༩. ཀུ་ལ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨུ་ད་ཀ་ཉྷི ན་ཡ་ནྟཱིཏི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཀུ་ལ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ཨ་ཡཾ ཀི་ར ཐེ་རོ པུ་བྦེ་པི ཝི་ཝ་ཊྚཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ བ་ཧུཾ ཀུ་ས་ལཾ ཨུ་པ་ཙི་ནི་ཏྭཱ ཨ་དྷི་ཀཱ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཝི་པ་སྶིཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨཱ་ཀཱ་སེ ག་ཙྪ་ནྟཾ དི་སྭཱ པ་ས་ནྣ་མཱ་ན་སོ ནཱ་ལི༹་ཀེ་ར་ཕ་ལཾ དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་ཊྛཱ་སི. ས་ཏྠཱ ཏ་སྶ ཙི་ཏྟཾ ཉ་ཏྭཱ ཨོ་ཏ་རི་ཏྭཱ པ་ཊི་གྒ་ཎྷི. སོ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ ཧུ་ཏྭཱ ཏེ་ནེ་ཝ ས་དྡྷཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷེ་ན ས་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་བྦ་ཛྫཾ ཡཱ་ཙི, ས་ཏྠཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨཱ་ཎཱ་པེ་སི – ‘‘ཨི་མཾ པུ་རི་སཾ པ་བྦཱ་ཛེ་ཧཱི’’ཏི. སོ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ལ་དྡྷཱུ་པ་ས་མྤ་དོ ས་མ་ཎ་དྷ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཚ་པི བུ་དྡྷ་ནྟ་རཱ་ནི དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་སུ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི. ཀུ་ལོཏི་སྶ ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཝ་ཡ་པྤ་ཏྟོ སཱ་ས་ནེ ལ་དྡྷ་པྤ་སཱ་དོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཝི་ཀྑེ་པ་བ་ཧུ་ལ་ཏཱ་ཡ ཝི་སེ་སཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑི. ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ གཱ་མཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པ་ཝི་ས་ནྟོ ཨ་ནྟ་རཱ་མ་གྒེ བྷཱུ་མིཾ ཁ་ཎི་ཏྭཱ ཨུ་ད་ཀ་ཝཱ་ཧ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཨུ་ད་ཀཾ ནེ་ནྟེ པུ་རི་སེ དི་སྭཱ ཏཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ གཱ་མཾ པ་ཝི་ཊྛོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཨུ་སུ་ཀཱ་རཾ ཨུ་སུ་ད་ཎྜ་ཀཾ ཨུ་སུ་ཡ་ནྟེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨ་ཀྑི་ཀོ་ཊི་ཡཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀ་རོ་ནྟཾ དི་སྭཱ ཏ་མྤི ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟོ པུ་ར་ཏོ ག་ནྟྭཱ ཨ་ར་ནེ་མི་ནཱ་བྷི་ཨཱ་དི་ཀེ ར་ཐ་ཙ་ཀྐཱ་ཝ་ཡ་ཝེ ཏ་ཙྪ་ནྟེ ཏ་ཙྪ་ཀེ དི་སྭཱ ཏ་མྤི ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཀ་ཏ་བྷ་ཏྟ་ཀི་ཙྩོ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རཾ པ་ཊི་སཱ་མེ་ཏྭཱ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ ཨ་ཏྟ་ནཱ དི་ཊྛ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ཨུ་པ་མཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཙི་ཏྟ་ད་མ་ནེ ཨུ་པ་ནེ་ནྟོ ‘‘ཨ་ཙེ་ཏ་ནཾ ཨུ་ད་ཀ་མྤི མ་ནུ་སྶཱ ཨི་ཙྪི་ཀི་ཙྪི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ན་ཡ་ནྟི ཏ་ཐཱ ཨ་ཙེ་ཏ་ནཾ ཝ་ངྐ་མྤི ས་ར་ད་ཎྜཾ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ན་མེ་ནྟོ ཨུ་ཛུཾ ཀ་རོ་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨ་ཙེ་ཏ་ནཾ ཀ་ཊྛ་ཀ་ལི༹་ངྒ་རཱ་དིཾ ཏ་ཙྪ་ཀཱ ནེ་མི་ཨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝ་ངྐཾ ཨུ་ཛུ་ཉྩ ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ཐ ཀ་སྨཱ ཨ་ཧཾ ས་ཀ་ཙི་ཏྟཾ ཨུ་ཛུཾ ན ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ གྷ་ཊེ་ནྟོ ཝཱ་ཡ་མ་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༢.༥༡.༩༡-༩༩) –
‘‘ན་ག་རེ བ་ནྡྷུ་མ་ཏི་ཡཱ, ཨཱ་རཱ་མི་ཀོ ཨ་ཧཾ ཏ་དཱ;
ཨ་དྡ་སཾ ཝི་ར་ཛཾ བུ་དྡྷཾ, ག་ཙྪ་ནྟཾ ཨ་ནི་ལ་ཉྫ་སེ.
‘‘ནཱ་ལི༹་ཀེ་ར་ཕ་ལཾ ག་ཡ྄ཧ, བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛ་སྶ་དཱ་ས་ཧཾ;
ཨཱ་ཀཱ་སེ ཋི་ཏ་ཀོ ས་ནྟོ, པ་ཊི་གྒ་ཎྷི མ་ཧཱ་ཡ་སོ.
‘‘ཝི་ཏྟི་ས་ཉྫ་ན་ནོ མ་ཡ྄ཧཾ, དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁཱ་ཝ་ཧོ;
ཕ་ལཾ བུ་དྡྷ་སྶ ད་ཏྭཱ་ན, ཝི་པྤ་ས་ནྣེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ.
‘‘ཨ་དྷི་ག་ཙྪིཾ ཏ་དཱ པཱི་ཏིཾ, ཝི་པུ་ལ་ཉྩ སུ་ཁུ་ཏྟ་མཾ;
ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏེ་ཝ ར་ཏ་ནཾ, ནི་བྦ་ཏྟ་སྶ ཏ་ཧིཾ ཏ་ཧིཾ.
‘‘ཨེ་ཀ་ན་ཝུ་ཏི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཡཾ ཕ་ལཾ ཨ་ད་དིཾ ཏ་དཱ;
དུ་གྒ་ཏིཾ ནཱ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི, ཕ་ལ་དཱ་ན་སྶི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ ཝི་སུ་དྡྷཾ མེ, ས་མཱ་དྷི་ཀུ་ས་ལོ ཨ་ཧཾ;
ཨ་བྷི་ཉྙཱ་པཱ་ར་མི་པྤ་ཏྟོ, ཕ་ལ་དཱ་ན་སྶི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨེ་ཝཾ ཡཱ་ནི ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ཨ་ངྐུ་སེ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི, ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཙི་ཏྟ་ད་མ་ནཾ སཾ་ས་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ནྟོ ‘‘ཨུ་ད་ཀ་ཉྷི ན་ཡ་ནྟི ནེ་ཏྟི་ཀཱ’’ཏི གཱ་ཐཾ ཨ་བྷཱ་སི.
༡༩. ཏ་ཏྠ ཨུ་ད་ཀཾ ཧཱིཏི ཧི-ས་དྡོ ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ. ན་ཡ་ནྟཱིཏི པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ཏཾ ཏཾ ཐ་ལ་ཊྛཱ་ནཾ ཁ་ཎི་ཏྭཱ ནི་ནྣ་ཊྛཱ་ནཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ མཱ་ཏི་ཀཾ ཝཱ ཀ་ཏྭཱ རུ་ཀྑ་དོ་ཎིཾ ཝཱ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ནེ་ནྟི. ཏ་ཐཱ ཏེ ནེ་ནྟཱི་ཏི ནེ་ཏྟི་ཀཱ. ཏེ་ཛ་ནནྟི ཀ་ཎྜཾ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ནེ་ཏྟི་ཀཱ ཨ་ཏྟ་ནོ རུ་ཙི་ཡཱ ཨི་ཙྪི་ཏི་ཙྪི་ཏ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཀཾ ན་ཡ་ནྟི, ཨུ་སུ་ཀཱ་རཱཔི ཏཱ་པེ་ཏྭཱ ཏེ་ཛ་ནཾ ན་མ་ཡ་ནྟི ཨུ་ཛུཾ ཀ་རོ་ནྟི. ན་མ་ན་ཝ་སེ་ན ཏ་ཙྪ་ཀཱ ནེ་མི་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཏ་ཙྪ་ནྟཱ དཱ་རུཾ ན་མ་ཡ་ནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ རུ་ཙི་ཡཱ ཨུ་ཛུཾ ཝཱ ཝ་ངྐཾ ཝཱ ཀ་རོ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ སུ་བྦ་ཏཱ ཡ་ཐཱ་ས་མཱ་དི་ནྣེ་ན སཱི་ལཱ་དི་ནཱ སུ་ནྡ་ར་ཝ་ཏཱ དྷཱི་རཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ད་མེ་ནྟི, ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྟེ་སུ ཨེ་ཀ་ནྟ་ད་ནྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟཱི་ཏི.
ཀུ་ལ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.