༢. དུ་ཏི་ཡ་ཝ་གྒོ

༡. པཱ་སཱ་ཎ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༤༧. དུ་ཏི་ཡ་ཝ་གྒ་སྶ པ་ཋ་མེ ནི་སི་ནྣོཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ པ་དྷཱ་ནཾ པ་རི་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ནི་སི་ནྣོ. མཱ་རོ་པི་སྶ སུ་ཁ་ནི་སི་ནྣ་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ གྷ་ཊྚ་ཡི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནྟོ. པ་དཱ་ལེ་སཱིཏི པ་བྦ་ཏ་པི་ཊྛེ ཋ་ཏྭཱ པ་ཝི་ཛ྄ཛྷི. པཱ་སཱ་ཎཱ ནི་ར་ནྟ་རཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨ་བྷི་ཧ་ན་ནྟཱ པ་ཏ་ནྟི. ཀེ་ཝ་ལནྟི ས་ཀ་ལཾ. ས་བྦནྟི ཏ་སྶེ་ཝ ཝེ་ཝ་ཙ་ནཾ. པ་ཋ་མཾ.

༢. ཀི་ནྣུ་སཱི་ཧ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༤༨. དུ་ཏི་ཡེ ཝི་ཙ་ཀྑུ་ཀ་མྨཱ་ཡཱཏི པ་རི་སཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཙ་ཀྑུཾ ཝི་ནཱ་སེ་ཏུ་ཀ་མྱ་ཏཱ་ཡ. བུ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ནེ་ས པ་ཉྙཱ་ཙ་ཀྑུཾ ཝི་ནཱ་སེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, པ་རི་སཱ་ཡ བྷེ་ར་ཝཱ་ར་མྨ་ཎཾ སཱ་ཝེ་ནྟོ ཝཱ ད་སྶེ་ནྟོ ཝཱ ས་ཀྐོ་ཏི. ཝི་ཛི་ཏཱ་ཝཱི ནུ མ་ཉྙ་སཱིཏི ཀིཾ ནུ ཏྭཾ ‘‘ཝི་ཛི་ཏ་ཝི་ཛ་ཡོ ཨ་ཧ’’ནྟི མ་ཉྙ་སི? མཱ ཨེ་ཝཾ མ་ཉྙི, ན་ཏྠི ཏེ ཛ་ཡོ. པ་རི་སཱ་སཱུཏི, ཨ་ཊྛ་སུ པ་རི་སཱ་སུ. བ་ལ་པྤ་ཏྟཱཏི ད་ས་བ་ལ་པྤ་ཏྟཱ. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. ས་ཀ་ལི་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༤༩. ཏ་ཏི་ཡེ མ་ནྡི་ཡཱ ནཱུཏི མ་ནྡ་བྷཱ་ཝེ་ན མོ་མཱུ་ཧ་བྷཱ་ཝེ་ན. ཨུ་དཱ་ཧུ ཀཱ་ཝེ་ཡྻ་མ་ཏྟོཏི ཨུ་དཱ་ཧུ ཡ་ཐཱ ཀ་ཝི ཀ་བྦཾ ཙི་ནྟེ་ནྟོ ཏེ་ན ཀ་བྦ་ཀ་ར་ཎེ་ན མ་ཏྟོ ས་ཡ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ཡ་སི. ས་མྤ་ཙུ་རཱཏི བ་ཧ་ཝོ. ཀི་མི་དཾ སོ་པྤ་སེ ཝཱཏི ཀ་སྨཱ ཨི་དཾ སོ་པྤཾ སོ་པྤ་སི་ཡེ་ཝ? ཨ་ཏྠཾ ས་མེ་ཙྩཱཏི ཨ་ཏྠཾ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ. མ་ཡ྄ཧཾ ཧི ཨ་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མ ས་ངྒ་ཧ་ཝི་པ་ནྣོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ ན་ཏྠི. ས་ལླནྟི ཏི་ཁི་ཎཾ ས་ཏྟི་ས་ལླཾ. ཛ་གྒཾ ན ས་ངྐེཏི ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ཙྩོ སཱི་ཧ་པ་ཐཱ་དཱི་སུ ཛ་གྒ་ནྟོ ས་ངྐ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཨ་ཧཾ ཛ་གྒ་ནྟོ་པི ན ས་ངྐཱ་མི. ན་པི བྷེ་མི སོ་ཏྟུནྟི ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ཙྩོ སཱི་ཧ་པ་ཐཱ་དཱི་སུ་ཡེ་ཝ སུ་པི་ཏུཾ བྷཱ་ཡ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཧཾ སུ་པི་ཏུ་མྤི ན བྷཱ་ཡཱ་མི. ནཱ་ནུ་ཏ་པ་ནྟི མཱ་མནྟི ཡ་ཐཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཝཱ ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སི་ཀ་སྶ ཝཱ ཨ་ཕཱ་སུ་ཀེ ཛཱ་ཏེ ཨུ་དྡེ་ས་པ་རི་པུ་ཙྪཱ་ཡ ཋི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་ནྟེ་ཝཱ་སིཾ ར་ཏྟི་ནྡི་ཝཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟཱ ཨ་ནུ་ཏ་པ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ མཾ ནཱ་ནུ་ཏ་པ་ནྟི. ན ཧི མ་ཡ྄ཧཾ ཀི་ཉྩི ཨ་པ་རི་ནི་ཊྛི་ཏ་ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ཧཱ་ནིཾ ན པ་སྶཱ་མི ཀུ་ཧི་ཉྩི ལོ་ཀེཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. པ་ཏི་རཱུ་པ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༠. ཙ་ཏུ་ཏྠེ ཨ་ནུ་རོ་དྷ་ཝི་རོ་དྷེ་སཱུཏི རཱ་ག་པ་ཊི་གྷེ་སུ. མཱ ས་ཛྫི་ཏྠོ ཏ་དཱ་ཙ་རནྟི ཨེ་ཝཾ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཨཱ་ཙ་ར་ནྟོ མཱ ལ་གྒི. དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ནྟ་སྶ ཧི ཨེ་ཀ་ཙྩེ སཱ་དྷུ་ཀཱ་རཾ ད་ད་ནྟི, ཏེ་སུ རཱ་གོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨ་ས་ཀྐ་ཙྩཾ སུ་ཎ་ནྟི, ཏེ་སུ པ་ཊི་གྷོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨི་ཏི དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀོ ཨ་ནུ་རོ་དྷ་ཝི་རོ་དྷེ་སུ ས་ཛྫ་ཏི ནཱ་མ. ཏྭཾ ཨེ་ཝཾ མཱ ས་ཛྫི་ཏྠོ་ཏི ཝ་ད་ཏི. ཡ་ད་ཉྙ་མ་ནུ་སཱ་ས་ཏཱིཏི ཡཾ ཨ་ཉྙཾ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ཏི, ཏཾ. ས་མྦུ་དྡྷོ ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི ཧི་ཏེ་ན ཨ་ནུ་པ་ཀ་མྤ་ཏི. ཡ་སྨཱ ཙ ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི, ཏ་སྨཱ ཨ་ནུ་རོ་དྷ་ཝི་རོ་དྷེ་ཧི ཝི་པྤ་མུ་ཏྟོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. མཱ་ན་ས་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༡. པ་ཉྩ་མེ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཙ་ར་ནྟེ་པི བ་ནྡྷ་ཏཱི་ཏི ཨ་ནྟ་ལི་ཀྑ་ཙ་རོ. པཱ་སོཏི རཱ་ག་པཱ་སོ. མཱ་ན་སོཏི མ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. པ་ཏྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༢. ཚ་ཊྛེ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡཱཏི པ་ཉྩ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ ཨཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ, ས་བྷཱ་ཝ་སཱ་མ་ཉྙ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་ར་ཏོ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ནྟོ. ས་ནྡ་སྶེ་ཏཱིཏི ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ས་བྷཱ་ཝ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་དཱི་ནི ད་སྶེ་ཏི. ས་མཱ་ད་པེ་ཏཱིཏི ག་ཎྷཱ་པེ་ཏི. ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏཱིཏི ས་མཱ་དཱ་ན་མྷི ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཛ་ནེ་ཏི. ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏཱིཏི པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་གུ་ཎེ་ན ཝོ་དཱ་པེ་ཏི ཛོ་ཏཱ་པེ་ཏི. ཨ་ཊྛིཾ ཀ་ཏྭཱཏི ཨ་ཏྠི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ, ‘‘ཨ་ཡཾ ནོ ཨ་དྷི་ག་ནྟ་བྦོ ཨ་ཏྠོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཡ དེ་ས་ནཱ་ཡ ཨ་ཏྠི་ཀཱ ཧུ་ཏྭཱ. མ་ན་སི ཀ་ཏྭཱཏི ཙི་ཏྟེ ཋ་པེ་ཏྭཱ. ས་བྦ་ཙེ་ཏ་སོ ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རི་ཏྭཱཏི ས་བྦེ་ན ཏེ་ན ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཀ་ཙི་ཏྟེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ. ཨོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏཱཏི ཋ་པི་ཏཱ་སོ་ཏཱ. ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སེ ནི་ཀྑི་ཏྟཱཏི ཨོ་ཏཱ་པ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཋ་པི་ཏཱ.

རཱུ་པཾ ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ ས་ཉྙཱནྟི, ཨེ་ཏེ རཱུ་པཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ. ཡ་ཉྩ ས་ངྑ་ཏནྟི ཨི་མི་ནཱ ས་ངྑཱ་ར་ཀྑ་ནྡྷོ ག་ཧི་ཏོ. ཨེ་ཝཾ ཏ་ཏྠ ཝི་ར་ཛྫ་ཏཱིཏི ‘‘ཨེ་སོ ཨ་ཧཾ ན ཧོ་མི, ཨེ་ཏཾ མ་ཡ྄ཧཾ ན ཧོ་ཏཱི’’ཏི པ་སྶ་ནྟོ ཨེ་ཝཾ ཏེ་སུ ཁ་ནྡྷེ་སུ ཝི་ར་ཛྫ་ཏི. ཁེ་མ་ཏྟནྟི ཁེ་མཱི་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ. ཨི་མི་ནཱ ཕ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ད་སྶེ་ཏི. ཨ་ནྭེ་སནྟི བྷ་ཝ་ཡོ་ནི་ག་ཏི་ཋི་ཏི་ས་ཏྟཱ་ཝཱ་ས་ས་ངྑཱ་ཏེ་སུ ས་བྦ་ཊྛཱ་ནེ་སུ པ་རི་ཡེ་ས་མཱ་ནཱ. ནཱ་ཛ྄ཛྷ་གཱཏི ན པ་སྶཱི་ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. ཚ་ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༣. ས་ཏྟ་མེ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནནྟི ས་ཉྫཱ་ཏི་ས་མོ་ས་ར་ཎ་ཊྛེ་ན ཚ་དྭཱ་རི་ཀ་སྶ ཕ་སྶ་སྶ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཾ. བྷ་ཡ་བྷེ་ར་ཝཾ ས་དྡནྟི མེ་གྷ་དུ་ནྡུ་བྷི་ཨ་ས་ནི་པཱ་ཏ་ས་དྡ་ས་དི་སཾ བྷ་ཡ་ཛ་ན་ཀཾ ས་དྡཾ. པ་ཐ་ཝཱི མ་ཉྙེ ཨུ་ནྡྲཱི་ཡ་ཏཱིཏི ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི པ་ཊ་པ་ཊ་ས་དྡཾ ཀུ་རུ་མཱ་ནཱ ཝི་ཡ ཨ་ཧོ་སི. ཨེ་ཏྠ ལོ་ཀོ ཝི་མུ་ཙྪི་ཏོཏི ཨེ་ཏེ་སུ ཚ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ལོ་ཀོ ཨ་དྷི་མུ་ཙྪི་ཏོ. མཱ་ར་དྷེ་ཡྻནྟི མཱ་ར་སྶ ཋཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཝ་ཊྚཾ. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. པི་ཎྜ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༤. ཨ་ཊྛ་མེ པཱ་ཧུ་ན་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟཱིཏི ཏ་ཐཱ་རཱུ་པེ ན་ཀྑ་ཏྟེ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ པེ་སེ་ཏ་བྦཱ་ནི པཱ་ཧུ་ན་ཀཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་པ་ཎྞཱ་ཀཱ་ར་དཱ་ནཱ་ནི ཝཱ. ས་ཡཾ་ཙ་ར་ཎ་དི་ཝ་སེ ས་མ་ཝ་ཡ་ཛཱ་ཏི་གོ་ཏྟཱ ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏ་ནྟི. ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ་ཡོ་པི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་བྷ་ཝཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན ཨ་ལ་ངྐ་ཏཱ ཏ་ཧཾ ཏ་ཧཾ ཝི་ཙ་ར་ནྟི. ཏ་ཏྲ ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ་ཡོ་པི ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་ཀཱ་ནཾ ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ་ནཾ པ་ཎྞཱ་ཀཱ་རཾ པེ་སེ་ནྟི, ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ་པི ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཨ་ས་ཏི ཨ་ནྟ་མ་སོ མཱ་ལཱ་གུ་ལེ༹་ན་པི པ་རི་ཀྑི་པ་ནྟི. ཨ་ནྭཱ་ཝི་ཊྛཱཏི ཨ་ནུ ཨཱ་ཝི་ཊྛཱ. ཏཾ་དི་ཝ་སཾ ཀི་ར པ་ཉྩ་ས་ཏཱ ཀུ་མཱ་རི་ཀཱ་ཡོ ཨུ་ཡྻཱ་ན་ཀཱི་ལ༹ཾ ག་ཙྪ་ནྟི་ཡོ པ་ཊི་པ་ཐེ ས་ཏྠཱ་རཾ དི་སྭཱ ཚ་ཎ་པཱུ་ཝཾ ད་དེ་ཡྻུཾ. ས་ཏྠཱ ཏཱ་སཾ དཱ་ནཱ་ནུ་མོ་ད་ན་ཏྠཾ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ དེ་སེ་ཡྻ, དེ་ས་ནཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ས་བྦཱ་པི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧེ་ཡྻུཾ. མཱ་རོ ཏཱ་སཾ ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཨ་ནྭཱ་ཝི་སི. པཱ་ལི༹་ཡཾ པ་ན མཱ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ པི་ཎྜ་མ་ལ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏྟ་ཀཾ་ཡེ་ཝ ཝུ་ཏྟ་ནྟི.

ཀིཾ པ་ན ས་ཏྠཱ མཱ་རཱ་ཝ་ཊྚ་ནཾ ཨ་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ པ་ཝི་ཊྛོ་ཏི? ཨཱ་མ ཨ་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ. ཀ་སྨཱ? ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཏཱ་ཡ. བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྷི – ‘‘ཨ་སུ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ བྷ་ཏྟཾ ལ་བྷི་སྶཱ་མ, ན ལ་བྷི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཾ ན ཨ་ན་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཾ. པ་ཝི་ཊྛོ པ་ན མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷེ་དཾ དི་སྭཱ, ‘‘ཀིཾ ཨི་ད’’ནྟི? ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ནྟོ ཉ་ཏྭཱ, ‘‘ཨཱ་མི་ས་ཏྠཾ མཱ་རཱ་ཝ་ཊྚ་ནཾ བྷི་ནྡི་ཏུཾ ཨ་ན་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀ’’ནྟི ཨ་བྷི་ནྡི་ཏྭཱ་ཝ ནི་ཀྑ་ནྟོ.

ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི ཨ་མི་ཏྟ་ཝི་ཛ་ཡེ་ན ཝི་ཡ ཏུ་ཊྛོ ས་ཀ་ལ་གཱ་མེ ཀ་ཊ་ཙྪུ་མ་ཏྟ་མྤི བྷ་ཏྟཾ ཨ་ལ་བྷི་ཏྭཱ གཱ་མ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ གཱ་མི་ཡ་མ་ནུ་སྶ་ཝེ་སེ་ན ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཏ་ཐཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱིཏི ཨི་དཾ སོ མུ་སཱ བྷཱ་ས་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀི་ར་སྶ ཨ་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཡཱ ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ པུ་ན པ་ཝི་སི་སྶ་ཏི, ཨ་ཐ ནཾ གཱ་མ་དཱ་ར་ཀཱ ‘ས་ཀ་ལ་གཱ་མེ ཙ་རི་ཏྭཱ ཀ་ཊ་ཙྪུ་བྷི་ཀྑ་མྤི ཨ་ལ་བྷི་ཏྭཱ གཱ་མ་ཏོ ནི་ཀྑ་མྨ པུ་ན པ་ཝི་ཊྛོ་སཱི’ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཝ་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཎྜེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. བྷ་ག་ཝཱ པ་ན – ‘‘ས་ཙཱ་ཡཾ མཾ ཨེ་ཝཾ ཝི་ཧེ་ཋེ་སྶ་ཏི མུ་དྡྷ་མ་སྶེ་ཝ ས་ཏྟ་དྷཱ ཕ་ལི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཏ་སྨིཾ ཨ་ནུ་ཀ་མྤཱ་ཡ ཨ་པ་ཝི་སི་ཏྭཱ གཱ་ཐཱ་དྭ་ཡ་མཱ་ཧ.

ཏ་ཏྠ པ་ས་ཝཱིཏི ཛ་ནེ་སི ནི་པྥཱ་དེ་སི. ཨཱ་ས་ཛྫཱཏི ཨཱ་སཱ་དེ་ཏྭཱ གྷ་ཊྚེ་ཏྭཱ. ན མེ པཱ་པཾ ཝི་པ་ཙྩ་ཏཱིཏི མ་མ པཱ་པཾ ན པ་ཙྩ་ཏི. ནི་པྥ་ལཾ ཨེ་ཏནྟི ཀིཾ ནུ ཏྭཾ ཨེ་ཝཾ མ་ཉྙ་སི? མཱ ཨེ་ཝཾ མ་ཉྙི, ཨ་ཏྠི ཏ་ཡཱ ཀ་ཏ་སྶ པཱ་པ་སྶ ཕ་ལ་ནྟི དཱི་པེ་ཏི. ཀི་ཉྩ་ནནྟི མ་དྡི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠཾ རཱ་ག་ཀི་ཉྩ་ནཱ་དི ཀི་ལེ་ས་ཛཱ་ཏཾ. ཨཱ་བྷ་སྶ་རཱ ཡ་ཐཱཏི ཡ་ཐཱ ཨཱ་བྷ་སྶ་རཱ དེ་ཝཱ ས་པྤཱི་ཏི་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ན ཡཱ་པེ་ནྟཱ པཱི་ཏི་བྷ་ཀྑཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱ་ཏི. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. ཀ་སྶ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༥. ན་ཝ་མེ ནི་བྦཱ་ན་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡཱཏི ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་པ་དི་སི་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟཱ་ཡ. ཧ་ཊ་ཧ་ཊ་ཀེ་སོཏི པུ་རི་མ་ཀེ་སེ པ་ཙྪ་ཏོ, པ་ཙྪི་མ་ཀེ་སེ པུ་ར་ཏོ ཝཱ་མ་པ་སྶ་ཀེ་སེ ད་ཀྑི་ཎ་ཏོ, ད་ཀྑི་ཎ་པ་སྶ་ཀེ་སེ ཝཱ་མ་ཏོ ཕ་རི་ཏྭཱ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཀེ་སོ. མ་མ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཡ་ཏ་ནནྟི ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶོ་པི ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཡ་ཏ་ན་མྤི མ་མེ་ཝཱ་ཏི. ཨེ་ཏྠ ཙ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀཱ དྷ་མྨཱ ག་ཧི་ཏཱ, ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཡ་ཏ་ནེ་ན ས་བྦཱ་ནི་པི ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རེ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ནི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་དི་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི. སོ་ཏ་དྭཱ་རཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. མ་ནོ་དྭཱ་རེ པ་ན མ་ནོཏི སཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཀཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ཙི་ཏྟཾ. དྷ་མྨཱཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་དྷ་མྨཱ. མ་ནོ་ས་མྥ་སྶོཏི སཱ་ཝ་ཛྫ་ནེ་ན བྷ་ཝ་ངྒེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཕ་སྶོ. ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཡ་ཏ་ནནྟི ཛ་ཝ་ན་ཙི་ཏྟཾ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི.

ཏ་ཝེ་ཝ པཱ་པི་མ, ཙ་ཀྑཱུཏི ཡཾ ལོ་ཀེ ཏི་མི་ར་ཀཱ་ཙཱ་དཱི་ཧི ཨུ་པ་དྡུ་ཏཾ ཨ་ནེ་ཀ་རོ་གཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ཀྐ་ཝི་པ་ཀྐཾ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཀཱ་ཎ་ཙ་ཀྑུ་པི, ས་བྦཾ ཏཾ ཏ་ཝེ་ཝ བྷ་ཝ་ཏུ. རཱུ་པཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.

ཡཾ ཝ་ད་ནྟཱིཏི ཡཾ བྷ་ཎྜ་ཀཾ ‘‘མ་མ ཨི་ད’’ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཡེ ཝ་ད་ནྟི མ་མ་ནྟི ཙཱཏི ཡེ ཙ པུ་གྒ་ལཱ ‘‘མ་མ’’ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ཙེ ཏེ མ་ནོ ཨ་ཏྠཱིཏི ཨེ་ཏེ་སུ ཙ ཋཱ་ནེ་སུ ཡ་དི ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཏྠི. ན མེ ས་མ་ཎ མོ་ཀྑ་སཱིཏི ས་མ་ཎ མ་ཡ྄ཧཾ ཝི་ས་ཡ་ཏོ ན མུ་ཙྩི་སྶ་སི. ཡཾ ཝ་ད་ནྟཱིཏི ཡཾ བྷ་ཎྜ་ཀཾ ཝ་ད་ནྟི, ན ཏཾ མ་ཡ྄ཧཾ. ཡེ ཝ་ད་ནྟཱིཏི ཡེ་པི པུ་གྒ་ལཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ནྟི, ན ཏེ ཨ་ཧཾ. ན མེ མ་གྒ་མྤི ད་ཀྑ་སཱིཏི བྷ་ཝ་ཡོ་ནི་ག་ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ མ་ཡ྄ཧཾ ག་ཏ་མ་གྒ་མྤི ན པ་སྶ་སི. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. ར་ཛྫ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༥༦. ད་ས་མེ ཨ་ཧ་ནཾ ཨ་གྷཱ་ཏ་ཡནྟི ཨ་ཧ་ན་ནྟེ་ན ཨ་གྷཱ་ཏ་ཡ་ནྟེ་ན. ཨ་ཛི་ནཾ ཨ་ཛཱ་པ་ཡནྟི པ་ར་སྶ དྷ་ན་ཛཱ་ནིཾ ཨ་ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཨ་ཀཱ་རཱ་པེ་ནྟེ་ན. ཨ་སོ་ཙཾ ཨ་སོ་ཙཱ་པ་ཡནྟི ཨ་སོ་ཙ་ནྟེ་ན ཨ་སོ་ཙཱ་པ་ཡ་ནྟེ་ན. ཨི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་དྷ་མྨི་ཀ་རཱ་ཛཱུ་ནཾ ར་ཛྫེ ཝི་ཛི་ཏེ ད་ཎྜ་ཀ་ར་པཱི་ལི༹་ཏེ མ་ནུ་སྶེ དི་སྭཱ ཀཱ་རུ་ཉྙ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཝཾ ཙི་ནྟེ་སི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི ‘‘ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ‘ས་ཀྐཱ ནུ ཁོ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏུ’ནྟི ཙི་ནྟེ་སི, ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏུ་ཀཱ་མོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ར་ཛྫ་ཉྩ ནཱ་མེ་ཏཾ པ་མཱ་ད་ཊྛཱ་ནཾ, ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ནྟེ ས་ཀྐཱ ཨོ་ཏཱ་རཾ ལ་བྷི་ཏུཾ, ག་ཙྪཱ་མི ཨུ་སྶཱ་ཧ་མ་སྶ ཛ་ནེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི. ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱཏི ཨི་ཛ྄ཛྷ་ན་ཀ་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ. བྷཱ་ཝི་ཏཱཏི ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ. བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱཏི པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཀ་ཏཱ. ཡཱ་ནཱི་ཀ་ཏཱཏི ཡུ་ཏྟ་ཡཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཀ་ཏཱ. ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱཏི པ་ཏི་ཊྛ་ཊྛེ་ན་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ. ཨ་ནུ་ཊྛི་ཏཱཏི ཨ་ཝི་ཛ་ཧི་ཏཱ ནི་ཙྩཱ་ནུ་བ་དྡྷཱ. པ་རི་ཙི་ཏཱཏི སཱ་ཏ་ཙྩ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ སུ་པ་རི་ཙི་ཏཱ ཀ་ཏཱ ཨི་སྶཱ་ས་སྶ ཨ་ཝི་རཱ་དྷི་ཏ་ཝེ་དྷི་ཧ་ཏྠོ ཝི་ཡ. སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷཱཏི སུ་ཊྛུ ས་མཱ་ར་དྡྷཱ པ་རི་པུ་ཎྞ་བྷཱ་ཝ་ནཱ. ཨ་དྷི་མུ་ཙྩེ་ཡྻཱཏི ཙི་ནྟེ་ཡྻ.

པ་བྦ་ཏ་སྶཱཏི པ་བྦ་ཏོ བྷ་ཝེ་ཡྻ. དྭི་ཏྟཱ་ཝཱཏི ཏི་ཊྛ་ཏུ ཨེ་ཀོ པ་བྦ་ཏོ, དྭི་ཀྑ་ཏྟུ་མྤི ཏཱ་ཝ མ་ཧ་ནྟོ སུ་ཝ་ཎྞ་པ་བྦ་ཏོ ཨེ་ཀ་སྶ ནཱ་ལཾ, ན པ་རི་ཡ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་ཏི ཝི་དྭཱ ས་མ་ཉྩ་རེཏི ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ནྟོ ས་མཾ ཙ་རེ་ཡྻ. ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནནྟི དུ་ཀྑཾ ནཱ་མ པ་ཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་ནི་དཱ་ནཾ, ཏཾ ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཡོ ཨ་ད་ཀྑི. ཀ་ཐཾ ན་མེ་ཡྻཱཏི སོ ཛ་ནྟུ ཏེ་སུ དུ་ཀྑ་སྶ ནི་དཱ་ན་བྷཱུ་ཏེ་སུ ཀཱ་མེ་སུ ཀེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན ན་མེ་ཡྻ. ཨུ་པ་དྷིཾ ཝི་དི་ཏྭཱཏི ཀཱ་མ་གུ་ཎ་ཨུ་པ་དྷིཾ ‘‘ས་ངྒོ ཨེ་སོ, ལ་གྒ་ན་མེ་ཏ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ. ཏ་སྶེ་ཝ ཛ་ནྟུ ཝི་ན་ཡཱ་ཡ སི་ཀྑེཏི ཏ་སྶེ་ཝ ཨུ་པ་དྷི་སྶ ཝི་ན་ཡཱ་ཡ སི་ཀྑེ་ཡྻ. ད་ས་མཾ.

དུ་ཏི་ཡོ ཝ་གྒོ.