༡༣. ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
སུ་ཎཱ་ཐ ཉཱ་ཏ་ཡོ ས་བྦེཏི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཡ་མྤི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ པུ་ཉྙཱ་ནི ཨུ་པ་ཙི་ན་ནྟོ ཝེ་སྶ་བྷུ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ ཀུ་ལ་གེ་ཧེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟོ ཏཱ་དི་སེ་ན ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་ས་ནྣི་སྶ་ཡེ་ན སཱ་ས་ནེ ཨ་བྷི་པྤ་ས་ནྣོ ཨ་ཧོ་སི. སོ ས་ཏྠ་རི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཏ་སྶ དྷཱ་ཏུཾ ག་ཧེ་ཏུཾ མ་ཧཱ་ཛ་ནེ ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟེ ས་ཡཾ ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ ག་ནྡྷོ་ད་ཀེ་ན ཙི་ཏ་ཀཾ ནི་བྦཱ་པེ་སི. སོ ཏེ་ན པུ་ཉྙ་ཀ་མྨེ་ན དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ ཝེ་ཋ་པུ་ར་ན་ག་རེ རཱ་ཛ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏོཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ པི་ཏུ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏི. ཏ་སྨི་ཉྩ ས་མ་ཡེ བྷ་ག་ཝཱ ཛ་ན་པ་ད་ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་ནྟོ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཏཾ ན་ག་རཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏ་ཏོ སོ རཱ་ཛཱ ‘‘བྷ་ག་ཝཱ ཀི་ར མ་མ ན་ག་རཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ’’ཏི སུ་ཏྭཱ ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ དྷ་མྨཾ སུ་ཏྭཱ དུ་ཏི་ཡ་དི་ཝ་སེ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་སི. བྷ་ག་ཝཱ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི ཏ་སྶ ར་ཉྙོ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཾ ཀ་རོ་ནྟོ་ཡེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སི. སོ དྷ་མྨཾ སུ་ཏྭཱ ལ་དྡྷ་པྤ་སཱ་དོ ར་ཛྫཾ པ་ཧཱ་ཡ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ས་ཙྪཱ་ཀཱ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༢.༤༧.༡༡-༡༥) –
‘‘ད་ཡ྄ཧ་མཱ་ནེ ས་རཱི་ར་མྷི, ཝེ་སྶ་བྷུ་སྶ མ་ཧེ་སི་ནོ;
ག་ནྡྷོ་ད་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ་ན, ཙི་ཏཾ ནི་བྦཱ་པ་ཡིཾ ཨ་ཧཾ.
‘‘ཨེ་ཀ་ཏིཾ་སེ ཨི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཙི་ཏཾ ནི་བྦཱ་པ་ཡིཾ ཨ་ཧཾ;
དུ་གྒ་ཏིཾ ནཱ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི, ག་ནྡྷོ་ད་ཀ་སྶི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྭཱ ཝི་མུ་ཏྟི་སུ་ཁེ་ན ཝི་ཧ་ར་ནྟེ ཏ་སྨིཾ ཏ་སྶ ཉཱ་ཏ་ཀཱ ཨ་མ་ཙྩཱ པཱ་རི་ས་ཛྫཱ ནཱ་ག་རཱ ཛཱ་ན་པ་དཱ་ཏི ས་བྦེ ས་མཱ་ག་ནྟྭཱ, ‘‘བྷ་ནྟེ, ཀ་སྨཱ ཏྭཾ ཨ་མྷེ ཨ་ནཱ་ཐེ ཀ་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛི་ཏོ’’ཏི པ་རི་དེ་ཝིཾ་སུ. ཐེ་རོ ཏེ ཉཱ་ཏི་པ་མུ་ཁེ མ་ནུ་སྶེ པ་རི་དེ་ཝ་ནྟེ དི་སྭཱ ཏེ་སཾ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་བྦ་ཛྫ་ཀཱ་ར་ཎ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ན་མུ་ཁེ་ན དྷ་མྨཾ ཀ་ཐེ་ནྟོ –
༢༥༥. ‘‘སུ་ཎཱ་ཐ ཉཱ་ཏ་ཡོ ས་བྦེ, ཡཱ་ཝ་ནྟེ་ཏྠ ས་མཱ་ག་ཏཱ;
དྷ་མྨཾ ཝོ དེ་ས་ཡི་སྶཱ་མི, དུ་ཀྑཱ ཛཱ་ཏི པུ་ན་པྤུ་ནཾ.
༢༥༦. ‘‘ཨཱ་ར་མྦྷ་ཐ ནི་ཀྐ་མ་ཐ, ཡུ་ཉྫ་ཐ བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ;
དྷུ་ནཱ་ཐ མ་ཙྩུ་ནོ སེ་ནཾ, ན་ལཱ༹་གཱ་རཾ་ཝ ཀུ་ཉྫ་རོ.
༢༥༧. ‘‘ཡོ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡེ, ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཝི་ཧ་སྶ་ཏི;
པ་ཧཱ་ཡ ཛཱ་ཏི་སཾ་སཱ་རཾ, དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. – ཏི་སྶོ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི;
ཏ་ཏྠ སུ་ཎཱ་ཐཱཏི ནི་སཱ་མེ་ཐ, ཨི་དཱ་ནི མ་ཡཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནཾ ཨོ་ཧི་ཏ་སོ་ཏཱ སོ་ཏ་དྭཱ་རཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ཐཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཉཱ་ཏ་ཡོཏི ཉཱ་ཏཱི པ་མུ་ཁེ ཀ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ས་བྦེ་སཾ ཨཱ་ལ་པ་ནཾ, ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ས་བྦེ ཡཱ་ཝ་ནྟེ་ཏྠ ས་མཱ་ག་ཏཱ’’ཏི, ཡཱ་ཝ་ནྟོ ཡ་ཏྟ་ཀཱ ཨེ་ཏྠ ས་མཱ་ག་མེ, ཨེ་ཏི་སྶཾ ཝཱ མ་མ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཡ ས་མཱ་ག་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨི་དཱ་ནི ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘སུ་ཎཱ་ཐཱ’’ཏི ས་ཝ་ནཱ་ཎ་ཏྟི་ཀ་ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་ཏཾ, ཏཾ ‘‘དྷ་མྨཾ ཝོ དེ་ས་ཡི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ‘‘དུ་ཀྑཱ ཛཱ་ཏི པུ་ན་པྤུ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ དེ་སེ་ཏུཾ ཨཱ་ར་བྷི. ཏ་ཏྠ དུ་ཀྑཱ ཛཱ་ཏི པུ་ན་པྤུ་ནནྟི ཛཱ་ཏི ནཱ་མེ་སཱ ག་བྦྷོ་ཀྐ་ནྟི་མཱུ་ལ་ཀཱ་དི་བྷེ་ད་སྶ ཛ་རཱ་དི་བྷེ་ད་སྶ ཙ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏ་སྶ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ དུ་ཀྑཱ. སཱ པུ་ན་པྤུ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ དུ་ཀྑཱ.
ཏ་སྶཱ པ་ན ཛཱ་ཏི་ཡཱ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ན་ཏྠཾ ཨུ་སྶཱ་ཧོ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་ར་མྦྷ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ར་མྦྷ་ཐཱཏི ཨཱ་ར་མྦྷ་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝཱི་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཐ. ནི་ཀྐ་མ་ཐཱཏི ཀོ་ས་ཛྫ་པ་ཀྑ་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་ཏྟཱ ནི་ཀྐ་མ་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཏ་དུ་ཏྟ་རིཾ ཝཱི་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཐ. ཡུ་ཉྫ་ཐ བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེཏི ཡ་སྨཱ སཱི་ལ་སཾ་ཝ་རོ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་ར་ཏཱ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙུ་ཏཱ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ནྟི ཨི་མེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ་ནཾ ཛཱ་ག་རི་ཡཱ་ནུ་ཡོ་ག་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ར་མྦྷ་ནི་ཀྐ་མ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ ས་མྤ་ཛྫ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཱ ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏེ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏེ ཝཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནེ ཡུ་ཏྟ་པྤ་ཡུ་ཏྟཱ ཧོ་ཐ. དྷུ་ནཱ་ཐ མ་ཙྩུ་ནོ སེ་ནཾ, ན་ལཱ༹་གཱ་རཾ་ཝ ཀུ་ཉྫ་རོཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟཱ ཙ ཏེ་དྷཱ་ཏུ་ཨི་སྶ་ར་སྶ མ་ཙྩུ་རཱ་ཛ་སྶ ཝ་སཾ ས་ཏྟེ ནེ་ཏཱི་ཏི ཏ་སྶ སེ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨ་བ་ལཾ དུ་བྦ་ལཾ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཐཱ་མ་བ་ལཱུ་པ་པ་ནྣོ ཀུ་ཉྫ་རོ ན་ལེ༹་ཧི ཀ་ཏཾ ཨ་གཱ་རཾ ཁ་ཎེ་ནེ་ཝ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ དྷུ་ནཱ་ཐ ཝི་དྷ་མ་ཐ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ཐཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝཾ པ་ན བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཨེ་ཀཾ་སི་ཀོ ཛཱ་ཏི་དུ་ཀྑ་སྶ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཡོ ཨི་མ་སྨི’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏ་ཏི་ཡཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.
ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.