༢. ཨུ་དཱ་ཡི་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏནྟི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨུ་དཱ་ཡི་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཡ་མྤི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ ཝི་ཝ་ཊྚཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ པུ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ཙི་ནི་ཏྭཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨུ་དཱ་ཡཱིཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟོ ས་ཏྠུ ཉཱ་ཏི་ས་མཱ་ག་མེ བུ་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཾ དི་སྭཱ, པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ས་དྡྷོ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏ་ཡོ ཧི ཨི་མེ ཨུ་དཱ་ཡི་ཏྠེ་རཱ ཨ་མ་ཙྩ་པུ་ཏྟོ པུ་བྦེ ཨཱ་ག་ཏོ ཀཱ་ལུ༹་དཱ་ཡཱི, ཀོ་ཝ་རི་ཡ་པུ་ཏྟོ ལཱ་ལུ་དཱ་ཡཱི, ཨ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་པུ་ཏྟོ མ་ཧཱ་ཨུ་དཱ་ཡཱི་ཏི. སྭཱ་ཡཾ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ས་ཏྠཱ་རཱ སེ་ཏ་ཝཱ་ར་ཎཾ ས་བྦཱ་ལ་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཾ མ་ཧཱ་ཛ་ནེ་ན པ་སཾ་སི་ཡ་མཱ་ནཾ ཨ་ཊྛུ་པྤ་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ ནཱ་གོ་པ་མ་སུ་ཏྟ་ནྟེ (ཨ. ནི. ༦.༤༣) དེ་སི་ཏེ དེ་ས་ནཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཉཱ་ཎ་བ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ས་ཏྠུ གུ་ཎེ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏྭཱ, བུ་དྡྷཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཡ པཱི་ཏི་ཡཱ ས་མུ་སྶཱ་ཧི་ཏ་མཱ་ན་སོ ‘‘ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་ཛ་ནོ ཨི་མཾ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏཾ ནཱ་གཾ པ་སཾ་ས་ཏི, ན བུ་དྡྷ་མ་ཧཱ་ནཱ་གཾ. ཧ་ནྡཱ་ཧཾ བུ་དྡྷ་མ་ཧཱ་ག་ནྡྷ་ཧ་ཏྠི་ནོ གུ་ཎེ པཱ་ཀ་ཊེ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ས་ཏྠཱ་རཾ ཐོ་མེ་ནྟོ –

༦༨༩. ‘‘མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྦུ་དྡྷཾ, ཨ་ཏྟ་ད་ནྟཾ ས་མཱ་ཧི་ཏཾ;

ཨི་རི་ཡ་མཱ་ནཾ བྲ་ཧྨ་པ་ཐེ, ཙི་ཏྟ་སྶཱུ་པ་ས་མེ ར་ཏཾ.

༦༩༠. ‘‘ཡཾ མ་ནུ་སྶཱ ན་མ་སྶ་ནྟི, ས་བྦ་དྷ་མྨཱ་ན པཱ་ར་གུཾ;

དེ་ཝཱ་པི ཏཾ ན་མ་སྶ་ནྟི, ཨི་ཏི མེ ཨ་ར་ཧ་ཏོ སུ་ཏཾ.

༦༩༡. ‘‘ས་བྦ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ཏཱི་ཏཾ, ཝ་ནཱ ནི་བྦ་ན་མཱ་ག་ཏཾ;

ཀཱ་མེ་ཧི ནེ་ཀྑ་མྨ་ར་ཏཾ, མུ་ཏྟཾ སེ་ལཱ་ཝ ཀ་ཉྩ་ནཾ.

༦༩༢. ‘‘ས ཝེ ཨ་ཙྩ་རུ་ཙི ནཱ་གོ, ཧི་མ་ཝཱ་ཝ་ཉྙེ སི་ལུ་ཙྩ་ཡེ;

ས་བྦེ་སཾ ནཱ་ག་ནཱ་མཱ་ནཾ, ས་ཙྩ་ནཱ་མོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ.

༦༩༣. ‘‘ནཱ་གཾ ཝོ ཀི་ཏྟ་ཡི་སྶཱ་མི, ན ཧི ཨཱ་གུཾ ཀ་རོ་ཏི སོ;

སོ་ར་ཙྩཾ ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ ཙ, པཱ་དཱ ནཱ་ག་སྶ ཏེ དུ་ཝེ.

༦༩༤. ‘‘ས་ཏི ཙ ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཉྩ, ཙ་ར་ཎཱ ནཱ་ག་སྶ ཏེ་པ་རེ;

ས་དྡྷཱ་ཧ་ཏྠོ མ་ཧཱ་ནཱ་གོ, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་སེ་ཏ་ད་ནྟ་ཝཱ.

༦༩༥. ‘‘ས་ཏི གཱི་ཝཱ སི་རོ པ་ཉྙཱ, ཝཱི་མཾ་སཱ དྷ་མྨ་ཙི་ནྟ་ནཱ;

དྷ་མྨ་ཀུ་ཙྪི་ས་མཱ་ཝཱ་སོ, ཝི་ཝེ་ཀོ ཏ་སྶ ཝཱ་ལ་དྷི.

༦༩༦. ‘‘སོ ཛྷཱ་ཡཱི ཨ་སྶཱ་ས་ར་ཏོ, ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏོ;

ག་ཙྪཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ནཱ་གོ, ཋི་ཏོ ནཱ་གོ ས་མཱ་ཧི་ཏོ.

༦༩༧. ‘‘ས་ཡཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ནཱ་གོ, ནི་སི་ནྣོ་པི ས་མཱ་ཧི་ཏོ;

ས་བྦ་ཏྠ སཾ་ཝུ་ཏོ ནཱ་གོ, ཨེ་སཱ ནཱ་ག་སྶ ས་མྤ་དཱ.

༦༩༨. ‘‘བྷུ་ཉྫ་ཏི ཨ་ན་ཝ་ཛྫཱ་ནི, སཱ་ཝ་ཛྫཱ་ནི ན བྷུ་ཉྫ་ཏི;

གྷཱ་ས་མ་ཙྪཱ་ད་ནཾ ལ་དྡྷཱ, ས་ནྣི་དྷིཾ པ་རི་ཝ་ཛྫ་ཡཾ.

༦༩༩. ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨ་ཎུཾ ཐཱུ་ལཾ, ས་བྦཾ ཚེ་ཏྭཱ་ན བ་ནྡྷ་ནཾ;

ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི, ཨ་ན་པེ་ཀྑོ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི.

༧༠༠. ‘‘ཡ་ཐཱ་པི ཨུ་ད་ཀེ ཛཱ་ཏཾ, པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཾ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏི;

ནོ་པ་ལི་པྤ་ཏི ཏོ་ཡེ་ན, སུ་ཙི་ག་ནྡྷཾ མ་ནོ་ར་མཾ.

༧༠༡. ‘‘ཏ་ཐེ་ཝ ཙ ལོ་ཀེ ཛཱ་ཏོ, བུ་དྡྷོ ལོ་ཀེ ཝི་ཧ་ར་ཏི;

ནོ་པ་ལི་པྤ་ཏི ལོ་ཀེ་ན, ཏོ་ཡེ་ན པ་དུ་མཾ ཡ་ཐཱ.

༧༠༢. ‘‘མ་ཧཱ་གི་ནི པ་ཛྫ་ལི་ཏོ, ཨ་ནཱ་ཧཱ་རོ་པ་ས་མྨ་ཏི;

ཨ་ངྒཱ་རེ་སུ ཙ ས་ནྟེ་སུ, ནི་བྦུ་ཏོ་ཏི པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི.

༧༠༣. ‘‘ཨ་ཏྠ་སྶཱ་ཡཾ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནཱི, ཨུ་པ་མཱ ཝི་ཉྙཱུ་ཧི དེ་སི་ཏཱ;

ཝི་ཉྙི་སྶ་ནྟི མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ, ནཱ་གཾ ནཱ་གེ་ན དེ་སི་ཏཾ.

༧༠༤. ‘‘ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ཝཱི་ཏ་དོ་སོ, ཝཱི་ཏ་མོ་ཧོ ཨ་ནཱ་ས་ཝོ;

ས་རཱི་རཾ ཝི་ཛ་ཧཾ ནཱ་གོ, པ་རི་ནི་བྦི་སྶ་ཏྱ་ནཱ་ས་ཝོ’’ཏི. – ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི;

ཏ་ཏྠ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏནྟི མ་ནུ་སྶེ་སུ བྷཱུ་ཏཾ, ནི་བྦ་ཏྟཾ; མ་ནུ་སྶ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཝཱ པ་ཏྟཾ. ས་ཏྠཱ ཧི ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་དྷི་ག་མེ་ན ས་བྦ་ག་ཏི་ཝི་མུ་ཏྟོ་པི ཙ་རི་མ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ག་ཧི་ཏ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ‘‘མ་ནུ་སྶོ’’ཏྭེ་ཝ ཝོ་ཧ་རཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི. གུ་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ན དེ་ཝཱ་ནཾ ཨ་ཏི་དེ་ཝོ, བྲ་ཧྨཱ་ནཾ ཨ་ཏི་བྲ་ཧྨཱ. ས་མྦུ་དྡྷནྟི ས་ཡ་མེ་ཝ བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏ་བྦ་བུ་དྡྷ་ཝ་ནྟཾ. ཨ་ཏྟ་ད་ནྟནྟི ཨ་ཏྟ་ནཱ་ཡེ་ཝ ད་ནྟཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཧི ཨ་ཏྟ་ནཱ་ཡེ་ཝ ཨུ་པྤཱ་དི་ཏེ་ན ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ་ན ཙ་ཀྑུ་ཏོ་པི…པེ… མ་ན་ཏོ་པི ཨུ་ཏྟ་མེ་ན ད་མ་ཐེ་ན ད་ནྟོ. ས་མཱ་ཧི་ཏནྟི ཨ་ཊྛ་ཝི་དྷེ་ན ས་མཱ་དྷི་ནཱ མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཙ ས་མཱ་ཧི་ཏཾ. ཨི་རི་ཡ་མཱ་ནཾ བྲ་ཧྨ་པ་ཐེཏི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷེ་པི བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་པ་ཐེ, བྲ་ཧྨེ ཝཱ སེ་ཊྛེ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་པ་ཐེ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ. ཀི་ཉྩཱ་པི བྷ་ག་ཝཱ ན ས་བྦ་ཀཱ་ལཾ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ བྲ་ཧྨ་པ་ཐེ ཨི་རི་ཡ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཨི་རི་ཡ་སཱ་མ་ཏྠི་ཡཾ པ་ན ཏ་ནྣི་ནྣ་ཏ་ཉྩ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ‘‘ཨི་རི་ཡ་མཱ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཙི་ཏྟ་སྶཱུ་པ་ས་མེ ར་ཏནྟི ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ས་མ་ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ཐེ, ནི་བྦཱ་ནེ, ཨ་བྷི་ར་ཏཾ. ཡཾ མ་ནུ་སྶཱ ན་མ་སྶ་ནྟི, ས་བྦ་དྷ་མྨཱ་ན པཱ་ར་གུནྟི ཡཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཾ ས་བྦེ་སཾ ཁ་ནྡྷཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དི་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་པཱ་ར་གཱུ, པ་རི་ཉྙཱ་པཱ་ར་གཱུ, པ་ཧཱ་ན་པཱ་ར་གཱུ, བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་ར་གཱུ, ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡ་པཱ་ར་གཱུ, ས་མཱ་པ་ཏྟི་པཱ་ར་གཱུ་ཏི ཚ་དྷཱ པཱ་ར་གུཾ པ་ར་མུ་ཀྐཾ་ས་ག་ཏ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཁ་ཏྟི་ཡ་པ་ཎྜི་ཏཱ་ད་ཡོ མ་ནུ་སྶཱ ན་མ་སྶ་ནྟི. དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ པཱུ་ཛེ་ནྟཱ ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ་ཙཱ་ཡ མ་ན་སཱ ཙ ཏ་ནྣི་ནྣཱ ཏ་པྤོ་ཎཱ ཏ་པྤ་བྦྷཱ་རཱ ཧོ་ནྟི. དེ་ཝཱ་པི ཏཾ ན་མ་སྶ་ནྟཱིཏི ན ཀེ་ཝ་ལཾ མ་ནུ་སྶཱ ཨེ་ཝ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་པ་རི་མཱ་ཎཱ་སུ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ དེ་ཝཱ་པི ཏཾ ན་མ་སྶ་ནྟི. ཨི་ཏི མེ ཨ་ར་ཧ་ཏོ སུ་ཏནྟི ཨེ་ཝཾ མ་ཡཱ ཨཱ་ར་ཀ་ཏྟཱ་དཱི་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི ཨ་ར་ཧ་ཏོ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ, དྷ་མྨ་སེ་ནཱ་པ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ན་ཉྩ ‘‘ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་ཀཾ ཝ་ད་ནྟཱ་ནཾ ས་ནྟི་ཀེ ཨེ་ཝཾ སུ་ཏ་ནྟི ད་སྶེ་ཏི.

ས་བྦ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ཏཱི་ཏནྟི ས་བྦཱ་ནི ད་ས་པི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི མ་གྒེ་ཧི ས་ཧ ཝཱ་ས་ནཱ་ཡ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཾ. ཝ་ནཱ ནི་བྦ་ན་མཱ་ག་ཏནྟི ཀི་ལེ་ས་ཝ་ན་ཏོ ཏ་བྦི་ར་ཧི་ཏཾ ནི་བྦ་ནཾ ཨུ་པ་ག་ཏཾ. ཀཱ་མེ་ཧི ནེ་ཀྑ་མྨ་ར་ཏནྟི ས་བྦ་སོ ཀཱ་མེ་ཧི ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛྫཱ་ཛྷཱ་ན་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དི་བྷེ་དེ ནེ་ཀྑ་མྨེ ཨ་བྷི་ར་ཏཾ. མུ་ཏྟཾ སེ་ལཱ་ཝ ཀ་ཉྩ་ནནྟི ཨ་སཱ་ར་ཏོ ནི་སྶ་ཊ་སཱ་ར་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ སེ་ལ་ཏོ ནི་སྶ་ཊ་ཀ་ཉྩ་ན་ས་དི་སཾ དེ་ཝཱ་པི ཏཾ ན་མ་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

ས ཝེ ཨ་ཙྩ་རུ་ཙི ནཱ་གོཏི སོ ཨེ་ཀཾ་ས་ཏོ ཨཱ་གུཾ ན ཀ་རོ་ཏི, པུ་ན་བྦྷ་ཝཾ ན ག་ཙྪ་ཏི; ནཱ་གོ ཝི་ཡ བ་ལ་ཝཱ་ཏི. ‘‘ནཱ་གོ’’ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ, ཨ་ཙྩ་རུ་ཙཱིཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ཡ་རུ་ཙི་ཡཱ ཉཱ་ཎ་རུ་ཙི་ཡཱ ཙ ས་དེ་ཝ་ཀཾ ལོ་ཀཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ རུ་ཙི, སོ་བྷི. ཡ་ཐཱ ཀིཾ? ཧི་མ་ཝཱ་ཝ་ཉྙེ སི་ལུ་ཙྩ་ཡེ, ཡ་ཐཱ ཧི ཧི་མ་ཝཱ པ་བྦ་ཏ་རཱ་ཛཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཐི་ར་ག་རུ་མ་ཧཱ་སཱ་ར་བྷཱ་ཝཱ་དཱི་ཧི གུ་ཎེ་ཧི ཨ་ཉྙེ པ་བྦ་ཏེ ཨ་ཏི་རོ་ཙ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏི་རོ་ཙ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་བྦེ་སཾ ནཱ་ག་ནཱ་མཱ་ནནྟི ཨ་ཧི་ནཱ་ག་ཧ་ཏྠི་ནཱ་ག་པུ་རི་ས་ནཱ་གཱ་ནཾ, སེ་ཁཱ་སེ་ཁ་པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་ནཱ་གཱ་ནཾ ཝཱ. ས་ཙྩ་ནཱ་མོཏི ས་ཙྩེ་ནེ་ཝ ནཱ་ག་ནཱ་མོ. ཏཾ པ་ན ས་ཙྩ་ནཱ་མ་ཏཾ ‘‘ན ཧི ཨཱ་གུཾ ཀ་རོ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཡ་མེ་ཝ ཝ་ཀྑ་ཏི.

ཨི་དཱ་ནི བུ་དྡྷ་ནཱ་གཾ ཨ་ཝ་ཡ་ཝ་ཏོ ཙ ད་སྶེ་ནྟོ ནཱ་མ་ཏོ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ན ཧི ཨཱ་གུཾ ཀ་རོ་ཏི སོ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཡ་སྨཱ ཨཱ་གུཾ, པཱ་པཾ, ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ན ཀ་རོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ནཱ་གོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སོ་ར་ཙྩནྟི སཱི་ལཾ. ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱཏི ཀ་རུ་ཎཱ. ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ས་བྦ་སྶ་པི གུ་ཎ་རཱ་སི་སྶ པུ་བྦ་ངྒ་མ་ནྟི, ཀ་ཏྭཱ བུ་དྡྷ་ནཱ་ག་སྶ པུ་རི་མ་པཱ་ད་བྷཱ་ཝོ ཏ་སྶ ཡུ་ཏྟོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པཱ་དཱ ནཱ་ག་སྶ ཏེ དུ་ཝེ’’ཏི.

ཨ་པ་ར་པཱ་ད་བྷཱ་ཝེ་ན ཝ་ད་ནྟོ ‘‘ས་ཏི ཙ ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཉྩ, ཙ་ར་ཎཱ ནཱ་ག་སྶ ཏེ་པ་རེ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ‘‘ཏྱཱ་པ་རེ’’ཏི ཝཱ པཱ་ཋོ. ཏེ ཨ་པ་རེ་ཏྭེ་ཝ པ་ད་ཝི་བྷཱ་གོ. ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ནེ ས་དྡྷཱ ཧ་ཏྠོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི, ས་དྡྷཱ་ཧ་ཏྠོ. སུ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཝེ་ད་ནཱ ཉཱ་ཎ་པྤ་བྷེ་དཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ སེ་ཏ་ད་ནྟཱ ཏེ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་སེ་ཏ་ད་ནྟ་ཝཱ.

ཨུ་ཏྟ་མ་ངྒཾ པ་ཉྙཱ, ཏ་སྶཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ས་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཏི གཱི་ཝཱ སི་རོ པ་ཉྙཱ’’ཏི. ཝཱི་མཾ་སཱ དྷ་མྨ་ཙི་ནྟ་ནཱཏི ཡ་ཐཱ ཁཱ་དི་ཏ་བྦཱ་ཁཱ་དི་ཏ་བྦ་སྶ སོ་ཎྜཱ་ཡ པ་རཱ་མ་ས་ནཾ གྷཱ་ཡ་ན་ཉྩ ཧ་ཏྠི་ནཱ་ག་སྶ ཝཱི་མཾ་སཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བུ་དྡྷ་ནཱ་ག་སྶ ཀུ་ས་ལཱ་དི་དྷ་མྨ་ཙི་ནྟ་ནཱ ཝཱི་མཾ་སཱ. ས་མཱ ཝ་ས་ནྟི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི, ས་མཱ་ཝཱ་སོ, བྷཱ་ཛ་ནཾ ཀུ་ཙྪི ཨེ་ཝ ས་མཱ་ཝཱ་སོ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ས་མ་ཐཱ་ནཾ ཨཱ་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ ཀུ་ཙྪི་ས་མཱ་ཝཱ་སོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི དྷ་མྨ་ཀུ་ཙྪི་ས་མཱ་ཝཱ་སོ. ཝི་ཝེ་ཀོཏི ཨུ་པ་དྷི་ཝི་ཝེ་ཀོ. ཏ་སྶཱཏི བུ་དྡྷ་ནཱ་ག་སྶ. ཝཱ་ལ་དྷི, པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ངྒ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.

ཛྷཱ་ཡཱིཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱུ་པ་ནི་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ན ཙ ཛྷཱ་ཡ་ན་སཱི་ལོ. ཨ་སྶཱ་ས་ར་ཏོཏི པ་ར་མ་སྶཱ་ས་བྷཱུ་ཏེ ནི་བྦཱ་ནེ ར་ཏོ. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏོཏི ཝི་ས་ཡ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟེ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཾ སུ་ཊྛུ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ཏ་དི་དཾ ས་མཱ་དྷཱ་ནཾ སུ་ཊྛུ ས་བྦ་ཀཱ་ལི་ཀ་ནྟི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ག་ཙྪཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ ནཱ་གོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཧི ས་ཝཱ་ས་ན་སྶ ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་སྶ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ཝི་ཀྑེ་པཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་ཙྩཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ་ཝ. ཏ་སྨཱ ཡཾ ཡཾ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐཾ ཀ་པྤེ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ས་མཱ་ཧི་ཏོ་ཝ ཀ་པྤེ་སཱི་ཏི.

ས་བྦ་ཏྠཱཏི, ས་བྦ་སྨིཾ གོ་ཙ་རེ, ས་བྦ་སྨི་ཉྩ དྭཱ་རེ ས་བྦ་སོ པི་ཧི་ཏ་ཝུ་ཏྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘ས་བྦཾ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ ཉཱ་ཎ་པུ་བྦ་ངྒ་མཾ ཉཱ་ཎཱ་ནུ་པ་རི་ཝ་ཏྟ’’ནྟི་ཨཱ་དི (ནེ་ཏྟི. ༡༥). ཨེ་སཱ ནཱ་ག་སྶ ས་མྤ་དཱཏི ཨེ་སཱ ‘‘ན ཧི ཨཱ་གུཾ ཀ་རོ་ཏི སོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ‘‘ས་མྦུ་དྡྷ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨེ་ཝ ཝཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ ཝ་ཀྑ་མཱ་ནཱ ཙ བུ་དྡྷ་ག་ནྡྷ་ཧ་ཏྠི་ནོ ས་མྤ་ཏྟི གུ་ཎ་པ་རི་པུ་ཎྞཱ.

བྷུ་ཉྫ་ཏི ཨ་ན་ཝ་ཛྫཱ་ནཱིཏི ས་མྨཱ་ཛཱི་ཝ་སྶ ཨུ་ཀྐཾ་ས་པཱ་ར་མི་པྤ་ཏྟི་ཡཱ བྷུ་ཉྫ་ཏི ཨ་ག་ར་ཧི་ཏ་བྦཱ་ནི, མི་ཙྪཱ་ཛཱི་ཝ་སྶ ས་བྦ་སོ ས་ཝཱ་ས་ནཱ་ན་ཉྩ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ སཱ་ཝ་ཛྫཱ་ནི ག་ར་ཧི་ཏ་བྦཱ་ནི ན བྷུ་ཉྫ་ཏི ཨ་ན་ཝ་ཛྫཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་ནྟོ ཙ ས་ནྣི་དྷིཾ པ་རི་ཝ་ཛྫ་ཡཾ བྷུ་ཉྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

སཾ་ཡོ་ཛ་ནནྟི ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་ནྟཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་ཏོ ཝ་ཊྚེ ཨོ་སཱི་དཱ་པ་ན་ས་མ་ཏྠཾ ད་ས་ཝི་དྷ་མྤི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ. ཨ་ཎུཾ ཐཱུ་ལནྟི ཁུ་དྡ་ཀ་ཉྩེ་ཝ མ་ཧ་ནྟ་ཉྩ. ས་བྦཾ ཚེ་ཏྭཱ་ན བ་ནྡྷ་ནནྟི མ་གྒ་ཉཱ་ཎེ་ན ཨ་ན་ཝ་སེ་སཾ ཀི་ལེ་ས་བ་ནྡྷ་ནཾ ཚི་ནྡི་ཏྭཱ. ཡེ་ན ཡེ་ནཱཏི ཡེ་ན ཡེ་ན དི་སཱ་བྷཱ་གེ་ན.

ཡ་ཐཱ ཧི ཨུ་ད་ཀེ ཛཱ་ཏཾ པུ་ཎྜ་རཱི་ཀཾ ཨུ་ད་ཀེ པ་ཝ་ཌྜྷ་ཏི ནོ་པ་ལི་པྤ་ཏི ཏོ་ཡེ་ན, ཨ་ནུ་པ་ལེ་པ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ, ཏ་ཐེ་ཝ ལོ་ཀེ ཛཱ་ཏོ བུ་དྡྷོ ལོ་ཀེ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ནོ་པ་ལི་པྤ་ཏི ལོ་ཀེ་ན ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་མཱ་ན་ལེ་པཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.

གི་ནཱིཏི ཨ་གྒི. ཨ་ནཱ་ཧཱ་རོཏི ཨ་ནི་ནྡྷ་ནོ.

ཨ་ཏྠ་སྶཱ་ཡཾ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནཱིཏི ས་ཏྠུ གུ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཨུ་པ་མེ་ཡྻ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་པ་ནཱི, པ་ཀཱ་ས་ནཱི ཨ་ཡཾ ནཱ་གཱུ་པ་མཱ. ཝི་ཉྙཱུ་ཧཱིཏི ས་ཏྠུ པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་དྷ་མྨཾ པ་རི་ཛཱ་ན་ནྟེ་ཧི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཝི་ཉྙི་སྶ་ནྟཱིཏི་ཨཱ་དི ཀཱ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཡ་སྨཱ ནཱ་གེ་ན མ་ཡཱ དེ་སི་ཏཾ ནཱ་གཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ག་ནྡྷ་ཧ་ཏྠིཾ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་ས་ཡེ ཋ་ཏྭཱ ཝི་ཛཱ་ནི་སྶ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ པུ་ཐུ་ཛྫ་ནཱ་ནཾ ཉཱ་པ་ན་ཏྠཾ ཨ་ཡཾ ཨུ་པ་མཱ ཨ་མྷེ་ཧི བྷཱ་སི་ཏཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.

ས་རཱི་རཾ ཝི་ཛ་ཧཾ ནཱ་གོ, པ་རི་ནི་བྦི་སྶ་ཏྱ་ནཱ་ས་ཝོཏི བོ་དྷི་མཱུ་ལེ ས་ཨུ་པཱ་དི་སེ་ས་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ་ན ཨ་ནཱ་ས་ཝོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་ནཱ་གོ, ཨི་དཱ་ནི ས་རཱི་རཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་ཛ་ཧ་ནྟོ ཁ་ནྡྷ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ་ན པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶ་ཏཱི་ཏི.

ཨེ་ཝཾ ཙུ་དྡ་ས་ཧི ཨུ་པ་མཱ་ཧི མ་ཎྜེ་ཏྭཱ, སོ་ལ༹་ས་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི, ཙ་ཏུ་ས་ཊྛི་ཡཱ པཱ་དེ་ཧི ས་ཏྠུ གུ་ཎེ ཝ་ཎྞེ་ནྟོ ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་སཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ དེ་ས་ནཾ ནི་ཊྛཱ་པེ་སི.

ཨུ་དཱ་ཡི་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

སོ་ལ༹་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.