༦. ཙཱུ་ལ༹་ཀ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ན་ད་ནྟི མོ་རཱ སུ་སི་ཁཱ སུ་པེ་ཁུ་ཎཱཏི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཙཱུ་ལ༹་ཀ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཡ་མྤི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ ཝི་ཝ་ཊྚཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ ཀུ་ས་ལཾ ཨུ་པ་ཙི་ན་ནྟོ ཨི་ཏོ ཨེ་ཀ་ཏིཾ་སེ ཀ་པྤེ སི་ཁི་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ ཀུ་ལ་གེ་ཧེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ས་ཏྠཱ་རཾ དི་སྭཱ པ་ས་ནྣ་མཱ་ན་སོ ཚ་ཏྟ་པ་ཎྞི་ཕ་ལཾ ཨ་དཱ་སི. སོ ཏེ་ན པུ་ཉྙ་ཀ་མྨེ་ན དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ རཱ་ཛ་ག་ཧེ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཙཱུ་ལ༹་ཀོཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟོ དྷ་ན་པཱ་ལ་ད་མ་ནེ ས་ཏྠ་རི ལ་དྡྷ་པྤ་སཱ་དོ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་དྷ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཨི་ནྡ་སཱ་ལ་གུ་ཧཱ་ཡཾ ཝ་ས་ཏི, སོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ གུ་ཧཱ་དྭཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ མ་ག་དྷ་ཀྑེ་ཏྟཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་སི. ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ པཱ་ཝུ་ས་ཀཱ་ལ་མེ་གྷོ ག་མྦྷཱི་ར་མ་དྷུ་ར་ནི་གྒྷོ་སོ ས་ཏ་པ་ཊ་ལ་ས་ཧ་སྶ་པ་ཊ་ལོ ཨ་ཉྫ་ན སི་ཁ་ར་ས་ནྣི་ཀཱ་སོ ན་བྷཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ པ་ཝ་སྶ་ཏི, མ་ཡཱུ་ར་ས་ངྒྷཱ ཙ མེ་གྷ་ག་ཛྫི་ཏཾ སུ་ཏྭཱ ཧ་ཊྛ་ཏུ་ཊྛཱ ཀེ་ཀཱ་ས་དྡཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ པ་དེ་སེ ན་ཙྩ་ནྟཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟི. ཐེ་ར་སྶ་པི ཨཱ་ཝཱ་ས་ག་བྦྷེ མེ་གྷ་ཝཱ་ཏ་ཕ་སྶེ་ཧི ཨ་པ་ག་ཏ་དྷ་མྨ་ཏྟཱ པ་སྶ་དྡྷ་ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡེ ཀ་ལླ་ཏཾ པ་ཏྟེ ཨུ་ཏུ་ས་པྤཱ་ཡ་ལཱ་བྷེ་ན ཙི་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་གྒཾ ཨ་ཧོ་སི, ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝཱི་ཐིཾ ཨོ་ཏ་རི, སོ ཏཾ ཉ་ཏྭཱ ཀཱ་ལ་ས་མྤ་དཱ་དི་ཀི་ཏྟ་ན་མུ་ཁེ་ན ཨ་ཏྟཱ་ནཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཨུ་སྶཱ་ཧེ་ནྟོ –
༢༡༡. ‘‘ན་ད་ནྟི མོ་རཱ སུ་སི་ཁཱ སུ་པེ་ཁུ་ཎཱ, སུ་ནཱི་ལ་གཱི་ཝཱ སུ་མུ་ཁཱ སུ་ག་ཛྫི་ནོ;
སུ་ས་དྡ་ལཱ ཙཱ་པི མ་ཧཱ་མ་ཧཱི ཨ་ཡཾ, སུ་བྱཱ་པི་ཏ་མྦུ སུ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཾ ན་བྷཾ.
༢༡༢. ‘‘སུ་ཀ་ལླ་རཱུ་པོ སུ་མ་ན་སྶ ཛྷཱ་ཡ་ཏཾ, སུ་ནི་ཀྐ་མོ སཱ་དྷུ སུ་བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ;
སུ་སུ་ཀྐ་སུ་ཀྐཾ ནི་པུ་ཎཾ སུ་དུ་དྡ་སཾ, ཕུ་སཱ་ཧི ཏཾ ཨུ་ཏྟ་མ་མ་ཙྩུ་ཏཾ པ་ད’’ནྟི. –
དྭེ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ན་ད་ནྟི མོ་རཱ སུ་སི་ཁཱ སུ་པེ་ཁུ་ཎཱ, སུ་ནཱི་ལ་གཱི་ཝཱ སུ་མུ་ཁཱ སུ་ག་ཛྫི་ནོཏི ཨེ་ཏེ མ་ཏྠ་ཀེ ཨུ་ཊྛི་ཏཱ་ཧི སུ་ནྡ་རཱ་ཧི སི་ཁཱ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ སུ་སི་ཁཱ, ནཱ་ནཱ་ཝ་ཎྞེ་ཧི ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི སོ་བྷ་ནེ་ཧི བྷ་དྡ་ཀ་པི་ཉྪེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ སུ་པེ་ཁུ་ཎཱ, རཱ་ཛཱི་ཝ་ཝ་ཎྞ་ས་ངྐཱ་སཱ་ཡ སུ་ནྡ་རཱ་ཡ ནཱི་ལ་ཝ་ཎྞཱ་ཡ གཱི་ཝཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ སུ་ནཱི་ལ་གཱི་ཝཱ, སུ་ནྡ་ར་མུ་ཁ་ཏཱ་ཡ སུ་མུ་ཁཱ, མ་ནུ་ཉྙ་ཝཱ་དི་ཏཱ་ཡ སུ་ག་ཛྫི་ནོ, མོ་རཱ སི་ཁ་ཎྜི་ནོ ཚ་ཛྫ་སཾ་ཝཱ་དཱི ཀེ་ཀཱ་ས་དྡཾ མུ་ཉྩ་ནྟཱ ན་ད་ནྟི ར་ཝ་ནྟི. སུ་ས་དྡ་ལཱ ཙཱ་པི མ་ཧཱ་མ་ཧཱི ཨ་ཡནྟི ཨ་ཡ་ཉྩ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི སུ་ས་དྡ་ལཱ སུ་ནྡ་ར་ཧ་རི་ཏ་ཏི་ཎཱ. སུ་བྱཱ་པི་ཏ་མྦཱུཏི ཨ་བྷི་ན་ཝ་ཝུ་ཊྛི་ཡཱ ཏ་ཧཾ ཏ་ཧཾ ཝི་སྶ་ནྡ་མཱ་ན་ས་ལི་ལ་ཏཱ་ཡ སུ་ཊྛུ བྱཱ་པི་ཏ་ཛ་ལཱ ཝི་ཏ་ཏ་ཛ་ལཱ. ‘‘སུ་སུ་ཀྐ་ཏ་མྦཱུ’’ཏི་པི པཱ་ཋོ, སུ་ཝི་སུ་དྡྷ་ཛ་ལཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སུ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཾ ན་བྷནྟི ཨི་ད་ཉྩ ན་བྷཾ ཨཱ་ཀཱ་སཾ ནཱི་ལུ་པྤ་ལ་ད་ལ་ས་ནྣི་བྷེ་ཧི ས་མ་ནྟ་ཏོ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཋི་ཏེ་ཧི སུ་ནྡ་རེ་ཧི ཝ་ལཱ་ཧ་ཀེ་ཧི མེ་གྷེ་ཧི སུ་ཝ་ལཱ་ཧ་ཀཾ.
སུ་ཀ་ལླ་རཱུ་པོ སུ་མ་ན་སྶ ཛྷཱ་ཡ་ཏནྟི ཨི་དཱ་ནི ཨུ་ཏུ་ས་པྤཱ་ཡ་ལཱ་བྷེ་ན སུ་ཊྛུ ཀ་ལླ་རཱུ་པོ ཀ་མྨ་ནི་ཡ་ས་བྷཱ་ཝོ ཏྭཾ, ནཱི་ཝ་ར་ཎེ་ཧི ཨ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་རཱུ་ལ༹ྷ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ སུ་ནྡ་ར་མ་ན་སྶ ཡོ་གཱ་ཝ་ཙ་ར་སྶ ཡཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ལ་ཀྑ་ཎཱུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ ཛྷཱ་ཡ་ཏཾ. སུ་ནི་ཀྐ་མོ…པེ… ཨ་ཙྩུ་ཏཾ པ་དནྟི ཨེ་ཝཾ ཛྷཱ་ཡ་ནྟོ ཙ སཱ་དྷུ སུ་བུ་དྡྷ་སྶ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ནེ སུ་ནྡ་ར་ནི་ཀྐ་མོ ཧུ་ཏྭཱ སུ་པ་རི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལ་ཏཱ་ཡ སུ་སུ་ཀྐཾ, ཝི་སུ་དྡྷ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏཱ་ཡ ས་བྦ་སྶ་པི སཾ་ཀི་ལེ་ས་སྶ གོ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝཱ་ནུ་པ་ག་མ་ན་ཏོ སུ་ཀྐཾ, ནི་པུ་ཎ་ཉཱ་ཎ་གོ་ཙ་ར་ཏཱ་ཡ ནི་པུ་ཎཾ, པ་ར་མ་ག་མྦྷཱི་ར་ཏཱ་ཡ སུ་དུ་དྡ་སཾ, པ་ཎཱི་ཏ་བྷཱ་ཝེ་ན སེ་ཊྛ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ ཨུ་ཏྟ་མཾ, ནི་ཙྩ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཨ་ཙྩུ་ཏཾ པ་དཾ ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ཕུ་སཱ་ཧི ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཀྑ་ཀ་ར་ཎེ་ན ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཧཱི་ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཐེ་རོ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨོ་ཝ་ད་ནྟོ་ཝ ཨུ་ཏུ་ས་པྤཱ་ཡ་ལཱ་བྷེ་ན ས་མཱ་ཧི་ཏ་ཙི་ཏྟོ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༡.༣༩.༣༧-༤༢) –
‘‘ཀ་ཎི་ཀཱ་རཾ་ཝ ཛ་ལི་ཏཾ, པུ་ཎྞ་མཱ་ཡེ་ཝ ཙ་ནྡི་མཾ;
ཛ་ལ་ནྟཾ དཱི་པ་རུ་ཀྑཾ་ཝ, ཨ་དྡ་སཾ ལོ་ཀ་ནཱ་ཡ་ཀཾ.
‘‘ཀ་ད་ལི་ཕ་ལཾ པ་གྒ་ཡ྄ཧ, ཨ་དཱ་སིཾ ས་ཏྠུ་ནོ ཨ་ཧཾ;
པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ སུ་མ་ནོ, ཝ་ནྡི་ཏྭཱ་ན ཨ་པ་ཀྐ་མིཾ.
‘‘ཨེ་ཀ་ཏིཾ་སེ ཨི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཡཾ ཕ་ལ་མ་ད་དིཾ ཏ་དཱ;
དུ་གྒ་ཏིཾ ནཱ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི, ཕ་ལ་དཱ་ན་སྶི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྭཱ ཐེ་རོ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་ཏྭཱ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ཛཱ་ཏོ ‘‘ན་ད་ནྟི མོ་རཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏཱ་ཡེ་ཝ གཱ་ཐཱ པ་ཙྩུ་དཱ་ཧཱ་སི. ཏེ་ན་སྶ ཨི་ད་མེ་ཝ ཨ་ཉྙཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི.
ཙཱུ་ལ༹་ཀ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.