༣. ཨཱ་ན་ནྡ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
པི་སུ་ཎེ་ན ཙ ཀོ་དྷ་ནེ་ནཱཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་ན་ནྡ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཡ་མྤི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རོ པ་དུ་མུ་ཏྟ་ར་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ ཧཾ་ས་ཝ་ཏཱི་ན་ག་རེ ས་ཏྠུ ཝེ་མཱ་ཏི་ཀ་བྷཱ་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི, སུ་མ་ནོཏི་སྶ ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི. པི་ཏཱ པ་ན་སྶ ཨཱ་ན་ནྡ་རཱ་ཛཱ ནཱ་མ. སོ ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཏྟ་སྶ སུ་མ་ན་ཀུ་མཱ་ར་སྶ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟ་སྶ ཧཾ་ས་ཝ་ཏི་ཏོ ཝཱི་ས་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏེ ཋཱ་ནེ བྷོ་ག་ན་ག་རཾ ཨ་དཱ་སི. སོ ཀ་དཱ་ཙི ཀ་དཱ་ཙི ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་ཏྟཱ་ན་ཉྩ པི་ཏ་ར་ཉྩ པ་སྶ་ཏི. ཏ་དཱ རཱ་ཛཱ ས་ཏྠཱ་ར་ཉྩ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་པ་རི་མཱ་ཎཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ ས་ཡ་མེ་ཝ ས་ཀྐ་ཙྩཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི, ཨ་ཉྙེ་སཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏུཾ ན དེ་ཏི.
ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ནྟོ ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ཧོ་སི. ཀུ་མཱ་རོ ཏ་སྶ ཀུ་པི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ར་ཉྙོ ཨ་ནཱ་རོ་ཙེ་ཏྭཱ ས་ཡ་མེ་ཝ ཏཾ ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ ཏུ་ཊྛ་མཱ་ན་སོ པུ་ཏྟཾ པ་ཀྐོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ‘‘ཝ་རཾ ཏེ, ཏཱ་ཏ ད་མྨི, ཝ་རཾ ག་ཎྷཱ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཀུ་མཱ་རོ ‘‘ས་ཏྠཱ་རཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ ཏེ་མཱ་སཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟོ ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཨ་ཝ་ཉྫྷཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨི་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ‘‘ཨེ་ཏཾ ན ས་ཀྐཱ, ཨ་ཉྙཾ ཝ་དེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘དེ་ཝ, ཁ་ཏྟི་ཡཱ་ནཾ དྭེ་ཀ་ཐཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཨེ་ཏ་དེ་ཝ མེ དེ་ཧི, ན མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ཏྠོ’’ཏི. ‘‘ས་ཙེ ས་ཏྠཱ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, དི་ནྣ་མེ་ཝཱ’’ཏི. སོ ‘‘ས་ཏྠུ ཙི་ཏྟཾ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝི་ཧཱ་རཾ ག་ཏོ.
ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ བྷ་ཏྟ་ཀི་ཙྩཾ ནི་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊིཾ པ་ཝི་ཊྛོ ཧོ་ཏི. སོ བྷི་ཀྑཱུ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏོ, ད་སྶེ་ཐ མེ བྷ་ག་ཝ་ནྟ’’ནྟི ཨཱ་ཧ. བྷི་ཀྑཱུ ‘‘སུ་མ་ནོ ནཱ་མ ཐེ་རོ ས་ཏྠུ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ, ཏ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ཙྪཱ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧཾ་སུ. སོ ཐེ་ར་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ‘‘ས་ཏྠཱ་རཾ, བྷ་ནྟེ, མེ ད་སྶེ་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨ་ཐ ཐེ་རོ ཏ་སྶ པ་སྶ་ནྟ་སྶེ་ཝ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ནི་མུ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ‘‘བྷ་ནྟེ, རཱ་ཛ་པུ་ཏྟོ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨཱ་ག་ཏོ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ‘‘ཏེ་ན ཧི, བྷི་ཀྑུ, བ་ཧི ཨཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཧཱི’’ཏི. ཐེ་རོ པུ་ན་པི ཏ་སྶ པ་སྶ་ནྟ་སྶེ་ཝ བུ་དྡྷཱ་ས་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ནྟོ་ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ནི་མུ་ཛྫི་ཏྭཱ བ་ཧི་པ་རི་ཝེ་ཎེ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་རི་ཝེ་ཎེ ཨཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་སི. ཀུ་མཱ་རོ ཏཾ དི་སྭཱ ‘‘མ་ཧ་ནྟོ ཝ་ཏཱ་ཡཾ བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་སི.
བྷ་ག་ཝཱ་པི ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི. རཱ་ཛ་པུ་ཏྟོ ས་ཏྠཱ་རཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ, པ་ཊི་ས་ནྠཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ, ཨ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཐེ་རོ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ སཱ་ས་ནེ ཝ་ལླ་བྷོ མ་ཉྙེ་ཏི. ‘‘ཨཱ་མ ཀུ་མཱ་ར, ཝ་ལླ་བྷོ’’ཏི? ‘‘ཀིཾ ཀ་ཏྭཱ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ས ཝ་ལླ་བྷོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི?‘‘དཱ་ནཱ་དཱི་ནི པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་ཏྭཱ’’ཏི. ‘‘བྷ་ག་ཝཱ, ཨ་ཧ་མྤི ཨ་ཡཾ ཐེ་རོ ཝི་ཡ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ བུ་དྡྷ་སཱ་ས་ནེ ཝ་ལླ་བྷོ ཧོ་ཏུ་ཀཱ་མོ’’ཏི ས་ཏྠཱ་ཧཾ ཁ་ནྡྷཱ་ཝཱ་ར་བྷ་ཏྟཾ ནཱ་མ ད་ཏྭཱ་པི ས་ཏྟ་མེ དི་ཝ་སེ, བྷ་ནྟེ, མ་ཡཱ པི་ཏུ ས་ནྟི་ཀཱ ཏེ་མཱ་སཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པ་ཊི་ཛ་གྒ་ན་ཝ་རོ ལ་དྡྷོ, ཏེ་མཱ་སཾ མེ ཝ་སྶཱ་ཝཱ་སཾ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཐཱ་ཏི. བྷ་ག་ཝཱ, ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ ཏ་ཏྠ ག་ཏེ་ན ཨ་ཏྠོ’’ཏི ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཏྠཱི’’ཏི དི་སྭཱ ‘‘སུ་ཉྙཱ་གཱ་རེ ཁོ, ཀུ་མཱ་ར, ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ ཨ་བྷི་ར་མ་ནྟཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཀུ་མཱ་རོ ‘‘ཨ་ཉྙཱ་ཏཾ བྷ་ག་ཝཱ, ཨ་ཉྙཱ་ཏཾ སུ་ག་ཏཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་རི་མ་ཏ་རཾ ག་ནྟྭཱ ཝི་ཧཱ་རཾ ཀཱ་རེ་མི, མ་ཡཱ པེ་སི་ཏེ བྷི་ཀྑུ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཐཱ’’ཏི པ་ཊི་ཉྙཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པི་ཏུ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ‘‘དི་ནྣཱ མེ, དེ་ཝ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཊི་ཉྙཱ, མ་ཡཱ པ་ཧི་ཏེ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པེ་སེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི པི་ཏ་རཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ, ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཡོ་ཛ་ནེ ཡོ་ཛ་ནེ ཝི་ཧཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཝཱི་ས་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཾ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ག་ཏོ. ག་ནྟྭཱ ཙ ཨ་ཏྟ་ནོ ན་ག་རེ ཝི་ཧཱ་ར་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཙི་ན་ནྟོ སོ་བྷ་ན་སྶ ནཱ་མ ཀུ་ཊུ་མྦི་ཀ་སྶ ཨུ་ཡྻཱ་ནཾ དི་སྭཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན ཀི་ཎི་ཏྭཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཝི་ཧཱ་རཾ ཀཱ་རེ་སི. ཏ་ཏྠ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊིཾ སེ་ས་བྷི་ཀྑཱུ་ན་ཉྩ ར་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ཊི་ལེ་ཎ་མ་ཎྜ་པེ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པཱ་ཀཱ་ར་པ་རི་ཀྑེ་པཾ དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀ་ཉྩ ནི་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ པི་ཏུ ས་ནྟི་ཀཾ པེ་སེ་སི ‘‘ནི་ཊྛི་ཏཾ མ་ཡ྄ཧཾ ཀི་ཙྩཾ, ས་ཏྠཱ་རཾ པ་ཧི་ཎ་ཐཱ’’ཏི.
རཱ་ཛཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ‘‘བྷ་ག་ཝཱ སུ་མ་ན་སྶ ཀི་ཙྩཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ, ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ག་མ་ནཾ པ་ཙྩཱ་སཱི་ས་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. བྷ་ག་ཝཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་བྷི་ཀྑུ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ཡོ་ཛ་ནེ ཡོ་ཛ་ནེ ཝི་ཧཱ་རེ་སུ ཝ་ས་མཱ་ནོ ཨ་ག་མཱ་སི. ཀུ་མཱ་རོ ‘‘ས་ཏྠཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི སུ་ཏྭཱ ཡོ་ཛ་ནཾ པ་ཙྩུ་གྒ་ནྟྭཱ ག་ནྡྷ་མཱ་ལཱ་དཱི་ཧི པཱུ་ཛ་ཡ་མཱ་ནོ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན ཀཱི་ཏེ སོ་བྷ་ནེ ནཱ་མ ཨུ་ཡྻཱ་ནེ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན ཀཱ་རི་ཏཾ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ –
‘‘ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན མེ ཀཱི་ཏཾ, ས་ཏ་ས་ཧ་སྶེ་ན མཱ་པི་ཏཾ;
སོ་བྷ་ནཾ ནཱ་མ ཨུ་ཡྻཱ་ནཾ, པ་ཊི་གྒ་ཎྷ མ་ཧཱ་མུ་ནཱི’’ཏི. –
ཏཾ ནི་ཡྻཱ་དེ་སི. སོ ཝ་སྶཱུ་པ་ནཱ་ཡི་ཀ་དི་ཝ་སེ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མི་ནཱ་ཝ ནཱི་ཧཱ་རེ་ན དཱ་ནཾ ད་དེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི པུ་ཏྟ་དཱ་རེ ཨ་མ་ཙྩེ ཙ ཀི་ཙྩ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་སུ ཙ ནི་ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ས་ཡཾ སུ་མ་ན་ཏྠེ་ར་སྶ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ན་ས་མཱི་པེ་ཡེ་ཝ ཝ་ས་ནྟོ ཏེ་མཱ་སཾ ས་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟོ ཨུ་པ་ཀ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ གཱ་མཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ས་ཏྟཱ་ཧཾ མ་ཧཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ས་ཏྟ་མེ དི་ཝ་སེ ས་ཏྠུ བྷི་ཀྑུ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་སྶ ཙ པཱ་ད་མཱུ་ལེ ཏི་ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ, ‘‘བྷ་ནྟེ, ཡ་དེ་ཏཾ མ་ཡཱ ས་ཏྟཱ་ཧཾ ཁ་ནྡྷཱ་ཝཱ་ར་དཱ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པུ་ཉྙཾ ཀ་ཏཾ, ན ཏཾ ས་གྒ་ས་མྤ་ཏྟི་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨ་ཡཾ སུ་མ་ན་ཏྠེ་རོ ཝི་ཡ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ཨེ་ཀ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ བྷ་ཝེ་ཡྻ’’ནྟི པ་ཎི་དྷཱ་ནཾ ཨ་ཀཱ་སི. ས་ཏྠཱ་པི་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཱ་ཡ་ཏཾ དི་སྭཱ བྱཱ་ཀ་རི་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི.
སོ་པི ཏ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ པ་ར་མྤི ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ ཨུ་ལཱ༹་རཱ་ནི པུ་ཉྙ་ཀ་མྨཱ་ནི ཨུ་པ་ཙི་ནི་ཏྭཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཀ་སྶ་པ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལེ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་ར་ཏོ ཨེ་ཀ་སྶ ཐེ་ར་སྶ པ་ཏྟ་གྒ་ཧ་ཎ་ཏྠཾ ཨུ་ཏྟ་ར་སཱ་ཊ་ཀཾ ད་ཏྭཱ པཱུ་ཛཾ ཨ་ཀཱ་སི. པུ་ན ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ བཱ་རཱ་ཎ་སི་རཱ་ཛཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷེ དི་སྭཱ ཏེ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ མ་ངྒ་ལུ་ཡྻཱ་ནེ ཨ་ཊྛ པ་ཎྞ་སཱ་ལཱ་ཡོ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ནི་སཱི་ད་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨ་ཊྛ ས་བྦ་ར་ཏ་ན་མ་ཡ་པཱི་ཋེ ཙེ་ཝ མ་ཎི་ཨཱ་དྷཱ་ར་ཀེ ཙ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཏྭཱ ད་ས་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཀཱ་སི. ཨེ་ཏཱ་ནི པཱ་ཀ་ཊ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི.
ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ པ་ན ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟོ་ཝ ཨ་མྷཱ་ཀཾ བོ་དྷི་ས་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ ཏུ་སི་ཏ་པུ་རེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མི་ཏོ་ད་ན་ས་ཀྐ་སྶ གེ་ཧེ ནི་བྦ་ཏྟི. ཏ་སྶ ས་བྦེ ཉཱ་ཏ་ཀེ ཨཱ་ན་ནྡི་ཏེ ཀ་རོ་ནྟོ ཛཱ་ཏོ་ཏི ཨཱ་ན་ནྡོཏྭེ་ཝ ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟོ ཀ་ཏཱ་བྷི་ནི་ཀྑ་མ་ནེ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ པ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝ་ར་དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐེ པ་ཋ་མཾ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུཾ ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟེ བྷ་ག་ཝ་ཏི ཏ་སྶ པ་རི་ཝཱ་ར་ཏྠཾ པ་བྦ་ཛི་ཏུཾ ནི་ཀྑ་ནྟེ་ཧི བྷ་དྡི་ཡཱ་དཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ པུ་ཎྞ་སྶ མ་ནྟཱ་ཎི་པུ་ཏྟ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ སུ་ཏྭཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི.
ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཋ་མ་བོ་དྷི་ཡཾ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶཱ་ནི ཨ་ནི་བ་དྡྷ་ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. ཨེ་ཀ་དཱ ནཱ་ག་ས་མཱ་ལོ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་ཙ་རི, ཨེ་ཀ་དཱ ནཱ་གི་ཏོ, ཨེ་ཀ་དཱ ཨུ་པ་ཝཱ་ནོ, ཨེ་ཀ་དཱ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ, ཨེ་ཀ་དཱ ཙུ་ནྡོ ས་མ་ཎུ་དྡེ་སོ, ཨེ་ཀ་དཱ སཱ་ག་ཏོ, ཨེ་ཀ་དཱ མེ་གྷི་ཡོ, ཏེ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ས་ཏྠུ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷ་ཡིཾ་སུ. ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་རི་ཝེ་ཎེ པ་ཉྙ་ཏྟ་ཝ་ར་བུ་དྡྷཱ་ས་ནེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་པ་རི་ཝུ་ཏོ ནི་སི་ནྣོ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་དཱ་ནི་མྷི མ་ཧ་ལླ་ཀོ, ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷི་ཀྑཱུ ‘ཨི་མི་ནཱ མ་གྒེ་ན ག་ཙྪཱ་མཱ’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཨ་ཉྙེ་ན ག་ཙྪ་ནྟི, ཨེ་ཀ་ཙྩེ མ་ཡ྄ཧཾ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རཾ བྷཱུ་མི་ཡཾ ནི་ཀྑི་པ་ནྟི, མ་ཡ྄ཧཾ ནི་བ་དྡྷུ་པ་ཊྛཱ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཛཱ་ནཱ་ཐཱ’’ཏི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ དྷ་མྨ་སཾ་ཝེ་གོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཨ་ཐཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཏུ་མྷེ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏཾ བྷ་ག་ཝཱ པ་ཊི་ཀྑི་པི. ཨེ་ཏེ་ནུ་པཱ་ཡེ་ན མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ས་བྦེ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཀཱ – ‘‘ཨ་ཧཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མི, ཨ་ཧཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨུ་ཊྛ་ཧིཾ་སུ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ, ཏེ་པི བྷ་ག་ཝཱ པ་ཊི་ཀྑི་པི. སོ པ་ན ཏུ་ཎྷཱི་ཡེ་ཝ ནི་སཱི་དི. ཨ་ཐ ནཾ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏྭ་མྤི ས་ཏྠུ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀ་ཊྛཱ་ནཾ ཡཱ་ཙཱ་ཧཱི’’ཏི. ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ལ་དྡྷ་ཊྛཱ་ནཾ ནཱ་མ ཀཱི་དི་སཾ ཧོ་ཏི, ས་ཙེ རུ་ཙྩ་ཏི, ས་ཏྠཱ ས་ཡ་མེ་ཝ ཝ་ཀྑ་ཏཱི་ཏི. ཨ་ཐ བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ན་ནྡོ ཨ་ཉྙེ་ཧི ཨུ་སྶཱ་ཧེ་ཏ་བྦོ, ས་ཡ་མེ་ཝ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ མཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ ‘‘ཨུ་ཊྛེ་ཧི, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀ་ཊྛཱ་ནཾ ཡཱ་ཙཱ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧཾ་སུ.
ཐེ་རོ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ‘‘ས་ཙེ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནཱ ལ་དྡྷཾ པ་ཎཱི་ཏ་ཙཱི་ཝ་རཾ ན ད་སྶ་ཏི, པ་ཎཱི་ཏ་པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ན ད་སྶ་ཏི, ཨེ་ཀ་ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ཝ་སི་ཏུཾ ན ད་སྶ་ཏི, ནི་མ་ནྟ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ན ག་མི་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀེ གུ་ཎེ ལ་བྷ་ཏོ ས་ཏྠུ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནེ ཀོ བྷཱ་རོ’’ཏི ཨུ་པ་ཝཱ་ད་མོ་ཙ་ན་ཏྠཾ ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཊི་ཀྑེ་པཱ ཙ – ‘‘ས་ཙེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ མ་ཡཱ ག་ཧི་ཏ་ནི་མ་ནྟ་ནཾ ག་མི་སྶ་ཏི, ས་ཙཱ་ཧཾ དེ་ས་ནྟ་ར་ཏོ ཨཱ་ག་ཏཱ་ག་ཏེ ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ ད་སྶེ་ཏུཾ ལ་ཙྪཱ་མི; ཡ་དཱ མེ ཀ་ངྑཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏུཾ ལ་ཙྪཱ་མི, ས་ཙེ བྷ་ག་ཝཱ པ་ར་མྨུ་ཁཱ དེ་སི་ཏཾ དྷ་མྨཾ པུ་ན མ་ཡ྄ཧཾ ཀ་ཐེ་སྶ་ཏི, ཨེ་ཝཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀ་མྤི ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀེ ཨ་ནུ་གྒ་ཧཾ ན ལ་བྷ་ཏཱི’’ཏི ཨུ་པ་ཝཱ་ད་མོ་ཙ་ན་ཏྠ་ཉྩེ་ཝ དྷ་མྨ་བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀ་བྷཱ་ཝ་པཱ་ར་མཱི་པཱུ་ར་ཎ་ཏྠ་ཉྩ ཨི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ ཨཱ་ཡཱ་ཙ་ནཱ ཙཱ་ཏི ཨ་ཊྛ ཝ་རེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ནི་བ་དྡྷུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་སྶེ་ཝ ཋཱ་ན་ནྟ་ར་སྶ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ པཱུ་རི་ཏཱ་ནཾ པཱ་ར་མཱི་ནཾ ཕ་ལཾ པཱ་པུ་ཎི. སོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀ་ཊྛཱ་ནཾ ལ་དྡྷ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ད་ས་བ་ལཾ དུ་ཝི་དྷེ་ན ཨུ་ད་ཀེ་ན, ཏི་ཝི་དྷེ་ན ད་ནྟ་ཀ་ཊྛེ་ན, ཧ་ཏྠ་པཱ་ད་པ་རི་ཀ་མྨེ་ན པི་ཊྛི་པ་རི་ཀ་མྨེ་ན, ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་རི་ཝེ་ཎ་ས་མྨ་ཛྫ་ནེ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ཧི ཀི་ཙྩེ་ཧི ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟོ ‘‘ཨི་མཱ་ཡ ནཱ་མ ཝེ་ལཱ་ཡ ས་ཏྠུ ཨི་དཾ ནཱ་མ ལ་དྡྷུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨི་དཾ ནཱ་མ ཀཱ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི དི་ཝ་ས་བྷཱ་གཾ ས་ནྟི་ཀཱ་ཝ་ཙ་རོ ཧུ་ཏྭཱ, ར་ཏྟི་བྷཱ་གེ མ་ཧ་ནྟཾ ད་ཎྜ་དཱི་པི་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་པ་རི་ཝེ་ཎཾ ན་ཝ ཝཱ་རེ ཨ་ནུ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏི, ས་ཏྠ་རི པ་ཀྐོ་ས་ནྟེ པ་ཊི་ཝ་ཙ་ན་དཱ་ནཱ་ཡ ཐི་ན་མི་དྡྷ་ཝི་ནོ་ད་ན་ཏྠཾ.
ཨ་ཐ ནཾ ས་ཏྠཱ ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་རི་ཡ་ག་ཎ་མ་ཛ྄ཛྷེ ནི་སི་ནྣོ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན པ་སཾ་སི་ཏྭཱ ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ་ནཾ ས་ཏི་མ་ནྟཱ་ནཾ ག་ཏི་མ་ནྟཱ་ནཾ དྷི་ཏི་མ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀཱ་ན་ཉྩ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་གྒ་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པེ་སི. ཨེ་ཝཾ ས་ཏྠཱ་རཱ པ་ཉྩ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨེ་ཏ་ད་གྒེ ཋ་པི་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ས་ཏྠུ དྷ་མྨ་ཀོ་སཱ་ར་ཀྑོ ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་ཐེ་རོ སེ་ཁོ་ཝ ས་མཱ་ནོ ས་ཏྠ་རི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་མུ་ཏྟེ་ཛི་ཏོ དེ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཙ སཾ་ཝེ་ཛི་ཏོ ‘‘སྭེ་ཡེ་ཝ ཙ དཱ་ནི དྷ་མྨ་ས་ངྒཱི་ཏི ཀཱ་ཏ་བྦཱ, ན ཁོ པ་ན མེ་ཏཾ པ་ཏི་རཱུ་པཾ, ཡྭཱ་ཡཾ སེ་ཁོ ས་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་སེ་ཁེ་ཧི ཐེ་རེ་ཧི ས་དྡྷིཾ དྷ་མྨཾ ས་ངྒཱ་ཡི་ཏུཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཾ ག་ནྟུ’’ནྟི ས་ཉྫཱ་ཏུ་སྶཱ་ཧོ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ བ་ཧུ་དེ་ཝ་ར་ཏྟིཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཙ་ངྐ་མེ ཝཱི་རི་ཡ་ས་མ་ཏཾ ཨ་ལ་བྷི་ཏྭཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ས་ཡ་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ས་ཡི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཀཱ་ཡཾ ཨཱ་ཝ་ཊྚེ་སི. ཨ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ སཱི་སཾ བི་མྦོ་ཧ་ནཾ པཱ་དཱ ཙ བྷཱུ་མི་ཏོ མུ་ཏྟ་མ་ཏྟཱ, ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཨ་ནྟ་རེ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩི ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙོ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༡.༡.༦༤༤-༦༦༣) –
‘‘ཨཱ་རཱ་མ་དྭཱ་རཱ ནི་ཀྑ་མྨ, པ་དུ་མུ་ཏྟ་རོ མ་ཧཱ་མུ་ནི;
ཝ་སྶེ་ནྟོ ཨ་མ་ཏཾ ཝུ་ཊྛིཾ, ནི་བྦཱ་པེ་སི མ་ཧཱ་ཛ་ནཾ.
‘‘ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ ཏེ དྷཱི་རཱ, ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙཱ མ་ཧི་དྡྷི་ཀཱ;
པ་རི་ཝཱ་རེ་ནྟི ས་མྦུ་དྡྷཾ, ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི.
‘‘ཧ་ཏྠི་ཀྑ་ནྡྷ་ག་ཏོ ཨཱ་སིཾ, སེ་ཏ་ཙྪ་ཏྟཾ ཝ་རུ་ཏྟ་མཾ;
སུ་ཙཱ་རུ་རཱུ་པཾ དི་སྭཱ་ན, ཝི་ཏྟི མེ ཨུ་ད་པ་ཛྫ་ཐ.
‘‘ཨོ་རུ་ཡ྄ཧ ཧ་ཏྠི་ཁ་ནྡྷ་མྷཱ, ཨུ་པ་ག་ཙྪིཾ ན་རཱ་ས་བྷཾ;
ར་ཏ་ནཱ་མ་ཡ་ཚ་ཏྟཾ མེ, བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛ་སྶ དྷཱ་ར་ཡིཾ.
‘‘མ་མ ས་ངྐ་པྤ་མ་ཉྙཱ་ཡ, པ་དུ་མུ་ཏྟ་རོ མ་ཧཱ་ཨི་སི;
ཏཾ ཀ་ཐཾ ཋ་པ་ཡི་ཏྭཱ་ན, ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་ས་ཐ.
‘‘ཡོ སོ ཚ་ཏྟ་མ་དྷཱ་རེ་སི, སོ་ཎྞཱ་ལ་ངྐཱ་ར་བྷཱུ་སི་ཏཾ;
ཏ་མ་ཧཾ ཀི་ཏྟ་ཡི་སྶཱ་མི, སུ་ཎོ་ཐ མ་མ བྷཱ་ས་ཏོ.
‘‘ཨི་ཏོ ག་ནྟྭཱ ཨ་ཡཾ པོ་སོ, ཏུ་སི་ཏཾ ཨཱ་ཝ་སི་སྶ་ཏི;
ཨ་ནུ་བྷོ་སྶ་ཏི ས་མྤ་ཏྟིཾ, ཨ་ཙྪ་རཱ་ཧི པུ་ར་ཀྑ་ཏོ.
‘‘ཙ་ཏུ་ཏིཾ་ས་ཏི་ཀྑ་ཏྟུ་ཉྩ, དེ་ཝ་ར་ཛྫཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི;
བ་ལཱ་དྷི་པོ ཨ་ཊྛ་ས་ཏཾ, ཝ་སུ་དྷཾ ཨཱ་ཝ་སི་སྶ་ཏི.
‘‘ཨ་ཊྛ་པ་ཉྙཱ་ས་ཀྑ་ཏྟུ་ཉྩ, ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི;
པ་དེ་ས་ར་ཛྫཾ ཝི་པུ་ལཾ, མ་ཧི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཡི་སྶ་ཏི.
‘‘ཀ་པྤ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མྷི, ཨོ་ཀྐཱ་ཀ་ཀུ་ལ་ས་མྦྷ་ཝོ;
གོ་ཏ་མོ ནཱ་མ གོ་ཏྟེ་ན, ས་ཏྠཱ ལོ་ཀེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
‘‘ས་ཀྱཱ་ནཾ ཀུ་ལ་ཀེ་ཏུ་སྶ, ཉཱ་ཏི་བ་ནྡྷུ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི;
ཨཱ་ན་ནྡོ ནཱ་མ ནཱ་མེ་ན, ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ མ་ཧེ་སི་ནོ.
‘‘ཨཱ་ཏཱ་པཱི ནི་པ་ཀོ ཙཱ་པི, བཱ་ཧུ་ས་ཙྩེ་སུ ཀོ་ཝི་དོ;
ནི་ཝཱ་ཏ་ཝུ་ཏྟི ཨ་ཏྠ་དྡྷོ, ས་བྦ་པཱ་ཋཱི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི.
‘‘པ་དྷཱ་ན་པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ སོ, ཨུ་པ་ས་ནྟོ ནི་རཱུ་པ་དྷི;
ས་བྦཱ་ས་ཝེ པ་རི་ཉྙཱ་ཡ, ནི་བྦཱ་ཡི་སྶ་ཏི་ནཱ་ས་ཝོ.
‘‘ས་ནྟི ཨཱ་ར་ཉྙ་ཀཱ ནཱ་གཱ, ཀུ་ཉྫ་རཱ ས་ཊྛི་ཧཱ་ཡ་ནཱ;
ཏི་དྷཱ་པ་བྷི་ནྣཱ མཱ་ཏ་ངྒཱ, ཨཱི་སཱ་ད་ནྟཱ ཨུ་རཱུ་ལ༹ྷ་ཝཱ.
‘‘ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ, པ་ཎྜི་ཏཱ་པི མ་ཧི་དྡྷི་ཀཱ;
ས་བྦེ ཏེ བུ་དྡྷ་ནཱ་ག་སྶ, ན ཧོ་ནྟུ་པ་ཎི་དྷི་མྷི ཏེ.
‘‘ཨཱ་དི་ཡཱ མེ ན་མ་སྶཱ་མི, མ་ཛ྄ཛྷི་མེ ཨ་ཐ པ་ཙྪི་མེ;
པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ སུ་མ་ནོ, བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧིཾ.
‘‘ཨཱ་ཏཱ་པཱི ནི་པ་ཀོ ཙཱ་པི, ས་མྤ་ཛཱ་ནོ པ་ཊི་སྶ་ཏོ;
སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ པ་ཏྟོ, སེ་ཁ་བྷཱུ་མཱི་སུ ཀོ་ཝི་དོ.
‘‘ས་ཏ་ས་ཧ་སྶི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཡཾ ཀ་མྨ་མ་བྷི་ནཱི་ཧ་རིཾ;
ཏཱ་ཧཾ བྷཱུ་མི་མ་ནུ་པྤ་ཏྟོ, ཋི་ཏཱ ས་དྡྷ་མྨ་མཱ་ཙ་ལཱ.
‘‘སྭཱ་ག་ཏཾ ཝ་ཏ མེ ཨཱ་སི…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙོ པ་ན ཧུ་ཏྭཱ ས་ངྒཱི་ཏི་མ་ཎྜ་པཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ དྷ་མྨཾ ས་ངྒཱ་ཡ་ནྟོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨོ་ཝཱ་ད་དཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཊི་པ་ཏྟི་དཱི་པ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཙ བྷཱ་སི་ཏ་གཱ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ཝ ཁུ་དྡ་ཀ་ནི་ཀཱ་ཡ་ས་ངྒཱ་ཡ་ན་ཀཱ་ལེ ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་སུ ས་ངྒཱི་ཏིཾ ཨཱ་རོ་པེ་ནྟོ –
༡༠༡༧. ‘‘པི་སུ་ཎེ་ན ཙ ཀོ་དྷ་ནེ་ན ཙ, མ་ཙྪ་རི་ནཱ ཙ ཝི་བྷཱུ་ཏ་ན་ནྡི་ནཱ;
ས་ཁི་ཏཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ པ་ཎྜི་ཏོ, པཱ་པོ ཀཱ་པུ་རི་སེ་ན ས་ངྒ་མོ.
༡༠༡༨. ‘‘ས་དྡྷེ་ན ཙ པེ་ས་ལེ་ན ཙ, པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏེ་ན ཙ;
ས་ཁི་ཏཾ ཀ་རེ་ཡྻ པ་ཎྜི་ཏོ, བྷ་དྡོ ས་པྤུ་རི་སེ་ན ས་ངྒ་མོ.
༡༠༡༩. ‘‘པ་སྶ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཏཾ བི་མྦཾ, ཨ་རུ་ཀཱ་ཡཾ ས་མུ་སྶི་ཏཾ;
ཨཱ་ཏུ་རཾ བ་ཧུ་ས་ངྐ་པྤཾ, ཡ་སྶ ན་ཏྠི དྷུ་ཝཾ ཋི་ཏི.
༡༠༢༠. ‘‘པ་སྶ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཏཾ རཱུ་པཾ, མ་ཎི་ནཱ ཀུ་ཎྜ་ལེ་ན ཙ;
ཨ་ཊྛི་ཏ་ཙེ་ན ཨོ་ན་དྡྷཾ, ས་ཧ ཝ་ཏྠེ་ཧི སོ་བྷ་ཏི.
༡༠༢༡. ‘‘ཨ་ལ་ཏྟ་ཀ་ཀ་ཏཱ པཱ་དཱ, མུ་ཁཾ ཙུ་ཎྞ་ཀ་མ་ཀྑི་ཏཾ;
ཨ་ལཾ བཱ་ལ་སྶ མོ་ཧཱ་ཡ, ནོ ཙ པཱ་ར་ག་ཝེ་སི་ནོ.
༡༠༢༢. ‘‘ཨ་ཊྛ་པ་ད་ཀ་ཏཱ ཀེ་སཱ, ནེ་ཏྟཱ ཨ་ཉྫ་ན་མ་ཀྑི་ཏཱ;
ཨ་ལཾ བཱ་ལ་སྶ མོ་ཧཱ་ཡ, ནོ ཙ པཱ་ར་ག་ཝེ་སི་ནོ.
༡༠༢༣. ‘‘ཨ་ཉྫ་ནཱི་ཝ ན་ཝཱ ཙི་ཏྟཱ, པཱུ་ཏི་ཀཱ་ཡོ ཨ་ལ་ངྐ་ཏོ;
ཨ་ལཾ བཱ་ལ་སྶ མོ་ཧཱ་ཡ, ནོ ཙ པཱ་ར་ག་ཝེ་སི་ནོ.
‘‘ཨོ་ད་ཧི མི་ག་ཝོ པཱ་སཾ, ནཱ་ས་དཱ ཝཱ་གུ་རཾ མི་གོ;
བྷུ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་པཾ ག་ཙྪཱ་མ, ཀ་ནྡ་ནྟེ མི་ག་བ་ནྡྷ་ཀེ.
‘‘ཚི་ནྣོ པཱ་སོ མི་ག་ཝ་སྶ, ནཱ་ས་དཱ ཝཱ་གུ་རཾ མི་གོ;
བྷུ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་པཾ ག་ཙྪཱ་མ, སོ་ཙ་ནྟེ མི་ག་ལུ་དྡ་ཀེ.
༡༠༢༤. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཐཱི, བུ་དྡྷ་སྶ པ་རི་ཙཱ་ར་ཀོ;
པ་ནྣ་བྷཱ་རོ ཝི་ས་ཉྙུ་ཏྟོ, སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི གོ་ཏ་མོ.
༡༠༢༥. ‘‘ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཝི་ས་ཉྙུ་ཏྟོ, ས་ངྒཱ་ཏཱི་ཏོ སུ་ནི་བྦུ་ཏོ;
དྷཱ་རེ་ཏི ཨ་ནྟི་མཾ དེ་ཧཾ, ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎ་པཱ་ར་གཱུ.
༡༠༢༦. ‘‘ཡ་སྨིཾ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ དྷ་མྨཱ, བུ་དྡྷ་སྶཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ་ནོ;
ནི་བྦཱ་ན་ག་མ་ནེ མ་གྒེ, སོ་ཡཾ ཏི་ཊྛ་ཏི གོ་ཏ་མོ.
༡༠༢༧. ‘‘དྭཱ་སཱི་ཏི བུ་དྡྷ་ཏོ ག་ཎྷིཾ, དྭེ ས་ཧ་སྶཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་ཏོ;
ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ས་ཧ་སྶཱ་ནི, ཡེ མེ དྷ་མྨཱ པ་ཝ་ཏྟི་ནོ.
༡༠༢༨. ‘‘ཨ་པྤ་སྶུ་ཏཱ་ཡཾ པུ་རི་སོ, བ་ལི་བ་དྡོ་ཝ ཛཱི་ར་ཏི;
མཾ་སཱ་ནི ཏ་སྶ ཝ་ཌྜྷ་ནྟི, པ་ཉྙཱ ཏ་སྶ ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི.
༡༠༢༩. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཨ་པྤ་སྶུ་ཏཾ, ཡོ སུ་ཏེ་ནཱ་ཏི་མ་ཉྙ་ཏི;
ཨ་ནྡྷོ པ་དཱི་པ་དྷཱ་རོ་ཝ, ཏ་ཐེ་ཝ པ་ཊི་བྷཱ་ཏི མཾ.
༡༠༣༠. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏཾ ཨུ་པཱ་སེ་ཡྻ, སུ་ཏ་ཉྩ ན ཝི་ནཱ་ས་ཡེ;
ཏཾ མཱུ་ལཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སྶ, ཏ་སྨཱ དྷ་མྨ་དྷ་རོ སི་ཡཱ.
༡༠༣༡. ‘‘པུ་བྦཱ་པ་ར་ཉྙཱུ ཨ་ཏྠ་ཉྙཱུ, ནི་རུ་ཏྟི་པ་ད་ཀོ་ཝི་དོ;
སུ་གྒ་ཧཱི་ཏ་ཉྩ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་ཏྠ་ཉྩོ་པ་པ་རི་ཀྑ་ཏི.
༡༠༣༢. ‘‘ཁ་ནྟྱཱ ཚ་ནྡི་ཀ་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨུ་སྶ་ཧི་ཏྭཱ ཏུ་ལེ་ཏི ཏཾ;
ས་མ་ཡེ སོ པ་ད་ཧ་ཏི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏོ.
༡༠༣༣. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏཾ དྷ་མྨ་དྷ་རཾ, ས་པྤ་ཉྙཾ བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀཾ;
དྷ་མྨ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མཱ་ཀ་ངྑཾ, ཏཾ བྷ་ཛེ་ཐ ཏ་ཐཱ་ཝི་དྷཾ.
༡༠༣༤. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ, ཀོ་སཱ་ར་ཀྑོ མ་ཧེ་སི་ནོ;
ཙ་ཀྑུ ས་བྦ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ, པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ.
༡༠༣༥. ‘‘དྷ་མྨཱ་རཱ་མོ དྷ་མྨ་ར་ཏོ, དྷ་མྨཾ ཨ་ནུ་ཝི་ཙི་ནྟ་ཡཾ;
དྷ་མྨཾ ཨ་ནུ་སྶ་རཾ བྷི་ཀྑུ, ས་དྡྷ་མྨཱ ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི.
༡༠༣༦. ‘‘ཀཱ་ཡ་མ་ཙྪེ་ར་ག་རུ་ནོ, ཧི་ཡྻ་མཱ་ནེ ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧེ;
ས་རཱི་ར་སུ་ཁ་གི་དྡྷ་སྶ, ཀུ་ཏོ ས་མ་ཎ་ཕཱ་སུ་ཏཱ.
༡༠༣༧. ‘‘ན པ་ཀྑ་ནྟི དི་སཱ ས་བྦཱ, དྷ་མྨཱ ན པ་ཊི་བྷ་ནྟི མཾ;
ག་ཏེ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་མྷི, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ་ཝ ཁཱ་ཡ་ཏི.
༡༠༣༨. ‘‘ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏ་ས་ཧཱ་ཡ་སྶ, ཨ་ཏཱི་ཏ་ག་ཏ་ས་ཏྠུ་ནོ;
ན་ཏྠི ཨེ་ཏཱ་དི་སཾ མི་ཏྟཾ, ཡ་ཐཱ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏི.
༡༠༣༩. ‘‘ཡེ པུ་རཱ་ཎཱ ཨ་ཏཱི་ཏཱ ཏེ, ན་ཝེ་ཧི ན ས་མེ་ཏི མེ;
སྭ་ཛྫ ཨེ་ཀོ་ཝ ཛྷཱ་ཡཱ་མི, ཝ་སྶུ་པེ་ཏོ་ཝ པ་ཀྑི་མཱ.
༡༠༤༠. ‘‘ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ, ནཱ་ནཱ་ཝེ་ར་ཛྫ་ཀེ བ་ཧཱུ;
མཱ ཝཱ་ར་ཡི་ཏྠ སོ་ཏཱ་རོ, པ་སྶ་ནྟུ ས་མ་ཡོ མ་མཾ.
༡༠༤༡. ‘‘ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ, ནཱ་ནཱ་ཝེ་ར་ཛྫ་ཀེ པུ་ཐུ;
ཀ་རོ་ཏི ས་ཏྠཱ ཨོ་ཀཱ་སཾ, ན ནི་ཝཱ་རེ་ཏི ཙ་ཀྑུ་མཱ.
༡༠༤༢. ‘‘པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནི, སེ་ཁ་བྷཱུ་ཏ་སྶ མེ ས་ཏོ;
ན ཀཱ་མ་ས་ཉྙཱ ཨུ་པྤ་ཛྫི, པ་སྶ དྷ་མྨ་སུ་དྷ་མྨ་ཏཾ.
༡༠༤༣. ‘‘པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནི, སེ་ཁ་བྷཱུ་ཏ་སྶ མེ ས་ཏོ;
ན དོ་ས་ས་ཉྙཱ ཨུ་པྤ་ཛྫི, པ་སྶ དྷ་མྨ་སུ་དྷ་མྨ་ཏཾ.
༡༠༤༤. ‘‘པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནི, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧིཾ;
མེ་ཏྟེ་ན ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨེ་ན, ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི.
༡༠༤༥. ‘‘པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནི, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧིཾ;
མེ་ཏྟེ་ན ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨེ་ན, ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི.
༡༠༤༦. ‘‘པ་ཎྞ་ཝཱི་ས་ཏི ཝ་སྶཱ་ནི, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧིཾ;
མེ་ཏྟེ་ན མ་ནོ་ཀ་མྨེ་ན, ཚཱ་ཡཱ་ཝ ཨ་ན་པཱ་ཡི་ནཱི.
༡༠༤༧. ‘‘བུ་དྡྷ་སྶ ཙ་ངྐ་མ་ནྟ་སྶ, པི་ཊྛི་ཏོ ཨ་ནུ་ཙ་ངྐ་མིཾ;
དྷ་མྨེ དེ་སི་ཡ་མཱ་ན་མྷི, ཉཱ་ཎཾ མེ ཨུ་ད་པ་ཛྫ་ཐ.
༡༠༤༨. ‘‘ཨ་ཧཾ ས་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ་མྷི, སེ་ཁོ ཨ་པྤ་ཏྟ་མཱ་ན་སོ;
ས་ཏྠུ ཙ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ, ཡོ ཨ་མྷཾ ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ཀོ.
༡༠༤༩. ‘‘ཏ་དཱ་སི ཡཾ བྷིཾ་ས་ན་ཀཾ, ཏ་དཱ་སི ལོ་མ་ཧཾ་ས་ནཾ;
ས་བྦ་ཀཱ་ར་ཝ་རཱུ་པེ་ཏེ, ས་མྦུ་དྡྷེ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ.
༡༠༥༠. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ, ཀོ་སཱ་ར་ཀྑོ མ་ཧེ་སི་ནོ;
ཙ་ཀྑུ ས་བྦ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ, ཨཱ་ན་ནྡོ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏོ.
༡༠༥༡. ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ, ཀོ་སཱ་ར་ཀྑོ མ་ཧེ་སི་ནོ;
ཙ་ཀྑུ ས་བྦ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཏ་མོ་ནུ་དོ.
༡༠༥༢. ‘‘ག་ཏི་མ་ནྟོ ས་ཏི་མ་ནྟོ, དྷི་ཏི་མ་ནྟོ ཙ ཡོ ཨི་སི;
ས་དྡྷ་མྨ་དྷཱ་ར་ཀོ ཐེ་རོ, ཨཱ་ན་ནྡོ ར་ཏ་ནཱ་ཀ་རོ.
༡༠༥༣. ‘‘པ་རི་ཙི་ཎྞོ མ་ཡཱ ས་ཏྠཱ, ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ནཾ;
ཨོ་ཧི་ཏོ ག་རུ་ཀོ བྷཱ་རོ, ན་ཏྠི དཱ་ནི པུ་ན་བྦྷ་ཝོ’’ཏི. –
ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ པི་སུ་ཎེ་ན ཙཱཏི ཨཱ་དི་ཏོ དྭེ གཱ་ཐཱ ཚ་བྦ་གྒི་ཡེ བྷི་ཀྑཱུ དེ་ཝ་ད་ཏྟ་པ་ཀྑི་ཡེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ས་གྒཾ ཀ་རོ་ནྟེ དི་སྭཱ ཏེ་སཾ ཨོ་ཝཱ་ད་དཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཏྠ པི་སུ་ཎེ་ནཱཏི པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ. ཏཱ་ཡ ཧི ཡུ་ཏྟོ པུ་གྒ་ལོ ‘‘པི་སུ་ཎོ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ ཡ་ཐཱ ནཱི་ལ་གུ་ཎ་ཡུ་ཏྟོ པ་ཊོ ནཱི་ལོ་ཏི. ཀོ་དྷ་ནེ་ནཱཏི ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ན་སཱི་ལེ་ན. ཨ་ཏྟ་ས་མྤ་ཏྟི་ནི་གཱུ་ཧ་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎ་སྶ མ་ཙྪེ་ར་སྶ ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ མ་ཙྪ་རི་ནཱ. ཝི་བྷཱུ་ཏ་ན་ནྡི་ནཱཏི ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཝི་བྷ་ཝ་ནཾ ཝི་ནཱ་སཾ ཨི་ཙྪ་ནྟེ་ན, ཝི་བྷཱུ་ཏཾ ཝཱ ཝི་སུཾ བྷཱ་ཝོ བྷེ་དོ, ཏཾ ན་ནྡ་ནེ་ན, ས་བྦ་མེ་ཏཾ དེ་ཝ་ད་ཏྟ་པ་ཀྑི་ཡེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ ཧི པ་ཉྩ་ཝ་ཏྠུ་དཱི་པ་ནཱ་ཡ བ་ཧཱུ ཛ་ནེ ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ནྣེ བྷི་ནྡ་ནྟཱ ས་ཏྠ་རི བ་ཧི་དྡྷ་ཏཱ་ཡ ཐ་དྡྷ་མ་ཙྪ་རི་ཡཱ་དི་མ་ཙྪ་རི་ཡ་པ་ཀ་ཏཱ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ མ་ཧ་ཏོ ཨ་ན་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫིཾ་སུ. ས་ཁི་ཏནྟི ས་ཧཱ་ཡ་བྷཱ་ཝཾ སཾ་ས་གྒཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ, ཀིཾ་ཀཱ་ར་ཎཱ? པཱ་པོ ཀཱ་པུ་རི་སེ་ན ས་ངྒ་མོ ཀཱ་པུ་རི་སེ་ན པཱ་པ་པུ་གྒ་ལེ་ན ས་མཱ་ག་མོ ནི་ཧཱི་ནོ ལཱ་མ་ཀོ. ཡེ ཧི་སྶ དི་ཊྛཱ་ནུ་ག་ཏིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི. ཏེ་སཾ དུ་ཙི་ནྟི་ཏཱ་དི་བྷེ་དཾ བཱ་ལ་ལ་ཀྑ་ཎ་མེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཧ་ཏི, པ་གེ་ཝ ཝ་ཙ་ན་ཀ་ར་སྶ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ – ‘‘ཡཱ་ནི ཀཱ་ནི་ཙི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷ་ཡཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ས་བྦཱ་ནི ཏཱ་ནི བཱ་ལ་ཏོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ནོ པ་ཎྜི་ཏ་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི (ཨ. ནི. ༣.༡).
ཡེ་ན པ་ན སཾ་ས་གྒོ ཀཱ་ཏ་བྦོ, ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་དྡྷེ་ན ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ས་དྡྷེ་ནཱཏི ཀ་མྨ་ཀ་མྨ་ཕ་ལ་ས་དྡྷཱ་ཡ ཙེ་ཝ, ར་ཏ་ན་ཏྟ་ཡ་ས་དྡྷཱ་ཡ ཙ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ་ན. པེ་ས་ལེ་ནཱཏི པི་ཡ་སཱི་ལེ་ན སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣེ་ན. པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱཏི ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ཝ་སེ་ན པ་ཉྙཱ་ས་མྤ་ནྣེ་ན. བ་ཧུ་སྶུ་ཏེ་ནཱཏི པ་རི་ཡ་ཏྟི་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་བཱ་ཧུ་ས་ཙྩཱ་ནཾ པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏེ་ན. བྷ་དྡོཏི ཏེ་ན ཏཱ་དི་སེ་ན སཱ་དྷུ་ནཱ ས་ངྒ་མོ བྷ་དྡོ སུ་ནྡ་རོ ཀ་ལྱཱ་ཎོ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ་དི་བྷེ་དཾ ཨ་ཏྠཾ ཨཱ་ཝ་ཧ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
པ་སྶ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཏནྟི་ཨཱ་དི་ཀཱ ས་ཏྟ གཱ་ཐཱ ཨ་ཏྟ་ནོ རཱུ་པ་ས་མྤ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ཀཱ་མ་ས་ཉྙཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟི་ཡཱ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ཡ ནཱ་མ ཨུ་པཱ་སི་ཀཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཙྪ་ནྡ་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ བྷཱ་སི་ཏཱ. ‘‘ཨ་མྦ་པཱ་ལིཾ ག་ཎི་ཀཾ དི་སྭཱ ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ་ནཾ ཨོ་ཝཱ་ད་དཱ་ན་ཏྠ’’ནྟི་པི ཝ་ད་ནྟི. ཏཱ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ཏྠཱ ཨེ་ཝ.
བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཙི་ཏྟ་ཀ་ཐཱིཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ དྭེ གཱ་ཐཱ ཐེ་རེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཨུ་དཱ་ན་ཝ་སེ་ན བྷཱ་སི་ཏཱ. ཏ་ཏྠ པ་རི་ཙཱ་ར་ཀོཏི ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཀོ. སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏཱིཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟི་ས་མ་ན་ནྟ་རཾ ས་ཡི་ཏ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཐེ་རོ ཧི བ་ཧུ་དེ་ཝ ར་ཏྟིཾ ཙ་ངྐ་མེ་ན ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ ས་རཱི་རཾ ཨུ་ཏུཾ གཱ་ཧཱ་པེ་ཏུཾ ཨོ་ཝ་ར་ཀཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ས་ཡི་ཏུཾ མ་ཉྩ་ཀེ ནི་སི་ནྣོ པཱ་དཱ ཙ བྷཱུ་མི་ཏོ མུ་ཏྟཱ, ཨ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ སཱི་སཾ བི་མྦོ་ཧ་ནཾ, ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ས་ཡི.
ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོཏི པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་ཙ་ཏུ་རཱ་ས་ཝོ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་ཧི་པི ཡོ་གེ་ཧི ཝི་སཾ་ཡུ་ཏྟོ, རཱ་ག་ས་ངྒཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ཏྟཱ ས་ངྒཱ་ཏཱི་ཏོ, ས་བྦ་སོ ཀི་ལེ་ས་པ་རི་ལཱ༹་ཧ་སྶ ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་ཏྟཱ སུ་ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏི་བྷཱུ་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཡ་སྨིཾ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ དྷ་མྨཱཏི ཐེ་རཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨུ་ནཱ བྷཱ་སི་ཏཱ གཱ་ཐཱ. ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ ཧི དྷ་མྨ་ས་ངྒཱི་ཏི་ཡཱ ཐེ་རཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཡེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ‘‘ཨེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཝི་སྶ་ག་ནྡྷཾ ཝཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཐ ཐེ་རོ ཨ་དྷི་ག་ཏེ ཨ་ར་ཧ་ཏྟེ ས་ཏྟ་པ་ཎྞི་གུ་ཧཱ་དྭཱ་རཾ ས་ངྒྷ་སྶ སཱ་མ་གྒཱི་དཱ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་ག་ཏོ, ཏ་སྶ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཀཱ་ས་ནེ་ན སུ་དྡྷཱ་ཝཱ་ས་མ་ཧཱ་བྲ་ཧྨཱ. ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ལ་ཛྫཱ་པེ་ནྟོ ‘‘ཡ་སྨིཾ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ དྷ་མྨཱ’’ཏི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨཱ ཏེ་ནེ་ཝ ཨ་དྷི་ག་ཏཱ པ་ཝེ་དི་ཏཱ ཙ པ་ཊི་ཝེ་དྷ་པ་རི་ཡ་ཏྟི་དྷ་མྨཱ. ཡ་སྨིཾ པུ་རི་ས་ཝི་སེ་སེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏཱ, སོ་ཡཾ གོ་ཏྟ་ཏོ གོ་ཏ་མོ དྷ་མྨ་བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀོ ས་ཨུ་པཱ་དི་སེ་ས་ནི་བྦཱ་ན་སྶ ཨ་དྷི་ག་ཏ་ཏྟཱ ཨི་དཱ་ནི ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་ས་ནི་བྦཱ་ན་ག་མ་ནེ མ་གྒེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི, ཏ་སྶ ཨེ་ཀཾ་ས་བྷཱ་གཱི་ཏི.
ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ གོ་པ་ཀ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ ནཱ་མ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཐེ་རཾ པུ་ཙྪི – ‘‘ཏྭཾ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ་ཏི བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ནེ པཱ་ཀ་ཊོ, ཀི་ཏྟ་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཏེ ས་ཏྠཱ་རཱ བྷཱ་སི་ཏཱ, ཏ་ཡཱ དྷཱ་རི་ཏཱ’’ཏི? ཏ་སྶ ཐེ་རོ པ་ཊི་ཝ་ཙ་ནཾ དེ་ནྟོ ‘‘དྭཱ་སཱི་ཏཱི’’ཏི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ དྭཱ་སཱི་ཏི ས་ཧ་སྶཱ་ནཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ, བུ་དྡྷ་ཏོ ག་ཎྷིནྟི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་ཏོ ཨུ་གྒ་ཎྷིཾ དྭི་ས་ཧ་སྶཱ་དྷི་ཀཱ་ནི ཨ་སཱི་ཏི་དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀཱ ཨ་དྷི་ག་ཎྷི་ནྟི ཨ་ཏྠོ. དྭེ ས་ཧ་སྶཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་ཏོཏི དྭེ དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་ཏོ ག་ཎྷིཾ, དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ས་ནྟི་ཀཱ ཨ་དྷི་ག་ཙྪིཾ. ཙ་ཏུ་རཱ་སཱི་ཏི་ས་ཧ་སྶཱ་ནཱིཏི ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ས་མོ་དྷཱ་ནེ་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ས་ཧ་སྶཱ་དྷི་ཀཱ་ནི ཨ་སཱི་ཏི་ས་ཧ་སྶཱ་ནི. ཡེ མེ དྷ་མྨཱ པ་ཝ་ཏྟི་ནོཏི ཡེ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པ་རི་མཱ་ཎཱ དྷ་མྨ་ཀྑ་ནྡྷཱ མ་ཡ྄ཧཾ པ་གུ་ཎཱ ཝཱ་ཙུ་གྒ་ཏཱ ཛི་ཝ྄ཧ་གྒེ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི.
ཨ་ཐེ་ཀ་དཱ ཐེ་རོ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དྷུ་རེ་པི ག་ནྠ་དྷུ་རེ་པི ཨ་ན་ནུ་ཡུ་ཏྟཾ ཨེ་ཀཾ པུ་གྒ་ལཾ དི་སྭཱ བཱ་ཧུ་ས་ཙྩཱ་བྷཱ་ཝེ ཨཱ་དཱི་ན་ཝཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ‘‘ཨ་པྤ་སྶུ་ཏཱ་ཡ’’ནྟི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨ་པྤ་སྶུ་ཏཱ་ཡནྟི ཨེ་ཀ་སྶ དྭི་ནྣཾ ཝཱ པ་ཎྞཱ་སཱ་ནཾ, ཨ་ཐ ཝཱ པ་ན ཝ་གྒཱ་ནཾ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཨེ་ཀ་སྶ དྭི་ནྣཾ ཝཱ སུ་ཏྟ་ནྟཱ་ན་མྤི ཨུ་གྒ་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་པྤ་སྶུ་ཏོ ཨ་ཡཾ, ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ པ་ན ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ནྟོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ་ཝ. བ་ལི་བ་དྡོ་ཝ ཛཱི་ར་ཏཱིཏི ཡ་ཐཱ བ་ལི་བ་དྡོ ཛཱི་ར་མཱ་ནོ ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནོ ནེ་ཝ མཱ་ཏུ ན པི་ཏུ, ན སེ་ས་ཉཱ་ཏ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཝ་ཌྜྷ་ཏི, ཨ་ཐ ཁོ ནི་ར་ཏྠ་ཀ་མེ་ཝ ཛཱི་ར་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཨ་ཡ་མྤི ན ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཝ་ཏྟཾ ཀ་རོ་ཏི, ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ཏྟཾ, ན ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཝ་ཏྟཱ་དཱི་ནི, ན བྷཱ་ཝ་ནཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ཏི, ནི་ར་ཏྠ་ཀ་མེ་ཝ ཛཱི་ར་ཏི. མཾ་སཱ་ནི ཏ་སྶ ཝ་ཌྜྷ་ནྟཱིཏི ཡ་ཐཱ བ་ལི་བ་དྡ་སྶ ‘‘ཀ་ས་ན་བྷཱ་ར་ཝ་ཧ་ནཱ་དཱི་སུ ཨ་ས་མ་ཏྠོ ཨེ་སོ’’ཏི ཨ་ར་ཉྙེ ཝི་སྶ་ཊྛ་སྶ ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟ་སྶ ཁཱ་ད་ནྟ་སྶ པི་ཝ་ནྟ་སྶ མཾ་སཱ་ནི ཏ་སྶ ཝ་ཌྜྷ་ནྟི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཨི་མ་སྶཱ་པི ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་དཱི་ཧི ཝི་སྶ་ཊྛ་སྶ ས་ངྒྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཙྩ་ཡེ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཨུ་དྡྷཾ་ཝི་རེ་ཙ་ནཱ་དཱི་ནི ཀ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡཾ པོ་སེ་ནྟ་སྶ མཾ་སཱ་ནི ཝ་ཌྜྷ་ནྟི ཐཱུ་ལ་ས་རཱི་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཝི་ཙ་ར་ཏི. པ་ཉྙཱཏི ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ པ་ན་སྶ པ་ཉྙཱ ཨེ་ཀ་ངྒུ་ལི་མ་ཏྟཱ་པི ན ཝ་ཌྜྷ་ཏི, ཨ་ར་ཉྙེ ག་ཙྪ་ལ་ཏཱ་དཱི་ནི ཝི་ཡ ཨ་སྶ ཚ་དྭཱ་རཱ་ནི ནི་སྶཱ་ཡ ཏ་ཎྷཱ ཙེ་ཝ ན་ཝ་ཝི་དྷ་མཱ་ནོ ཙ ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
བ་ཧུ་སྶུ་ཏོཏི གཱ་ཐཱ ཨ་ཏྟ་ནོ བཱ་ཧུ་ས་ཙྩཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཉྙཾ ཨ་ཏི་མ་ཉྙ་ནྟཾ ཨེ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཏྠ སུ་ཏེ་ནཱཏི སུ་ཏ་ཧེ་ཏུ ཨ་ཏྟ་ནོ བཱ་ཧུ་ས་ཙྩ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨ་ཏི་མ་ཉྙ་ཏཱིཏི ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ མ་ཉྙ་ཏི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་ཀྐཾ་སེ་ནྟོ པ་རཾ པ་རི་བྷ་ཝ་ཏི. ཏ་ཐེ་ཝཱཏི ཡ་ཐཱ ཨ་ནྡྷོ ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཏེ་ལ་པ་ཛྫོ་ཏཾ དྷཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ལོ་ཀ་དཱ་ནེ་ན པ་རེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྠཱ་ཝ་ཧོ, ན ཨ་ཏྟ་ནོ, ཏ་ཐེ་ཝ པ་རི་ཡ་ཏྟི་བཱ་ཧུ་ས་ཙྩེ་ན སུ་ཏ་ཝཱ པུ་གྒ་ལོ སུ་ཏེ་ན ཨ་ནུ་པ་པ་ནྣོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྠཾ ཨ་པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟོ ཨ་ནྡྷོ ཉཱ་ཎཱ་ལོ་ཀ་དཱ་ནེ་ན པ་རེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྠཱ་ཝ་ཧོ, ན ཨ་ཏྟ་ནོ, དཱི་པ་དྷཱ་རོ ཨ་ནྡྷོ ཝི་ཡ མ་ཡ྄ཧཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི.
ཨི་དཱ་ནི བཱ་ཧུ་ས་ཙྩེ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏ’’ནྟི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨུ་པཱ་སེ་ཡྻཱཏི པ་ཡི་རུ་པཱ་སེ་ཡྻ. སུ་ཏ་ཉྩ ན ཝི་ནཱ་ས་ཡེཏི བ་ཧུ་སྶུ་ཏཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་སི་ཏྭཱ ལ་དྡྷཾ སུ་ཏ་ཉྩ ན ཝི་ནཱ་སེ་ཡྻ, ན སུ་སྶེ་ཡྻ དྷཱ་ར་ཎ་པ་རི་ཙ་ཡ་པ་རི་པུ་ཙྪཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་རེ་ཧི ཝ་ཌྜྷེ་ཡྻ. ཏཾ མཱུ་ལཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སྶཱཏི ཡ་སྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་སི་ཏྭཱ ལ་དྡྷཾ ཏཾ སུ་ཏཾ པ་རི་ཡ་ཏྟི་བཱ་ཧུ་ས་ཙྩཾ མ་གྒ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་སྶ མཱུ་ལཾ པ་དྷཱ་ན་ཀཱ་ར་ཎཾ. ཏ་སྨཱ དྷ་མྨ་དྷ་རོ སི་ཡཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ་ཡ་ཏ་ན་སཱི་སེ ཋ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་སུ་ཏ་སྶ དྷ་མྨ་སྶ དྷཱ་ར་ཎེ པ་ཋ་མཾ པ་རི་ཡ་ཏྟི་དྷ་མྨ་དྷ་རོ བྷ་ཝེ་ཡྻ.
ཨི་དཱ་ནི པ་རི་ཡ་ཏྟི་བཱ་ཧུ་ས་ཙྩེ་ན སཱ་དྷེ་ཏ་བྦ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པུ་བྦཱ་པ་ར་ཉྙཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ པུ་བྦ་ཉྩ ཨ་པ་ར་ཉྩ ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི པུ་བྦཱ་པ་ར་ཉྙཱུ. ཨེ་ཀི་སྶཱ ཧི གཱ་ཐཱ་ཡ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ་པི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཝཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ ཨ་པ་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ནེ་པི ‘‘ཨི་མ་སྶ ཨ་པ་ར་བྷཱ་ག་སྶ ཨི་མི་ནཱ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ་ན, ཨི་མ་སྶ ཝཱ པུ་བྦ་བྷཱ་ག་སྶ ཨི་མི་ནཱ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཛཱ་ན་ནྟོ པུ་བྦཱ་པ་ར་ཉྙཱུ ནཱ་མ. ཨ་ཏྟ་ཏྠཱ་དི་བྷེ་དཾ ཏ་སྶ ཏ་སྶ བྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠ་ཉྙཱུ. ནི་རུ་ཏྟི་པ་ད་ཀོ་ཝི་དོཏི ནི་རུ་ཏྟི་ཡཾ སེ་ས་པ་དེ་སུ་པི ཙཱ་ཏི ཙ་ཏཱུ་སུ་པི པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་སུ ཚེ་ཀོ. སུ་གྒ་ཧཱི་ཏ་ཉྩ ག་ཎྷཱ་ཏཱིཏི ཏེ་ནེ་ཝ ཀོ་ཝི་ད་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཏྠ་ཏོ བྱ་ཉྫ་ན་ཏོ ཙ དྷ་མྨཾ སུ་ག་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཀ་ཏྭཱ ག་ཎྷཱ་ཏི. ཨ་ཏྠ་ཉྩོ་པ་པ་རི་ཀྑ་ཏཱིཏི ཡ་ཐཱ་སུ་ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཡ་ཏྟ་སྶ དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑ་ཏི ‘‘ཨི་ཏི སཱི་ལཾ, ཨི་ཏི ས་མཱ་དྷི, ཨི་ཏི པ་ཉྙཱ, ཨི་མེ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ’’ཏི མ་ན་སཱ ཨ་ནུ་པེ་ཀྑ་ཏི.
ཁ་ནྟྱཱ ཚ་ནྡི་ཀ་ཏོ ཧོ་ཏཱིཏི ཏེ་སུ མ་ན་སཱ ཨ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ དི་ཊྛི་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཀྑ་ནྟི་ཡཱ ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཁ་མཱ་པེ་ཏྭཱ རཱུ་པ་པ་རི་གྒ་ཧཱ་དི་མུ་ཁེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སེ ཚ་ནྡི་ཀ་ཏོ ཚ་ནྡ་ཛཱ་ཏོ ཧོ་ཏི. ཏ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏོ ཙ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཨུ་སྶ་ཧི་ཏྭཱ ཏུ་ལེ་ཏི ཏཾ་ཏཾ་པ་ཙྩ་ཡ་ནཱ་མ་རཱུ་པ་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཏི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཏུ་ལེ་ཏི ‘‘ཨ་ནི་ཙྩ’’ནྟི་པི, ‘‘དུ་ཀྑ’’ནྟི་པི, ‘‘ཨ་ན་ཏྟཱ’’ཏི་པི ཏཾ ནཱ་མ་རཱུ་པཾ ཏཱི་རེ་ཏི ཝི་པ་སྶ་ཏི. ས་མ་ཡེ སོ པ་ད་ཧ་ཏི, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏོཏི སོ ཨེ་ཝཾ པ་སྶ་ནྟོ པ་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ་དི་ས་མ་ཡེ ཙི་ཏྟ་སྶ པ་གྒ་ཎྷ་ནཱ་དི་ནཱ པ་ད་ཧ་ཏི, པ་ད་ཧ་ནྟོ ཙ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ གོ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷ་ཏྟེ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ མ་གྒ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཙ སུ་ཊྛུ ས་མཱ་ཧི་ཏོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཨ་ས་མཱ་དྷཱ་ན་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ ཀི་ལེ་སེ པ་ཛ་ཧེ་ཡྻ. སྭཱ་ཡཾ གུ་ཎོ ས་བྦོ་པི ཡ་སྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཾ དྷ་མྨ་དྷ་རཾ ས་པྤ་ཉྙཾ བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ནྟ་སྶ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ དྷ་མྨཾ ཨཱ་ར་བྦྷ དུ་ཀྑཱ་དཱི་སུ པ་རི་ཉྙཱ་དི་ཝི་སི་ཊྛ་ཀི་ཙྩ་ཏཱ་ཡ དྷ་མྨ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏཾ དྷ་མྨ་ཉཱ་ཎཾ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟོ ཏ་ཐཱ་ཝི་དྷཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཾ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟཾ བྷ་ཛེ་ཐ, སེ་ཝེ་ཡྻ པ་ཡི་རུ་པཱ་སེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་པ་ཀཱ་ར་ཏཱ་ཡ ཏ་སྶ པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡ་ཀཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ’’ཏི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – སུ་ཏྟ་གེ་ཡྻཱ་དི བ་ཧུ སུ་ཏཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ. ཏ་མེ་ཝ དེ་ས་ནཱ་དྷ་མྨཾ སུ་ཝ་ཎྞ་བྷཱ་ཛ་ནེ པ་ཀྑི་ཏྟ་སཱི་ཧ་ཝ་སཱ ཝི་ཡ ཨ་ཝི་ན་སྶ་ནྟཾ དྷཱ་རེ་ཏཱི་ཏི དྷ་མྨ་དྷ་རོ. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ མ་ཧེ་སི་ནོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨ་ཀོ་སཾ དྷ་མྨ་ར་ཏ་ནཾ ཨཱ་ར་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཀོ་སཱ་ར་ཀྑོ. ཡ་སྨཱ ས་དེ་ཝ་ཀ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ ས་མ་ད་སྶ་ནེ་ན ཙ་ཀྑུ་བྷཱུ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཙ་ཀྑུ ས་བྦ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡོ མཱ་ན་ནཱི་ཡོ་ཏི, བ་ཧུ་སྶུ་ཏ་བྷཱ་ཝེ་ན བ་ཧུ་ཛ་ན་སྶ པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ནི་ག་མ་ན་ཝ་སེ་ན པུ་ན་པི ‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ་པི ཀཱ་ར་ཀ་སྶེ་ཝ ཨ་པ་རི་ཧཱ་ནི, ན ཨ་ཀཱ་ར་ཀ་སྶཱ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘དྷ་མྨཱ་རཱ་མོ’’ཏི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ནི་ཝཱ་ས་ན་ཊྛེ་ན ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དྷ་མྨོ ཨཱ་རཱ་མོ, ཏ་སྨིཾ ཨེ་ཝ དྷ་མྨེ ར་ཏོ ཨ་བྷི་ར་ཏོ་ཏི དྷ་མྨ་ར་ཏོ, ཏ་སྶེ་ཝ དྷ་མྨ་སྶ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཝི་ཙི་ནྟ་ནེ་ན དྷ་མྨཾ ཨ་ནུ་ཝི་ཙི་ནྟ་ཡཾ དྷ་མྨཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ནྟོ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ནུ་སྶ་རནྟི ཏ་མེ་ཝ དྷ་མྨཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟོ. ས་དྡྷ་མྨཱཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ བྷི་ཀྑུ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས་པ་བྷེ་དཱ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་དྷ་མྨཱ ན་ཝ་ཝི་དྷ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨཱ ཙ ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི, ན ཀ་དཱ་ཙི ཏ་སྶ ཏ་ཏོ པ་རི་ཧཱ་ནི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཀཱ་ཡེ ཨ་ཝཱི་ཏ་རཱ་གཾ ཀུ་སཱི་ཏཾ ཧཱི་ན་ཝཱི་རི་ཡཾ ཀོ་ས་ལླཱ་ཡཱ ཏི ནཱ་མཾ བྷི་ཀྑུཾ སཾ་ཝེ་ཛེ་ནྟོ ‘‘ཀཱ་ཡ་མ་ཙྪེ་ར་ག་རུ་ནོ’’ཏི གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཀཱ་ཡ་མ་ཙྪེ་ར་ག་རུ་ནོཏི ‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ལ༹ྷཱི་བ་ཧུ་ལ་སྶ ཀཱ་ཡེ མ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཙ་རི་ཡུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་ན་མྤི ཀཱ་ཡེ་ན ཀ་ཏྟ་བྦཾ ཀི་ཉྩི ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟ་སྶ. ཧི་ཡྻ་མཱ་ནེཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ཡེ ཛཱི་ཝི་ཏེ ཙ ཁ་ཎེ ཁ་ཎེ པ་རི་ཧི་ཡྻ་མཱ་ནེ. ཨ་ནུ་ཊྛ་ཧེཏི སཱི་ལཱ་དཱི་ནཾ པ་རི་པཱུ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨུ་ཊྛཱ་ན་ཝཱི་རི་ཡཾ ན ཀ་རེ་ཡྻ. ས་རཱི་ར་སུ་ཁ་གི་དྡྷ་སྶཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་ར་སྶ སུ་ཁཱ་པ་ནེ་ནེ་ཝ གེ་དྷཾ ཨཱ་པ་ནྣ་སྶ. ཀུ་ཏོ ས་མ་ཎ་ཕཱ་སུ་ཏཱཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ སཱ་མ་ཉྙ་ཝ་སེ་ན ཀུ་ཏོ སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རོ, ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རོ ན ཏ་སྶ ཝི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ན པ་ཀྑ་ནྟཱིཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་སྶ དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་ནོ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏ་བྷཱ་ཝཾ སུ་ཏྭཱ ཐེ་རེ་ན བྷཱ་སི་ཏཱ. ཏ་ཏྠ ན པ་ཀྑ་ནྟི དི་སཱ ས་བྦཱཏི པུ་ར་ཏྠི་མཱ་དི་བྷེ་དཱ ས་བྦཱ དི་སཱ ན པ་ཀྑ་ཡ་ནྟི, དི་སཱ་མཱུ་ལ༹ྷོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. དྷ་མྨཱ ན པ་ཊི་བྷ་ནྟི མནྟི པུ་བྦེ སུ་ཊྛུ པ་གུ་ཎཱ་པི པ་རི་ཡ་ཏྟི་དྷ་མྨཱ ཨི་དཱ་ནི ས་ཀྐ་ཙྩཾ ས་མ་ནྣཱ་ཧ་རི་ཡ་མཱ་ནཱ་པི མ་ཡ྄ཧཾ ན ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ག་ཏེ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་མྷཱིཏི ས་དེ་ཝ་ཀ་སྶ ལོ་ཀ་སྶ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏེ དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་མྷི ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་ས་ནི་བྦཱ་ནཾ ག་ཏེ. ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ་ཝ ཁཱ་ཡ་ཏཱིཏི ས་བྦོ་པཱ་ཡཾ ལོ་ཀོ ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རོ ཝི་ཡ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི.
ཨ་བྦྷ་ཏཱི་ཏ་ས་ཧཱ་ཡ་སྶཱཏི ཨ་པ་ག་ཏ་ས་ཧཱ་ཡ་སྶ, ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་ར་ཧི་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏཱི་ཏ་ག་ཏ་ས་ཏྠུ་ནོཏི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨ་ཏཱི་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ན་ག་ཏ་ས་ཏྠུ་ཀ་སྶ, ས་ཏྠ་རི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ཐཱ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏཱིཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི་བྷཱ་ཝ་ནཱ ཏ་ཀྐ་ར་སྶ ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ནྟ་ཧི་ཏཱ་ཝ་ཧཱ, ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཏཱ་དི་སཾ ཨ་ནཱ་ཐ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨེ་ཀ་ནྟ་ཧི་ཏཱ་ཝ་ཧཾ ཨ་ཉྙཾ མི་ཏྟཾ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ས་ནཱ་ཐ་སྶ ཨ་ཉྙཱ་པི བྷཱ་ཝ་ནཱ ཧི་ཏཱ་ཝ་ཧཱ ཨེ་ཝཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
པུ་རཱ་ཎཱཏི པོ་རཱ་ཎཱ, སཱ་རི་པུ་ཏྟཱ་དི་ཀེ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ན་ཝེ་ཧཱིཏི ན་ཝ་ཀེ་ཧི. ན ས་མེ་ཏི མེཏི མ་ཡ྄ཧཾ ཙི་ཏྟཾ ན ས་མཱ་ག་ཙྪ་ཏི, ན ཏེ མ་མ ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སྭ་ཛྫ ཨེ་ཀོ་ཝ ཛྷཱ་ཡཱ་མཱིཏི སོ་ཧཾ ཨ་ཛྫ ཝུ་ཌྜྷ་ཏ་རེ་ཧི ཝི་ར་ཧི་ཏོ ཨེ་ཀོ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ ཛྷཱ་ཡཱ་མི ཛྷཱ་ན་པ་སུ་ཏོ ཧོ་མི. ཝ་སྶུ་པེ་ཏོཏི ཝ་སྶ་ཀཱ་ལེ ཀུ་ལཱ་ཝ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཏོ པ་ཀྑཱི ཝི་ཡ. ‘‘ཝཱ་སུ་པེ་ཏོ’’ཏི་པི པཱ་ལི༹, ཝཱ་སཾ ཨུ་པ་ག་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེཏི གཱ་ཐཱ ས་ཏྠཱ་རཱ བྷཱ་སི་ཏཱ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – མ་མ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷ་ཝི་དེ་ས་པ་ཝཱ་སི་ཀ་བ་ཧུ་ཛ་ནེ, ཨཱ་ན་ནྡ, མ་མ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནཾ མཱ ཝཱ་རེ་སི. ཀ་སྨཱ? ཏེ སོ་ཏཱ་རོ དྷ་མྨ་སྶ, མ་མཾ པ་སྶ་ནྟུ, ཨ་ཡ་མེ་ཝ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ས་མ་ཡོ་ཏི.