི་དཾ པ་ན ཨི་ཙྪཱ་མ་ཏྟཾ, པ་ཋ་མ་མེ་ཝེ་ཏྠ ཀཱ་ར་ཎཾ. ནཱ་སྶུ་དྷཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་སྶུ་དྷཱ་ཏི པ་ད་པཱུ་ར་ཎ་མ་ཏྟེ ཨ་ཝ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྠེ ཝཱ ནི་པཱ་ཏོ, ནེ་ཝ ཀོ་ཙི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི ཝ་ཎྞ་ས་ཎྛཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི ཝོ་ཀཱ་རོ ཨ་སྶཱ་ཏི ཨ་ནེ་ཀཱ་ཀཱ་ར་ཝོ་ཀཱ་རོ. ཨ་ནེ་ཀཱ་ཀཱ་ར་ཝོ་ཀི་ཎྞོ ཨ་ནེ་ཀཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་མྨི་སྶོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཀོ སོ? ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གོ, ཏཾ ཨ་ནེ་ཀཱ་ཀཱ་ར་ཝོ་ཀཱ་རཾ. ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟཱིཏི ཡུ་ཏྟ་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཨ་ཊྚཱི་ཡ་མཱ་ནཱཏི ཏེ་ན ཀཱ་ཡེ་ན ཨ་ཊྚཱ དུ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཧ་རཱ་ཡ་མཱ་ནཱཏི ལ་ཛྫ་མཱ་ནཱ. ཛི་གུ་ཙྪ་མཱ་ནཱཏི ཛི་གུ་ཙྪཾ ཨུ་པྤཱ་ད་ཡ་མཱ་ནཱ. ས་ཏྠ་ཧཱ་ར་ཀཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟཱིཏི ཛཱི་ཝི་ཏ་ཧ་ར་ཎ་ཀ་ས་ཏྠཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ ཏེ ས་ཏྠཾ པ་རི་ཡེ་སི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ནྟི, མི་ག་ལ་ཎྜི་ཀ་མྤི པ་ན ས་མ་ཎ་ཀུ་ཏྟ་ཀཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ, ‘‘སཱ་དྷུ ནོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ཙ ཨ་རི་ཡཱ ནེ་ཝ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ ཀ་རིཾ་སུ, ན ས་མཱ་ད་པེ་སུཾ, ན ས་མ་ནུ་ཉྙཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ པ་ན ས་བྦ་མ་ཀཾ་སུ.
པ་ཊི་ས་ལླཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏོཏི ཏེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ཏཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་ཀྑ་ཡ་པྤ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཨེ་ཀཱི་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝུ་ཊྛི་ཏོ ཛཱ་ན་ནྟོ་པི ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཝི་ཡ ཀ་ཐཱ་ས་མུ་ཊྛཱ་པ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི. ཀིཾ ནུ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཏ་ནུ་བྷཱུ་ཏོ ཝི་ཡ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོཏི ཨི་ཏོ, ཨཱ་ན་ནྡ, པུ་བྦེ བ་ཧཱུ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཀ་ཏོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི, ཨུ་དྡེ་སཾ པ་རི་པུ་ཙྪཾ ག་ཎྷ་ནྟི, ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི, ཨེ་ཀ་པ་ཛྫོ་ཏོ ཝི་ཡ ཨཱ་རཱ་མོ དི་སྶ་ཏི. ཨི་དཱ་ནི པ་ན ཨ་ཌྜྷ་མཱ་ས་མ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཏ་ནུ་བྷཱུ་ཏོ ཝི་ཡ ཏ་ནུ་ཀོ མ་ནྡོ ཨ་པྤ་ཀོ ཝི་ར་ལོ༹ ཝི་ཡ ཛཱ་ཏོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ. ཀིཾ ནུ ཁོ ཀཱ་ར་ཎཾ? ཀིཾ དི་སཱ་སུ པ་ཀྐ་ནྟཱ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི?
ཨ་ཐཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀེ་ན ཏེ་སཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་ཀྑ་ཡ་པྤ་ཏྟིཾ ཨ་ས་ལླ་ཀྑེ་ནྟོ ཨ་སུ་བྷ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་པ་ཙྩ་ཡཱ པ་ན ས་ལླ་ཀྑེ་ནྟོ ཏ་ཐཱ ཧི པ་ན, བྷ་ནྟེ བྷ་ག་ཝཱཏི་ཨཱ་དིཾ ཝ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཉྙཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཡཱ་ཙ་ནྟོ, སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཉྙཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏུ, ཡེ་ན བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧེ་ཡྻ. མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡཾ ཨོ་རོ་ཧ་ཎ་ཏི་ཏྠཱ་ནི ཝི་ཡ ཨ་ཉྙཱ་ནི་པི ད་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི, ད་ས་ཀ་སི་ཎ, ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན, བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་པ་བྷེ་དཱ་ནི བ་ཧཱུ་ནི ནི་བྦཱ་ནོ་རོ་ཧ་ཎ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི ས་ནྟི, ཏེ་སུ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ས་མ་སྶཱ་སེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏཱུ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ཨ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཐེ་རཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ནྟོ ཏེ་ན་ཧཱ་ན་ནྡཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཝེ་སཱ་ལིཾ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡཱཏི ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ས་མ་ནྟཱ གཱ་ཝུ་ཏེ་པི ཨ་ཌྜྷ་ཡོ་ཛ་ནེ་པི ཡཱ་ཝ་ཏི་ཀཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཏེ ས་བྦེ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ་ཧཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་བྦེ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་སཱ་ལཱ་ཡཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ་ཏྭཱཏི ཨ་ཏྟ་ནཱ ག་ནྟུཾ ཡུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ཡཾ ག་ནྟྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑཱུ པ་ཧི་ཎི་ཏྭཱ མུ་ཧུ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཨ་ན་ཝ་སེ་སེ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ན་སཱ་ལཱ་ཡཾ ས་མཱུ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ. ཡ་སྶ་དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཡ་མ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏོ, ཨེ་ས ཀཱ་ལོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀཱ་ཏུཾ, ཨ་ནུ་སཱ་ས་ནིཾ དཱ་ཏུཾ, ཨི་དཱ་ནི ཡ་སྶ ཏུ་མྷེ ཀཱ་ལཾ ཛཱ་ནཱ་ཐ, ཏཾ ཀཱ་ཏ་བྦ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི, ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེཏི. ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ ཙ པ་ན བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ པུ་བྦེ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏ་ཨ་སུ་བྷ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་ཉྙཾ པ་རི་ཡཱ་ཡཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟོ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷཱིཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷཱིཏི ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་པ་རི་གྒཱ་ཧི་ཀཱ་ཡ ས་ཏི་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ ས་མཱ་དྷི, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ཡཾ ཝཱ ས་མཱ་དྷི, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི. བྷཱ་ཝི་ཏོཏི ཨུ་པྤཱ་དི་ཏོ ཝ་ཌྜྷི་ཏོ ཝཱ. བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོཏི པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཀ་ཏོ. ས་ནྟོ ཙེ་ཝ པ་ཎཱི་ཏོ ཙཱཏི ས་ནྟོ ཙེ་ཝ པ་ཎཱི་ཏོ ཙེ་ཝ. ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ ཨེ་ཝ་ས་དྡེ་ན ནི་ཡ་མོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? ཨ་ཡ་ཉྷི ཡ་ཐཱ ཨ་སུ་བྷ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཀེ་ཝ་ལཾ པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཝ་སེ་ན ས་ནྟ་ཉྩ པ་ཎཱི་ཏ་ཉྩ, ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ པ་ན པ་ཊི་ཀཱུ་ལཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཙ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝ་སེ་ན ནེ་ཝ ས་ནྟཾ ན པ་ཎཱི་ཏཾ, ན ཨེ་ཝཾ ཀེ་ན་ཙི པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་ས་ནྟོ ཝཱ ཨ་པྤ་ཎཱི་ཏོ ཝཱ, ཨ་པི་ཙ ཁོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་ནྟ་ཏཱ་ཡ་པི ས་ནྟོ ཝཱུ་པ་ས་ནྟོ ནི་བྦུ་ཏོ, པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ཨ་ངྒ་ས་ནྟ་ཏཱ་ཡ་པི, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ་ཡ པ་ཎཱི་ཏོ ཨ་ཏི་ཏྟི་ཀ་རོ, ཨ་ངྒ་པ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ་ཡ་པཱི་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་ནྟོ ཙེ་ཝ པ་ཎཱི་ཏོ ཙཱ’’ཏི.
ཨ་སེ་ཙ་ན་ཀོ ཙ སུ་ཁོ ཙ ཝི་ཧཱ་རོཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན ནཱ་སྶ སེ་ཙ་ན་ནྟི ཨ་སེ་ཙ་ན་ཀོ, ཨ་ནཱ་སི་ཏྟ་ཀོ ཨ་བྦོ་ཀི་ཎྞོ པཱ་ཊི་ཡེ་ཀྐོ ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀོ, ན་ཏྠི ཨེ་ཏྠ པ་རི་ཀ་མྨེ་ན ཝཱ ཨུ་པ་ཙཱ་རེ་ན ཝཱ ས་ནྟ་ཏཱ, ཨཱ་དི་ས་མ་ནྣཱ་ཧཱ་ར་ཏོ པ་བྷུ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཝ ས་ནྟོ ཙ པ་ཎཱི་ཏོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀེ་ཙི ‘‘ཨ་སེ་ཙ་ན་ཀོ’’ཏི ཨ་ནཱ་སི་ཏྟ་ཀོ ཨོ་ཛ་ཝ་ནྟོ, ས་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཝ མ་དྷུ་རོ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཝ་མ་ཡཾ ཨ་སེ་ཙ་ན་ཀོ ཙ ཨ་པྤི་ཏ་པྤི་ཏ་ཀྑ་ཎེ ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀ་སུ་ཁ་པྤ་ཊི་ལཱ་བྷཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ སུ་ཁོ ཙ ཝི་ཧཱ་རོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཨུ་པྤ་ནྣུ་པྤ་ནྣེཏི ཨ་ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏེ. པཱ་པ་ཀེཏི ལཱ་མ་ཀེ. ཨ་ཀུ་ས་ལེ དྷ་མྨེཏི ཨ་ཀོ་ས་ལླ་ས་མྦྷཱུ་ཏེ དྷ་མྨེ. ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏཱིཏི ཁ་ཎེ་ནེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་པེ་ཏི ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ཏི. ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏཱིཏི སུ་ཊྛུ ཨུ་པ་ས་མེ་ཏི, ནི་བྦེ་དྷ་བྷཱ་གི་ཡ་ཏྟཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་ཝུ་དྡྷི་པྤ་ཏྟོ ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ཏི, པ་ཊི་པྤ་སྶ་མྦྷེ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. གི་མྷཱ་ནཾ པ་ཙྪི་མེ མཱ་སེཏི ཨཱ་སཱ་ལ༹ྷ་མཱ་སེ. ཨཱུ་ཧ་ཏཾ ར་ཛོ་ཛ་ལླནྟི ཨ་ཊྛ མཱ་སེ ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པ་སུ་ཀྑཱ་ཡ གོ་མ་ཧིཾ་སཱ་དི་པཱ་ད་པྤ་ཧཱ་ར་ས་མྦྷི་ནྣཱ་ཡ པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ཨུ་དྡྷཾ ཧ་ཏཾ ཨཱུ་ཧ་ཏཾ ཨཱ་ཀཱ་སེ ས་མུ་ཊྛི་ཏཾ ར་ཛ་ཉྩ རེ་ཎུ་ཉྩ. མ་ཧཱ ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་གྷོཏི ས་བྦཾ ན་བྷཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛི་ཏོ ཨཱ་སཱ་ལ༹ྷ་ཛུ་ཎྷ་པ་ཀྑེ ས་ཀ་ལཾ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཾ ཝ་སྶ་ན་ཀ་མེ་གྷོ. སོ ཧི ཨ་ས་མྤ་ཏྟེ ཝ་སྶ་ཀཱ་ལེ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཏྟཱ ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་གྷོ་ཏི ཨི་དྷ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཋཱ་ན་སོ ཨ་ནྟ་རཱ་དྷཱ་པེ་ཏི ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏཱིཏི ཁ་ཎེ་ནེ་ཝ ཨ་ད་སྶ་ནཾ ནེ་ཏི པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ས་ནྣི་སཱི་དཱ་པེ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོཏི ཨོ་པ་མྨ་ནི་ད་སྶ་ན་མེ་ཏཾ. ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ.