༡༠. སུ་ཉྙ་ཀ་ཐཱ
སུ་ཉྙ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༦. ཨི་དཱ་ནི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་བ་ལ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ཡ བ་ལ་ཀ་ཐཱ་ཡ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཡ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་སུ་ཉྙ་ཏཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ཡ སུ་ཏྟ་ནྟ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ་ཡ སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཀ་ཐཱ་ཡ ཨ་པུ་བྦ་ཏྠཱ་ནུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ. སུ་ཏྟ་ནྟེ ཏཱ་ཝ ཨ་ཐཱཏི ཝ་ཙ་ནོ་པཱ་དཱ་ནེ ནི་པཱ་ཏོ. ཨེ་ཏེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཁོཏི པ་ད་པཱུ་ར་ཎ་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི བྷུ་མྨ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏ་སྨཱ ཡ་ཏྠ བྷ་ག་ཝཱ, ཏ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱི་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཡེ་ན ཝཱ ཀཱ་ར་ཎེ་ན བྷ་ག་ཝཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶེ་ཧི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ, ཏེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱི་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཀེ་ན ཙ ཀཱ་ར་ཎེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ? ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་ར་གུ་ཎ་ཝི་སེ་སཱ་དྷི་ག་མཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན, སཱ་དུ་ཕ་ལཱུ་པ་བྷོ་གཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན དི་ཛ་ག་ཎེ་ཧི ནི་ཙྩ་ཕ་ལི་ཏ་མ་ཧཱ་རུ་ཀྑོ ཝི་ཡ, ཏེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱི་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མཱིཏི ཙ ག་ཏོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱཏི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ན་པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་དཱི་པ་ནཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཨེ་ཝ་ཉྩ ག་ཏོ ཏ་ཏོ ཨཱ་ས་ནྣ་ཏ་རཾ ཋཱ་ནཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་མཱི་པ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ག་ནྟྭཱ་ཏི་པི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱཏི པ་ཉྩ་པ་ཏི་ཊྛི་ཏེ་ན ཝ་ནྡི་ཏྭཱ. ཨི་དཱ་ནི ཡེ་ན་ཊྛེ་ན ལོ་ཀེ ཨ་གྒ་པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཏོ, ཏཾ པུ་ཙྪི་ཏུ་ཀཱ་མོ ད་ས་ན་ཁ་ས་མོ་དྷཱ་ན་ས་མུ་ཛྫ་ལཾ ཨ་ཉྫ་ལིཾ སི་ར་སི པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟནྟི ཙ བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀ་ནི་དྡེ་སོ ‘‘ཝི་ས་མཾ ཙ་ནྡི་མ་སཱུ་རི་ཡཱ པ་རི་ཧ་ར་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (ཨ. ནི. ༤.༧༠) ཝི་ཡ. ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ ནི་སི་ནྣོ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ནི་སཱི་དཱིཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. བྷུ་མྨ་ཏྠེ ཝཱ ཨེ་ཏཾ ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཝ་ཙ་ནཾ. ནི་སཱི་དཱིཏི ནི་ས་ཛྫཾ ཀ་པྤེ་སི. པ་ཎྜི་ཏཱ ཧི དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ ག་རུ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ན་ཀུ་ས་ལ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་ད་ནྟི, ཨ་ཡ་ཉྩ ཐེ་རོ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི.
ཀ་ཐཾ ནི་སི་ནྣོ པ་ན ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏཱི་ཏི? ཚ ནི་ས་ཛྫ་དོ་སེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ. སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨ་ཏི་དཱུ་རཾ ཨ་ཙྩཱ་ས་ནྣཾ ཨུ་པ་རི་ཝཱ་ཏཾ ཨུ་ནྣ་ཏ་པྤ་དེ་སཾ ཨ་ཏི་ས་མྨུ་ཁཾ ཨ་ཏི་པ་ཙྪཱ་ཏི. ཨ་ཏི་དཱུ་རེ ནི་སི་ནྣོ ཧི ས་ཙེ ཀ་ཐེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡེ་ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཙྩཱ་ས་ནྣེ ནི་སི་ནྣོ ས་ངྒྷ་ཊྚ་ནཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨུ་པ་རི་ཝཱ་ཏེ ནི་སི་ནྣོ ས་རཱི་ར་ག་ནྡྷེ་ན བཱ་དྷ་ཏི. ཨུ་ནྣ་ཏ་པྤ་དེ་སེ ནི་སི་ནྣོ ཨ་གཱ་ར་ཝཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏི. ཨ་ཏི་ས་མྨུ་ཁཱ ནི་སི་ནྣོ ས་ཙེ ད་ཊྛུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཙ་ཀྑུཾ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ད་ཊྛ་བྦཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཏི་པ་ཙྪཱ ནི་སི་ནྣོ ས་ཙེ ད་ཊྛུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, གཱི་ཝཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ད་ཊྛ་བྦཾ ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཨ་ཡ་མྤི ཨེ་ཏེ ཚ ནི་ས་ཛྫ་དོ་སེ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དཱི’’ཏི. ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཱཏི ཨེ་ཏཾ ཨ་ཝོ་ཙ.
སུ་ཉྙོ ལོ་ཀོ སུ་ཉྙོ ལོ་ཀོ་ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏཱིཏི ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ པ་ཊི་པ་ནྣེ་ཧི ཏེ་ཧི ཏེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ‘‘སུ་ཉྙོ ལོ་ཀོ སུ་ཉྙོ ལོ་ཀོ’’ཏི ཀ་ཐཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཧིཾ ཏ་ཧིཾ ཏཱ་དི་སཱ་ནཾ ཝ་ཙ་ནཱ་ནཾ བ་ཧུ་ཀ་ཏྟཱ ཏེ་སཾ ས་བྦེ་སཾ ས་ངྒ་ཎྷ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་མེ་ཌི་ཏ་ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝུ་ཏྟེ ས་བྦཱ་ནི ཏཱ་ནི ཝ་ཙ་ནཱ་ནི ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱཏི ཀི་ཏྟ་ཀེ་ན པ་རི་མཱ་ཎེ་ན. ནུ-ཨི་ཏི སཾ་ས་ཡ་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. སུ་ཉྙཾ ཨ་ཏྟེ་ན ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡེ་ན ཝཱཏི ‘‘ཀཱ་ར་ཀོ ཝེ་ད་ཀོ ས་ཡཾ་ཝ་སཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ལོ་ཀ་པ་རི་ཀ་པྤི་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཙ ཨ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟ་ཀེ་ན པ་རི་ཀྑཱ་རེ་ན ཙ སུ་ཉྙཾ. ས་བྦཾ ཙ་ཀྑཱ་དི ལོ་ཀི་ཡཾ དྷ་མྨ་ཛཱ་ཏཾ, ཏཾ་ཡེ་ཝ ལུ་ཛྫ་ན་པ་ལུ་ཛྫ་ན་ཊྛེ་ན ལོ་ཀོ ནཱ་མ. ཡ་སྨཱ ཙ ཨ་ཏྟཱ ཙ ཨེ་ཏྠ ན་ཏྠི, ཨ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཉྩ ཨེ་ཏྠ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ སུ་ཉྙོ ལོ་ཀོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱིཏི ཨ་ཏྠོ. ལོ་ཀུ་ཏྟ་རོ་པི ཙ དྷ་མྨོ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡེ་ཧི སུ་ཉྙོ ཨེ་ཝ, པུ་ཙྪཱ་ནུ་རཱུ་པེ་ན པ་ན ལོ་ཀི་ཡོ་ཝ དྷ་མྨོ ཝུ་ཏྟོ. སུ་ཉྙོཏི ཙ དྷ་མྨོ ན་ཏྠཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྨིཾ དྷ་མྨེ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡ་སཱ་ར་སྶ ན་ཏྠི་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི. ལོ་ཀེ ཙ ‘‘སུ་ཉྙཾ གྷ་རཾ, སུ་ཉྙོ གྷ་ཊོ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ གྷ་ར་སྶ གྷ་ཊ་སྶ ཙ ན་ཏྠི་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟོ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྨིཾ གྷ་རེ གྷ་ཊེ ཙ ཨ་ཉྙ་སྶ ན་ཏྠི་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི. བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཙ ‘‘ཨི་ཏི ཡ་ཉྷི ཁོ ཏ་ཏྠ ན ཧོ་ཏི, ཏེ་ན ཏཾ སུ་ཉྙཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི. ཡཾ པ་ན ཏ་ཏྠ ཨ་ཝ་སི་ཊྛཾ ཧོ་ཏི, ཏཾ ས་ནྟཾ ཨི་ད་མ་ཏྠཱི་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ཝུ་ཏྟོ. ཏ་ཐཱ ཉཱ་ཡ་ག་ནྠེ ཙ ས་དྡ་ག་ནྠེ ཙ ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠོ. ཨི་ཏི ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟ་ནྟེ ཨ་ན་ཏྟ་ལ་ཀྑ་ཎ་མེ་ཝ ཀ་ཐི་ཏཾ.
༤༧. སུ་ཏྟ་ནྟ་ནི་དྡེ་སེ སུ་ཉྙ་སུ་ཉྙནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི མཱ་ཏི་ཀཱ་པ་དཱ་ནི སུ་ཉྙ་ས་མྦ་ནྡྷེ་ན ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ནི་དྡེ་སོ ཀ་ཏོ. ཏ་ཏྠ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ ཏཱ་ཝ སུ་ཉྙ་ས་ངྑཱ་ཏཾ སུ་ཉྙཾ, ན ཨ་ཉྙེ་ན ཨུ་པ་པ་དེ་ན ཝི་སེ་སི་ཏ་ནྟི སུ་ཉྙ་སུ་ཉྙཾ. ཨ་སུ་ཀ་ནྟི ཨ་ནི་དྡི་ཊྛ་ཏྟཱ ཙེ་ཏྠ སུ་ཉྙ་ཏྟ་མེ་ཝ ཝཱ ཨ་པེ་ཀྑི་ཏྭཱ ན་པུཾ་ས་ཀ་ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི. ས་ངྑཱ་རོ་ཡེ་ཝ སེ་ས་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི སུ་ཉྙོ་ཏི ས་ངྑཱ་ར་སུ་ཉྙཾ. ཛ་རཱ་བྷ་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཝི་རཱུ་པོ པ་རི་ཎཱ་མོ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མོ, ཏེ་ན ཝི་པ་རི་ཎཱ་མེ་ན སུ་ཉྙཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་སུ་ཉྙཾ. ཨ་གྒ་ཉྩ ཏཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡེ་ཧི, ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་ཧི ཝཱ སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་གྒ་སུ་ཉྙཾ. ལ་ཀྑ་ཎ་མེ་ཝ སེ་ས་ལ་ཀྑ་ཎེ་ཧི སུ་ཉྙ་ནྟི ལ་ཀྑ་ཎ་སུ་ཉྙཾ. ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་ནཱ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནེ་ན སུ་ཉྙཾ. ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་སུ་ཉྙཾ. ཏ་ད་ངྒ་སུ་ཉྙཱདཱི་སུ་པི ཙ་ཏཱུ་སུ ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ཉྩ ཏཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ. བ་ཧི་དྡྷཱ ཙ ཏཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི བ་ཧི་དྡྷཱ་སུ་ཉྙཾ. ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ནྟི དུ་བྷ་ཏོ་སུ་ཉྙཾ. ས་མཱ་ནོ བྷཱ་གོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ས་བྷཱ་གཾ, ས་བྷཱ་ག་ཉྩ ཏཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙཾ, ས་དི་ས་སུ་ཉྙ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཝི་ག་ཏཾ ས་བྷཱ་གཾ ཝི་ས་བྷཱ་གཾ, ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཉྩ ཏཾ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ཝི་ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙཾ, ཝི་ས་དི་ས་སུ་ཉྙ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཀེ་སུ་ཙི པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙཾ ཝི་ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙཾ ནི་སྶ་ར་ཎ་སུ་ཉྙཱ་ན་ནྟ་རཾ ལི་ཁི་ཏཾ. ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་ཨེ་ས་ནཱ ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡཱ་དི་ནཱ སུ་ཉྙཱ་ཏི ཨེ་ས་ནཱ་སུ་ཉྙཾ. པ་རི་གྒ་ཧ་སུ་ཉྙཱདཱི་སུ ཏཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ ནཱ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝི་ཀྑེ་པཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨེ་ཀ་ཏྟ་ཉྩ ཏཾ ནཱ་ན་ཏྟེ་ན སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ཨེ་ཀ་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ. ཏ་བྦི་པ་རཱི་ཏེ་ན ནཱ་ན་ཏྟ་ཉྩ ཏཾ ཨེ་ཀ་ཏྟེ་ན སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ནཱ་ན་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ. ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་ཁ་ནྟི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡཱ་དི་ནཱ སུ་ཉྙཱ་ཏི ཁ་ནྟི་སུ་ཉྙཾ. ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་སུ་ཉྙེ པ་རི་ཡོ་གཱ་ཧ་ན་སུ་ཉྙེ ཙ ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. པ་རི་ཡོ་ག་ཧ་ན་སུ་ཉྙ་ནྟི་པི པཱ་ཋོ. ས་མྤ་ཛཱ་ན་སྶཱཏི ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ནྟ་སྶ ཨ་ར་ཧ་ཏོ. པ་ཝ་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནནྟི ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཾ. ས་བྦ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ནནྟི ས་བྦ་སུ་ཉྙཱ་ནཾ. པ་ར་མ་ཏྠ་སུ་ཉྙནྟི ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་ཏྠ་བྷཱུ་ཏཾ སུ་ཉྙཾ.
༤༨. མཱ་ཏི་ཀཱ་ནི་དྡེ་སེ ནི་ཙྩེ་ན ཝཱཏི བྷ་ངྒཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ནི་ཙྩ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནི་ཙྩེ་ན ཙ སུ་ཉྙཾ. དྷུ་ཝེ་ན ཝཱཏི ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཀཱ་ལེ་པི པ་ཙྩ་ཡཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ ཐི་ར་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ དྷུ་ཝེ་ན ཙ སུ་ཉྙཾ. ས་སྶ་ཏེ་ན ཝཱཏི ཨ་བྦོ་ཙྪི་ནྣ་སྶ ས་བྦ་ཀཱ་ལེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་སྶ་ཏེ་ན ཙ སུ་ཉྙཾ. ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨེ་ན ཝཱཏི ཛ་རཱ་བྷ་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་པ་ཀ་ཏི་ཀ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨེ་ན ཙ སུ་ཉྙཾ. སུ་ཏྟ་ནྟེ ཨ་ཏྟ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ་ཡ་པི ནི་ཙྩ་སུ་ཉྙ་ཏ་ཉྩ སུ་ཁ་སུ་ཉྙ་ཏ་ཉྩ ད་སྶེ་ཏུཾ ཨི་དྷ ནི་ཙྩེ་ན ཝཱཏི་ཨཱ་དཱི་ནི་པི ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཨ་ནི་ཙྩ་སྶེ་ཝ ཧི པཱི་ལཱ༹་ཡོ་གེ་ན དུ་ཀྑ་ཏྟཱ ནི་ཙྩ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཱ་ཡ སུ་ཁ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་པི ཝུ་ཏྟཱ་ཝ ཧོ་ཏི. རཱུ་པཱ་ད་ཡོ པ་ནེ་ཏྠ ཚ ཝི་ས་ཡཱ, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནི ཚ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ནི, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶཱ་ད་ཡོ ཚ ཕ་སྶཱ, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ ཝེ་ད་ནཱ་ད་ཡོ ཚ ཝེ་ད་ནཱ ཚ ས་ངྑི་ཏྟཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ པུ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ར་ཀཾ, པཱུ་རེ་ཏི ཙ་སྶ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཾ, པུ་ཛྫ་ཉྩ བྷ་ཝཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏཱི་ཏི པུ་ཉྙཾ, ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རོ་ཏི ཝི་པཱ་ཀཾ ཀ་ཊ་ཏྟཱ་རཱུ་པ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ, པུ་ཉྙཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ. པུ་ཉྙ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏོ ཨ་པུ་ཉྙཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ. ན ཨི་ཉྫཾ ཨ་ནེ་ཉྫཾ, ཨ་ནེ་ཉྫཾ བྷ་ཝཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ. པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ དཱ་ན་སཱི་ལ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཊྛ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ, བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟཱ པ་ཉྩ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཏི ཏེ་ར་ས ཙེ་ཏ་ནཱ ཧོ་ནྟི, ཨ་པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ, ཨཱ་ནེ་ཉྫཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟཱ ཙ་ཏ་སྶོ ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཏི ཏ་ཡོ་པི ས་ངྑཱ་རཱ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་ས ཙེ་ཏ་ནཱ ཧོ་ནྟི. ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཀཱ་ཡ་ཏོ ཝཱ པ་ཝ་ཏྟོ, ཀཱ་ཡ་སྶ ཝཱ ས་ངྑཱ་རོ་ཏི ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ. ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་ར་ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རེ་སུཔི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཡཾ ཏི་ཀོ ཀ་མྨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཀྑ་ཎེ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱ་དཱི་ནཾ དྭཱ་ར་ཏོ པ་ཝ་ཏྟི་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟོ. ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙ་ཏྟིཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཧི ཀཱ་ཡ་དྭཱ་ར་ཏོ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཊྛ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ, དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཙེ་ཏ་ནཱ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི ཙེ་ཏ་ནཱ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རོ ནཱ་མ, ཏཱ ཨེ་ཝ ཙ ཝ་ཙཱི་ཝི་ཉྙ་ཏྟིཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཝ་ཙཱི་དྭཱ་ར་ཏོ པ་ཝ་ཏྟཱ ཝ་ཙཱི་ས་ངྑཱ་རོ ནཱ་མ, མ་ནོ་དྭཱ་རེ པ་ཝ་ཏྟཱ པ་ན ས་བྦཱ་པི ཨེ་ཀཱུ་ན་ཏིཾ་ས ཙེ་ཏ་ནཱ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རོ ནཱ་མ. ཨ་ཏཱི་ཏཱ ས་ངྑཱ་རཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ས་བྦེ་པི ས་ངྑ་ཏ་དྷ་མྨཱ ས་ཀ་ཀྑ་ཎཾ པ་ཏྭཱ ནི་རུ་དྡྷཱ ཨ་ཏཱི་ཏཱ ས་ངྑཱ་རཱ, ས་ཀ་ཀྑ་ཎཾ ཨ་པྤ་ཏྟཱ ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ ས་ངྑཱ་རཱ, ས་ཀ་ཀྑ་ཎཾ པ་ཏྟཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ ས་ངྑཱ་རཱཏི.
ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་སུ་ཉྙེ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མོ སུ་ཁེ་ན ཝ་ཏྟུཾ ས་ཀྐཱ་ཏི པ་ཋ་མཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་དྷ་མྨཱ ད་སྶི་ཏཱ. ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏཾ རཱུ་པནྟི པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཾ རཱུ་པཾ. ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙནྟི ཨེ་ཏྠ ས་ཡཾ བྷཱ་ཝོ ས་བྷཱ་ཝོ, ས་ཡ་མེ་ཝ ཨུ་པྤཱ་དོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་ཏོ ཝཱ བྷཱ་ཝོ ས་བྷཱ་ཝོ, ཨ་ཏྟ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཨུ་པྤཱ་དོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ཙྩ་ཡཱ་ཡ་ཏྟ་ཝུ་ཏྟི་ཏྟཱ པ་ཙྩ་ཡཾ ཝི་ནཱ ས་ཡ་མེ་ཝ བྷཱ་ཝོ, ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨེ་ཝ ཝཱ བྷཱ་ཝོ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙཾ, ས་ཡ་མེ་ཝ བྷཱ་ཝེ་ན, ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨེ་ཝ ཝཱ བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ས་ཀ་སྶ བྷཱ་ཝོ ས་བྷཱ་ཝོ. པ་ཐ་ཝཱི་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་སུ ཧི ཨ་ནེ་ཀེ་སུ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་དྷ་མྨེ་སུ ཨེ་ཀེ་ཀོ དྷ་མྨོ པ་རཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ས་ཀོ ནཱ་མ. བྷཱ་ཝོཏི ཙ དྷ་མྨ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏཾ. ཨེ་ཀ་སྶ ཙ དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ཉྙོ བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ས་ཀ་སྶ ཨ་ཉྙེ་ན བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙཾ, ས་ཀོ ཨ་ཉྙེ་ན བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ན ཨེ་ཀ་སྶ དྷ་མྨ་སྶ ཨེ་ཀ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙནྟི སུ་ཉྙ་ས་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཝ སུ་ཉྙཾ. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? སུ་ཉྙ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝ སུ་ཉྙཾ, ན ཨ་ཉྙཱ་ཧི པ་རི་ཡཱ་ཡ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཧི སུ་ཉྙ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ས་ཙེ པ་ན ཀེ་ཙི ཝ་དེ་ཡྻུཾ ‘‘ས་ཀོ བྷཱ་ཝོ ས་བྷཱ་ཝོ, ཏེ་ན ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙ’’ནྟི. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? བྷཱ་ཝོ་ཏི དྷ་མྨོ, སོ པ་རཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ས་པ་དེ་ན ཝི་སེ་སི་ཏོ ས་བྷཱ་ཝོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. དྷ་མྨ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏྟཱ ‘‘ཛཱ་ཏཾ རཱུ་པཾ ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙ’’ནྟི རཱུ་པ་སྶ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ཏི ‘‘ཛཱ་ཏཾ རཱུ་པ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ན ཧི ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏཾ ཛཱ་ཏཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ནི་བྦཱ་ན་ཉྷི ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏཾ, ཏཾ ཛཱ་ཏཾ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏི, ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཱ་ནི ཙ ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏཱ་ནི ཛཱ་ཏཱ་ནི ནཱ་མ ན ཧོ་ནྟི. ཏེ་ནེ་ཝེ་ཏྠ ‘‘ཛཱ་ཏཱ ཛཱ་ཏི ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙཱ, ཛཱ་ཏཾ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཾ ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ བྷ་ཝ་མེ་ཝ ཨ་ཝ་སཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་དྡི་ཊྛཾ. ཡ་དི ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏ་སྶཱ་པི ‘‘ཛཱ་ཏ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ནཾ ཡུ་ཛྫེ་ཡྻ, ‘‘ཛཱ་ཏཱ ཛཱ་ཏི, ཛཱ་ཏཾ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ’’ནྟི ཝ་ཏྟ་བྦཾ བྷ་ཝེ་ཡྻ. ཡ་སྨཱ ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏེ་སུ ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎེ་སུ ‘‘ཛཱ་ཏ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ནཾ ན ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ‘‘ས་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་ཉྙཾ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་སྶ ཨུ་པྤཱ་ད་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཛཱ་ཏ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་སྶ ཙ ‘‘སུ་ཉྙ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ནཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟེ་ན ལོ་ཀ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཙ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཝ་ཙ་ནེ་ན ཙ ཉཱ་ཡ་ས་དྡ་ག་ནྠ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཙ ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཨ་ནེ་ཀཱ་ཧི ཙ ཡུ་ཏྟཱི་ཧི ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཏཾ ཝ་ཙ་ནཾ ཀ་ཙ་ཝ་ར་མི་ཝ ཚ་ཌྜི་ཏ་བྦཾ. ‘‘ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཏྠི་ས་མྨ་ཏཾ ལོ་ཀེ པ་ཎྜི་ཏཱ་ནཾ, ཨ་ཧ་མྤི ཏཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཝ་དཱ་མི. ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན་ཏྠི་ས་མྨ་ཏཾ ལོ་ཀེ པ་ཎྜི་ཏཱ་ནཾ, ཨ་ཧ་མྤི ཏཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ཝ་དཱ་མི. ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཏྠི་ས་མྨ་ཏཾ ལོ་ཀེ པ་ཎྜི་ཏཱ་ནཾ, ཡ་མ་ཧཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཝ་དཱ་མི? རཱུ་པཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨཾ ཨ་ཏྠི་ས་མྨ་ཏཾ ལོ་ཀེ པ་ཎྜི་ཏཱ་ནཾ, ཨ་ཧ་མྤི ཏཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི (སཾ. ནི. ༣.༩༤) ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ན་པྤ་མཱ་ཎེ་ཧི ཨ་ནེ་ཀཱ་ཧི ཙ ཡུ་ཏྟཱི་ཧི དྷ་མྨཱ ས་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཨེ་ཝཱ་ཏི ནི་ཊྛ་མེ་ཏྠ ག་ནྟ་བྦཾ.
ཝི་ག་ཏཾ རཱུ་པནྟི ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ བྷ་ངྒཾ པ་ཏྭཱ ནི་རུ་དྡྷཾ ཨ་ཏཱི་ཏཾ རཱུ་པཾ. ཝི་པ་རི་ཎ་ཏ་ཉྩེ་ཝ སུ་ཉྙ་ཉྩཱཏི ཛ་རཱ་བྷ་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཝི་རཱུ་པཾ པ་རི་ཎཱ་མཾ པ་ཏྟ་ཉྩ ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་སྶེ་ཝ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ས་བྦྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏཱི་ཏ་སྶ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏེ་ན ཝི་པ་རི་ཎཱ་མེ་ན སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཛཱ་ཏཱ ཝེ་ད་ནཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཾ པ་ན ཨ་ནི་པྥ་ནྣ་ཏྟཱ ས་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ནཱི་ཡ་ཏོ ཨི་དྷ ན ཡུ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཛཱ་ཏཱ ཛཱ་ཏི, ཛཱ་ཏཾ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ཀེ དྭེ ན་ཡེ པ་ཧཱ་ཡ བྷ་ཝཱ་དི་ཀ་མེ་ཝ ན་ཡཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏཾ.
ཨ་གྒནྟི ཨ་གྒེ བྷ་ཝཾ. སེ་ཊྛནྟི ཨ་ཏི་ཝི་ཡ པ་སཾ་ས་ནཱི་ཡཾ. ཝི་སི་ཊྛནྟི ཨ་ཏི་ས་ཡ་བྷཱུ་ཏཾ. ཝི་སེ་ཊྛ་ནྟི་པི པཱ་ཋོ. ཏི་དྷཱ་པི པ་ས་ཏྠཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ས་མྨཱ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཏོ པ་དཾ ནཱ་མ. ཡ་དི་དནྟི ཡཾ ཨི་དཾ. ཨི་དཱ་ནི ཝ་ཏྟ་བྦཾ ནི་བྦཱ་ནཾ ནི་ད་སྶེ་ཏི. ཡ་སྨཱ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨཱ་ག་མྨ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ས་མ་ཐོ ཧོ་ཏི, ཁ་ནྡྷཱུ་པ་དྷི་ཀི་ལེ་སཱུ་པ་དྷི་ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཱུ་པ་དྷི་ཀཱ་མ་གུ་ཎཱུ་པ་དྷི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ ཨུ་པ་དྷཱི་ནཾ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒོ ཧོ་ཏི, ཏ་ཎྷཱ་ནཾ ཁ་ཡོ ཝི་རཱ་གོ ནི་རོ་དྷོ ཙ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་ར་ས་མ་ཐོ ས་བྦཱུ་པ་དྷི་པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒོ ཏ་ཎྷ་ཀྑ་ཡོ ཝི་རཱ་གོ ནི་རོ་དྷོཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ནི་བྦཱ་ནནྟི ས་བྷཱ་ཝ་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ནི་ག་མི་ཏཾ.
ལ་ཀྑ་ཎེ་སུ ཧི ‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བཱ་ལ་སྶ བཱ་ལ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི བཱ་ལ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི བཱ་ལཱ་པ་དཱ་ནཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བཱ་ལོ དུ་ཙྩི་ནྟི་ཏ་ཙི་ནྟཱི ཙ ཧོ་ཏི དུ་བྦྷཱ་སི་ཏ་བྷཱ་སཱི ཙ དུ་ཀྐ་ཊ་ཀ་མྨ་ཀཱ་རཱི ཙ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི བཱ་ལ་སྶ བཱ་ལ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི བཱ་ལ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི བཱ་ལཱ་པ་དཱ་ནཱ་ནཱི’’ཏི (ཨ. ནི. ༣.༣; མ. ནི. ༣.༢༤༦) ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཎྜི་ཏེ་ཧི བཱ་ལ་སྶ བཱ་ལོ་ཏི ས་ལླ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཏི་ཝི་དྷཾ བཱ་ལ་ལ་ཀྑ་ཎཾ. ‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཎྜི་ཏ་སྶ པ་ཎྜི་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་ཎྜི་ཏ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི པ་ཎྜི་ཏཱ་པ་དཱ་ནཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཎྜི་ཏོ སུ་ཙི་ནྟི་ཏ་ཙི་ནྟཱི ཙ ཧོ་ཏི སུ་བྷཱ་སི་ཏ་བྷཱ་སཱི ཙ སུ་ཀ་ཏ་ཀ་མྨ་ཀཱ་རཱི ཙ. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི པ་ཎྜི་ཏ་སྶ པ་ཎྜི་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི པ་ཎྜི་ཏ་ནི་མི་ཏྟཱ་ནི པ་ཎྜི་ཏཱ་པ་དཱ་ནཱ་ནཱི’’ཏི (ཨ. ནི. ༣.༣; མ. ནི. ༣.༢༥༣) ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཎྜི་ཏེ་ཧི པ་ཎྜི་ཏ་སྶ པ་ཎྜི་ཏོ་ཏི ས་ལླ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཏི་ཝི་དྷཾ པ་ཎྜི་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ.
‘‘ཏཱི་ཎི་མཱ་ནི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ངྑ་ཏ་སྶ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི? ཨུ་པྤཱ་དོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཝ་ཡོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཋི་ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཨི་མཱ་ནི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏཱི་ཎི ས་ངྑ་ཏ་སྶ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱི’’ཏི (ཨ. ནི. ༣.༤༧-༤༨) ཝུ་ཏྟཾ. ཨུ་པྤཱ་དོ ཨེ་ཝ ས་ངྑ་ཏ་མི་ཏི ལ་ཀྑ་ཎ་ནྟི ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ. ཨེ་ཝ་མི་ཏ་ར་དྭ་ཡེ་པི ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་མི་ནཱ ཨུ་པྤཱ་ད་ཀྑ་ཎེ སེ་ས་དྭི་ནྣཾ, ཋི་ཏི་ཀྑ་ཎེ སེ་ས་དྭི་ནྣཾ, བྷ་ངྒ་ཀྑ་ཎེ ཙ སེ་ས་དྭི་ནྣཾ ཨ་བྷཱ་ཝོ ད་སྶི་ཏོ. ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ པེ་ཡྻཱ་ལ་མུ་ཁེ་ན ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཙ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་སྶ ཙ ཨུ་པྤཱ་དཱ་དི་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཱ་ནི ཧི་ཏྭཱ བྷ་ཝ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་སྶེ་ཝ ན་ཡ་སྶ ཝ་ཙ་ནེ་ན ཙ ཨུ་པྤཱ་དཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དཱ་དི་ཨ་ཝ་ཙ་ན་ས་མ་ཡེ་ན ཙ ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ལ་ཀྑ་ཎ་སོ་ཏེ པ་ཏི་ཏ་ཏྟཱ པ་ན སོ་ཏ་པ་ཏི་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ ལི་ཁི་ཏ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཡ་ཐཱ ཙ ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ (དྷ. ས. ༥༦༢-༥༦༥) ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཝི་པཱ་ཀ་མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ ས་ངྒ་ཧ་ཝཱ་རེ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་མྤི ཛྷཱ་ན་ངྒཾ པ་ཉྩ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སོ་ཏེ པ་ཏི་ཏྭཱ ག་ཏ་ནྟི ན ཨུ་དྡྷ་ཊ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཨེ་ཝ་མི་དྷཱ་པི སོ་ཏ་པ་ཏི་ཏ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཐ ཝཱ ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ཝ་ནྟཱ་ནཾ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཨུ་པྤཱ་དཱ་ད་ཡོ ‘‘ཛཱ་ཏི་ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཾ ཨ་ནི་ཙྩ་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (པ་ཊི. མ. ༡.༧༣; ༢.༤) ཝི་ཡ ཏེ་སཾ ཝི་ཡ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏོ ཙེ་ཝ སུ་ཉྙོ ཙཱཏི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏོ ཙེ་ཝ ནེ་ཀྑ་མྨ་སྶ ཏ་ཏྠ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏེ་ནེ་ཝ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན སུ་ཉྙོ ཙ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི ཡོ་ཛ་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཏ་ད་ངྒ་པྤ་ཧཱ་ན་ས་མུ་ཙྪེ་ད་པྤ་ཧཱ་ནེ་སུ་པི ཙེ་ཏྠ ཏ་ད་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཙ ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཙ པ་ཧཱི་ནཾ དཱུ་རཱི་ཀ་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ དཱུ་རཱི་ཀ་ར་ཎ་ཊྛེ་ན ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ.
ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ཏ་ད་ངྒ་སུ་ཉྙོཏི ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན པ་ཧཱི་ནོ ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ཏེ་ན ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཨ་ངྒེ་ན སུ་ཉྙོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡོ ཀོ་ཙི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ནེ་ཀྑ་མྨ་སྶ ཏ་ཏྠ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན ཏེ་ན ཨ་ངྒེ་ན སུ་ཉྙོ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི ཡོ་ཛ་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཨ་ངྒ་སྶ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཨ་བྷཱ་ཝ་མ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཙེ་ཏྠ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ནཱ་ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཙ ཏ་ད་ངྒ་སུ་ཉྙ་ཏཱ ནི་དྡི་ཊྛཱ. པ་ཧཱ་ན་དཱི་པ་ཀ་སྶ ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ན ཝི་ཝ་ཊྚ་ནཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཾ་ཡེ་ཝ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ནི་དྡི་ཊྛཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་གྒཱ ན ནི་དྡི་ཊྛཱ. ནེ་ཀྑ་མྨེ་ན ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ས་མུ་ཙྪི་ནྣོ ཙེ་ཝ སུ་ཉྙོ ཙཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཏ་ད་ངྒ་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཧཱི་ནཱ་ནི་པི ཙེ་ཏྠ ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ་ནི ནཱ་མ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཝུ་ཏྟོ, ཏཾ་ཏཾ་ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཀི་ཙྩ་སཱ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ མ་གྒ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི་པི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷི་ནི་སྶ་ར་ཎ་སུ་ཉྙེ་སུ ཙ ཨི་དྷ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཏ་ད་ངྒ་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ས་མུ་ཙྪེ་ད་པ་ཧཱ་ནེ་སུ པ་ནེ་ཏྠ པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷི་མ་ཏྟ་ཏྟཾ ནི་སྶ་ཊ་མ་ཏྟ་ཏྟ་ཉྩ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཉྩ་སུ་པི ཨེ་ཏེ་སུ སུ་ཉྙེ་སུ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནི་ཡེ་ཝ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཏ་ད་ངྒ་ས་མུ་ཙྪེ་ད་པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷི་ནི་སྶ་ར་ཎ་ནཱ་མེ་ན ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟནྟི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་བྷཱུ་ཏཾ. བ་ཧི་དྡྷཱཏི བ་ཧི་དྡྷཱ་བྷཱུ་ཏཾ. དུ་བྷ་ཏོ་སུ་ཉྙནྟི ཨུ་བྷ་ཡ་སུ་ཉྙཾ. པ་ཙྩ་ཏྟཱ་དཱི་སུ་པི ཧི ཏོ-ཨི་ཏི་ཝ་ཙ་ནཾ ཧོ་ཏི་ཡེ་ཝ.
ཚ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནི ཚ་ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་དཱི་ནཾ བྷཱ་ཝེ་ན ས་བྷཱ་གཱ་ནི. པ་རེ་ཧི ཝི་ས་བྷཱ་གཱ་ནི. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀཱ་ཡཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཙེ་ཏྠ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དཱི་ནི་ཡེ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ནེ་ཀྑ་མྨེ་ས་ནཱདཱི་སུ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནི་ཡེ་ཝ ཏ་ད་ཏྠི་ཀེ་ཧི ཝི་ཉྙཱུ་ཧི ཨེ་སཱི་ཡ་ནྟཱི་ཏི ཨེ་ས་ནཱ. ཨ་ཐ ཝཱ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནཾ ཨེ་ས་ནཱ་པི ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙཱ, ཀིཾ པ་ན ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནཱི་ཏི་པི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? པ་རི་གྒ་ཧཱདཱི་སུ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནི་ཡེ་ཝ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཨེ་སི་ཏཱ་ནི ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ པ་རི་གྒ་ཡ྄ཧ་ནྟཱི་ཏི པ་རི་གྒ་ཧོཏི, པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ནི པ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་ལ་བྦྷ་ནྟཱི་ཏི པ་ཊི་ལཱ་བྷོཏི, པ་ཊི་ལ་དྡྷཱ་ནི ཉཱ་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཱི་ཡ་ནྟཱི་ཏི པ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི ཙ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཨེ་ཀ་ཏྟ་སུ་ཉྙ་ཉྩ ནཱ་ན་ཏྟ་སུ་ཉྙ་ཉྩ ས་ཀིཾ་ཡེ་ཝ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ནཱ་ན་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ་ཝ ས་ཀིཾ ནི་ག་མ་ནཾ ཀ་ཏཾ. ཀ་སྨཱ ན ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་ནྟི ཙེ? ཝུ་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནེ་ཝེ་ཏྠ ཡོ་ཛ་ནཱ ཉཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ན ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཡོ་ཛ་ནཱ – ནེ་ཀྑ་མྨཾ ཨེ་ཀ་ཏྟཾ, ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ནཱ་ན་ཏྟཾ, ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ནཱ་ན་ཏྟཾ, ནེ་ཀྑ་མྨེ་ཀ་ཏྟེ་ན སུ་ཉྙ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི ཡོ་ཛ་ནཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཁ་ནྟིཨཱ་དཱི་སུ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་དཱི་ནི་ཡེ་ཝ ཁ་མ་ན་ཏོ རུ་ཙྩ་ན་ཏོ ཁ་ནྟཱིཏི, རོ་ཙི་ཏཱ་ནི་ཡེ་ཝ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཏི་ཊྛ་ན་ཏོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནནྟི, པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་རུ་ཙི་མེ་ཝ སེ་ཝ་ན་ཏོ པ་རི་ཡོ་གཱ་ཧ་ནནྟི ཙ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཨི་དྷ ས་མྤ་ཛཱ་ནོཏི་ཨཱ་དི་ཀོ པ་ར་མ་ཏྠ་སུ་ཉྙ་ནི་དྡེ་སོ པ་རི་ནི་བྦཱ་ན་ཉཱ་ཎ་ནི་དྡེ་སེ ཝ་ཎྞི་ཏོ་ཡེ་ཝ.
ཨི་མེ་སུ ཙ ས་བྦེ་སུ སུ་ཉྙེ་སུ ས་ངྑཱ་ར་སུ་ཉྙཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་སུ་ཉྙཾ ལ་ཀྑ་ཎ་སུ་ཉྙ་ཉྩ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཨ་ས་མྨི་སྶ་ཏཱ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ. ཡ་ཏྠ པ་ན ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀཱ་ནཾ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀེ་ན སུ་ཉྙ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཏེ་ན ཨ་ཀུ་ས་ལེ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ. ཡ་ཏྠ པ་ན ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀེ་ན སུ་ཉྙ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཏེ་ན ཀུ་ས་ལེ ཨཱ་ནི་སཾ་ས་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ. ཡ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དཱི་ཧི སུ་ཉྙ་ཏཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཏཾ ས་བྦ་ས་ངྑཱ་རེ་སུ ནི་བྦི་དཱ་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ. ཨ་གྒ་སུ་ཉྙཾ པ་ར་མ་ཏྠ་སུ་ཉྙ་ཉྩ ནི་བྦཱ་ནེ ཨུ་སྶཱ་ཧ་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཏེ་སུ ཨ་གྒ་སུ་ཉྙ་ཉྩ པ་ར་མ་ཏྠ་སུ་ཉྙ་ཉྩཱ་ཏི དྭེ སུ་ཉྙཱ་ནི ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཀ་མེ་ཝ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་གྒ་པ་ར་མ་ཏྠ་ཝ་སེ་ན ས་ཨུ་པཱ་དི་སེ་ས་ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ཙ དྭི་དྷཱ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཏཱ་ནི དྭེ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡ་སུ་ཉྙ་ཏོ ས་ངྑཱ་ར་སུ་ཉྙ་ཏོ ཙ ས་བྷཱ་གཱ་ནི. ‘‘སུ་ཉྙ་སུ་ཉྙཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་སུ་ཉྙཾ བ་ཧི་དྡྷཱ་སུ་ཉྙཾ དུ་བྷ་ཏོ་སུ་ཉྙཾ ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙཾ ཝི་ས་བྷཱ་ག་སུ་ཉྙ’’ནྟི ཨི་མཱ་ནི ཚ སུ་ཉྙཱ་ནི སུ་ཉྙ་སུ་ཉྙ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་དི་བྷེ་ད་ཏོ པ་ན ཚ་དྷཱ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ཏཱ་ནི ཚ ཙ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དི་སུ་ཉྙ་ཏོ ས་བྷཱ་གཱ་ནི. ས་ངྑཱ་ར་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎ་སུ་ཉྙཱ་ནི, ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཏ་ད་ངྒ་ས་མུ་ཙྪེ་ད་པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷི་ནི་སྶ་ར་ཎ་སུ་ཉྙཱ་ནི, ཨེ་ས་ནཱ་པ་རི་གྒ་ཧ་པ་ཊི་ལཱ་བྷ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་སུ་ཉྙཱ་ནི, ཨེ་ཀ་ཏྟ་ནཱ་ན་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ་ནི, ཁ་ནྟི་ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་པ་རི་ཡོ་གཱ་ཧ་ན་སུ་ཉྙཱ་ནི ཙཱ་ཏི ས་ཏྟ་ར་ས སུ་ཉྙཱ་ནི ཨ་ཏྟ་ནི ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་ཧི ཏེ་ཧི ཏེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི སུ་ཉྙ་ཏྟཱ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ས་ངྑཱ་ར་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་ལ་ཀྑ་ཎ་སུ་ཉྙཱ་ནི པ་ན ཨི་ཏ་རེ་ན ཨི་ཏ་རེ་ན ཨ་ས་མྨི་སྶ་ཝ་སེ་ན ས་བྷཱ་གཱ་ནི, ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ནཱ་དཱི་ནི པ་ཉྩ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ་ན སུ་ཉྙ་ཏྟཱ ས་བྷཱ་གཱ་ནི, ཨེ་ས་ནཱ་དཱི་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི, ཁ་ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི ཙ ཏཱི་ཎི ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ་ན སུ་ཉྙ་ཏྟཱ ས་བྷཱ་གཱ་ནི, ཨེ་ཀ་ཏྟ་ནཱ་ན་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ་ནི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན ས་བྷཱ་གཱ་ནི.
ས་བྦེ དྷ་མྨཱ ས་མཱ་སེ་ན, ཏི་དྷཱ དྭེ་དྷཱ ཏ་ཐེ་ཀ་དྷཱ;
སུ་ཉྙཱ་ཏི སུ་ཉྙ་ཏྠ་ཝི་དཱུ, ཝ་ཎྞ་ཡ་ནྟཱི་དྷ སཱ་ས་ནེ.
ཀ་ཐཾ? ས་བྦེ ཏཱ་ཝ ལོ་ཀི་ཡཱ དྷ་མྨཱ དྷུ་ཝ་སུ་བྷ་སུ་ཁ་ཨ་ཏྟ་ཝི་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ དྷུ་ཝ་སུ་བྷ་སུ་ཁ་ཨ་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ. མ་གྒ་ཕ་ལ་དྷ་མྨཱ དྷུ་ཝ་སུ་ཁ་ཏྟ་ཝི་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ དྷུ་ཝ་སུ་ཁ་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ. ཨ་ནི་ཙྩ་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ སུ་ཁེ་ན སུ་ཉྙཱ. ཨ་ནཱ་ས་ཝ་ཏྟཱ ན སུ་བྷེ་ན སུ་ཉྙཱ. ནི་བྦཱ་ན་དྷ་མྨོ ཨ་ཏྟ་སྶེ་ཝ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏྟ་སུ་ཉྙོ. ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ པ་ན ས་བྦེ་པི ས་ངྑ་ཏཱ དྷ་མྨཱ ས་ཏྟ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ. ཨ་ས་ངྑ་ཏོ ནི་བྦཱ་ན་དྷ་མྨོ ཏེ་སཾ ས་ངྑཱ་རཱ་ན་མྤི ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་ངྑཱ་ར་སུ་ཉྙོ. ས་ངྑ་ཏཱ་ས་ངྑ་ཏཱ པ་ན ས་བྦེ་པི དྷ་མྨཱ ཨ་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ཏྟ་སུ་ཉྙཱ་ཏི.
ས་དྡྷ་མྨ་པྤ་ཀཱ་སི་ནི་ཡཱ པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་མ་གྒ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
སུ་ཉྙ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཡུ་ག་ན་དྡྷ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ནི་ཊྛི་ཏཱ ཙ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཝ་གྒ་སྶ ཨ་པུ་བྦ་ཏྠཱ་ནུ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.