༤. ད་ལི་དྡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦༠. ཙ་ཏུ་ཏྠེ མ་ནུ་སྶ་ད་ལི་དྡོཏི མ་ནུ་སྶ་ཨ་དྷ་ནོ. མ་ནུ་སྶ་ཀ་པ་ཎོཏི མ་ནུ་སྶ་ཀཱ་རུ་ཉྙ་ཏཾ པ་ཏྟོ. མ་ནུ་སྶ་ཝ་རཱ་ཀོཏི མ་ནུ་སྶ་ལཱ་མ་ཀོ. ཏ་ཏྲཱཏི ཏ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ, ཏ་སྨིཾ ཝཱ ཨ་ཏི་རོ་ཙ་ནེ. ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱིཏི ཨ་ཝ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ལཱ་མ་ཀ་ཏོ ཙི་ནྟེ་ནྟི. ཁི་ཡ་ནྟཱིཏི ཀ་ཐེ་ནྟི པ་ཀཱ་སེ་ནྟི. ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟཱིཏི ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཀ་ཐེ་ནྟི ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནྟི. ཨེ་སོ ཁོ མཱ་རི་སཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཡ་མ་ནུ་པུ་བྦི་ཀ་ཐཱ – སོ ཀི་ར ཨ་ནུ་པྤ་ནྣེ བུ་དྡྷེ ཀཱ་སི་ར་ཊྛེ བཱ་རཱ་ཎ་སི་རཱ་ཛཱ ཧུ་ཏྭཱ ས་མུ་སྶི་ཏ་དྡྷ་ཛ་པ་ཊཱ་ཀ་ནཱ་ནཱ་ལ་ངྐཱ་རེ་ན སུ་ཊྛུ ཨ་ལ་ངྐ་ཏཾ ན་ག་རཾ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཨ་ཀཱ་སི ཨ་ཏྟ་ནོ སི་རི་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ས་མཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏ་ནེ་ཏྟེ་ན ཛ་ན་ཀཱ་ཡེ་ན ས་མུ་ལློ་ཀི་ཡ་མཱ་ནོ. ཏ་སྨི་ཉྩ ས་མ་ཡེ ཨེ་ཀོ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷོ ག་ནྡྷ་མཱ་ད་ན་པ་བྦ་ཏཱ ཨཱ་ག་མྨ ཏ་སྨིཾ ན་ག་རེ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་ར་ཏི, ས་ནྟི་ནྡྲི་ཡོ ས་ནྟ་མཱ་ན་སོ ཨུ་ཏྟ་མ་ད་མ་ཐ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ. མ་ཧཱ་ཛ་ནོ་པི རཱ་ཛ་ག་ཏཾ ཙི་ཏྟཱི་ཀཱ་རཾ པ་ཧཱ་ཡ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་མེ་ཝ ཨོ་ལོ་ཀེ་སི. རཱ་ཛཱ – ‘‘ཨི་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ ཛ་ན་ཀཱ་ཡེ ཨེ་ཀོ་པི མཾ ན ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏི. ཀིཾ ནུ ཁོ ཨེ་ཏ’’ནྟི? ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཾ ཨ་དྡ་ས. སོ་པི པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷོ མ་ཧ་ལླ་ཀོ ཧོ་ཏི པ་ཙྪི་མ་ཝ་ཡེ ཋི་ཏོ. ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི་པི་སྶ ཛི་ཎྞཱ་ནི, ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ སུ་ཏྟཱ་ནི ག་ལ༹་ནྟི. ར་ཉྙོ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་དྷི་ཀཱ་ནི དྭེ ཨ་ས་ངྑྱེ་ཡྻཱ་ནི པཱུ་རི་ཏ་པཱ་ར་མིཾ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཾ དི་སྭཱ ཙི་ཏྟ་པ་སཱ་ད་མ་ཏྟཾ ཝཱ ཧ་ཏྠཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཝ་ནྡ་ན་མ་ཏྟཾ ཝཱ ནཱ་ཧོ་སི. སོ རཱ་ཛཱ ‘‘པ་བྦ་ཛི་ཏོ མ་ཉྙེ ཨེ་ས ཨུ་སཱུ་ཡཱ་ཡ མཾ ན ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏཱི’’ཏི ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ‘‘ཀྭཱ་ཡཾ ཀུ་ཊྛི་ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི པཱ་རུ་ཏོ’’ཏི ནི་ཊྛུ་བྷི་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཏ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཝི་པཱ་ཀེ་ན མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་སེ་སེ་ན མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟོ རཱ་ཛ་ག་ཧེ པ་ར་མ་ཀ་པ་ཎཱ་ཡ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཀུ་ཙྪི་མྷི པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ག་ཎྷི. ག་ཧི་ཏ་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ སཱ ཨི་ཏྠཱི ཀ་ཉྫི་ཀ་མ་ཏྟ་མྤི ཨུ་ད་ར་པཱུ་རཾ ནཱ་ལ་ཏྠ. ཏ་སྶ ཀུ་ཙྪི་ག་ཏ་སྶེ་ཝ ཀ་ཎྞ་ནཱ་སཱ ཝི་ལཱི་ནཱ, ས་ངྑ་པ་ལི་ཏ་ཀུ་ཊྛཱི ཧུ་ཏྭཱ མཱ་ཏུ་ཀུ་ཙྪི་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟོ. མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ནཱ་མ དུ་ཀྐ་ར་ཀཱ་རི་ཀཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་ན་སྶ མཱ་ཏཱ ཡཱ་ཝ ཀ་པཱ་ལཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཙ་རི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ཏཱ་ཝ་སྶ ཀ་ཉྫི་ཀ་མྤི ཨུ་ད་ཀ་མྤི ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི. བྷི་ཀྑཱ་ཡ ཙ་རི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཀཱ་ལེ པ་ན་སྶ ཀ་པཱ་ལཾ ཧ་ཏྠེ ད་ཏྭཱ ‘‘པ་ཉྙཱ་ཡི་སྶ་སི ས་ཀེ་ན ཀ་མྨེ་ནཱ’’ཏི པ་ཀྐཱ་མི.
ཨ་ཐ་སྶ ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་ར་ཏོ མཾ་སཱ་ནི ཚི་ཛྫི་ཏྭཱ ཚི་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཏ་ནྟི, ཡཱུ་སཾ པ་གྒྷ་ར་ཏི, མ་ཧཱ་ཝེ་ད་ནཱ ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཡཾ ཡཾ ར་ཙྪཾ ནི་སྶཱ་ཡ ས་ཡ་ཏི, ས་བྦ་ར་ཏྟིཾ མ་ཧཱ་ར་ཝེ་ན ར་ཝ་ཏི. ཏ་སྶ ཀཱ་རུ་ཉྙ་པ་རི་དེ་ཝི་ཏ་ས་དྡེ་ན ས་ཀ་ལ་ཝཱི་ཐི་ཡཾ མ་ནུ་སྶཱ ས་བྦ་ར་ཏྟིཾ ནི་དྡཾ ན ལ་བྷ་ནྟི. ཏ་སྶ ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ སུ་ཁ་ས་ཡི་ཏེ པ་བོ་དྷེ་ཏཱི་ཏི སུ་པྤ་བུ་དྡྷོཏྭེ་ཝ ནཱ་མཾ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཨ་ཐཱ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏི རཱ་ཛ་ག་ཧཾ ས་མྤ་ཏྟེ ནཱ་ག་རཱ ས་ཏྠཱ་རཾ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ ན་ག་ར་མ་ཛ྄ཛྷེ མ་ཧཱ་མ་ཎྜ་པཾ ཀ་ཏྭཱ དཱ་ནཾ ཨ་དཾ་སུ. སུ་པྤ་བུ་དྡྷོ་པི ཀུ་ཊྛཱི ག་ནྟྭཱ དཱ་ན་གྒ་མ་ཎྜ་པ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ནི་སཱི་དི. ནཱ་ག་རཱ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན པ་རི་ཝི་ས་ནྟཱ ཏ་སྶཱ་པི ཡཱ་གུ་བྷ་ཏྟཾ ཨ་དཾ་སུ. ཏ་སྶ པ་ཎཱི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཏྟ་སྶ ཙི་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་གྒཾ ཨ་ཧོ་སི. ས་ཏྠཱ བྷ་ཏྟ་ཀི་ཙྩཱ་ཝ་སཱ་ནེ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ས་ཙྩཱ་ནི དཱི་པེ་སི, སུ་པྤ་བུ་དྡྷོ ནི་སི་ནྣ་ཊྛཱ་ནེ ནི་སི་ནྣོ་ཝ དེ་ས་ནཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཉཱ་ཎཾ པེ་སེ་ཏྭཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏོ. ས་ཏྠཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ཏོ. སོ་པི ཙུ་མྦ་ཊཾ ཨཱ་རུ་ཡ྄ཧ ཀ་པཱ་ལ་མཱ་དཱ་ཡ ད་ཎྜ་མོ་ལུ་བྦྷ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟོ ཝི་བྦྷ་ནྟཱ་ཡ གཱ་ཝི་ཡཱ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པི་ཏོ མ་ཏྟི་ཀ་པཱ་ཏིཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་ཏིཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ནྟོ ཝི་ཡ དུ་ཏི་ཡ་ཙི་ཏྟ་ཝཱ་རེ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟོ ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཉྙཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཉྙེ དེ་ཝེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ ཝི་རོ་ཙི་ཏྠ. ཏཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ད་སྶེ་ནྟོ ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ ཨེ་སོ ཁོ མཱ་རི་སཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ས་དྡྷཱཏི མ་གྒེ་ནཱ་ག་ཏ་ས་དྡྷཱ. སཱི་ལ་ཉྩ ཡ་སྶ ཀ་ལྱཱ་ཎནྟི ཀ་ལྱཱ་ཎ་སཱི་ལཾ ནཱ་མ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ ཨ་རི་ཡ་ཀ་ནྟ་སཱི་ལཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ ཨེ་ཀ་སཱི་ལ་མྤི ཨ་ཀ་ནྟཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན་ཏྠེ བྷ་ཝ་ནྟ་རེ་པི ཨ་པྤ་ཧཱི་ནཾ པ་ཉྩ་སཱི་ལཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.