༢. པ་དྷཱ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༢༨. ཏཾ མཾ པ་དྷཱ་ན་པ་ཧི་ཏ་ཏྟནྟི པ་དྷཱ་ན་སུ་ཏྟཾ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? ‘‘པ་དྷཱ་ནཱ་ཡ ག་མི་སྶཱ་མི, ཨེ་ཏྠ མེ ར་ཉྫ་ཏཱི མ་ནོ’’ཏི ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ པ་བྦ་ཛྫཱ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛཱ་པེ་སི. བྷ་ག་ཝཱ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ནི་སི་ནྣོ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘མ་ཡཱ ཚ་བྦ་སྶཱ་ནི པ་དྷཱ་ནཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནེ་ན དུ་ཀྐ་ར་ཀཱ་རི་ཀཱ ཀ་ཏཱ, ཏཾ ཨ་ཛྫ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཀ་ཐེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ བུ་དྡྷཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣོ ‘‘ཏཾ མཾ པ་དྷཱ་ན་པ་ཧི་ཏ་ཏྟ’’ནྟི ཨཱ་ར་བྷི་ཏྭཱ ཨི་མཾ སུ་ཏྟ་མ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ཏཾ མནྟི དྭཱི་ཧི་པི ཝ་ཙ་ནེ་ཧི ཨ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ ནི་དྡི་ས་ཏི. པ་དྷཱ་ན་པ་ཧི་ཏ་ཏྟནྟི ནི་བྦཱ་ན་ཏྠཱ་ཡ པེ་སི་ཏ་ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཙྩ་ཏྟ་ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཝཱ. ན་དིཾ ནེ་ར་ཉྫ་རཾ པ་ཏཱིཏི ལ་ཀྑ་ཎཾ ནི་དྡི་ས་ཏི. ལ་ཀྑ་ཎ་ཉྷི པ་དྷཱ་ན་པ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ་ཡ ནེ་ར་ཉྫ་རཱ ན་དཱི. ཏེ་ནེ་ཝ ཙེ་ཏྠ ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་ཡཾ པ་ན་ཏྠོ ‘‘ན་དི་ཡཱ ནེ་ར་ཉྫ་རཱ་ཡཱ’’ཏི, ནེ་ར་ཉྫ་རཱ་ཡ ཏཱི་རེ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཝི་པ་ར་ཀྐ་མྨཱཏི ཨ་ཏཱི་ཝ པ་ར་ཀྐ་མི་ཏྭཱ. ཛྷཱ་ཡ་ནྟནྟི ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཉྫ་ནྟཾ. ཡོ་ག་ཀྑེ་མ་སྶ པ་ཏྟི་ཡཱཏི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཡོ་གེ་ཧི ཁེ་མ་སྶ ནི་བྦཱ་ན་སྶ ཨ་དྷི་ག་མ་ཏྠཾ.
༤༢༩. ན་མུ་ཙཱིཏི མཱ་རོ. སོ ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་ས་ཡཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏུ་ཀཱ་མེ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ ན མུ་ཉྩ་ཏི, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ནེ་སཾ ཀ་རོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ན་མུ་ཙཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀ་རུ་ཎཾ ཝཱ་ཙནྟི ཨ་ནུ་དྡ་ཡཱ་ཡུ་ཏྟཾ ཝཱ་ཙཾ. བྷཱ་ས་མཱ་ནོ ཨུ་པཱ་ག་མཱིཏི ཨི་དཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ. ཀ་སྨཱ པ་ན ཨུ་པཱ་ག་ཏོ? མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ ཀི་ར ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ས་བྦ་དཱ ཨཱ་ཧཱ་རཾ པ་རི་ཡེ་ས་མཱ་ནོ ཛཱི་ཝི་ཏེ སཱ་པེ་ཀྑོ ཧོ་ཏི, ན ཙ ས་ཀྐཱ ཛཱི་ཝི་ཏེ སཱ་པེ་ཀྑེ་ན ཨ་མ་ཏཾ ཨ་དྷི་ག་ནྟུ’’ནྟི. ཏ་ཏོ ཨཱ་ཧཱ་རུ་པ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫི, ཏེ་ན ཀི་སོ དུ་བྦ་ཎྞོ ཙ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ མཱ་རོ ‘‘ཨ་ཡཾ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ མ་གྒོ ཧོ་ཏི, ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ཏི་གྷོ་རཾ ཏ་པཾ ཀ་རོ་ཏི, ཀ་དཱ་ཙི མ་མ ཝི་ས་ཡཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི བྷཱི་ཏོ ‘‘ཨི་ད་ཉྩི་ད་ཉྩ ཝ་ཏྭཱ ཝཱ་རེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ག་ཏོ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ཀི་སོ ཏྭ་མ་སི དུ་བྦ་ཎྞོ, ས་ནྟི་ཀེ མ་ར་ཎཾ ཏ་ཝཱ’’ཏི.
༤༣༠. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན ཝ་ཏྭཱ ཨ་ཐ་སྶ མ་ར་ཎ་ས་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ སཱ་ཝེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ས་ཧ་སྶ་བྷཱ་གོ མ་ར་ཎ་སྶ, ཨེ་ཀཾ་སོ ཏ་ཝ ཛཱི་ཝི་ཏ’’ནྟི. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ས་ཧ་སྶཾ བྷཱ་གཱ་ནཾ ཨ་སྶཱ་ཏི ས་ཧ་སྶ་བྷཱ་གོ. ཀོ སོ? མ་ར་ཎ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ་ཏི པཱ་ཋ་སེ་སོ. ཨེ་ཀོ ཨཾ་སོ་ཏི ཨེ་ཀཾ་སོ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ཨ་ཡཾ ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དི་ས་ཧ་སྶ་བྷཱ་གོ ཏ་ཝ མ་ར་ཎ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ, ཏ་ཏོ པ་ན ཏེ ཨེ་ཀོ ཨེ་ཝ བྷཱ་གོ ཛཱི་ཝི་ཏཾ, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟི་ཀེ མ་ར་ཎཾ ཏ་ཝཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ མ་ར་ཎ་སྶ ས་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ སཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཨ་ཐ ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏེ ས་མུ་སྶཱ་ཧེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཛཱི་ཝ བྷོ ཛཱི་ཝི་ཏཾ སེ་ཡྻོ’’ཏི. ཀ་ཐཾ སེ་ཡྻོ་ཏི ཙེ. ཛཱི་ཝཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀཱ་ཧ་སཱིཏི.
༤༣༡. ཨ་ཐ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་མྨ་ཏཱ་ནི པུ་ཉྙཱ་ནི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཙ་ར་ཏོ ཙ ཏེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ’’ནྟི. ཏ་ཏྠ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡནྟི ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ མེ་ཐུ་ན་ཝི་ར་ཏིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ, ཡཾ ཏཱ་པ་སཱ ཀ་རོ་ནྟི. ཛཱུ་ཧ་ཏོཏི ཛུ་ཧ་ནྟ་སྶ. སེ་ས་མེ་ཏྠ པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ.
༤༣༢. དུ་གྒོ མ་གྒོཏི ཨི་མཾ པ་ན ཨ་ཌྜྷ་གཱ་ཐཾ པ་དྷཱ་ན་ཝི་ཙྪ་ནྡཾ ཛ་ནེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དི་ག་ཧ་ན་ཏྟཱ དུ་ཀྑེ་ན ག་ནྟ་བྦོ་ཏི དུ་གྒོ, དུ་ཀྑི་ཏ་ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟེ་ན ཀ་ཏྟ་བྦ་ཏྟཱ དུ་ཀྐ་རོ, ས་ནྟི་ཀ་མ་ར་ཎེ་ན ཏཱ་དི་སེ་ནཱ་པི པཱ་པུ་ཎི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏོ དུ་ར་བྷི་ས་མྦྷ་ཝོཏི ཨེ་ཝ་མ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏོ པ་རཾ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ བྷ་ཎཾ མཱ་རོ, ཨ་ཊྛཱ བུ་དྡྷ་སྶ ས་ནྟི་ཀེཏི ཨ་ཡ་མུ་པ་ཌྜྷ་གཱ་ཐཱ ས་ངྒཱི་ཏི་ཀཱ་རེ་ཧི ཝུ་ཏྟཱ. ས་ཀ་ལ་གཱ་ཐཱ་པཱི་ཏི ཨེ་ཀེ. བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨེ་ཝ པ་ན པ་རཾ ཝི་ཡ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ནི་དྡི་ས་ནྟེ་ན ས་བྦ་མེ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ་ཛཱ་ཏི་ཀཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨ་ཡ་མ་མྷཱ་ཀཾ ཁ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཨ་ཊྛཱཏི ཨ་ཊྛཱ་སི. སེ་སཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༤༣༣. ཚ་ཊྛ་གཱ་ཐཱ་ཡ ཡེ་ན་ཏྠེ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་རེ་སཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྠེ་ན ཏྭཾ, པཱ་པི་མ, ཨཱ་ག་ཏོ་སཱི་ཏི ཨ་ཡ་མ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. སེ་སཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༤༣༤. ‘‘ཛཱི་ཝཾ པུ་ཉྙཱ་ནི ཀཱ་ཧ་སཱི’’ཏི ཨི་དཾ པ་ན ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟོ ‘‘ཨ་ཎུ་མ་ཏྟོ་པཱི’’ཏི ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ པུ་ཉྙེ་ནཱཏི ཝ་ཊྚ་གཱ་མིཾ མཱ་རེ་ན ཝུ་ཏྟཾ པུ་ཉྙཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷ་ཎ་ཏི. སེ་སཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༤༣༥. ཨི་དཱ་ནི ‘‘ཨེ་ཀཾ་སོ ཏ་ཝ ཛཱི་ཝི་ཏ’’ནྟི ཨི་དཾ ཝ་ཙ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ མཱ་རཾ ས་ནྟ་ཛྫེ་ནྟོ ‘‘ཨ་ཏྠི ས་དྡྷཱ’’ཏི ཨི་མཾ གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྲཱ་ཡ་མ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཨ་རེ, མཱ་ར, ཡོ ཨ་ནུ་ཏྟ་རེ ས་ནྟི་ཝ་ར་པ་དེ ཨ་སྶ་དྡྷོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ས་དྡྷོ་པི ཝཱ ཀུ་སཱི་ཏོ, ས་དྡྷོ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ས་མཱ་ནོ་པི ཝཱ དུ་པྤ་ཉྙོ, ཏཾ ཏྭཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་མ་ནུ་པུ་ཙྪ་མཱ་ནོ སོ་བྷེ་ཡྻཱ་སི, མ་ཡ྄ཧཾ པ་ན ཨ་ནུ་ཏྟ་རེ ས་ནྟི་ཝ་ར་པ་དེ ཨོ་ཀ་པྤ་ན་ས་དྡྷཱ ཨ་ཏྠི, ཏ་ཐཱ ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀ་མ་སི་ཐི་ལ་པ་ར་ཀྐ་མ་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝཱི་རི་ཡཾ, ཝ་ཛི་རཱུ་པ་མཱ པ་ཉྙཱ ཙ མ་མ ཝི་ཛྫ་ཏི, སོ ཏྭཾ ཨེ་ཝཾ མཾ པ་ཧི་ཏ་ཏྟཾ ཨུ་ཏྟ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཾ ཀིཾ ཛཱི་ཝ་མ་ནུ་པུ་ཙྪ་སི, ཀ་སྨཱ ཛཱི་ཝི་ཏཾ པུ་ཙྪ་སི. པ་ཉྙཱ ཙ མ་མཱཏི ཨེ་ཏྠ ཙ ས་དྡེ་ན ས་ཏི ས་མཱ་དྷི ཙ. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཡེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི ཨི་ནྡྲི་ཡེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ནི་བྦཱ་ནཾ པཱ་པུ་ཎ་ནྟི, ཏེ་སུ ཨེ་ཀེ་ནཱ་པི ཨ་ཝི་ར་ཧི་ཏཾ ཨེ་ཝཾ མཾ པ་ཧི་ཏ་ཏྟཾ ཀིཾ ཛཱི་ཝ་མ་ནུ་པུ་ཙྪ་སི? ན་ནུ – ཨེ་ཀཱ་ཧཾ ཛཱི་ཝི་ཏཾ སེ་ཡྻོ, ཝཱི་རི་ཡ་མཱ་ར་བྷ་ཏོ ད་ལ༹ྷཾ (དྷ. པ. ༡༡༢). པ་ཉྙ་ཝ་ནྟ་སྶ ཛྷཱ་ཡི་ནོ, པ་སྶ་ཏོ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡ་ནྟི (དྷ. པ. ༡༡༡, ༡༡༣).
༤༣༦-༨. ཨེ་ཝཾ མཱ་རཾ ས་ནྟ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ དེ་ཧ་ཙི་ཏྟ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ན་དཱི་ན་མ་པཱི’’པི གཱ་ཐཱ་ཏྟ་ཡ་མཱ་ཧ. ཏ་མ་ཏྠ་ཏོ པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ. ཨ་ཡཾ པ་ན ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡ་ཝ་ཎྞ་ནཱ – ཡྭཱ་ཡཾ མ་མ ས་རཱི་རེ ཨ་པྤཱ་ཎ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝཱི་རི་ཡ་ཝེ་ག་ས་མུ་ཊྛི་ཏོ ཝཱ་ཏོ ཝ་ཏྟ་ཏི, ལོ་ཀེ ག་ངྒཱ་ཡ་མུ་ནཱ་དཱི་ནཾ ན་དཱི་ན་མྤི སོ་ཏཱ་ནི ཨ་ཡཾ ཝི་སོ་ས་ཡེ, ཀི་ཉྩ མེ ཨེ་ཝཾ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཙ་ཏུ་ནཱ་ལི༹་མ་ཏྟཾ ལོ་ཧི་ཏཾ ན ཨུ་པ་སོ་སེ་ཡྻ. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ མེ ལོ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ སུ་སྶ་ཏི, ཨ་པི་ཙ ཁོ པ་ན ཏ་མྷི ལོ་ཧི་ཏེ སུ་སྶ་མཱ་ན་མྷི བ་དྡྷཱ་བ་དྡྷ་བྷེ་དཾ ས་རཱི་རཱ་ནུ་ག་ཏཾ པི་ཏྟཾ, ཨ་སི་ཏ་པཱི་ཏཱ་དི་པ་ཊི་ཙྪཱ་ད་ཀཾ ཙ་ཏུ་ནཱ་ལི༹་མ་ཏྟ་མེ་ཝ སེ་མྷ་ཉྩ, ཀི་ཉྩཱ་པ་རཾ ཏ་ཏྟ་ཀ་མེ་ཝ མུ་ཏྟ་ཉྩ ཨོ་ཛ་ཉྩ སུ་སྶ་ཏི, ཏེ་སུ ཙ སུ་སྶ་མཱ་ནེ་སུ མཾ་སཱ་ནི་པི ཁཱི་ཡ་ནྟི, ཏ་སྶ མེ ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན མཾ་སེ་སུ ཁཱི་ཡ་མཱ་ནེ་སུ བྷི་ཡྻོ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱི་ད་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ སཾ་སཱི་ད་ཏི. སོ ཏྭཾ ཨཱི་དི་སཾ ཙི་ཏྟ་མ་ཛཱ་ན་ནྟོ ས་རཱི་ར་མ་ཏྟ་མེ་ཝ དི་སྭཱ བྷ་ཎ་སི ‘‘ཀི་སོ ཏྭ་མ་སི དུ་བྦ་ཎྞོ, ས་ནྟི་ཀེ མ་ར་ཎཾ ཏ་ཝཱ’’ཏི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ མེ ཙི་ཏྟ་མེ་ཝ པ་སཱི་ད་ཏི, ཨ་པི་ཙ ཁོ པ་ན བྷི་ཡྻོ ས་ཏི ཙ པ་ཉྙཱ ཙ ས་མཱ་དྷི མ་མ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨ་ཎུ་མ་ཏྟོ་པི པ་མཱ་དོ ཝཱ ས་མྨོ་ཧོ ཝཱ ཙི་ཏྟ་ཝི་ཀྑེ་པོ ཝཱ ན་ཏྠི, ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ ཨེ་ཝཾ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཡེ ཀེ་ཙི ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཝཱ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ ཝཱ ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཝཱ ཨོ་པ་ཀྐ་མི་ཀཱ ཝེ་ད་ནཱ ཝེ་ད་ཡ་ནྟི, ཏཱ་སཾ ནི་ད་སྶ་ན་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཏྟ་སྶ ཨུ་ཏྟ་མ་ཝེ་ད་ནཾ. ཡ་ཐཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ དུ་ཀྑེ་ན ཕུ་ཊྛཱ་ནཾ སུ་ཁཾ, སཱི་ཏེ་ན ཨུ་ཎྷཾ, ཨུ་ཎྷེ་ན སཱི་ཏཾ, ཁུ་དཱ་ཡ བྷོ་ཛ་ནཾ, པི་པཱ་སཱ་ཡ ཕུ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་པེ་ཀྑ་ཏེ ཙི་ཏྟཾ, ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་སུ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་སུ ཨེ་ཀ་ཀཱ་མ་མྤི ནཱ་པེ་ཀྑ་ཀེ ཙི་ཏྟཾ. ‘‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏཱ་ཧཾ སུ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ སུ་ཁ་སེ་ཡྻཾ ས་ཡེ་ཡྻ’’ནྟི ཨཱི་དི་སེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན མ་མ ཙི་ཏྟཾ ན ཨུ་པྤ་ནྣཾ, པ་སྶ, ཏྭཾ མཱ་ར, ས་ཏྟ་སྶ སུ་དྡྷ་ཏནྟི.
༤༣༩-༤༡. ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ནོ སུ་དྡྷ་ཏཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ‘‘ནི་ཝཱ་རེ་སྶཱ་མི ཏ’’ནྟི ཨཱ་ག་ཏ་སྶ མཱ་ར་སྶ མ་ནོ་ར་ཐ་བྷ་ཉྫ་ན་ཏྠཾ མཱ་ར་སེ་ནཾ ཀི་ཏྟེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཡ ཨ་པ་རཱ་ཛི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཀཱ་མཱ ཏེ པ་ཋ་མཱ སེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཚ གཱ་ཐཱ་ཡོ ཨཱ་ཧ.
ཏ་ཏྠ ཡ་སྨཱ ཨཱ་དི་ཏོ་ཝ ཨ་གཱ་རི་ཡ་བྷཱུ་ཏེ ས་ཏྟེ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མཱ མོ་ཧ་ཡ་ནྟི, ཏེ ཨ་བྷི་བྷུ་ཡྻ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ག་ཏཱ་ནཾ པ་ནྟེ་སུ ཝཱ སེ་ནཱ་ས་ནེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཉྙ་ཏ་རེ་སུ ཝཱ ཨ་དྷི་ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ར་ཏི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཏཾ ‘‘པ་བྦ་ཛི་ཏེ་ན ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་བྷི་ར་ཏི དུ་ཀྐ་རཱ’’ཏི (སཾ. ནི. ༤.༣༣༡). ཏ་ཏོ ཏེ པ་ར་པ་ཊི་བ་དྡྷ་ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྟཱ ཁུ་པྤི་པཱ་སཱ བཱ་དྷེ་ཏི, ཏཱ་ཡ བཱ་དྷི་ཏཱ་ནཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནཏ་ཎྷཱ ཙི་ཏྟཾ ཀི་ལ་མ་ཡ་ཏི, ཨ་ཐ ནེ་སཾ ཀི་ལ་ནྟ་ཙི་ཏྟཱ་ནཾ ཐི་ན་མི་དྡྷཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི. ཏ་ཏོ ཝི་སེ་ས་མ་ན་དྷི་ག་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ དུ་ར་བྷི་ས་མྦྷ་ཝེ་སུ ཨ་ར་ཉྙ་ཝ་ན་པ་ཏྠེ་སུ སེ་ནཱ་ས་ནེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ཨུ་ཏྲཱ་ས་ས་ཉྙི་ཏཱ བྷཱི་རུ ཛཱ་ཡ་ཏི, ཏེ་སཾ ཨུ་སྶ་ངྐི་ཏ་པ་རི་ས་ངྐི་ཏཱ་ནཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ར་ས་མ་ན་སྶཱ་ད་ཡ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ‘‘ན སི་ཡཱ ནུ ཁོ ཨེ་ས མ་གྒོ’’ཏི པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཾ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀེ་ན ཝི་སེ་སཱ་དྷི་ག་མེ་ན མཱ་ན་མ་ཀྑ་ཐ་མྦྷཱ ཛཱ་ཡ་ནྟི, ཏེ་པི ཝི་ནོ་དེ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏཾ ཏ་ཏོ ཨ་དྷི་ཀ་ཏ་རཾ ཝི་སེ་སཱ་དྷི་ག་མཾ ནི་སྶཱ་ཡ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་སི་ལོ་ཀཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ལཱ་བྷཱ་དི་མུ་ཙྪི་ཏཱ དྷ་མྨ་པ་ཏི་རཱུ་པ་ཀཱ་ནི པ་ཀཱ་སེ་ནྟཱ མི་ཙྪཱ་ཡ་སཾ ཨ་དྷི་ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏཱ ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་ཀྐཾ་སེ་ནྟི, པ་རཾ ཝ་མྦྷེ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཀཱ་མཱ་དཱི་ནཾ པ་ཋ་མ་སེ་ནཱ་དི་བྷཱ་ཝོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
༤༤༢-༣. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ད་ས་ཝི་དྷཾ སེ་ནཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཡ་སྨཱ སཱ ཀ་ཎྷ་དྷ་མྨ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ཀ་ཎྷ་སྶ ན་མུ་ཙི་ནོ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏ་སྨཱ ནཾ ཏ་ཝ སེ་ནཱ་ཏི ནི་དྡི་ས་ནྟོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨེ་སཱ ན་མུ་ཙི ཏེ སེ་ནཱ, ཀ་ཎྷ་སྶཱ་བྷི་པྤ་ཧཱ་རི་ནཱི’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་པྤ་ཧཱ་རི་ནཱིཏི ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ གྷཱ་ཏ་ནཱི ནི་པྤོ་ཐ་ནཱི, ཨ་ནྟ་རཱ་ཡ་ཀ་རཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ན ནཾ ཨ་སཱུ་རོ ཛི་ནཱ་ཏི, ཛེ་ཏྭཱ ཙ ལ་བྷ་ཏེ སུ་ཁནྟི ཨེ་ཝཾ ཏ་ཝ སེ་ནཾ ཨ་སཱུ་རོ ཀཱ་ཡེ ཙ ཛཱི་ཝི་ཏེ ཙ སཱ་པེ་ཀྑོ པུ་རི་སོ ན ཛི་ནཱ་ཏི, སཱུ་རོ པ་ན ཛི་ནཱ་ཏི, ཛེ་ཏྭཱ ཙ མ་གྒ་སུ་ཁཾ ཕ་ལ་སུ་ཁ་ཉྩ ཨ་དྷི་ག་ཙྪ་ཏི. ཡ་སྨཱ ཙ ལ་བྷ་ཏེ སུ་ཁཾ, ཏ་སྨཱ སུ་ཁཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནོ ཨ་ཧ་མྤི ཨེ་ས མུ་ཉྫཾ པ་རི་ཧ་རེཏི. ས་ངྒཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟི་ནོ པུ་རི་སཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟ་ན་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཝི་ཉྙཱ་པ་ན་ཏྠཾ སཱི་སེ ཝཱ དྷ་ཛེ ཝཱ ཨཱ་ཝུ་དྷེ ཝཱ མུ་ཉྫ་ཏི་ཎཾ བ་ནྡྷ་ནྟི, ཏཾ ཨ་ཡ་མྤི པ་རི་ཧ་ར་ཏི་ཙྩེ་ཝ མཾ དྷཱ་རེ་ཧི. ཏ་ཝ སེ་ནཱ་ཡ པ་རཱ་ཛི་ཏ་སྶ དྷི་ར་ཏྠུ མ་མ ཛཱི་ཝི་ཏཾ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ དྷཱ་རེ་ཧི – ས་ངྒཱ་མེ མེ མ་ཏཾ སེ་ཡྻོ, ཡ་ཉྩེ ཛཱི་ཝེ པ་རཱ་ཛི་ཏོ, ཡེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏེ་ན པ་རཱ་ཛི་ཏོ ཛཱི་ཝེ, ཏ་སྨཱ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཏ་ཡཱ ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་ནྣཱ་ནཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡ་ཀ་རེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་ངྒཱ་མེ མ་ཏཾ མ་མ སེ་ཡྻོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༤༤. ཀ་སྨཱ མ་ཏཾ སེ་ཡྻོ་ཏི ཙེ? ཡ་སྨཱ པ་གཱ་ལ༹ྷེ་ཏྠ…པེ… སུ་བྦ་ཏཱ, ཨེ་ཏྠ ཀཱ་མཱ་དི་ཀཱ་ཡ ཨ་ཏྟུ་ཀྐཾ་ས་ན་པ་ར་ཝ་མྦྷ་ན་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ཡ ཏ་ཝ སེ་ནཱ་ཡ པ་གཱ་ལ༹ྷཱ ནི་མུ་གྒཱ ཨ་ནུ་པ་ཝི་ཊྛཱ ཨེ་ཀེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ན དི་སྶ་ནྟི, སཱི་ལཱ་དཱི་ཧི གུ་ཎེ་ཧི ན་པྤ་ཀཱ་ས་ནྟི, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རཾ པ་ཝི་ཊྛཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཏེ ཨེ་ཝཾ པ་གཱ་ལ༹ྷཱ ས་མཱ་ནཱ ས་ཙེ་པི ཀ་དཱ་ཙི ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་མུ་ཛྫ་ན་པུ་རི་སོ ཝི་ཡ ‘‘སཱ་ཧུ ས་དྡྷཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནྟི, ཏ་ཐཱ་པི ཏཱ་ཡ སེ་ནཱ་ཡ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་ཊ་ཏྟཱ ཏ་ཉྩ མ་གྒཾ ན ཛཱ་ན་ནྟི ཁེ་མཾ ནི་བྦཱ་ན་གཱ་མཱི་ནཾ, ས་བྦེ་པི བུ་དྡྷ་པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ད་ཡོ ཡེ་ན ག་ཙྪ་ནྟི སུ་བྦ་ཏཱཏི. ཨི་མཾ པ་ན གཱ་ཐཾ སུ་ཏྭཱ མཱ་རོ པུ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་ཝ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ པ་ཀྐཱ་མི.
༤༤༥-༦. པ་ཀྐ་ནྟེ པ་ན ཏ་སྨིཾ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཏཱ་ཡ དུ་ཀྐ་ར་ཀཱ་རི་ཀཱ་ཡ ཀི་ཉྩི་པི ཝི་སེ་སཾ ཨ་ན་དྷི་ག་ཙྪ་ནྟོ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ‘‘སི་ཡཱ ནུ ཁོ ཨ་ཉྙོ མ་གྒོ བོ་དྷཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ, བ་ལཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ, ཝི་སཱ་ཁ་པུ་ཎྞ་མ་དི་ཝ་སེ པ་གེ་ཝ སུ་ཛཱ་ཏཱ་ཡ པཱ་ཡཱ་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ, བྷ་དྲ་ཝ་ན་ས་ཎྜེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ, ཏ་ཏྠ ཨ་ཊྛ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟོ དི་ཝ་སཾ ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡེ མ་ཧཱ་བོ་དྷི་མ་ཎྜཱ་བྷི་མུ་ཁོ ག་ནྟྭཱ སོ་ཏྠི་ཡེ་ན དི་ནྣཱ ཨ་ཊྛ ཏི་ཎ་མུ་ཊྛི་ཡོ བོ་དྷི་མཱུ་ལེ ཝི་ཀི་རི་ཏྭཱ ད་ས་ས་ཧ་སྶ་ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི ཀ་ཏ་ས་ཀྐཱ་ར་བ་ཧུ་མཱ་ནོ –
‘‘ཀཱ་མཾ ཏ་ཙོ ཙ ནྷཱ་རུ ཙ, ཨ་ཊྛི ཙ ཨ་ཝ་སི་སྶ་ཏུ;
ཨུ་པ་སུ་སྶ་ཏུ ནི་སྶེ་སཾ, ས་རཱི་རེ མཾ་ས་ལོ་ཧི་ཏ’’ནྟི. –
ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ཝཱི་རི་ཡཾ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ‘‘ན དཱ་ནི བུ་དྡྷ་ཏྟཾ ཨ་པཱ་པུ་ཎི་ཏྭཱ པ་ལླ་ངྐཾ བྷི་ནྡི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པ་ཊི་ཉྙཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་པ་རཱ་ཛི་ཏ་པ་ལླ་ངྐེ ནི་སཱི་དི. ཏཾ ཉ་ཏྭཱ མཱ་རོ པཱ་པི་མཱ ‘‘ཨ་ཛྫ སི་དྡྷ་ཏྠོ པ་ཊི་ཉྙཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ, ཨ་ཛྫེ་ཝ དཱ་ནི་སྶ སཱ པ་ཊི་ཉྙཱ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏ་བྦཱ’’ཏི བོ་དྷི་མ་ཎྜ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་མཱ་ཡ་ཏཾ དྭཱ་ད་ས་ཡོ་ཛ་ན་ཝི་ཏྠཱ་རཾ ཨུ་དྡྷཾ ན་ཝ་ཡོ་ཛ་ན་མུ་གྒ་ཏཾ མཱ་ར་སེ་ནཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ དི་ཡ་ཌྜྷ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎཾ གི་རི་མེ་ཁ་ལཾ ཧ་ཏྠི་རཱ་ཛཱ་ནཾ ཨཱ་རུ་ཡ྄ཧ བཱ་ཧུ་ས་ཧ་སྶཾ མཱ་པེ་ཏྭཱ ནཱ་ནཱ་ཝུ་དྷཱ་ནི ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ག་ཎྷ་ཐ, ཧ་ན་ཐ, པ་ཧ་ར་ཐཱ’’ཏི བྷ་ཎ་ནྟོ ཨཱ་ལ༹་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཱ ཝུ་ཊྛི་ཡོ མཱ་པེ་སི, ཏཱ མ་ཧཱ་པུ་རི་སཾ པ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཱ ཨེ་ཝ ས་མྤ་ཛྫིཾ་སུ. ཏ་ཏོ ཝ་ཛི་ར་ངྐུ་སེ་ན ཧ་ཏྠིཾ ཀུ་མྦྷེ པ་ཧ་རི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་པུ་རི་ས་སྶ ས་མཱི་པཾ ནེ་ཏྭཱ ‘‘ཨུ་ཊྛེ་ཧི, བྷོ སི་དྡྷ་ཏྠ, པ་ལླ་ངྐཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ ‘‘ན ཨུ་ཊྛ་ཧཱ་མི མཱ་རཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏཾ དྷ་ཛི་ནིཾ ས་མ་ནྟཱ ཝི་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ་ཡོ ཨ་བྷཱ་སི ‘‘ས་མ་ནྟཱ དྷ་ཛི་ནི’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ དྷ་ཛི་ནིནྟི སེ་ནཾ. ཡུ་ཏྟནྟི ཨུ་ཡྻུ་ཏྟཾ. ས་ཝཱ་ཧ་ནནྟི གི་རི་མེ་ཁ་ལ་ནཱ་ག་རཱ་ཛ་ས་ཧི་ཏཾ. པ་ཙྩུ་གྒ་ཙྪཱ་མཱིཏི ཨ་བྷི་མུ་ཁོ ཨུ་པ་རི ག་མི་སྶཱ་མི, སོ ཙ ཁོ ཏེ་ཛེ་ནེ་ཝ, ན ཀཱ་ཡེ་ན. ཀ་སྨཱ? མཱ མཾ ཋཱ་ནཱ ཨ་ཙཱ་ཝ་ཡི, མཾ ཨེ་ཏ་སྨཱ ཋཱ་ནཱ ཨ་པ་རཱ་ཛི་ཏ་པ་ལླ་ངྐཱ མཱ་རོ མཱ ཙཱ་ལེ་སཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ན་པྤ་ས་ཧ་ཏཱིཏི ས་ཧི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ནཱ་བྷི་བྷ་ཝ་ཏི ཝཱ. ཨཱ་མཾ པ་ཏྟནྟི ཀཱ་ཙ་ཛཱ་ཏཾ མ་ཏྟི་ཀཱ་བྷཱ་ཛ་ནཾ. ཨ་སྨ་ནཱཏི པཱ་སཱ་ཎེ་ན. སེ་ས་མེ་ཏྠ པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ.
༤༤༧-༨. ཨི་དཱ་ནི ‘‘ཨེ་ཏཾ ཏེ མཱ་ར་སེ་ནཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཛི་ཏ་ས་ངྒཱ་མོ ས་མྤ་ཏྟ་དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ་བྷི་སེ་ཀོ ཨི་དཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཝ་སཱི་ཀ་རི་ཏྭཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཝ་སཱི་ཀ་རི་ཏྭཱ ས་ངྐ་པྤནྟི མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ས་བྦཾ མི་ཙྪཱ་ས་ངྐ་པྤཾ པ་ཧཱ་ཡ ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་སྶེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ནེ་ན ཝ་སཱི་ཀ་རི་ཏྭཱ ས་ངྐ་པྤཾ. ས་ཏི་ཉྩ སཱུ་པ་ཏི་ཊྛི་ཏནྟི ཀཱ་ཡཱ་དཱི་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ཏི་ཉྩ སུ་ཊྛུ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་སཱི་ཀ་ཏ་ས་ངྐ་པྤོ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་སྶ་ཏི ར་ཊྛཱ ར་ཊྛཾ ཝི་ཙ་རི་སྶཱ་མི དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶ་བྷེ་དེ པུ་ཐཱུ སཱ་ཝ་ཀེ ཝི་ན་ཡ་ནྟོ. ཨ་ཐ མ་ཡཱ ཝི་ནཱི་ཡ་མཱ་ནཱ ཏེ ཨ་པྤ་མ་ཏྟཱ…པེ… ན སོ་ཙ་རེ, ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཱ་མ་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
༤༤༩-༥༡. ཨ་ཐ མཱ་རོ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ་ཡོ སུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པ་ཀྑཾ དི་སྭཱ ན བྷཱ་ཡ་སི བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མ, མཱ་ར, ན བྷཱ་ཡཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཀ་སྨཱ ན བྷཱ་ཡ་སཱི’’ཏི? ‘‘དཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ པཱ་ར་མི་པུ་ཉྙཱ་ནཾ ཀ་ཏ་ཏྟཱ’’ཏི. ‘‘ཀོ ཨེ་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི དཱ་ནཱ་དཱི་ནི ཏྭ་མ་ཀཱ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཀིཾ ཨེ་ཏྠ པཱ་པི་མ ས་ཀྑི་ཀི་ཙྩེ་ན, ཨ་པི་ཙ ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ བྷ་ཝེ ཝེ་སྶ་ནྟ་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཡཾ དཱ་ན་མ་དཱ་སིཾ, ཏ་སྶཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ ཚ་ཧི པ་ཀཱ་རེ་ཧི ས་ཉྫཱ་ཏ་ཀ་མྤཱ ཨ་ཡཾ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི་ཡེ་ཝ ས་ཀྑཱི’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ ཨུ་ད་ཀ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཀ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝཱི ཀ་མྤི བྷེ་ར་ཝ་ས་དྡཾ མུ་ཉྩ་མཱ་ནཱ, ཡཾ སུ་ཏྭཱ མཱ་རོ ཨ་ས་ནི་ཧ་ཏོ ཝི་ཡ བྷཱི་ཏོ དྷ་ཛཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ པ་ལཱ་ཡི ས་དྡྷིཾ པ་རི་སཱ་ཡ. ཨ་ཐ མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ ཏཱི་ཧི ཡཱ་མེ་ཧི ཏི་སྶོ ཝི་ཛྫཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནེ ‘‘ཨ་ནེ་ཀ་ཛཱ་ཏི་སཾ་སཱ་རཾ…པེ… ཏ་ཎྷཱ་ནཾ ཁ་ཡ་མ་ཛ྄ཛྷ་གཱ’’ཏི ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི. མཱ་རོ ཨུ་དཱ་ན་ས་དྡེ་ན ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ‘བུ་དྡྷོ ཨ་ཧ’ནྟི པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཧ་ནྡ ནཾ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷཱ་མི ཨཱ་བྷི་ས་མཱ་ཙཱ་རི་ཀཾ པ་སྶི་ཏུཾ. ས་ཙ་སྶ ཀི་ཉྩི ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ ཁ་ལི་ཏཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, ཝི་ཧེ་ཋེ་སྶཱ་མི ན’’ནྟི པུ་བྦེ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་བྷཱུ་མི་ཡཾ ཚ་བྦ་སྶཱ་ནི ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི་ཏྭཱ བུ་དྡྷ་ཏྟཾ པ་ཏྟཾ ཨེ་ཀཾ ཝ་སྶཾ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི. ཏ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀི་ཉྩི ཁ་ལི་ཏཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟོ ‘‘ས་ཏྟ ཝ་སྶཱ་ནཱི’’ཏི ཨི་མཱ ནི་བྦེ་ཛ་ནཱི་ཡ་གཱ་ཐཱ་ཡོ ཨ་བྷཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ཨོ་ཏཱ་རནྟི ར་ནྡྷཾ ཝི་ཝ་རཾ. ནཱ་དྷི་ག་ཙྪི་སྶནྟི ནཱ་དྷི་ག་མིཾ. མེ་ད་ཝ་ཎྞནྟི མེ་ད་པི་ཎྜ་ས་དི་སཾ. ཨ་ནུ་པ་རི་ཡ་གཱཏི པ་རི་ཏོ པ་རི་ཏོ ཨ་ག་མཱ་སི. མུ་དུནྟི མུ་དུ་ཀཾ. ཝི་ནྡེ་མཱཏི ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ. ཨ་སྶཱ་ད་ནཱཏི སཱ་དུ་བྷཱ་ཝོ. ཝཱ་ཡ་སེ་ཏྟོཏི ཝཱ་ཡ་སོ ཨེ་ཏྟོ. སེ་ས་མེ་ཏྠ པཱ་ཀ་ཊ་མེ་ཝ.
ཨ་ཡཾ པ་ན ཡོ་ཛ་ནཱ – ས་ཏྟ ཝ་སྶཱ་ནི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨོ་ཏཱ་རཱ་པེ་ཀྑོ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷིཾ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་ཝི་ཛ་ཧ་ནྟོ པ་དཱ་པ་དཾ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི་ཏྭཱ་པི ཙ ཨོ་ཏཱ་རཾ ནཱ་དྷི་ག་མིཾ. སོ་ཧཾ ཡ་ཐཱ ནཱ་མ མེ་ད་ཝ་ཎྞཾ པཱ་སཱ་ཎཾ མེ་ད་ས་ཉྙཱི ཝཱ་ཡ་སོ ཨེ་ཀ་སྨིཾ པ་སྶེ མུ་ཁ་ཏུ་ཎྜ་ཀེ་ན ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨ་སྶཱ་དཾ ཨ་ཝི་ནྡ་མཱ་ནོ ‘‘ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ཨེ་ཏྠ མུ་དུ ཝི་ནྡེ་མ, ཨ་པི ཨི་ཏོ ཨ་སྶཱ་ད་ནཱ སི་ཡཱ’’ཏི ས་མ་ནྟཱ ཏ་ཐེ་ཝ ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟོ ཨ་ནུ་པ་རི་ཡཱ་ཡི་ཏྭཱ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་སྶཱ་དཾ ཨ་ལ་དྡྷཱ ‘‘པཱ་སཱ་ཎོ་ཝཱ་ཡ’’ནྟི ནི་བྦི་ཛྫ པ་ཀྐ་མེ་ཡྻ, ཨེ་ཝ་མེ་ཝཱ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཱ་དཱི་སུ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་རི་ཏྟ་པ་ཉྙཱ་མུ་ཁ་ཏུ་ཎྜ་ཀེ་ན ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟོ ས་མ་ནྟཱ ཨ་ནུ་པ་རི་ཡ་གཱ ‘‘ཨ་པྤེ་ཝ ནཱ་མ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་པ་རི་སུ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་ས་མཱ་ཙཱ་རཱ་དི་མུ་དུ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་ནྡེ་མ, ཀུ་ཏོ་ཙི ཨ་སྶཱ་ད་ནཱ སི་ཡཱ’’ཏི, ཏེ དཱ་ནི མ་ཡཾ ཨ་སྶཱ་དཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ ཀཱ་ཀོ་ཝ སེ་ལ་མཱ་ས་ཛྫ ནི་བྦི་ཛྫཱ་པེ་མ གོ་ཏ་མཾ ཨཱ་ས་ཛྫ ཏ་ཏོ གོ་ཏ་མཱ ནི་བྦི་ཛྫ ཨ་པེ་མཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ཏོ ཀི་ར མཱ་ར་སྶ ས་ཏྟ ཝ་སྶཱ་ནི ནི་པྥ་ལ་པ་རི་སྶ་མཾ ནི་སྶཱ་ཡ བ་ལ་ཝ་སོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཏེ་ན་སྶ ཝི་སཱི་ད་མཱ་ན་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒ་སྶ བེ་ལུ་ཝ་པ་ཎྜུ ནཱ་མ ཝཱི་ཎཱ ཀ་ཙྪ་ཏོ པ་ཏི་ཏཱ. ཡཱ ས་ཀིཾ ཀུ་ས་ལེ་ཧི ཝཱ་དི་ཏཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ མ་དྷུ་ར་སྶ་རཾ མུ་ཉྩ་ཏི, ཡཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་ཀྐོ པ་ཉྩ་སི་ཁ་སྶ ཨ་དཱ་སི. ཏཾ སོ པ་ཏ་མཱ་ན་མྤི ན བུ་ཛ྄ཛྷི. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –
༤༥༢. ‘‘ཏ་སྶ སོ་ཀ་པ་རེ་ཏ་སྶ, ཝཱི་ཎཱ ཀ་ཙྪཱ ཨ་བྷ་སྶ་ཐ;
ཏ་ཏོ སོ དུ་མྨ་ནོ ཡ་ཀྑོ, ཏ་ཏྠེ་ཝ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡ་ཐཱ’’ཏི.
ས་ངྒཱི་ཏི་ཀཱ་ར་ཀཱ ཨཱ་ཧཾ་སཱུ་ཏི ཨེ་ཀེ, ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ནེ་ཏཾ ན་ཀྑ་མ་ཏཱི་ཏི.
པ་ར་མ་ཏྠ་ཛོ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཁུ་དྡ་ཀ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
སུ་ཏྟ་ནི་པཱ་ཏ-ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.