༩. ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ན ནཱུ་ནཱ་ཡཾ པ་ར་མ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤི་ནོཏི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? སོ་པི པུ་རི་མ་བུ་དྡྷེ་སུ ཀ་ཏཱ་དྷི་ཀཱ་རོ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ བྷ་ཝེ པུ་ཉྙཱ་ནི ཨུ་པ་ཙི་ན་ནྟོ ཨི་ཏོ ཙ་ཏུ་ན་ཝུ་ཏེ ཀ་པྤེ ཀུ་ལ་གེ་ཧེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཝི་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ པ་བྦ་ཏ་པཱ་དེ ཝ་ས་ནྟེ ས་ཏྟ པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷེ དི་སྭཱ པ་ས་ནྣ་མཱ་ན་སོ ཀ་ད་མྦ་པུ་པྥཱ་ནི ག་ཧེ་ཏྭཱ པཱུ་ཛེ་སི. སོ ཏེ་ན པུ་ཉྙ་ཀ་མྨེ་ན དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀ་ཏྭཱ སུ་ག་ཏཱི་སུ་ཡེ་ཝ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཨི་བྦྷ་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟི, ཏ་སྶ ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏོཏི ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཝི་ཉྙུ་ཏཾ པ་ཏྟོ པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ས་དྡྷོ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷི་ཀྑུཾ ས་ཧཱ་ཡཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཉྙེ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཐེ་ར་སྶ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཝ་ན་གུ་མྦེ ཨེ་ཀཱ མི་གཱི ཝི་ཛཱ་ཡི་ཏྭཱ ཏ་རུ་ཎཾ ཚཱ་པཾ ར་ཀྑ་ནྟཱི ཚཱ་ཏ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་པི པུ་ཏྟ་སི་ནེ་ཧེ་ན དཱུ་རེ གོ་ཙ་རཱ་ཡ ན ག་ཙྪ་ཏི, ཨཱ་ས་ནྣེ ཙ ཏི་ཎོ་ད་ཀ་སྶ ཨ་ལཱ་བྷེ་ན ཀི་ལ་མ་ཏི. ཏཾ དི་སྭཱ ཐེ་རོ, ‘‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏཱ་ཡཾ ལོ་ཀོ ཏ་ཎྷཱ་བ་ནྡྷ་ན་བ་དྡྷོ མ་ཧཱ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝ་ཏི, ན ཏཾ ཚི་ནྡི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏཱི’’ཏི སཾ་ཝེ་ག་ཛཱ་ཏོ ཏ་མེ་ཝ ཨ་ངྐུ་སཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༡.༡༦.༣༠-༣༤) –
‘‘ཧི་མ་ཝ་ནྟ་སྶཱ་ཝི་དཱུ་རེ, ཀུ་ཀྐུ་ཊོ ནཱ་མ པ་བྦ་ཏོ;
ཏ་མྷི པ་བྦ་ཏ་པཱ་ད་མྷི, ས་ཏྟ བུ་དྡྷཱ ཝ་ས་ནྟི ཏེ.
‘‘ཀ་ད་མྦཾ པུ་པྥི་ཏཾ དི་སྭཱ, དཱི་པ་རཱ་ཛཾ་ཝ ཨུ་གྒ་ཏཾ;
ཨུ་བྷོ ཧ་ཏྠེ་ཧི པ་གྒ་ཡ྄ཧ, ས་ཏྟ བུ་དྡྷེ ས་མོ་ཀི་རིཾ.
‘‘ཙ་ཏུ་ནྣ་ཝུ་ཏི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཡཾ པུ་པྥ་མ་བྷི་རོ་པ་ཡིཾ;
དུ་གྒ་ཏིཾ ནཱ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི, བུ་དྡྷ་པཱུ་ཛཱ་ཡི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘དྭེ་ན་ཝུ་ཏེ ཨི་ཏོ ཀ་པྤེ, ས་ཏྟཱ་སུཾ པུ་པྥ་ནཱ་མ་ཀཱ;
ས་ཏྟ་ར་ཏ་ན་ས་མྤ་ནྣཱ, ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟཱི མ་ཧ་བྦ་ལཱ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ དུ་ཏི་ཡ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ མི་ཙྪཱ་ཝི་ཏ་ཀྐ་བ་ཧུ་ལཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཉ་ཏྭཱ ཏ་མེ་ཝ མི་གིཾ ཨུ་པ་མཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཏཾ ཨོ་ཝ་ད་ནྟོ –
༡༠༩. ‘‘ན ནཱུ་ནཱ་ཡཾ པ་ར་མ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤི་ནོ, ར་ཧོ་ག་ཏོ ཨ་ནུ་ཝི་ག་ཎེ་ཏི སཱ་ས་ནཾ;
ཏ་ཐཱ་ཧ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི པཱ་ཀ་ཏི་ནྡྲི་ཡོ, མི་གཱི ཡ་ཐཱ ཏ་རུ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀཱ ཝ་ནེ’’ཏི. –
གཱ་ཐཾ ཨ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ན ནཱུ་ནཱ་ཡནྟི ན-ཨི་ཏི པ་ཊི་སེ་དྷེ ནི་པཱ་ཏོ. ནཱུ་ནཱཏི པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐེ. ནཱུ་ན ཨ་ཡ་ནྟི པ་ད་ཙྪེ་དོ. པ་ར་མ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤི་ནོཏི པ་ར་མཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ, པ་ར་མེ་ན ཝཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རེ་ན ཧི་ཏེ་ན ས་ཏྟེ ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ན་སཱི་ལ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ. ར་ཧོ་ག་ཏོཏི ར་ཧ་སི ག་ཏོ, སུ་ཉྙཱ་གཱ་ར་ག་ཏོ ཀཱ་ཡ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཡུ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ནུ་ཝི་ག་ཎེ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ན ནཱུ་ནཱ’’ཏི པ་ད་དྭ་ཡཾ ཨཱ་ནེ་ཏྭཱ ས་མྦ་ནྡྷི་ཏ་བྦཾ ‘‘ནཱ་ནུ་ཝི་ག་ཎེ་ཏི ནཱུ་ནཱ’’ཏི, ན ཙི་ནྟེ་སི མ་ཉྙེ, ‘‘ནཱ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ཏཱི’’ཏི ཏ་ཀྐེ་མཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སཱ་ས་ནནྟི པ་ཊི་པ་ཏྟི་སཱ་ས་ནཾ, ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ན་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་ཐཱ ཧཱིཏི ཏེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎེ་ན, ས་ཏྠུ སཱ་ས་ན་སྶ ཨ་ན་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ན་ཏོ ཨེ་ཝ. ཨ་ཡནྟི ཨ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ. པཱ་ཀ་ཏི་ནྡྲི་ཡོཏི མ་ན་ཙྪ་ཊྛཱ་ནཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ཝི་ས་ཡེ་སུ ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ཏོ ས་བྷཱ་ཝ་བྷཱུ་ཏ་ཨི་ནྡྲི་ཡོ, ཨ་སཾ་ཝུ་ཏ་ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རཱ་དི་ཀོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་སྶ ཏ་ཎྷཱ་ས་ངྒ་སྶ ཨ་ཙྪི་ནྣ་ཏཱ་ཡ སོ བྷི་ཀྑུ པཱ་ཀ་ཏི་ནྡྲི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་སྶ ཨུ་པ་མཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘མི་གཱི ཡ་ཐཱ ཏ་རུ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀཱ ཝ་ནེ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཡ་ཐཱ ཨ་ཡཾ ཏ་རུ་ཎ་ས་བྷཱ་ཝཱ མི་གཱི པུ་ཏྟ་སྣེ་ཧ་སྶ ཨ་ཙྪི་ནྣ་ཏཱ་ཡ ཝ་ནེ དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝ་ཏི, ན ཏཾ ཨ་ཏི་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཨེ་ཝ་མ་ཡ་མྤི བྷི་ཀྑུ ས་ངྒ་སྶ ཨ་ཙྪི་ནྣ་ཏཱ་ཡ པཱ་ཀ་ཏི་ནྡྲི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑཾ ནཱ་ཏི་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ‘‘ཏ་རུ་ཎ་ཝི་ཛཱ་ཏི་ཀཱ’’ཏི ཝཱ པཱ་ཋོ. ཨ་བྷི་ན་ཝ་པྤ་སུ་ཏཱ བཱ་ལ་ཝ་ཙྪཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏཾ སུ་ཏྭཱ སོ བྷི་ཀྑུ ས་ཉྫཱ་ཏ་སཾ་ཝེ་གོ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎི.
ས་ངྒྷ་ར་ཀྑི་ཏ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.