༡༠. པཱ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ས་མ་ཎ་སྶ ཨ་ཧུ ཙི་ནྟཱཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ པཱ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཨི་མ་སྶ ཝ་ཏྠུ ཧེ་ཊྛཱ ཨཱ་ག་ཏ་མེ་ཝ. ཏཱ ཙ གཱ་ཐཱ ས་ཏྠ་རི དྷ་ར་ནྟེ ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཐུ་ཛྫ་ན་ཀཱ་ལེ མ་ན་ཙྪ་ཊྛཱ་ནཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ནི་གྒ་ཎྷ་ན་ཙི་ནྟཱ་ཡ པ་ཀཱ་ས་ན་ཝ་སེ་ན བྷཱ་སི་ཏཱ. ཨི་མཱ པ་ན ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ ས་ཏྠ་རི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཙ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏེ ཏ་དཱ ཨཱ་ཡ་ཏི་ཉྩ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨུ་དྡྷ་མྨ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཀཱ་ས་ན་ཝ་སེ་ན བྷཱ་སི་ཏཱ. ཏ་ཏྠ –
༩༢༠. ‘‘ས་མ་ཎ་སྶ ཨ་ཧུ ཙི་ནྟཱ, པུ་པྥི་ཏ་མྷི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ;
ཨེ་ཀ་གྒ་སྶ ནི་སི་ནྣ་སྶ, པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཛྷཱ་ཡི་ནོ’’ཏི. –
ཨ་ཡཾ གཱ་ཐཱ ས་ངྒཱི་ཏི་ཀཱ་རེ་ཧི ཋ་པི་ཏཱ. ཏ་སྶ་ཏྠོ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡོ་ཝ. ཨ་ཡཾ པ་ན ས་མྦ་ནྡྷོ – ས་ཏྠ་རི ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀེ་སུ ཨེ་ཀ་ཙྩེ་སུ མ་ཧཱ་ཐེ་རེ་སུ ཙ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ་སུ ཨ་ཏཱི་ཏ་ས་ཏྠུ་ཀེ པཱ་ཝ་ཙ་ནེ སུ་བྦ་ཙེ་སུ སི་ཀྑཱ་ཀཱ་མེ་སུ བྷི་ཀྑཱུ་སུ དུ་ལླ་བྷེ་སུ, དུ་བྦ་ཙེ་སུ མི་ཙྪཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་བ་ཧུ་ལེ་སུ བྷི་ཀྑཱུ་སུ ཙ ཛཱ་ཏེ་སུ སུ་པུ་པྥི་ཏེ མ་ཧ་ནྟེ སཱ་ལ་ཝ་ནེ ནི་སི་ནྣ་སྶ པ་ཝི་ཝི་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཀ་གྒ་སྶ ཛྷཱ་ཡ་ན་སཱི་ལ་སྶ, ས་མི་ཏ་པཱ་པ་ཏཱ་ཡ ས་མ་ཎ་སྶ, པཱ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཏྠེ་ར་སྶ པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཙི་ནྟཱ ཝཱི་མཾ་སཱ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨི་ཏ་རཱ –
༩༢༡. ‘‘ཨ་ཉྙ་ཐཱ ལོ་ཀ་ནཱ་ཐ་མྷི, ཏི་ཊྛ་ནྟེ པུ་རི་སུ་ཏྟ་མེ;
ཨི་རི་ཡཾ ཨཱ་སི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ, ཨ་ཉྙ་ཐཱ དཱ་ནི དི་སྶ་ཏི.
༩༢༢. ‘‘སཱི་ཏ་ཝཱ་ཏ་པ་རི་ཏྟཱ་ཎཾ, ཧི་རི་ཀོ་པཱི་ན་ཚཱ་ད་ནཾ;
མ་ཏྟ་ཊྛི་ཡཾ ཨ་བྷུ་ཉྫིཾ་སུ, ས་ནྟུ་ཊྛཱ ཨི་ཏ་རཱི་ཏ་རེ.
༩༢༣. ‘‘པ་ཎཱི་ཏཾ ཡ་དི ཝཱ ལཱུ་ཁཾ, ཨ་པྤཾ ཝཱ ཡ་དི ཝཱ བ་ཧུཾ;
ཡཱ་པ་ན་ཏྠཾ ཨ་བྷུ་ཉྫིཾ་སུ, ཨ་གི་དྡྷཱ ནཱ་དྷི་མུ་ཙྪི་ཏཱ.
༩༢༤. ‘‘ཛཱི་ཝི་ཏཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑཱ་རེ, བྷེ་ས་ཛྫེ ཨ་ཐ པ་ཙྩ་ཡེ;
ན བཱ་ལ༹ྷཾ ཨུ་སྶུ་ཀཱ ཨཱ་སུཾ, ཡ་ཐཱ ཏེ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡེ.
༩༢༥. ‘‘ཨ་ར་ཉྙེ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ་སུ, ཀ་ནྡ་རཱ་སུ གུ་ཧཱ་སུ ཙ;
ཝི་ཝེ་ཀ་མ་ནུ་བྲཱུ་ཧ་ནྟཱ, ཝི་ཧཾ་སུ ཏ་པྤ་རཱ་ཡ་ཎཱ.
༩༢༦. ‘‘ནཱི་ཙཱ ནི་ཝི་ཊྛཱ སུ་བྷ་རཱ, མུ་དཱུ ཨ་ཐ་དྡྷ་མཱ་ན་སཱ;
ཨ་བྱཱ་སེ་ཀཱ ཨ་མུ་ཁ་རཱ, ཨ་ཏྠ་ཙི་ནྟཱ་ཝ་སཱ་ནུ་གཱ.
༩༢༧. ‘‘ཏ་ཏོ པཱ་སཱ་དི་ཀཾ ཨཱ་སི, ག་ཏཾ བྷུ་ཏྟཾ ནི་སེ་ཝི་ཏཾ;
སི་ནི་དྡྷཱ ཏེ་ལ་དྷཱ་རཱ་ཝ, ཨ་ཧོ་སི ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐོ.
༩༢༨. ‘‘ས་བྦཱ་ས་ཝ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ, མ་ཧཱ་ཛྷཱ་ཡཱི མ་ཧཱ་ཧི་ཏཱ;
ནི་བྦུ་ཏཱ དཱ་ནི ཏེ ཐེ་རཱ, པ་རི་ཏྟཱ དཱ་ནི ཏཱ་དི་སཱ.
༩༢༩. ‘‘ཀུ་ས་ལཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ;
ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཝ་རཱུ་པེ་ཏཾ, ལུ་ཛྫ་ཏེ ཛི་ན་སཱ་ས་ནཾ.
༩༣༠. ‘‘པཱ་པ་ཀཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ, ཀི་ལེ་སཱ་ན་ཉྩ ཡོ ཨུ་ཏུ;
ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཝི་ཝེ་ཀཱ་ཡ, ཡེ ཙ ས་དྡྷ་མྨ་སེ་ས་ཀཱ.
༩༣༡. ‘‘ཏེ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཝ་ཌྜྷ་ནྟཱ, ཨཱ་ཝི་ས་ནྟི བ་ཧུཾ ཛ་ནཾ;
ཀཱི་ལ༹་ནྟི མ་ཉྙེ བཱ་ལེ་ཧི, ཨུ་མྨ་ཏྟེ་ཧི་ཝ ར་ཀྑ་སཱ.
༩༣༢. ‘‘ཀི་ལེ་སེ་ཧཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ཏེ, ཏེ་ན ཏེ་ན ཝི་དྷཱ་ཝི་ཏཱ;
ན་རཱ ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་སུ, ས་ས་ངྒཱ་མེ་ཝ གྷོ་སི་ཏེ.
༩༣༣. ‘‘པ་རི་ཙྩ་ཛི་ཏྭཱ ས་དྡྷ་མྨཾ, ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙེ་ཧི བྷ་ཎྜ་རེ;
དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི ཨ་ནྭེ་ནྟཱ, ཨི་དཾ སེ་ཡྻོ་ཏི མ་ཉྙ་རེ.
༩༣༤. ‘‘དྷ་ན་ཉྩ པུ་ཏྟཾ བྷ་རི་ཡ་ཉྩ, ཚ་ཌྜ་ཡི་ཏྭཱ་ན ནི་གྒ་ཏཱ;
ཀ་ཊ་ཙྪུ་བྷི་ཀྑ་ཧེ་ཏཱུ་པི, ཨ་ཀི་ཙྪཱ་ནི ནི་སེ་ཝ་རེ.
༩༣༥. ‘‘ཨུ་ད་རཱ་ཝ་དེ་ཧ་ཀཾ བྷུ་ཏྭཱ, ས་ཡ་ནྟུ་ཏྟཱ་ན་སེ་ཡྻ་ཀཱ;
ཀ་ཐཱ ཝ་ཌྜྷེ་ནྟི པ་ཊི་བུ་དྡྷཱ, ཡཱ ཀ་ཐཱ ས་ཏྠུ་ག་ར་ཧི་ཏཱ.
༩༣༦. ‘‘ས་བྦ་ཀཱ་རུ་ཀ་སི་པྤཱ་ནི, ཙི་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ་ན སི་ཀྑ་རེ;
ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ, སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠོ་ཏི་ཨ་ཙྪ་ཏི.
༩༣༧. ‘‘མ་ཏྟི་ཀཾ ཏེ་ལ་ཙུ་ཎྞ་ཉྩ, ཨུ་ད་ཀཱ་ས་ན་བྷོ་ཛ་ནཾ;
གི་ཧཱི་ནཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ནྟི, ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ བ་ཧུ་ཏྟ་རཾ.
༩༣༨. ‘‘ད་ནྟ་པོ་ནཾ ཀ་པི་ཏྠ་ཉྩ, པུ་པྥཾ ཁཱ་ད་ནི་ཡཱ་ནི ཙ;
པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ ཙ ས་མྤ་ནྣེ, ཨ་མྦེ ཨཱ་མ་ལ་ཀཱ་ནི ཙ.
༩༣༩. ‘‘བྷེ་ས་ཛྫེ་སུ ཡ་ཐཱ ཝེ་ཛྫཱ, ཀི་ཙྩཱ་ཀི་ཙྩེ ཡ་ཐཱ གི་ཧཱི;
ག་ཎི་ཀཱ་ཝ ཝི་བྷཱུ་སཱ་ཡཾ, ཨི་སྶ་རེ ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཡ་ཐཱ.
༩༤༠. ‘‘ནེ་ཀ་ཏི་ཀཱ ཝ་ཉྩ་ནི་ཀཱ, ཀཱུ་ཊ་ས་ཀྑཱི ཨ་པཱ་ཊུ་ཀཱ;
བ་ཧཱུ་ཧི པ་རི་ཀ་པྤེ་ཧི, ཨཱ་མི་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་རེ.
༩༤༡. ‘‘ལེ་ས་ཀ་པྤེ པ་རི་ཡཱ་ཡེ, པ་རི་ཀ་པྤེ་ནུ་དྷཱ་ཝི་ཏཱ;
ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྠཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན, ས་ངྐ་ཌྜྷ་ནྟི བ་ཧུཾ དྷ་ནཾ.
༩༤༢. ‘‘ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ནྟི པ་རི་སཾ, ཀ་མྨ་ཏོ ནོ ཙ དྷ་མྨ་ཏོ;
དྷ་མྨཾ པ་རེ་སཾ དེ་སེ་ནྟི, ལཱ་བྷ་ཏོ ནོ ཙ ཨ་ཏྠ་ཏོ.
༩༤༣. ‘‘ས་ངྒྷ་ལཱ་བྷ་སྶ བྷ་ཎྜ་ནྟི, ས་ངྒྷ་ཏོ པ་རི་བཱ་ཧི་རཱ;
པ་ར་ལཱ་བྷོ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟཱ, ཨ་ཧི་རཱི་ཀཱ ན ལ་ཛྫ་རེ.
༩༤༤. ‘‘ནཱ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཏ་ཐཱ ཨེ་ཀེ, མུ་ཎྜཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པཱ་རུ་ཏཱ;
ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཾ་ཡེ་ཝི་ཙྪ་ནྟི, ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་མུ་ཙྪི་ཏཱ.
༩༤༥. ‘‘ཨེ་ཝཾ ནཱ་ན་པྤ་ཡཱ་ཏ་མྷི, ན དཱ་ནི སུ་ཀ་རཾ ཏ་ཐཱ;
ཨ་ཕུ་སི་ཏཾ ཝཱ ཕུ་སི་ཏུཾ, ཕུ་སི་ཏཾ ཝཱ་ནུ་ར་ཀྑི་ཏུཾ.
༩༤༦. ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཎྚ་ཀ་ཊྛཱ་ན་མྷི, ཙ་རེ་ཡྻ ཨ་ནུ་པཱ་ཧ་ནོ;
ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ་ན, ཨེ་ཝཾ གཱ་མེ མུ་ནཱི ཙ་རེ.
༩༤༧. ‘‘ས་རི་ཏྭཱ པུ་བྦ་ཀེ ཡོ་གཱི, ཏེ་སཾ ཝ་ཏྟ་མ་ནུ་སྶ་རཾ;
ཀི་ཉྩཱ་པི པ་ཙྪི་མོ ཀཱ་ལོ, ཕུ་སེ་ཡྻ ཨ་མ་ཏཾ པ་དཾ.
༩༤༨. ‘‘ཨི་དཾ ཝ་ཏྭཱ སཱ་ལ་ཝ་ནེ, ས་མ་ཎོ བྷཱ་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡོ;
བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨི་སི ཁཱི་ཎ་པུ་ན་བྦྷ་ཝོ’’ཏི. –
ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཐེ་རེ་ནེ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཱ.
ཏ་ཏྠ ཨི་རི་ཡཾ ཨཱ་སི བྷི་ཀྑཱུ་ནནྟི པུ་རི་སུ་ཏྟ་མེ ལོ་ཀ་ནཱ་ཐ་མྷི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ ཏི་ཊྛ་ནྟེ དྷ་ར་ནྟེ ཨེ་ཏ་ར་ཧི པ་ཊི་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཨ་ཉྙེ་ན པ་ཀཱ་རེ་ན བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨི་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏཾ ཨ་ཧོ་སི ཡ་ཐཱ་ནུ་སི་ཊྛཾ པ་ཊི་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨ་ཉྙ་ཐཱ དཱ་ནི དི་སྶ་ཏཱིཏི ཨི་དཱ་ནི པ་ན ཏ་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨི་རི་ཡཾ དི་སྶ་ཏི ཨ་ཡཱ་ཐཱ་ཝ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ཨི་དཱ་ནི ས་ཏྠ་རི དྷ་ར་ནྟེ ཡེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་པ་ཏྟི ཨ་ཧོ་སི, ཏཾ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘སཱི་ཏ་ཝཱ་ཏ་པ་རི་ཏྟཱ་ཎ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ མ་ཏྟ་ཊྛི་ཡནྟི ཏཾ མ་ཏྟཾ པ་ཡོ་ཛ་ནཾ. ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ སཱི་ཏ་ཝཱ་ཏ་པ་རི་ཏྟཱ་ཎཾ, ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ ཧི་རཱི་ཀོ་པཱི་ན་པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཙཱི་ཝ་རཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫིཾ་སུ. ཀ་ཐཾ? ས་ནྟུ་ཊྛཱ ཨི་ཏ་རཱི་ཏ་རེ ཡ་སྨིཾ ཏ་སྨིཾ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ ཝཱ ཡ་ཐཱ་ལ་དྡྷེ པ་ཙྩ་ཡེ ས་ནྟོ་སཾ ཨཱ་པ་ནྣཱ.
པ་ཎཱི་ཏནྟི ཨུ་ལཱ༹་རཾ ས་པྤི་ཨཱ་དི་ནཱ སཾ་ས་ཊྛཾ, ཏ་ད་བྷཱ་ཝེ་ན ལཱུ་ཁཾ. ཨ་པྤནྟི, ཙ་ཏུ་པ་ཉྩཱ་ལོ་པ་མ་ཏྟ་མྤི. བ་ཧུཾ ཡཱ་པ་ན་ཏྠཾ ཨ་བྷུ་ཉྫིཾ་སཱུཏི པ་ཎཱི་ཏཾ བ་ཧུཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་པི ཡཱ་པ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨཱ་ཧཱ་རཾ བྷུ་ཉྫིཾ་སུ. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཨ་གི་དྡྷཱ གེ་དྷཾ ཨ་ནཱ་པ་ནྣཱ. ནཱ་དྷི་མུ་ཙྪི་ཏཱ ན ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཨ་ཀྑ་བྦྷ་ཉྫ་ནཾ ཝི་ཡ སཱ་ཀ་ཊི་ཀཱ, ཝ་ཎ་ལེ་པ་ནཾ ཝི་ཡ ཝ་ཎི་ནོ ཨ་བྷུ་ཉྫིཾ་སུ.
ཛཱི་ཝི་ཏཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑཱ་རེ, བྷེ་ས་ཛྫེ ཨ་ཐ པ་ཙྩ་ཡེཔི ཛཱི་ཝི་ཏཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཀྑཱ་ར་བྷཱུ་ཏེ བྷེ་ས་ཛྫ་ས་ངྑཱ་ཏེ པ་ཙྩ་ཡེ གི་ལཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡེ. ཡ་ཐཱ ཏེཏི ཡ་ཐཱ ཏེ པུ་རི་མ་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡེ ཨུ་སྶུ་ཀཱ ཡུ་ཏྟཱ ཨཱ་སུཾ, ཏ་ཐཱ ཏེ རོ་གཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ་པི གི་ལཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡེ བཱ་ལ༹ྷཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཨུ་སྶུ་ཀཱ ནཱ་ཧེ་སུ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
ཏ་པྤ་རཱ་ཡ་ཎཱཏི ཝི་ཝེ་ཀ་པ་རཱ་ཡ་ཎཱ ཝི་ཝེ་ཀ་པོ་ཎཱ. ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི ཙ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ས་ནྟོ་སཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷི་ར་ཏི་ཉྩ ད་སྶེ་ནྟེ་ན ཏེ་སཾ ཨ་རི་ཡ་ཝཾ་ས་པ་ཊི་པ་དཱ ད་སྶི་ཏཱ.
ནཱི་ཙཱཏི ‘‘མ་ཡཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལི་ཀཱ པི་ཎྜ་པཱ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཨ་ཏྟུ་ཀྐཾ་ས་ན་པ་ར་ཝ་མྦྷ་ནཱ་ནི ཨ་ཀ་ཏྭཱ ནཱི་ཙ་ཝུ་ཏྟི་ནོ, ནི་ཝཱ་ཏ་ཝུ་ཏྟི་ནོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ནི་ཝི་ཊྛཱཏི སཱ་ས་ནེ ནི་ཝི་ཊྛ་ས་དྡྷཱ. སུ་བྷ་རཱཏི ཨ་པྤི་ཙྪ་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་པོ་སཱ. མུ་དཱུཏི ཝ་ཏྟ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཾ ས་ཀ་ལེ ཙ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ མུ་དཱུ, སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏ་སུ་ཝ་ཎྞཾ ཝི་ཡ ཝི་ནི་ཡོ་ག་ཀྑ་མཱ. མུ་དཱུཏི ཝཱ ཨ་བྷཱ་ཀུ་ཊི་ཀཱ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མུ་ཁཱ པུ་པྥི་ཏ་མུ་ཁེ་ན པ་ཊི་ས་ནྠཱ་ར་ཝུ་ཏྟི་ནོ, སུ་ཏི་ཏྠཾ ཝི་ཡ སུ་ཁཱ་ཝ་ཧཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ་དྡྷ་མཱ་ན་སཱཏི ཨ་ཀ་ཐི་ན་ཙི་ཏྟཱ ཏེ་ན སུ་བྦ་ཙ་བྷཱ་ཝ་མཱ་ཧ. ཨ་བྱཱ་སེ་ཀཱཏི ས་ཏི་ཝི་པྤ་ཝཱ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཀི་ལེ་ས་བྱཱ་སེ་ཀ་ར་ཧི་ཏཱ, ཨ་ནྟ་ར་ནྟ་རཱ ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་མཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཝོ་ཀི་ཎྞཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་མུ་ཁ་རཱཏི ན མུ་ཁ་རཱ, ན མུ་ཁེ་ན ཁ་རཱ ཝ་ཙཱི་པཱ་ག་བྦྷི་ཡ་ར་ཧི་ཏཱ་ཏི ཝཱ ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཏྠ་ཙི་ནྟཱ་ཝ་སཱ་ནུ་གཱཏི ཧི་ཏ་ཙི་ནྟཱ་ཝ་སཱ་ནུ་གཱ་ཧི་ཏ་ཙི་ནྟཱ་ཝ་སི་ཀཱ, ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རེ་ས་ཉྩ ཧི་ཏ་ཙི་ནྟ་མེ་ཝ ཨ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟ་ན་ཀཱ.
ཏ་ཏོཏི ཏ་སྨཱ ནཱི་ཙ་ཝུ་ཏྟཱ་དི་ཧེ་ཏུ. པཱ་སཱ་དི་ཀནྟི པ་སཱ་ད་ཛ་ནི་ཀཾ པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ པ་སྶ་ནྟཱ་ནཾ སུ་ཎ་ནྟཱ་ན་ཉྩ པ་སཱ་དཱ་ཝ་ཧཾ. ག་ཏནྟི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟ་པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཱ་དི་ག་མ་ནཾ. ག་ཏནྟི ཝཱ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཝ་ཏྟི. བྷུ་ཏྟནྟི ཙ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་བྷོ་གོ. ནི་སེ་ཝི་ཏནྟི གོ་ཙ་ར་ནི་སེ་ཝ་ནཾ. སི་ནི་དྡྷཱ ཏེ་ལ་དྷཱ་རཱ་ཝཱཏི ཡ་ཐཱ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟི་ཏཱ ཀུ་ས་ལ་ཛ་ནཱ་བྷི་སི་ཉྩི་ཏཱ ས་ཝ་ནྟཱི ཏེ་ལ་དྷཱ་རཱ ཨ་ཝི་ཙྪི་ནྣཱ སི་ནི་དྡྷཱ མ་ཊྛཱ ད་སྶ་ནཱི་ཡཱ པཱ་སཱ་དི་ཀཱ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཀ་པྤ་ས་མྤ་ནྣཱ་ནཾ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐོ ཨ་ཙྪི་དྡོ ས་ཎྷོ མ་ཊྛོ ད་སྶ་ནཱི་ཡོ པཱ་སཱ་དི་ཀོ ཨ་ཧོ་སི.
མ་ཧཱ་ཛྷཱ་ཡཱིཏི མ་ཧ་ནྟེ་ཧི ཛྷཱ་ནེ་ཧི ཛྷཱ་ཡ་ན་སཱི་ལཱ, མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ ནི་བྦཱ་ནཾ ཛྷཱ་ཡ་ནྟཱི་ཏི མ་ཧཱ་ཛྷཱ་ཡཱི. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ མ་ཧཱ་ཧི་ཏཱ, མ་ཧ་ནྟེ་ཧི ཧི་ཏེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ ཐེ་རཱཏི ཏེ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཱ པ་ཊི་པ་ཏྟི་པ་རཱ་ཡ་ཎཱ ཐེ་རཱ ཨི་དཱ་ནི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་རི་ཏྟཱ དཱ་ནི ཏཱ་དི་སཱཏི ཨི་དཱ་ནི པ་ཙྪི་མེ ཀཱ་ལེ ཏཱ་དི་སཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ ཐེ་རཱ པ་རི་ཏྟཱ ཨ་པྤ་ཀཱ ཀ་ཏི་པ་ཡཱ ཨེ་ཝཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཀུ་ས་ལཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནནྟི ཝི་ཝ་ཊྚ་སྶ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཝི་མོ་ཀྑ་ས་མྦྷཱ་རཱ་ནཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་དྷ་མྨཱ་ནཾ. པ་ཉྙཱ་ཡ ཙཱཏི ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ. པ་རི་ཀྑ་ཡཱཏི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ. ཀཱ་མ་ཉྩེ་ཏྠ པ་ཉྙཱ་པི སི་ཡཱ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་དྷ་མྨཱ, བ་ཧུ་ཀཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ པ་ན་སྶཱ ཝི་སུཾ ག་ཧ་ཎཾ ཡ་ཐཱ པུ་ཉྙ་ཉཱ་ཎ་ས་མྦྷཱ་རཱ་ཏི. ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཝ་རཱུ་པེ་ཏནྟི ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎ་ཏཱ་དཱི་ཧི ས་བྦེ་ཧི ཨཱ་ཀཱ་ར་ཝ་རེ་ཧི པ་ཀཱ་ར་ཝི་སེ་སེ་ཧི ཨུ་པེ་ཏཾ ཡུ་ཏྟཾ ཛི་ན་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནཾ ལུ་ཛྫ་ཏི ཝི་ན་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
པཱ་པ་ཀཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ, ཀི་ལེ་སཱ་ན་ཉྩ ཡོ ཨུ་ཏཱུཏི ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་དཱི་ནཾ པཱ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ལོ་བྷཱ་དཱི་ན་ཉྩ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཡོ ཨུ་ཏུ ཡོ ཀཱ་ལོ, སོ ཨ་ཡཾ ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཝ་ཙ་ན་སེ་སོ. ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཝི་ཝེ་ཀཱ་ཡ, ཡེ ཙ ས་དྡྷ་མྨ་སེ་ས་ཀཱཏི ཡེ པ་ན ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ ཀཱ་ལེ ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟ་ཨུ་པ་དྷི་ཝི་ཝེ་ཀ་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡཱ, ཏེ ཙ སེ་ས་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ས་དྡྷ་མྨ་ཀཱ ཧོ་ནྟི. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – སུ་ཝི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལཱ་ཙཱ་རཱ་པི ས་མཱ་ནཱ ཨི་དཱ་ནི ཨེ་ཀ་ཙྩེ བྷི་ཀྑཱུ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐ་ས་ཎྛཱ་པ་ནཾ, ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་དྷཱ་ནཾ, མ་ཧཱ་པ་ལི་བོ་དྷཱུ་པ་ཙྪེ་དོ, ཁུ་དྡ་ཀ་པ་ལི་བོ་དྷཱུ་པ་ཙྪེ་དོ་ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དི་པུ་བྦ་ཀི་ཙྩཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏྭཱ བྷཱ་ཝ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ནྟི. ཏེ སེ་ས་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ས་དྡྷ་མྨ་ཀཱ, པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟཱི་ཏི.
ཏེ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཝ་ཌྜྷ་ནྟཱཏི ཡེ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨོ་ར་ས་པུ་ཏྟེ་ཧི ཙ ཏ་དཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་མི་ཏཱ ཀི་ལེ་སཱ, ཏེ ཨེ་ཏ་ར་ཧི ལ་དྡྷོ་ཀཱ་སཱ བྷི་ཀྑཱུ་སུ ཝུ་དྡྷིཾ ཝི་རཱུ་ལ༹ྷིཾ ཝེ་པུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱ. ཨཱ་ཝི་ས་ནྟི བ་ཧུཾ ཛ་ནནྟི ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟ་ར་ཧི་ཏཾ ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་བ་ཧུ་ལཾ ཨ་ནྡྷ་བཱ་ལ་ཛ་ནཾ ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སཾ ཀ་རོ་ནྟཱ ཨཱ་ཝི་ས་ནྟི ས་ནྟཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པ་ཝི་ས་ནྟི. ཨེ་ཝཾ་བྷཱུ་ཏཱ ཙ ཏེ ཀཱི་ལ༹་ནྟི མ་ཉྙེ བཱ་ལེ་ཧི, ཨུ་མྨ་ཏྟེ་ཧི་ཝ ར་ཀྑ་སཱ, ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཀེ་ལི༹་སཱི་ལཱ ར་ཀྑ་སཱ བྷི་ས་ཀྐ་ར་ཧི་ཏེ ཨུ་མྨ་ཏྟེ ཨཱ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཏེ ཨ་ན་ཡ་བྱ་ས་ནཾ ཨཱ་པཱ་དེ་ནྟཱ ཏེ་ཧི ཀཱི་ལ༹་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཏེ ཀི་ལེ་སཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་བྷི་ས་ཀྐ་ར་ཧི་ཏེ ཨ་ནྡྷ་བཱ་ལེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ་དི་བྷེ་དཾ ཨ་ན་ཏྠཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟཱ ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཀཱི་ལ༹་ནྟི མ་ཉྙེ, ཀཱི་ལ༹་ནྟཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཏེ་ན ཏེ་ནཱཏི ཏེ་ན ཏེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱ་གེ་ན. ཝི་དྷཱ་ཝི་ཏཱཏི ཝི་རཱུ་པཾ དྷཱ་ཝི་ཏཱ ཨ་སཱ་རུ་པྤ་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟཱ. ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་སཱུཏི པ་ཋ་མཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀི་ལེ་སཱ པ་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀཱ་ནཾ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཀི་ལེ་སཱ་ཝ ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་ནི, ཏེ་སུ ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ས་མཱུ་ཧི་ཏེ་སུ. ས་ས་ངྒཱ་མེ་ཝ གྷོ་སི་ཏེཏི ཧི་ར་ཉྙ་སུ་ཝ་ཎྞ་མ་ཎི་མུ་ཏྟཱ་དི་ཀཾ དྷ་ནཾ ཝི་པྤ་ཀི་རི་ཏྭཱ ‘‘ཡཾ ཡཾ ཧི་ར་ཉྙ་སུ་ཝ་ཎྞཱ་དི ཡ་སྶ ཡ་སྶ ཧ་ཏྠ་ག་ཏཾ, ཏཾ ཏཾ ཏ་སྶ ཏ་སྶེ་ཝ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཀཱ་མ་གྷོ་ས་ནཱ ས་ས་ངྒཱ་མ་གྷོ་ས་ནཱ ནཱ་མ. ཏ་ཏྠཱ་ཡ་མ་ཏྠོ – ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ‘‘ཡོ ཡོ ཀི་ལེ་སོ ཡཾ ཡཾ ས་ཏྟཾ ག་ཎྷཱ་ཏི ཨ་བྷི་བྷ་ཝ་ཏི, སོ སོ ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཧོ་ཏཱུ’’ཏི ཀི་ལེ་ས་སེ་ནཱ་པ་ཏི་ནཱ མཱ་རེ་ན ས་ས་ངྒཱ་མེ གྷོ་སི་ཏེ ཝི་ཡ. ཏེ་ཧི ཏེ་ཧི ཀི་ལེ་སེ་ཧི ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ཏེ བཱ་ལ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ ཏེ་ན ཏེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱ་གེ་ན ཝི་དྷཱ་ཝི་ཏཱ ཝོ་སི་ཏཱ་ཏི.
ཏེ ཨེ་ཝཾ ཝི་དྷཱ་ཝི་ཏཱ ཀིཾ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་རི་ཙྩ་ཛི་ཏྭཱ ས་དྡྷ་མྨཾ, ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙེ་ཧི བྷ་ཎྜ་རེ’’ཏི. ཏ་སྶ་ཏྠོ – པ་ཊི་པ་ཏྟི་ས་དྡྷ་མྨཾ ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱ ཨཱ་མི་ས་ཀི་ཉྫ་ཀྑ་ཧེ་ཏུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙེ་ཧི བྷ་ཎྜ་རེ ཀ་ལ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི. དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནཱིཏི ‘‘ཝི་ཉྙཱ་ཎ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠི, ན་ཏྠེ་ཝ རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ’’ཏི, ‘‘ཡ་ཐཱ པུ་གྒ་ལོ ནཱ་མ པ་ར་མ་ཏྠ་ཏོ ན་ཏྠི, ཨེ་ཝཾ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨཱ་པི པ་ར་མ་ཏྠ་ཏོ ན་ཏྠི, ཝོ་ཧཱ་ར་མ་ཏྟ་མེ་ཝཱ’’ཏི ཙ ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི མི་ཙྪཱ་གཱ་ཧེ ཨ་ནྭེ་ནྟཱ ཨ་ནུ་ག་ཙྪ་ནྟཱ ཨི་དཾ སེ་ཡྻོ ཨི་ད་མེ་ཝ སེ་ཊྛཾ, ཨ་ཉྙཾ མི་ཙྪཱ་ཏི མ་ཉྙ་ནྟི.
ནི་གྒ་ཏཱཏི གེ་ཧ་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟཱ. ཀ་ཊ་ཙྪུ་བྷི་ཀྑ་ཧེ་ཏཱུ་པཱིཏི ཀ་ཊ་ཙྪུ་མ་ཏྟ་བྷི་ཀྑཱ་ནི་མི་ཏྟ་མྤི. ཏཾ ད་ད་ནྟ་སྶ ག་ཧ་ཊྛ་སྶ ཨ་ན་ནུ་ལོ་མི་ཀ་སཾ་ས་གྒ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཀི་ཙྩཱ་ནི པ་བྦ་ཛི་ཏེ་ན ཨ་ཀ་ཏྟ་བྦཱ་ནི ཀ་མྨཱ་ནི ནི་སེ་ཝ་རེ ཀ་རོ་ནྟི.
ཨུ་ད་རཱ་ཝ་དེ་ཧ་ཀཾ བྷུ་ཏྭཱཏི ‘‘ཨཱུ་ནཱུ་ད་རོ མི་ཏཱ་ཧཱ་རོ’’ཏི (ཐེ་ར་གཱ. ༩༨༢; མི. པ. ༦.༥.༡༠) ཝུ་ཏྟ་ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨུ་ད་ར་པཱུ་རཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ. ས་ཡ་ནྟུ་ཏྟཱ་ན་སེ་ཡྻ་ཀཱཏི ‘‘ད་ཀྑི་ཎེ་ན པ་སྶེ་ན སཱི་ཧ་སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི པཱ་དེ པཱ་དཾ ཨ་ཙྩཱ་དྷཱ་ཡ ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ’’ཏི (ཨ. ནི. ༨.༩; ཝི་བྷ. ༥༡༩) ཝུ་ཏྟ་ཝི་དྷཱ་ནཾ ཨ་ན་ནུ་སྶ་རི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟཱ་ན་སེ་ཡྻ་ཀཱ ས་ཡ་ནྟི. ཡཱ ཀ་ཐཱ ས་ཏྠུ་ག་ར་ཧི་ཏཱཏི རཱ་ཛ་ཀ་ཐཱ་དི་ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཀ་ཐཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི.
ས་བྦ་ཀཱ་རུ་ཀ་སི་པྤཱ་ནཱིཏི ས་བྦེ་ཧི ཝེ་སྶཱ་དཱི་ཧི ཀཱ་རུ་ཀེ་ཧི ཀ་ཏྟ་བྦཱ་ནི བྷ་ཏྟ་ཏཱ་ལ་ཝ་ཎྚ་ཀ་ར་ཎཱ་དཱི་ནི ཧ་ཏྠ་སི་པྤཱ་ནི. ཙི་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ་ནཱཏི ས་ཀྐ་ཙྩཾ སཱ་ད་རཾ ཀ་ཏྭཱ. ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟནྟི ཀི་ལེ་ས་ཝཱུ་པ་ས་མཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ག་དྡུ་ཧ་ན་མ་ཏྟ་མྤི ས་མཱ་དྷཱ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ, ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སཱ་མ་ཉྙ་ཏྠོཏི ས་མ་ཎ་དྷ་མྨོ. ཨ་ཏི་ཨ་ཙྪ་ཏཱིཏི ཏེ་སཾ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཀི་ཙྩ་པ་སུ་ཏ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀ་དེ་ས་མྤི ཨ་ཕུ་ས་ན་ཏོ ཝི་སུཾ་ཡེ་ཝ ནི་སཱི་ད་ཏི, ཨ་ན་ལླཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
མ་ཏྟི་ཀནྟི པཱ་ཀ་ཏི་ཀཾ ཝཱ པ་ཉྩ་ཝ་ཎྞཾ ཝཱ གི་ཧཱི་ནཾ ཝི་ནི་ཡོ་ག་ཀྑ་མཾ མ་ཏྟི་ཀཾ. ཏེ་ལ་ཙུ་ཎྞ་ཉྩཱཏི པཱ་ཀ་ཏི་ཀཾ, ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཝཱ ཏེ་ལ་ཉྩ ཙུ་ཎྞ་ཉྩ. ཨུ་ད་ཀཱ་ས་ན་བྷོ་ཛ་ནནྟི ཨུ་ད་ཀ་ཉྩ ཨཱ་ས་ན་ཉྩ བྷོ་ཛ་ན་ཉྩ. ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ བ་ཧུ་ཏྟ་རནྟི བ་ཧུཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཱ་དི་ཨུ་ཏྟ་རུ་ཏྟ་རཾ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ ‘‘ཨ་མྷེ་ཧི མ་ཏྟི་ཀཱ་དཱི་སུ དི་ནྣེ་སུ མ་ནུ་སྶཱ ད་ལ༹ྷ་བྷ་ཏྟི་ཀཱ ཧུ་ཏྭཱ བ་ཧུཾ ཨུ་ཏྟ་རུ་ཏྟ་རཾ ཙ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ཛཱ་ཏཾ ད་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན གི་ཧཱི་ནཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ད་ནྟེ པུ་ན་ནྟི སོ་དྷེ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ད་ནྟ་པོ་ནཾ, ད་ནྟ་ཀ་ཊྛཾ. ཀ་པི་ཏྠནྟི ཀ་པི་ཏྠ་ཕ་ལཾ. པུ་པྥནྟི སུ་མ་ན་ཙ་མྤ་ཀཱ་དི་པུ་པྥཾ. ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཱ་ནཱིཏི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཝི་དྷེ་པི ཁ་ཛྫ་ཀ་ཝི་སེ་སེ. པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ ཙ ས་མྤ་ནྣེཏི ཝ་ཎྞཱ་དི་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ ཨོ་ད་ན་ཝི་སེ་སེ. ‘‘ཨ་མྦེ ཨཱ་མ་ལ་ཀཱ་ནི ཙཱ’’ཏི ཙ-ས་དྡེ་ན མཱ་ཏུ་ལུ་ངྒ་ཏཱ་ལ་ནཱ་ལི༹་ཀེ་རཱ་དི་ཕ་ལཱ་ནི ཨ་ཝུ་ཏྟཱ་ནི ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ས་བྦ་ཏྠ གི་ཧཱི་ནཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ནྟི ཨཱ་ཀ་ངྑ་ནྟཱ བ་ཧུ་ཏྟ་ར་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
བྷེ་ས་ཛྫེ་སུ ཡ་ཐཱ ཝེ་ཛྫཱཏི གི་ཧཱི་ནཾ བྷེ་ས་ཛྫ་པྤ་ཡོ་གེ་སུ ཡ་ཐཱ ཝེ་ཛྫཱ, ཏ་ཐཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཀི་ཙྩཱ་ཀི་ཙྩེ ཡ་ཐཱ གི་ཧཱིཏི ག་ཧ་ཊྛཱ་ནཾ ཁུ་དྡ་ཀེ ཙེ་ཝ མ་ཧ་ནྟེ ཙ ཀི་ཙྩེ ཀ་ཏྟ་བྦེ གི་ཧཱི ཝི་ཡ. ག་ཎི་ཀཱ་ཝ ཝི་བྷཱུ་སཱ་ཡནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་ར་སྶ ཝི་བྷཱུ་ས་ནེ རཱུ་པཱུ་པ་ཛཱི་ཝི་ནི་ཡོ ཝི་ཡ. ཨི་སྶ་རེ ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཡ་ཐཱཏི ཨི་སྶ་རེ ཨི་སྶ་རི་ཡ་པ་ཝ་ཏྟ་ནེ ཡ་ཐཱ ཁ་ཏྟི་ཡཱ, ཨེ་ཝཾ ཀུ་ལ་པ་ཏཱི ཧུ་ཏྭཱ ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ནེ་ཀ་ཏི་ཀཱཏི ནི་ཀ་ཏི་ཡཾ ནི་ཡུ་ཏྟཱ, ཨ་མ་ཎིཾ་ཡེ་ཝ མ་ཎིཾ, ཨ་སུ་ཝ་ཎྞཾ་ཡེ་ཝ སུ་ཝ་ཎྞཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཊི་རཱུ་པ་སཱ་ཙི་ཡོ་ག་ནི་ར་ཏཱ. ཝ་ཉྩ་ནི་ཀཱཏི ཀཱུ་ཊ་མཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཝི་པྤ་ལ་མྦ་ཀཱ. ཀཱུ་ཊ་ས་ཀྑཱིཏི ཨ་ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ས་ཀྑི་ནོ. ཨ་པཱ་ཊུ་ཀཱཏི ཝཱ་མ་ཀཱ, ཨ་སཾ་ཡ་ཏ་ཝུ་ཏྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. བ་ཧཱུ་ཧི པ་རི་ཀ་པྤེ་ཧཱིཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་ཧི ཨ་ཉྙེ་ཧི ཙ བ་ཧཱུ་ཧི མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝ་པྤ་ཀཱ་རེ་ཧི.
ལེ་ས་ཀ་པྤེཏི ཀ་པྤི་ཡ་ལེ་སེ ཀ་པྤི་ཡ་པ་ཊི་རཱུ་པེ. པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ཏི, པ་ཙྩ་ཡེ་སུ པ་རི་ཡཱ་ཡ་སྶ ཡོ་གེ. པ་རི་ཀ་པྤེཏི ཝ་ཌྜྷི་ཨཱ་དི་ཝི་ཀ་པྤ་ནེ, ས་བྦ་ཏྠ ཝི་ས་ཡེ བྷུ་མྨཾ. ཨ་ནུ་དྷཱ་ཝི་ཏཱཏི མ་ཧི་ཙྪ་ཏཱ་དཱི་ཧི པཱ་པ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ནུ་དྷཱ་ཝི་ཏཱ ཝོ་སི་ཏཱ. ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྠཱ ཛཱི་ཝི་ཀ་པྤ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ. ཨུ་པཱ་ཡེ་ནཱཏི པ་རི་ཀ་ཐཱ་དི་ནཱ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན པ་ཙྩ་ཡུ་པྤཱ་ད་ན་ན་ཡེ་ན. ས་ངྐ་ཌྜྷ་ནྟཱིཏི སཾ་ཧ་ར་ནྟི.
ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ནྟི པ་རི་སནྟི པ་རི་སཱ་ཡ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ནྟི, ཡ་ཐཱ པ་རི་སཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ པ་རི་སཾ ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་མྨ་ཏོཏི ཀ་མྨ་ཧེ་ཏུ. ཏེ ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་ཏྟ་བྦ་ཝེ་ཡྻཱ་ཝ་ཙྩ་ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ནྟི. ནོ ཙ དྷ་མྨ་ཏོཏི དྷ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཾ ནོ ཙ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ནྟི. ཡོ ས་ཏྠཱ་རཱ ཨུ་ལླུ་མྤ་ན་ས་བྷཱ་ཝ་ས་ཎྛི་ཏཱ་ཡ པ་རི་སཱ་ཡ ས་ངྒ་ཧོ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ, ཏེ་ན ན ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ལཱ་བྷ་ཏོཏི ལཱ་བྷ་ཧེ་ཏུ, ‘‘ཨ་ཡྻོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ, བྷཱ་ཎ་ཀོ, ‘དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀོ’ཏི ཨེ་ཝཾ ས་མྦྷཱ་ཝེ་ནྟོ མ་ཧཱ་ཛ་ནོ མ་ཡ྄ཧཾ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རེ ཨུ་པ་ན་ཡི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨི་ཙྪཱ་ཙཱ་རེ ཋ་ཏྭཱ ལཱ་བྷ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རེ་སཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟི. ནོ ཙ ཨ་ཏྠ་ཏོཏི ཡོ སོ ཝི་མུ་ཏྟཱ་ཡ་ཏ་ན་སཱི་སེ ཋ་ཏྭཱ ས་དྡྷ་མྨཾ ཀ་ཐེ་ནྟེ་ན པ་ཏྟ་བྦོ ཨ་ཏྠོ, ན ཏཾ་དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ་དི་བྷེ་ད་ཧི་ཏ་ནི་མི་ཏྟཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ས་ངྒྷ་ལཱ་བྷ་སྶ བྷ་ཎྜ་ནྟཱིཏི ས་ངྒྷ་ལཱ་བྷ་ཧེ་ཏུ བྷ་ཎྜ་ནྟི ‘‘མ་ཡ྄ཧཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ན ཏུ་ཡ྄ཧ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ཀ་ལ་ཧཾ ཀ་རོ་ནྟི. ས་ངྒྷ་ཏོ པ་རི་བཱ་ཧི་རཱཏི, ཨ་རི་ཡ་ས་ངྒྷ་ཏོ བ་ཧི་བྷཱུ་ཏཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ངྒྷེ ཏ་ད་བྷཱ་ཝ་ཏོ. པ་ར་ལཱ་བྷོ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟཱཏི སཱ་ས་ནེ ལཱ་བྷ་སྶ ཨ་ནྡྷ་བཱ་ལ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ནེ་ཧི པ་རེ སཱི་ལཱ་དི་གུ་ཎ་ས་མྤ་ནྣེ སེ་ཀྑེ ཨུ་དྡི་སྶ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཏྟཱ ཏཾ པ་ར་ལཱ་བྷཾ, པ་ར་ཏོ ཝཱ དཱ་ཡ་ཀ་ཏོ ལ་དྡྷ་བྦ་ལཱ་བྷཾ ཨུ་པ་ཛཱི་ཝ་ནྟཱ བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ པཱ་པ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཧི་རི་ཀཱ ས་མཱ་ནཱ ཙ ‘‘མ་ཡཾ པ་ར་ལཱ་བྷཾ བྷུ་ཉྫཱ་མ, པ་ར་པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཛཱི་ཝི་ཀཱ’’ཏི་པི ན ལ་ཛྫ་རེ ན ཧི་རཱི་ཡ་ནྟི.
ནཱ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱཏི ས་མ་ཎ་ཀ་ར་ཎེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཨ་ན་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱཏི ཡ་ཐཱ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟཱ བ་ནྡྷ་ན་ཀཱ་ར་ཀཱ་ད་ཡོ, ཏ་ཐཱ. ཨེ་ཀེཏི ཨེ་ཀ་ཙྩེ. མུ་ཎྜཱ ས་ངྒྷཱ་ཊི་པཱ་རུ་ཏཱཏི ཀེ་ཝ་ལཾ མུ་ཎྜི་ཏ་ཀེ་ས་ཏཱ་ཡ མུ་ཎྜཱ པི་ལོ་ཏི་ཀ་ཁ་ཎྜེ་ཧི ས་ངྒྷ་ཊི་ཏ་ཊྛེ་ན ‘‘ས་ངྒྷཱ་ཊཱི’’ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མེ་ན ཙཱི་ཝ་རེ་ན པཱ་རུ་ཏ་ས་རཱི་རཱ. ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཾ་ཡེ་ཝི་ཙྪ་ནྟི, ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་མུ་ཙྪི་ཏཱཏི ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རཱ་སཱ་ཡ མུ་ཙྪི་ཏཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ, ‘‘པེ་ས་ལོ དྷུ་ཏ་ཝཱ་དོ བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ’’ཏི ཝཱ མ་དྷུ་ར་ཝ་ཙ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ‘‘ཨ་རི་ཡོ’’ཏི ཙ ཀེ་ཝ་ལཾ ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཾ བ་ཧུ་མཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཨི་ཙྪ་ནྟི ཨེ་ས་ནྟི, ན ཏ་ནྣི་མི་ཏྟེ གུ་ཎེ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝནྟི ‘‘ཀུ་ས་ལཱ་ན་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན. ནཱ་ན་པྤ་ཡཱ་ཏ་མྷཱིཏི ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རེ བྷེ་ད་ན་དྷ་མྨེ པ་ཡཱ་ཏེ ས་མ་ཀ་ཏེ, ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཝཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨེ པ་ཡཱ་ཏུཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཏུཾ ཨཱ་ར་དྡྷེ. ན དཱ་ནི སུ་ཀ་རཾ ཏ་ཐཱཏི ཨི་དཱ་ནི ཨི་མ་སྨིཾ དུ་ལླ་བྷ་ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟེ དུ་ལླ་བྷ་ས་པྤཱ་ཡ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནེ ཙ ཀཱ་ལེ ཡ་ཐཱ ས་ཏྠ་རི དྷ་ར་ནྟེ ཨ་ཕུ་སི་ཏཾ ཨ་ཕུ་ཊྛཾ, ཨ་ན་དྷི་ག་ཏཾ ཛྷཱ་ན་ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཕུ་སི་ཏུཾ ཨ་དྷི་ག་ནྟུཾ, ཕུ་སི་ཏཾ ཝཱ ཧཱ་ན་བྷཱ་གི་ཡཾ ཋི་ཏི་བྷཱ་གི་ཡ་མེ་ཝ ཝཱ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ ཝི་སེ་ས་བྷཱ་གི་ཡཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཨ་ནུ་ར་ཀྑི་ཏུཾ པཱ་ལེ་ཏུཾ སུ་ཀ་རཾ, ཏ་ཐཱ ན སུ་ཀ་རཾ, ཏ་ཐཱ ས་མྤཱ་དེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨི་དཱ་ནི ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཀཱ་ལ་སྶ ཨཱ་ས་ནྣ་ཏྟཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨོ་ཝཱ་དེ་ན ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རིཾ ཨོ་ཝ་ད་ནྟོ ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཎྚ་ཀ་ཊྛཱ་ན་མྷཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཡ་ཐཱ པུ་རི་སོ ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ པ་ཡོ་ཛ་ནེ་ན ཀ་ཎྚ་ཀ་ནི་ཙི་ཏེ པ་དེ་སེ ཨ་ནུ་པཱ་ཧ་ནོ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ‘‘མཱ མཾ ཀ་ཎྚ་ཀོ ཝི་ཛ྄ཛྷཱི’’ཏི ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ་ཝ ཝི་ཙ་ར་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཀི་ལེ་ས་ཀ་ཎྚ་ཀ་ནི་ཙི་ཏེ གོ་ཙ་ར་གཱ་མེ པ་ཡོ་ཛ་ནེ་ན ཙ་ར་ནྟོ མུ་ནི ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ་ན ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཡུ་ཏྟོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ་ཝ ཙ་རེ་ཡྻ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛ་ཧ་ནྟོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ས་རི་ཏྭཱ པུ་བྦ་ཀེ ཡོ་གཱི, ཏེ་སཾ ཝ་ཏྟ་མ་ནུ་སྶ་རནྟི པུ་རི་མ་ཀེ ཡོ་གེ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཡུ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཡོ་གཱི ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝི་པ་སྶ་ཀེ ས་རི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཝ་ཏྟཾ ཨཱ་ག་མཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་དྷིཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ནྟོ དྷུ་ར་ནི་ཀྑེ་པཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟོ. ཀི་ཉྩཱ་པི པ་ཙྪི་མོ ཀཱ་ལོཏི ཡ་དི་པཱ་ཡཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་ས་ཏྠུ་ཀོ ཙ་རི་མོ ཀཱ་ལོ, ཏ་ཐཱ་པི ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨ་མེ་ཝ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ནྟོ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་པེ་ནྟོ ཕུ་སེ་ཡྻ ཨ་མ་ཏཾ པ་དཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ.
ཨི་དཾ ཝ་ཏྭཱཏི, ཡ་ཐཱ་ད་སྶི་ཏཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་ཝོ་དཱ་ནེ་སུ ཨི་མཾ པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཝི་དྷིཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ. ཨ་ཡ་ཉྩ ཨོ་སཱ་ན་གཱ་ཐཱ ས་ངྒཱི་ཏི་ཀཱ་རེ་ཧི ཐེ་ར་སྶ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
པཱ་རཱ་པ་རི་ཡ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཝཱི་ས་ཏི་ནི་པཱ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.