ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཝཱ་ར་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༧༩. ཨེ་ཝཾ ནཱ་ནཱ་སུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཙ ཧཱ་ར་ཝི་ཙཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ན་ཡ་ཝི་ཙཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཾ ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་རོ, ཨ་སྶཱ་དཱ་དཱི་ན་ཝ་ཏཱ་ཏི གཱ་ཐཱ. ཨ་ཡཾ དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་རོ ཀིཾ དེ་ས་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཧཱ་ར་ནི་དྡེ་སོ ཨཱ་ར་དྡྷོ, ཨེ་ཝཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚོ, ཏ་ཎྷ་ཉྩ ཨ་ཝི་ཛྫ་མྤི ཙཱ་ཏི གཱ་ཐཱ, ཨ་ཡཾ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚོ ཀིཾ ན་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་ནཱ་ར་བྷི་ཏྭཱ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་མུ་ཁེ་ན ཨཱ་ར་དྡྷ་ནྟི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – ཧཱ་ར་ན་ཡཱ་ནཾ ཝི་ས་ཡ་བྷེ་ད་ཏོ. ཡ་ཐཱ ཧི ཧཱ་རཱ བྱ་ཉྫ་ན་མུ་ཁེ་ན སུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏྠ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ, ན ཨེ་ཝཾ ན་ཡཱ. ན་ཡཱ པ་ན ནཱ་ནཱ་སུ་ཏྟ་ཏོ ནི་དྡྷཱ་རི་ཏེ་ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ་དཱི་ཧི མཱུ་ལ་པ་དེ་ཧི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ཡ ན་ཡ་ཏོ ཨ་ནུ་བུ་ཛ྄ཛྷི་ཡ་མཱ་ནོ དུ་ཀྑཱ་དི་ཨ་ཏྠོ. སོ ཧི མ་གྒ་ཉཱ་ཎཾ ན་ཡ་ཏི ས་མྤཱ་པེ་ཏཱི་ཏི ན་ཡོ. པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱ་ནཾ པ་ན ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཏི་ཎྞཾ ཝེ་ནེ་ཡྻཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན མཱུ་ལ་པ་ད་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ཏི་དྷཱ ཝི་བྷ་ཏྟཱ. ཨེ་ཀ་མེ་ཀོ ཙེ་ཏྠ ཡ་ཏོ ནེ་ཏི, ཡ་ཉྩ ནེ་ཏི, ཏེ་སཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་ཝོ་དཱ་ནཱ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ དྭི་ས་ངྒ་ཧོ ཙ་ཏུ་ཚ་ཨ་ཊྛ་དི་སོ ཙཱ་ཏི བྷི་ནྣོ ཧཱ་ར་ན་ཡཱ་ནཾ ཝི་ས་ཡོ. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཧཱ་རཱ བྱ་ཉྫ་ན་ཝི་ཙ་ཡོ, སུ་ཏྟ་སྶ ན་ཡཱ ཏ་ཡོ ཙ སུ་ཏྟ་ཏྠོ’’ཏི (ནེ་ཏྟི. ས་ངྒ་ཧ་ཝཱ་ར). ཨེ་ཝཾ ཝི་སི་ཊྛ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཧཱ་ར་ན་ཡཱ་ནཾ ཧཱ་རེ་ཧི ཨ་ཉྙ་ཐཱ ན་ཡེ ནི་དྡི་ས་ནྟོ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཾ ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ཝ་ཙ་ན་ཏྠོ – ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ. ཀེ ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི? ན་ཡཱ. ན་ཡཱ་ནཾ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ. ཀིཾ པ་ན ཏཾ? ཏཾ་ཏཾ་མཱུ་ལ་པ་དེ་ཧི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཡོ་ཛ་ནཱ. སཱ ཧི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚཱ་དཱི་ནཾ ན་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ བྷཱུ་མཱི་ཏི ཙ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཙ ཝ་ཀྑ་ཏི – ‘‘ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མཱི’’ཏི (ནེ་ཏྟི. ༨༡). པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཙ བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཙཱཏི་ཨཱ་དི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མི་ད་སྶ་ནཾ. ཏ་ཏྠ པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱིཏི ཨ་སུ་ཀ་སྶ ནཱ་མ བུ་དྡྷ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ, ཨ་སུ་ཀ་སྶ ཝཱ ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ནོ ཀཱ་ལེ ཨ་ཝི་ཛྫཱ བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣཱ. ཏ་ཏོ པུ་བྦེ ནཱ་ཧོ་སཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ནཾ ན ཀཱ་ཙི པུ་རི་མཱ མ་རི་ཡཱ་དཱ ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏི. ཀ་སྨཱ? ཨ་ན་མ་ཏ་གྒ་ཏྟཱ སཾ་སཱ་ར་སྶ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ – ‘‘ཨ་ན་མ་ཏ་གྒོ་ཡཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སཾ་སཱ་རོ, པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི (སཾ. ནི. ༢.༡༢༤; ཀ་ཐཱ. ༧༥) ཝི་ཏྠཱ་རོ. ཏ་ཏྠཱཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་སུ. ཡ་དི་པི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་བྷཱ་ཝོ, ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝོ པཱ་ལི༹་ཡཾ ཝུ་ཏྟོ, ཏ་ཐཱ་པི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཏཱ་དཱི་ན་ཝེ་ཧི བྷ་ཝེ་ཧི ཏ་ཎྷཱ སཾ་ཡོ་ཛེ་ཏཱི་ཏི ཨི་མ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཏ་ཎྷཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ.
ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སཾ་ཡུ་ཏྟཱཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ མི་སྶི་ཏཱ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཝཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་སུ བ་དྡྷཱ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཀྑེ་ན ཝི་ཙ་ར་ནྟཱིཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཀྑེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཧཱ་ཡེ་ན དྭཱ་ད་ས་ཝི་དྷེ་ན ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཏེ ཝུ་ཙྩ་ནྟི དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱཏི ཏེ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ རཱུ་པཱ་དཱི་ནི ནི་ཙྩཱ་དི་ཏོ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནྟཱ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི, དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ ནཱ་མཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཎྷཱ་པ་ཀྑེ་ནཱཏི ཨ་ཊྛ་ས་ཏ་ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཙ་རི་ཏེ་ན. དི་ཊྛི་ཝི་ཙ་རི་ཏེ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཙ་རི་ཏེ ཙ པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་གནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ཡ་སྶ ཀི་ལི་སྶ་ན་པ་ཡོ་གཾ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ན་པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ. ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ལླི་ཀཱ་ནུ་ཡོ་གནྟི ཀཱ་མ་སུ་ཁ་སྶ ཨ་ལླཱི་ཡ་ན་པ་ཡོ་གཾ ཀཱ་མེ་སུ པཱ་ཏ་བྱ་ཏཾ.
ཡ་དི་པི བཱ་ཧི་ར་ཀཱ ‘‘དུ་ཀྑཾ ཏ་ཎྷཱ’’ཏི ཙ ཛཱ་ན་ནྟི ‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑཾ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ དུ་ཀྑ’’ནྟི, ‘‘ཨ་ཡཾ ཏ་ཎྷཱ, ཨ་ཡཾ ཏ་སྶཱ ཝི་རཱ་གོ’’ཏི པ་རི་ཉྙེ་ཡྻ་པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ན ན ཛཱ་ན་ནྟི, ཨི་ཏི པ་ཝ་ཏྟི་པ་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་མ་ཏྟ་མྤི ན ཛཱ་ན་ནྟི. ཀཱ པ་ན ཀ་ཐཱ ནི་ཝ་ཏྟི་ནི་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏཱུ་སཱུ་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨི་ཏོ བ་ཧི་དྡྷཱ ན་ཏྠི ས་ཙྩ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ས་ཙྩ་པྤ་ཀཱ་ས་ནཱཏི ས་ཙྩ་དེ་ས་ནཱ. ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཀོ་ས་ལླནྟི ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་སུ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཀོ་ས་ལླཾ, ཏཱ་སུ ཨུ་གྒ་ཧ་པ་རི་པུ་ཙྪཱ་ས་ཝ་ན་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཀོ་ས་ལླཾ ཝཱ. ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩེ་ཏྠ ས་མ་ཐཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཨུ་པ་ས་མ་སུ་ཁ་པྤ་ཏྟཱིཏི ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མ་སུ་ཁཱ་དྷི་ག་མོ. ཝི་པ་རཱི་ཏ་ཙེ་ཏཱཏི མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛ་ཙེ་ཏཱ. ན་ཏྠི སུ་ཁེ་ན སུ་ཁནྟི ཡཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་བྷོ་ག་སུ་ཁེ་ན ཀཱ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ཉྩ པ་ཊི་པྤ་སྶ་དྡྷ་ད་ར་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡེ་ཧི པ་ཏྟ་བྦཾ ཨུ་པ་ས་མ་སུ་ཁཾ, ཏཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི. དུ་ཀྑེ་ནཱཏི ཀཱ་ཡ་ཁེ་ད་ན་དུ་ཀྑེ་ན.
སོ ལོ་ཀཾ ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ཏཱིཏི སོ ཀཱ་མེ པ་ཊི་སེ་ཝེ་ནྟོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ལོ་ཀཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏི པཱི་ནེ་ཏི. པུ་ཏྟ་ན་ཏྟུ་པ་ར་མྤ་རཱ་ཡ ཝཱ སཾ་སཱ་ར་སྶ ཨ་ནུ་པ་ཙྪེ་ད་ན་ཏོ ས་ཏྟ་ལོ་ཀཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏི. བ་ཧུཾ པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏཱིཏི ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་ཧི ས་ནྟ་པྤ་ནེ་ན པུ་ཏྟ་མུ་ཁ་ད་སྶ་ནེ་ན ཙ བ་ཧུཾ པུ་ཉྙཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི. ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་སྶ ནཱ་ཏི་ད་ལ༹ྷ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝཾ་ས་ཉྙཱི. ད་ལ༹ྷ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝཾ་དི་ཊྛཱི དུ་ཀྑེ་ན སུ་ཁཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཀཱ་མེ་སུ པུ་ཉྙ་ས་ཉྙཱི ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ལླི་ཀཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཙ ཝི་ཧ་ར་ནྟཱིཏི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
ཏ་ད་བྷི་ཉྙཱ ས་ནྟཱཏི ཏ་ཐཱ་ས་ཉྙི་ནོ ས་མཱ་ནཱ. རོ་ག་མེ་ཝ ཝ་ཌྜྷ་ཡ་ནྟཱིཏི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་རོ་ག་མེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་རོ་ག་མེ་ཝ ཝཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ ཝ་ཌྜྷེ་ནྟི. ག་ཎྜ་ས་ལླེ་སུཔི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. རོ་གཱ་བྷི་ཏུ་ནྣཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་རོ་ག་བྱཱ་དྷི་ཏཱ. ག་ཎྜ་པ་ཊི་པཱི་ལི༹་ཏཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ག་ཎྜ་བཱ་དྷི་ཏཱ. ས་ལླཱ་ནུ་ཝི་དྡྷཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ས་ལླེ་ན ཨ་ནུ་པ་ཝི་ཊྛཱ. ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནི་མུ་ཛྫཱ་ནཱིཏི ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ན་ཙ་ཝ་ནཱ་ནི. ཨུ་གྒྷཱ་ཏ་ནི་གྒྷཱ་ཏནྟི ཨུ་ཙྩཱ་ཝ་ཙ་བྷཱ་ཝཾ. རོ་ག་ག་ཎྜ་ས་ལླ་བྷེ་ས་ཛྫནྟི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་རོ་གཱ་དི་ཏི་ཀི་ཙྪ་ནཾ, ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ རོ་ག་ནི་གྒྷཱ་ཏ་ཀ་བྷེ་ས་ཛྫ’’ནྟི. ཏ་ཏྠ རོ་ག་ནི་གྒྷཱ་ཏ་ཀནྟི རོ་ག་ཝཱུ་པ་ས་མ་ནཾ. ‘‘སཾ་ཀི་ལེ་སོ དུ་ཀྑ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཙྩཱ་ནི ཏེ་སཾ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ན ཀ་ཐེ་ཏི.
ཏ་ཏྠ སཾ་ཀི་ལེ་སོ དུ་ཀྑནྟི ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་ག་ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ལླི་ཀཱ་ནུ་ཡོ་ག་སཾ་ཀི་ལེ་ས་ཝ་ནྟོ, ཏེ་ཧི ཝཱ སཾ་ཀི་ལི་སྶ་མཱ་ནོ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཀཱ་ཡོ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ. ཏ་ད་བྷི་ས་ངྒོ ཏ་ཎྷཱཏི ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་ས་ངྒོ ཨཱ་ས་ངྒོ་ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མཱ ཏ་ཎྷཱ.
༨༠. ཨི་དཱ་ནི དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏ་ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ་ནཾ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི་ད་སྶ་ནེ པ་ཝ་ཏྟི་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ དི་ཊྛཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་སྶ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝ་ཏོ རཱུ་པཾ ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ག་ཎྷ་ནྟི. ཏེ་ས་ཉྷི ཨ་ཏྟཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ བ་ལ་ཝཱ, ན ཏ་ཐཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ. ཨེ་ས ན་ཡོ ཝེ་ད་ནནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི. ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ རཱུ་པ་ཝ་ནྟཾ ཨ་ཏྟཱ་ནནྟི ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ ཏ་ཎྷཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་སྶ བ་ལ་ཝ་བྷཱ་ཝ་ཏོ རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀི་ཉྩ་ན་པ་ལི་བོ་དྷ་བྷཱ་ཝེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ཝེ་ད་ནཱ་དིཾ ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ག་ཎྷ་ནྟི. ཨ་ཏྟ་ནི ཝཱ རཱུ་པནྟི ཨ་ཏྟཱ་དྷཱ་རཾ ཝཱ རཱུ་པཾ. རཱུ་པ་སྨིཾ ཝཱ ཨ་ཏྟཱ་ནནྟི རཱུ་པཱ་དྷཱ་རཾ ཝཱ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ. ཝེ་ད་ནཱ་ཝ་ནྟནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཏེ་ས་ཉྷི ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ བ་ལ་ཝཱ, ན ཏ་ཐཱ ཨ་ཏྟཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ. ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ་ལ་དྡྷཾ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡ་ནྟི ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ཏ་ད་ཉྙཾ ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ག་ཎྷ་ནྟི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛཱིཏི ཨ་ཡཾ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨིཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ གཱ་ཧཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ས་ཏི ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ཀ་ས་ངྑཱ་ཏེ ཀཱ་ཡེ, ས་ཏཱི ཝཱ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ཏ་ཏྠ དི་ཊྛཱི་ཏི ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི.
ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛཱིཏི པ་ཋ་མ་མ་གྒ་ས་མྨཱ་དི་ཊྛི. ཨ་ནྭཱ་ཡི་ཀཱཏི ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཨ་ནུ་གཱ་མི་ནོ. ཡ་དཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཛ་ཧ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ, ཏ་དཱ ཏ་སྶཱ ཨ་ནུ་གུ་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་ཀཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀེ པ་ན ཏེ་ཏི? ཨཱ་ཧ ‘‘ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ‘‘ཏེ ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་རི་ཡ་མ་གྒ་ཏོ ཁ་ནྡྷ་མུ་ཁེ་ན ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏི. ‘‘ཏ་ཏྠ ས་ཀྐཱ་ཡོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ནི་དྡྷཱ་ར་ཎཾ. ཏཾ ས་བྦཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.
པུ་ན ‘‘ཏ་ཏྠ ཡེ རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཀྐཱ་ཡ་ད་སྶ་ན་མུ་ཁེ་ན ཨུ་ཙྪེ་དཱ་དི་ཨ་ནྟ་དྭ་ཡཾ, མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཉྩ པ་ཊི་པ་དཾ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨི་མེ ཝུ་ཙྩ་ནྟི ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དི་ནོཏི ཨི་མེ རཱུ་པཱ་དི་ཀེ པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷེ ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟཱ རཱུ་པཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནི་ཙྩ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨུ་ཙྪི་ཛྫ་ཏི ཨ་ཏྟཱ ཝི་ན་སྶ་ཏི ན ཧོ་ཏི པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ན་ཏོ ‘‘ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝཱ་དི་ནོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཨི་མེ ཝུ་ཙྩ་ནྟི ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དི་ནོཏི ཨི་མེ ‘‘རཱུ་པ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ རཱུ་པཱ་དི་ཝི་ནི་མུ་ཏྟོ ཨ་ཉྙོ ཀོ་ཙི ཨ་ཏྟཱ་ཏི ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟཱ ‘‘སོ ནི་ཙྩོ དྷུ་ཝོ ས་སྶ་ཏོ’’ཏི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ན་ཏོ ‘‘ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དི་ནོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ‘‘ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱ ཨུ་བྷོ ཨ་ནྟཱ, ཨ་ཡཾ སཾ་སཱ་ར་པ་ཝ་ཏྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ས་ཙྩ་ནི་དྡྷཱ་ར་ཎཾ, ཏཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ.
ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏཾ ས་མཱ་ས་ཏོ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛཱིཏི ཨ་ཏྟཱ ཨུ་ཙྪི་ཛྫ་ཏི ཨ་ཏྟཱ ནི་ཙྩོ་ཏི ཙ ཨཱ་དི་པྤ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏ་ད་སྶ་ནཾ ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི ཨེ་ཝ ཧོ་ཏི. ས་བྦོ་པི ཧི ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དོ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི་ཨ་ནྟོ་ག་དྷོ ཨེ་ཝཱ་ཏི. ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནཱིཏི ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏ་ད་སྶ་ནཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན བྲ་ཧྨ་ཛཱ་ལེ (དཱི. ནི. ༡.༢༨ ཨཱ་ད་ཡོ) ཨཱ་ག་ཏཱ་ནི དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི. ཏེ་སནྟི ཨེ་ཝཾ ས་ངྑེ་པ་ཝི་ཏྠཱ་ར་ཝ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏ་ད་སྶ་ནཱ་ནཾ. པ་ཊི་པ་ཀྑོཏི པ་ཧཱ་ཡ་ཀ་པ་ཊི་པ་ཀྑོ. ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ དྷ་མྨཱཏི ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཱ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ པ་ཧཱ་ན་ས་ཉྙཱ ཝི་རཱ་ག་ས་ཉྙཱ ནི་རོ་དྷ་ས་ཉྙཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ…པེ… ཨ་རི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀོ མ་གྒོ་ཏི ཨེ་ཏེ ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ དྷ་མྨཱ.
ཨེ་ཝཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་པ་ཀྑཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ས་མ་ཐ་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་ཊྛ ཝི་མོ་ཀྑཱ ད་ས ཙ ཀ་སི་ཎཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི མོ་ཧ་ཛཱ་ལནྟི དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་ཧེ་ཏུ་ཀ་ཏྟཱ མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་ཉྩ. ཨ་ནཱ་དི་ཨ་ནི་དྷ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟནྟི པུ་རི་མཱ་ཡ ཀོ་ཊི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ནཱ་དི. ཨ་ས་ཏི པ་ཊི་པ་ཀྑཱ་དྷི་ག་མེ ས་ནྟཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་པ་ཙྪེ་དེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཨ་ནི་དྷ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ་ནི དི་ཊྛི་ག་ཏཱ་ནི མོ་ཧ་ཛཱ་ལེ པ་དཱ་ལི་ཏེ པ་དཱ་ལི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ དྷ་མྨཱ ཉཱ་ཎ་ཝ་ཛི་རཾ མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་པྤ་དཱ་ལ་ན’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཉཱ་ཎ་ཝ་ཛི་རནྟི ཝ་ཛི་རཱུ་པ་མ་ཉཱ་ཎཾ. ཨ་ཊྛ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཏེ་ཛེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ས་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་པཱ་དི་ཏཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎཾ མ་གྒ་ཉཱ་ཎ་ཉྩ ཉཱ་ཎ་ཝ་ཛི་རཾ. ཨི་ད་མེ་ཝ ཧི ཉཱ་ཎཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཝ་ཏྟཾ ‘‘མ་ཧཱ་ཝ་ཛི་ར་ཉཱ་ཎ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏཾ པ་ན ས་ས་མྦྷཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཏེ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ དྷ་མྨཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་པྤ་དཱ་ལ་ནནྟི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཝ་སེ་ན མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ནཾ པ་དཱ་ལ་ནཾ. ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་ད་བྷི་ནྣེ་སུ རཱུ་པཱ་དཱི་སུ ས་ཀ་ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཱ་དཱི་སུ ཙ སཾ་སི་བྦ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཛཱ་ལཾ བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ. ཏ་སྶཱ ཧི ཏ་ཎྷཱ ཛཱ་ལི་ནཱི སི་བྦི་ནཱི ཛཱ་ལ་ནྟི ཙ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་ག་ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ལླི་ཀཱ་ནུ་ཡོ་ག་དི་ཊྛི་ཏ་ཎྷཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ས་སྶ་ཏུ་ཙྪེ་དཱ་ནཾ ནི་དྡྷཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན མོ་ཧ་ཛཱ་ལ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝི་སེ་ས་ཏོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཏ་ཎྷཱ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ནཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑཾ ནི་ག་མེ་ནྟོ ‘‘ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི པུ་བྦཱ ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཙ བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཙཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ.
༨༡. ‘‘ཏ་ཏྠ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏ་ཏྠ ས་ལླེ་ཁཱ་ནུ་ས་ནྟ་ཏ་ཝུ་ཏྟཱིཏི ཨ་ནུ་པ་དྡུ་ཏ་ས་ལླེ་ཁ་ཝུ་ཏྟི. ཀ་སྨཱ? ཡ་སྨཱ ས་ལླེ་ཁེ ཏི་བྦ་གཱ་ར་ཝོ. དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ ཧི ཏ་པོ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་དི་ནཱ ཨ་ནུ་པཱ་ཡེ་ན་པི ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ས་ལླེ་ཁ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ཙ་ར་ཏི, ཏ་སྨཱ སོ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏོ དྷུ་ཏ་དྷ་མྨ་ཝ་སེ་ན ས་ལླེ་ཁ་པ་ཊི་པ་དཾ པཱུ་རེ་ཏི. སི་ཀྑཱ་ནུ་ས་ནྟ་ཏ་ཝུ་ཏྟཱིཏི ཨ་ཙྪི་དྡ་ཙ་ཏུ་པཱ་རི་སུ་དྡྷི་སཱི་ལ་ཝུ་ཏྟི. དི་ཊྛི་ཡཱ ས་ཝི་ས་ཡེ པ་ཉྙཱ་ས་དི་སཱི པ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི སོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་དྷི་ཀོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ནྟོ དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱི བྷ་ཝ་ཏཱི’’ཏི. ཏ་ཎྷཱ་ཝ་སེ་ན མི་ཙྪཱ་ཝི་མོ་ཀྑོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནོ ས་དྡྷཱ་དྷི་ཀོ་ཝ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ནྟོ ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱི བྷ་ཝ་ཏཱི’’ཏི. དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡཱཏི་ཨཱ་དི པ་ཊི་པ་དཱ་ནི་དྡེ་སོ ཧེ་ཊྛཱ དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་ར་ཝི་བྷ་ངྒེ (ནེ་ཏྟི. ༥ ཨཱ་ད་ཡོ) ཨཱ་ག་ཏོ ཨེ་ཝ, ཨ་ཏྠོ་པི ཏ་ཏྠ ས་བྦ་པྤ་ཀཱ་ར་ཏོ ཝུ་ཏྟོ ཨེ་ཝ.
ཨ་པུ་བྦ་པ་དེ་སུ པ་ན ཝི་ཝེ་ཙི་ཡ་མཱ་ནོཏི ཝི་མོ་ཙི་ཡ་མཱ་ནོ. པ་ཊི་ནི་སྶ་ར་ཏཱིཏི ནི་ཡྻཱ་ཏི ཝི་མུ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ད་ནྡྷ་ཉྩ དྷ་མྨཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ མ་ནྡ་པ་ཉྙ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ཏི་ཀྑ་པ་ཉྙོ པ་ན ཁི་པྤཾ དྷ་མྨཾ ཨཱ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི. ‘‘ས་ཏྟཱ་པི དུ་ཝི་དྷཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨི་ནྡྲི་ཡ་ཝི་བྷཱ་གེ་ན པུ་ན པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་བྷཱ་གཾ ད་སྶེ་ཏི, ཏཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ.
‘‘ཡེ ཧི ཀེ་ཙཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏཱ་སཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ནཾ ནི་ཡྻཱ་ནེ ཏཱི་སུ་པི ཀཱ་ལེ་སུ ཨེ་ཀ་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨི་མཱ་ཧི ཨེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཧཱིཏི ཨི་མཱ་ཧི ཨེ་ཝ ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཧི, ཏ་བྦི་ནི་མུ་ཏྟཱ་ཡ ཨ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཙ་ཏུ་ཀྐ་མ་གྒནྟི པ་ཊི་པ་དཱ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ, པ་ཊི་པ་དཱ ཧི མ་གྒོ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ཙ་ཏུ་ཀྐ་མ་གྒནྟི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ མ་གྒཾ. ཏཱ པ་ན ཙ་ཏ་སྶོ དི་སཱ དི་སཱ་ལོ་ཙ་ན་ན་ཡེ ཨཱ་ག་མི་སྶ་ནྟི. ཀི་མ་ཏྠཾ པ་ན ཙ་ཏུ་ཀྐ་མ་གྒཾ པ་ཉྙ་པེ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་བུ་དྷ་ཛ་ན་སེ་ཝི་ཏཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨ་བུ་དྷ་ཛ་ན་སེ་ཝི་ཏཱ་ཡཱཏི ཨ་པ་ཎྜི་ཏ་ཛ་ན་སེ་ཝི་ཏཱ་ཡ. བཱ་ལ་ཀ་ནྟཱ་ཡཱཏི བཱ་ལ་ཛ་ན་ཀཱ་མི་ཏཱ་ཡ. ར་ཏྟ་ཝཱ་སི་ནི་ཡཱཏི ར་ཏྟེ་སུ རཱ་གཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏེ་སུ ཝ་ས་ཏཱི་ཏི ར་ཏྟ་ཝཱ་སི་ནཱི, ཏ་སྶཱ. ན་ནྡི་ཡཱཏི ཏ་ཏྲ ཏ་ཏྲཱ་བྷི་ན་ནྡ་ན་ཊྛེ་ན ན་ནྡཱི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ. ཨ་ཝ་ཊྚ་ན་ཏྠནྟི ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ན་ཏྠཾ. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མཱིཏི ཨ་ཡཾ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑེ དྭེ དི་སཱ ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑེ་པི དྭེ དི་སཱ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཡོ་ཛ་ནཱ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མཱི་ཏི.
༨༢. ཨེ་ཝཾ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མིཾ ནི་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཏ་སྶ དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨེ ནི་དྡི་ས་ནྟེ་ན ཡ་སྨཱ ཙ་སྶ དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨེ་སུ ཝུ་ཏྟེ་སུ དི་སཱ་ལོ་ཙ་ན་ན་ཡོ ཝུ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎེ་སུ ཧི ཡེ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ’’ཏི དི་སཱ་ལོ་ཙ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཨེ་ཀ་དེ་སེ་ན པ་ཙྩཱ་མ་སི་ཏྭཱ ‘‘ཏེ དུ་ཝི་དྷཱ ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏ་བྦཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཏེཏི དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨཱ. དུ་ཝི་དྷཱཏི ‘‘ཨི་མེ སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨཱ, ཨི་མེ ཝོ་དཱ་ན་དྷ་མྨཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ དུ་ཝི་དྷེ་ན. ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏ་བྦཱཏི ཨུ་པ་པ་ཏྟི་ཏོ པ་རི་ཏོ ཨི་ཀྑི་ཏ་བྦཱ, དྷ་མྨ་ཡུ་ཏྟི་ཏོ ཏཾ་ཏཾ་དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན པེ་ཀྑི་ཏ་བྦཱ ཨཱ་ལོ་ཙི་ཏ་བྦཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཡཾ པ་ཀཱ་རཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘དུ་ཝི་དྷཱ ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏ་བྦཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ལོ་ཀ་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རཱི ཙ ལོ་ཀ་ཝི་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རཱི ཙཱ’’ཏི. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ལོ་ཀོ ཨེ་ཝ ཝ་ཊྚཾ ལོ་ཀ་ཝ་ཊྚཾ. ལོ་ཀ་ཝ་ཊྚ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ནུ་ས་ར་ཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ལོ་ཀ་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རཱི, སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ལོ་ཀ་སྶ, ལོ་ཀ་ཏོ ཝཱ ཝི་ཝ་ཊྚཾ ལོ་ཀ་ཝི་ཝ་ཊྚཾ, ནི་བྦཱ་ནཾ. ཏཾ ཨ་ནུ་ས་ར་ཏི ཨ་ནུ་ལོ་མ་ན་ཝ་སེ་ན ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ལོ་ཀ་ཝི་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རཱི, ཝོ་དཱ་ན་དྷ་མྨོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ཝ་ཊྚཾ ནཱ་མ སཾ་སཱ་རོ, ཝི་ཝ་ཊྚཾ ནི་བྦཱ་ན’’ནྟི.
ཏཾ ཀ་ཐཾ ད་ཊྛ་བྦནྟི ཏཾ ཀ་ཐཾ ཀེ་ན པ་ཀཱ་རེ་ན ད་ཊྛ་བྦ་ནྟི ཙེ? ཨུ་པ་ཙ་ཡེ་ན. ཡ་ཐཱ ཀ་ཏཾ ཀ་མྨཾ ཕ་ལ་དཱ་ན་ས་མ་ཏྠཾ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཀ་ཏཾ ཨུ་པ་ཙི་ཏ་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་པ་ཙི་ཏ་བྷཱ་ཝེ ཀ་མྨཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཝི་པཱ་ཀ་ཝ་ཊྚ་སྶ ཀཱ་ར་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་བྦེ་པི ཀི་ལེ་སཱ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ཧི ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦཱ, ད་ས་ནྣ་མྤི ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ ཀ་ཏྠ ད་ཊྛ་བྦཱཏི ཏེ པ་ན ཝི་པ་ལླཱ་སཱ ཀ་ཏྠ པ་སྶི་ཏ་བྦཱ་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ད་ས ཝ་ཏྠུ་ཀེ ཀི་ལེ་ས་པུ་ཉྫེ’’ཏི. ད་ས་ཝི་དྷ་ཀཱ་ར་ཎེ ཀི་ལེ་ས་ས་མཱུ་ཧེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ཀི་ལེ་སཱ་པི ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠུ, ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡ་དྷ་མྨཱ་པི ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠུ. ཏེ་སུ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན པུ་རི་མ་སི་དྡྷཱ ཀི་ལེ་སཱ པ་ར་ཏོ པ་རེ་སཾ ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཀི་ལེ་སཱ་པི ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠུ. ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ, ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་པ་རི་ཀྑ་ཏཱ ཙ དྷ་མྨཱ ཀི་ལེ་སུ་པྤ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཀི་ལེ་ས་པྤ་ཙྩ་ཡཱ་པི ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.
ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ཧཱ་ར་སཱི་སེ་ན ཏ་བྦི་ས་ཡཱ ཀི་ལེ་སཱ་པི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཙ་ཏ་སྶོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡོཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ‘‘པ་ཋ་མེ ཨཱ་ཧཱ་རེ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ད་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀེ ཀི་ལེ་ས་པུ་ཉྫེ པུ་རི་མཾ པུ་རི་མཾ པ་ཙྪི་མ་སྶ པ་ཙྪི་མ་སྶ ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ད་སྶེ་ཏི. ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མེ ཨཱ་ཧཱ་རེཏི ཝི་ས་ཡ་བྷཱུ་ཏེ པ་ཋ་མེ ཨཱ་ཧཱ་རེ པ་ཋ་མོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སེ་སཱ་ཧཱ་རེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. པ་ཋ་མེ ཝི་པ་ལླཱ་སེཏི པ་ཋ་མེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནེ ས་ཏི པ་ཋ་མཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སེ་ས་པ་དེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏཾ ནི་དྡེ་སེ་ཡེ་ཝ ཀ་ཐ་ཡི་སྶཱ་མ.
༨༣. ཨི་དཱ་ནི ད་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀཾ ཀི་ལེ་ས་པུ་ཉྫཾ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ་ཝ་སེ་ན དྭེ ཀོ་ཊྛཱ་སེ ཀ་རོ་ནྟོ ‘‘ཡོ ཙ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་རཾ ཕ་སྶཱ་ཧཱ་ར་ཉྩ ཨ་པ་རི་ཛཱ་ན་ནྟ་སྶ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཀཱ་ཡ་ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཏི་བྦོ ཚ་ནྡ་རཱ་གོ ཧོ་ཏི, ཨི་ཏི ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་སྶ ཚ་ནྡ་རཱ་ག་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཡོ ཙ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཡོ ཙ ཕ་སྶོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཨི་མེ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ་ཧཱ་རཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཧཱ་ར་ཉྩ ཨ་པ་རི་ཛཱ་ན་ནྟོ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ ཏེ་སུ ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙཱི ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱི ཙ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཏེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཐཱ པུ་རི་མ་ཀཱ དྭེ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ པུ་རི་མ་ཀཱ་ནི ཨེ་ཝ ཙ དྭེ དྭེ་ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཡོ་ག་ག་ནྠཱ་ས་ཝ་ཨོ་གྷ་ས་ལླ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཱ་ནི ཏ་ཎྷཱ་པ་དྷཱ་ན་ཏྟཱ ཏ་ཎྷཱ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཙ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ. པ་ཙྪི་མ་ཀཱ་ནི པ་ན ཏཱ་ནི དི་ཊྛི་པ་དྷཱ་ན་ཏྟཱ དི་ཊྛི་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ དི་ཊྛི་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཙ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཱ.
༨༤. ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རེ ཨཱ་ཧཱ་རེ ‘‘ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོཏི ཙ་ཏཱུ་སུ ཨཱ་ཧཱ་རེ་སུ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རེ ཨཱ་ཧཱ་རེ ཙ་ཏཱུ་སུ ཙ ཝི་པ་ལླཱ་སེ་སུ ‘‘ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོ ད་ཊྛ་བྦོ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་ར་སྶ ཨ་སུ་བྷ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་སུ་བྷ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཏྟཱ ཙ. ཏ་ཐཱ ཕ་སྶཱ་ཧཱ་ར་སྶ དུ་ཀྑ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ དུ་ཀྑ་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཱ ཙ ཝི་སེ་ས་ཏོ ཏ་ཏྠ ‘‘དུ་ཀྑེ སུ་ཁ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོ. ཏ་ཐཱ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ས་ཏྟཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎེ ནི་ཙྩ་ས་ཉྙི་ནོ, ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཙ ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙི་ནོ, ཙེ་ཏ་ནཱ་པ་དྷཱ་ནཱ ཙ ས་ངྑཱ་རཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཝི་ཉྙཱ་ཎེ ཨཱ་ཧཱ་རེ…པེ… ཨ་ཏྟཱ་ཏི ཝི་པ་ལླཱ་སོ’’ཏི. པ་ཋ་མེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ ཀཱ་མེ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏཱིཏི ‘‘ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷ’’ནྟི ཝི་པ་རི་ཡེ་ས་གྒཱ་ཧཱི ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མེ་ན ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ ད་ལ༹ྷཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནནྟི ཡཾ ཏ་ཐཱ ཀཱ་མཱ་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ, ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ‘‘དུ་ཀྑེ སུ་ཁ’’ནྟི ཝི་པ་རི་ཡེ་ས་གྒཱ་ཧཱི ‘‘སཱི་ལ་བྦ་ཏེ་ཧི ཨ་ནཱ་ག་ཏེ བྷ་ཝ་ཝི་སུ་དྡྷཱི་ཏི ཏཾ ནི་བྦུ་ཏི་སུ་ཁ’’ནྟི ད་ལ༹ྷཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. ‘‘ཨ་ནི་ཙྩེ ནི་ཙྩ’’ནྟི ཝི་པ་རི་ཡེ་ས་གྒཱ་ཧཱི ‘‘ས་བྦེ བྷ་ཝཱ ནི་ཙྩཱ དྷུ་ཝཱ ས་སྶ་ཏཱ ཨ་ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨཱ’’ཏི སཾ་སཱ་རཱ་བྷི་ན་ནྡི་ནིཾ བྷ་ཝ་དི་ཊྛིཾ ད་ལ༹ྷཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. ‘‘ཨ་ན་ཏྟ་ནི ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཝི་པ་རི་ཡེ་ས་གྒཱ་ཧཱི ‘‘ཨ་ས་ཏི ཨ་ཏྟ་ནི ཀ་སྶི་དཾ ཀ་མྨ་ཕ་ལཾ, ཏ་སྨཱ སོ ཀ་རོ་ཏི, སོ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ཏྟ་དི་ཊྛིཾ ད་ལ༹ྷཾ ག་ཎྷཱ་ཏཱི་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘དུ་ཏི་ཡེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ.
ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀཱ་མ་ཡོ་གོཏི ཡེ་ན ཀཱ་མ་རཱ་ག་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནེ་ན ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་ཧི ས་ཧ ས་ཏྟོ སཾ་ཡོ་ཛཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཀཱ་མ་རཱ་གོ ‘‘ཀཱ་མ་ཡོ་གོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི བྷ་ཝ་ཡོ་གོཏི ཡ་ཏོ སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན བྷ་ཝུ་པཱ་དཱ་ནེ་ན བྷ་ཝེ་ན ས་ཧ ས་ཏྟོ སཾ་ཡོ་ཛཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ བྷ་ཝ་རཱ་གོ ‘‘བྷ་ཝ་ཡོ་གོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི དི་ཊྛི་ཡོ་གོཏི ཡཱ་ཡ ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་དི་ཊྛི་ཨཱ་དི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ པཱ་པི་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ, ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི་ཨཱ་དི་ཨ་ཝ་སི་ཊྛ་དི་ཊྛི་ཡཱ ཙ ས་ཏྟོ དུ་ཀྑེ་ན ས་ཧ སཾ་ཡོ་ཛཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ པཱ་པི་ཀཱ དི་ཊྛི ‘‘དི་ཊྛི་ཡོ་གོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡོ་གོཏི ཡཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནེ་ན ས་ཀ་ལ་ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑེ་ན ཙ ས་ཧ ས་ཏྟོ སཾ་ཡོ་ཛཱི་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡོ་གོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཡ་སྨཱ པ་ན ཀཱ་མ་ཡོ་གཱ་ད་ཡོ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠཱ་དཱི་ནཾ པ་ཙྩ་ཡཱ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ‘‘པ་ཋ་མེ ཡོ་གེ ཋི་ཏོ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠ་ཏཱིཏི པ་རཱ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ན་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ནཱ་མ་ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠ་ཏི གྷ་ཊྚེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཐཱ བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཡ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ བྷ་ཝ་དི་ཊྛི་བྷ་ཝ་རཱ་ག་ཝ་སེ་ན ཨཱ་གྷཱ་ཏ་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ས་ཏྟཱ ཙི་ཏྟཱ་ནི པ་དཱུ་སེ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘དུ་ཏི་ཡེ ཡོ་གེ ཋི་ཏོ བྱཱ་པཱ་དེ་ན ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠ་ཏཱི’’ཏི. ཏ་ཐཱ དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཝ་སེ་ན ཙ སཱི་ལ་བྦ་ཏེ་ཧི སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ་ནྟི ཙ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཏ་ཏི་ཡེ…པེ… ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སེ་ན ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠ་ཏཱི’’ཏི.
ཏ་སྶཱཏི ཏ་སྶ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དཱི་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ. ཨེ་ཝཾ ག་ནྠི་ཏཱཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ནཱ་མ་ཀཱ་ཡཾ ག་ནྠི་ཏྭཱ ཋི་ཏཱ. ཨཱ་ས་ཝ་ནྟཱིཏི ཨཱ་ས་ཝ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཀུ་ཏོ ཙ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨཱ་ས་ཝ་ནྟཱིཏི ཀུ་ཏོ པ་ན ཧེ་ཏུ་ཏོ ཏེ ཀི་ལེ་སཱ ཨཱ་ས་ཝ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ས་ཝ་ཧེ་ཏུཾ པུ་ཙྪ་ཏི. ཡ་སྨཱ པ་ན ཀི་ལེ་སཱ ཀུ་ས་ལ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ནི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ཡ ཏི་ཊྛ་ནྟཱ, མ་གྒེ་ན ཨ་ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ ཨེ་ཝ ཝཱ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ནུ་ས་ཡ་ཏོ ཝཱ པ་རི་ཡུ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཝཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན ཀཱ་མཱ་ས་ཝོཏི ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན སི་དྡྷེ་ན ཀཱ་མ་རཱ་ག་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཀཱ་མཱ་ས་ཝོ སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཏྠ་ཙི་དེ་ཝ ཝི་ས་ཡེ དོ་མ་ན་སྶི་ཏོ ཏ་པྤ་ཊི་པ་ཀྑེ ཝི་ས་ཡེ ཏ་བྦི་ས་ཡ་བ་ཧུ་ལེ ཙ བྷ་ཝེ པ་ཏྠེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘བྱཱ་པཱ་ད་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན བྷ་ཝཱ་ས་ཝོ’’ཏི. པ་རཱ་མཱ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན དི་ཊྛཱ་ས་ཝོཏི སཱི་ལ་བྦ་ཏ་པ་རཱ་མཱ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན སི་དྡྷེ་ན ཏཾ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ ཝཱ དི་ཊྛི་ཡོ ག་ནྠེ་ནྟ་སྶ དི་ཊྛཱ་ས་ཝོ སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོཏི ‘‘ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནྟ་སྶ ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཏོ ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ས་བྦེ་སཾ ཝཱ ཨ་ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པུ་བྦ་ངྒ་མ་ཏྟཱ ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན སི་དྡྷེ་ན ཏ་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི.
ཡ་སྨཱ པ་ན ཨཱ་ས་ཝཱ ཨེ་ཝ པ་རི་བུ་དྡྷཱ ཝ་ཊྚ་སྨིཾ ཨོ་ཧ་ན་ནྟི ཨོ་སཱ་དེ་ནྟཱི་ཏི ‘‘ཨོ་གྷཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་སྶ ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་ཧ་ག་ཏཱཏི ཨ་ནུ་ས་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ག་ཏཱ པ་ཝ་ཏྟཱ, ཨ་ནུ་ས་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ ཝཱ. ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡནྟི ཙི་ཏྟཾ. ཨ་ནུ་པ་ཝི་ཊྛཱཏི ཨོ་གཱ་ལ༹ྷཱ. ཧ་ད་ཡཾ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ནྟཱིཏི ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཧ་ད་ཡཾ ཨཱ་ཧ་ནྟྭཱ ཏི་ཊྛ་ནྟི. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་སཱ་ལི་ནི་ཡཾ (དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༥) ‘‘ཨ་བྦྷ་ནྟ་ར་ཊྛེ་ན ཧ་ད་ཡ’’ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ནྟི ས་ལླཱཏི ཡ་སྨཱ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཾ ཨ་ནུ་པ་ཝི་ཊྛཱ ཧ་ད་ཡཾ ཨཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ནྟི, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ནྟི ‘‘ས་ལླཱ’’ཏི. པཱི་ལཱ༹་ཛ་ན་ནཾ དུ་རུ་དྡྷ་ར་ཎ་ཏཱ ཙ ས་ལླ་ཊྛོ. ‘‘ཨེ་སོ མེ ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ག་ཧ་ཎ་མུ་ཁེ་ན ‘‘ཨེ་སོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི ག་ཧ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི དི་ཊྛིཾ ནི་སྶཱ་ཡ་པི མཱ་ནཾ ཛ་པྤེ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘དི་ཊྛོ་གྷེ་ན མཱ་ན་ས་ལློ’’ཏི.
པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣནྟི ཨ་ཉྙ་སྶ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཨ་ད་ཏྭཱ ས་མ་ནྟ་ཏོ ག་ཧི་ཏཾ. ཙ་ཏཱུ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ས་ཎྛ་ཧ་ཏཱིཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་པ་ཙྩ་ཡ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ དྷ་མྨེ་སུ པ་ཏི་ཊྛ་ཧ་ཏི. ཏཱ་ནི ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏི ‘‘རཱུ་པེ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ངྑཱ་རེ་སཱུ’’ཏི. ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནེ་ནཱཏི ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏ་སྶ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱ ན་ནྡཱི ས་ཧ་ཛཱ་ཏ་ཀོ་ཊི་ཡཱ, ཨི་ཏ་ར་སྶ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཀོ་ཊི་ཡཱ ཨུ་པ་སེ་ཙ་ན་ནྟི ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནཾ, ཏེ་ན ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནེ་ན. ཀེ་ན པ་ན ཏཾ ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ན་ནྟི ཨཱ་ཧ – ‘‘རཱ་ག་ས་ལླེ་ན ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ནཱ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ རཱ་ག་ས་ལླེ་ནཱཏི རཱ་ག་ས་ལླེ་ན ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ན ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ནཱ་ཏི ཨི་ཏྠ་མྦྷཱུ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. རཱུ་པཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏཱིཏི རཱུ་པ་མེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ག་ནྟ་བྦ་ཏོ, ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ པ་ཏི་ཊྛཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ རཱུ་པཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི. ཏི་ཊྛ་ཏི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཋི་ཏི. པ་ཉྩ་ཝོ་ཀཱ་ར་བྷ་ཝ་སྨི་ཉྷི ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཏི་ཊྛ་ཏི. དོ་ས་ས་ལླེ་ནཱཏི ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ན དོ་ས་ས་ལླེ་ན. ཡ་དཱ ཝེ་ད་ནཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་དཱ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཀོ་ཊི་ཡཱ་ཝ ན་ནྡི་ཡཱ ཨུ་པ་སི་ཏྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཝེ་ད་ནཱ་པི དོ་མ་ན་སྶ་ཝེ་ད་ནཱ་ཝ. ཡ་དཱ ཙ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏེ་ན དོ་ས་ས་ལླེ་ན ཝེ་ད་ནཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་དཱ ས་ཧ་ཛཱ་ཏ་ཀོ་ཊི་ཡཱ, ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཀོ་ཊི་ཡཱ ཝཱ ན་ནྡི་ཡཱ ཨུ་པ་སི་ཏྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཝེ་ད་ནཱ པ་ན ཏི་སྶོ་པི ཏི་སྶ་ནྣཾ ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མ་ན་ཡོ དོ་མ་ན་སྶཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟོ. དུ་ཏི་ཡོ ས་བྦ་ཝེ་ད་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་སེ་ནཱ་པི ད་ཊྛ་བྦཾ.
མཱ་ན་ས་ལླེ་ནཱཏི མཱ་ན་ས་ལླེ་ན ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ན, ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཝཱ. མོ་ཧ་ས་ལླེ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཨ་ནཱ་དི་མ་ཏི་སཾ་སཱ་རེ ཨི་ཏྠི་པུ་རི་སཱ རཱུ་པཱ་བྷི་རཱ་མཱ་ཏི རཱ་ག་ས་ལླ་ཝ་སེ་ན པ་ཋ་མཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི ཡོ་ཛི་ཏཱ. ས་བྦཱ་ཡ་པི ཝེ་ད་ནཱ་ཡ དུ་ཀྑ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ས་བྦྷཱ་ཝ་ཏོ དུ་ཀྑཱ་ཡ ཙ དོ་སོ ཨ་ནུ་སེ་ཏཱི་ཏི དོ་ས་ས་ལླ་ཝ་སེ་ན དུ་ཏི་ཡཱ, ས་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ན ‘‘སེ་ཡྻོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི མ་ཉྙ་ནཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི མཱ་ན་ས་ལླ་ཝ་སེ་ན ཏ་ཏི་ཡཱ, ས་ངྑཱ་རེ་སུ ས་མཱུ་ཧ་གྷ་ནཾ དུ་བྦི་ནི་བྦྷོ་ག་ནྟི མོ་ཧ་ས་ལླ་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་ཏྠཱི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི ཡོ་ཛི་ཏཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཱ.
ཨུ་པ་ཏྠ་དྡྷནྟི ཨོ་ལུ་བྦྷཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏཱི་ཧི ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷི་ཏཾ. ཏ་ཉྩ ཀ་མྨནྟི ཡཾ ‘‘ཙེ་ཏ་ནཱ ཙེ་ཏ་སི་ཀ’’ནྟི པུ་བྦེ (ནེ་ཏྟི. ༨༢) ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་མེ ཙ ཀི་ལེ་སཱཏི ཨི་མེ ཙ ད་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ཀི་ལེ་སཱ. སེ་སཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.
༨༥. ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ཧཱ་རཱ་ད་ཡོ ན་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑེ དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏུཾ ‘‘ཨི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ དི་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ, ཏཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ. པུ་ན ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ཧཱ་རཱ་དཱི་སུ་ཡེ་ཝ ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ, ཏཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ད་ས་ནྣཾ སུ་ཏྟཱ་ནནྟི ཨེ་ཀ་དེ་སེ་སུ ས་མུ་དཱ་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ས་མུ་དཱ་ཡེ་སུ ཧི པ་ཝ་ཏྟཱ ས་མ་ཉྙཱ ཨ་ཝ་ཡ་ཝེ་སུ་པི དི་སྶ་ཏི, ‘‘ཡ་ཐཱ པ་ཊོ ད་ཌྜྷོ, ས་མུ་དྡོ དི་ཊྛོ’’ཏི ཙ. ཨེ་ཀོ ཨ་ཏྠོཏི ཨེ་ཀ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ནི་པྥཱ་ད་ན་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ. བྱ་ཉྫ་ན་མེ་ཝ ནཱ་ནནྟི ཨེ་ཏྠ བྱ་ཉྫ་ན་གྒ་ཧ་ཎེ་ན བྱ་ཉྫ་ན་ཏྠོ་པི ག་ཧི་ཏོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ད་ས་ཧི་པི སུ་ཏྟ་པ་དེ་ཧི ས་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ཏ་ཎྷཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཏ་ཎྷཱ ཙ རཱ་ག་ཙ་རི་ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཁི་པྤཾ དཱུ་སེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨི་མེ རཱ་ག་ཙ་རི་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ’’ཏི. ཡ་ཐཱ ཙ པ་ཋ་མ་དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ རཱ་ག་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ, ཨེ་ཝཾ དུ་ཏི་ཡ་དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ དོ་ས་ཙ་རི་ཏ་སྶ. ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠ་དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏ་སྶ མ་ནྡ་སྶ ཏི་ཀྑ་སྶ ཙ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཏེ་སཾ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཨཱ་ཧཱ་ར་ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ད་ཡོ ཡ་དི་པི ས་བྦེ་ཧི ཏཱི་ཧི ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ཧི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ ཙ. ཡ་སྶ པ་ན དུ་ཀྑཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ པུ་རི་མེ ཨཱ་ཧཱ་ར་དྭ་ཡེ དུ་ཀྑཱ་ཀཱ་རེ་ན བ་ཧུ་ལཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན ཡོ ཙ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཡོ ཙ ཕ་སྶོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཨི་མེ ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏེ་ན ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ན པ་རི་ཉྙཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ས ན་ཡོ སེ་སེ་སུ. ཨེ་ཝ་ཉྩེ་ཏཾ, ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ. ན ཧི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཱ་ནཾ ཝི་ཡ པ་ཧཱ་ཏ་བྦེ་སུ ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁཱ་ནཾ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻ་པ་ཧཱ་ཏ་བྦེ་སུ ཀོ་ཙི ནི་ཡ་མོ ས་མྦྷ་ཝ་ཏི. ཨི་ཏི ས་བྦེ ལོ་ཀ་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རི་ནོ དྷ་མྨཱ ནི་ཡྻ་ནྟི, ཏེ ལོ་ཀཱ ཏཱི་ཧི ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ཧཱིཏི ནི་ག་མ་ནཾ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཨི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཱ ས་བྦེ ཨཱ་ཧཱ་རཱ་ད་ཡོ ལོ་ཀ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཝ་ཊྚཱ་ནུ་སཱ་རི་ནོ དྷ་མྨཱ ཏེ ལོ་ཀ་བྷཱུ་ཏཱ ཝ་ཊྚ་ཏོ ནི་ཡྻ་ནྟི ཨ་ནི་ཙྩཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་དཱི་ཧི ཏཱི་ཧི ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ཧཱི་ཏི.
༨༦. ཨེ་ཝཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑེ དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨེ ནི་དྡི་སི་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑེ དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨེ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ དི་བྦ་བྲ་ཧྨ་ཨ་རི་ཡ་ཨཱ་ནེ་ཉྫ་ཝི་ཧཱ་རོ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝི་ཧཱ་རཱ. མཱ་ན་པྤ་ཧཱ་ན་ཨཱ་ལ་ཡ་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏ་ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཧཱ་ན་བྷ་ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཨ་བྦྷུ་ཏཱ དྷ་མྨཱ. ས་ཙྩཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་ནི. ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ད་ཡོ ཙ་ཏ་སྶོ ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ. ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ ཏ་པ་ས་ངྑཱ་ཏོ པུ་ཉྙ་དྷ་མྨོ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ས་བྦཱུ་པ་དྷི་པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ནི་བྦཱ་ན་ཉྩཱ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡཱ དྷ་མྨཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ཏི.
པ་ཋ་མཱ པ་ཊི་པ་དཱཏི་ཨཱ་དི པ་ཊི་པ་དཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷེ་ད་ས་ནྡ་སྶ་ནཾ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ཀ་སྨཱ ཝི་སུཾ ག་ཧ་ཎཾ ཀ་ཏ་ནྟི? ད་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀ་སྶ ཀི་ལེ་ས་པུ་ཉྫ་སྶ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ པ་ཊི་པ་དཱ་དི་ད་ས་ཀ་ནི་དྡེ་སོ. ཏ་ཐཱ ཧི ཝ་ཀྑ་ཏི – ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑོ ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དི (ནེ་ཏྟི. ༨༧). ཀི་ཉྩཱ་པི ཙ་ཏཱུ་སུ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ‘‘ཨི་དཾ ནཱ་མ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི ནི་ཡ་མོ ན་ཏྠི, ཏ་ཐཱ་པི པ་ཋ་མཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ས་མྦྷ་ཝ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘པ་ཋ་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི. ཡ་སྨཱ པ་ན ཨཱ་ཧཱ་ར་ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ནཱ་ན་ཏྟཾ ན་ཏྠི. ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི་ཡེ་ཝ ཧི ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ནི དུ་ཀྑཱ་པ་ཊི་པ་དཱ་ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་དི་ནཱ་མ་ཀཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཡ་ཐཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑེ ‘‘པ་ཋ་མེ ཨཱ་ཧཱ་རེ པ་ཋ་མོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་དེ་ན ཝུ་ཏྟཾ, ཨེ་ཝཾ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་དཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ‘‘པ་ཋ་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. སེ་སེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨ་ནྡྷ་སྶ པ་བྦ་ཏཱ་རོ་ཧ་ནཾ ཝི་ཡ ཀ་དཱ་ཙི་དེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀཾ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, ཨ་ཙྪ་རཱ་ཡོ་གྒཾ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་ནྟི པོ་རཱ་ཎཱ. ཨ་བྷཱུ་ཏ་པུ་བྦཾ བྷཱུ་ཏ་ནྟི ཨ་བྦྷུ་ཏཾ. ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ ཝི་མྷ་ཡཱ་ཝ་ཧ་སྶ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ན ཧི མཱ་ན་པྤ་ཧཱ་ནཱ་དི་ཏོ ཨ་ཉྙཾ དུ་ར་བྷི་ས་མྦྷ་ཝ་ཏ་རཾ ཝི་མྷ་ནཱི་ཡ་ཉྩ ཨུ་པ་ལ་བྦྷ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་ཏི་ཊྛ་ཏི ཨེ་ཏེ་ན, ཨེ་ཏྠ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཝཱ ཏ་ནྟི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ. ས་ཙྩ་ཉྩ ཏཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩ, ས་ཙྩ་སྶ ཝཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ, ས་ཙྩཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཝཱ ས་ཙྩཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ. སེ་སེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ. སུ་ཁཾ བྷ་ཛ་ཏཱི་ཏི སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡོ, སུ་ཁ་བྷཱ་ག་སྶ ཝཱ སུ་ཁ་ཀོ་ཊྛཱ་ས་སྶ ཧི་ཏོ་ཏི སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡོ. ཨེ་ཀ་སྶ་པི ས་ཏྟ་སྶ ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ཨེ་ཀ་དེ་སེ ཨ་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་ཏོ ན་ཏྠི ཨེ་ཏི་སྶཱ པ་མཱ་ཎ་ནྟི ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ.
པ་ཋ་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱིཏི པ་ཋ་མཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ བྷཱ་ཝ་ནཱ་བ་ཧུ་ལཱི་ཀཱ་རོ པ་ཋ་མ་སྶ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་སྶ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སེ་ས་པ་དེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཡ་ཐཱ ཧི ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ བྷཱ་ཝི་ཏེ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ད་ཡོ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་དྷ་མྨཱ ས་བྦེ་པི བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཨེ་ཝ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ་ས་མྤ་ད་མི་དཾ ད་ཊྛ་བྦཾ.
ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀཱ་མ་རཱ་ག་སྶ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ‘‘པ་ཋ་མོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཀཱ་མ་པ་ཊི་པ་ཀྑཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཐཱ པཱི་ཏི་པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ དུ་ཏི་ཡཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ས་པྤཱི་ཏི་ཀ་སྶ དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་བྷི་པྤ་མོ་ད་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ཏ་ཏི་ཡཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་ཀྐཾ་ས་ག་ཏ་སུ་ཁ་སྶ ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ ཨ་ནི་ཙྩ་ཝི་རཱ་གཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ ས་ངྑཱ་རེ་སུ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷི་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶ པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི.
ཡ་སྨཱ པ་ན རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ, དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དི་དཱུ་རཱི་བྷཱ་ཝེ་ན བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ, ཏ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ པཱི་ཏི་ཝི་རཱ་གེ་ན སུ་ཁེ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་རི་ཡ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ, ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟཾ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ཝི་སེ་ས་ཏོ པ་ཙྩ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ བྷཱ་ཝི་ཏཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཾ པ་ཋ་མཾ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་ཏི ཡོ ཡ་སྶ ཝི་སེ་ས་པ་ཙྩ་ཡོ, སོ ཏཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.
༨༧. ཨི་དཱ་ནི པ་ཊི་པ་དཱ་ད་ཡོ ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑེ དི་སཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ཏུཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཨི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ དི་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ. པུ་ན ‘‘པ་ཋ་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དི པ་ཊི་པ་དཱ་ཙ་ཏུ་ཀྐཱ་དཱི་སུ ཡེ་ན ཡ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཝོ་དཱ་ནཾ, ཏཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ. ཡ་དི་པི ཏཱི་སུ ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་སུ ‘‘ཨི་དཾ ནཱ་མ ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁཾ ཨི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི ནི་ཡ་མོ ན་ཏྠི. ཡེ་སཾ པ་ན པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ པུ་རི་མཱ་ཧི དྭཱི་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཧི ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏེ་ན ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ན ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཱ་དྷི་ག་མོ. ཏ་ཐཱ ཡ་སྶ ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ སུ་ཉྙ་ཏ་ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ན, ཡ་སྶ ཙ ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨ་ནི་མི་ཏྟ་ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁེ་ན ཨ་རི་ཡ་མ་གྒཱ་དྷི་ག་མོ, ཏེ་སཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་ཡཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁ་སཾ་ས་ནྡ་ནཱ. ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཝི་མོ་ཀྑ་མུ་ཁ་སཾ་ས་ནྡ་ནཱ་ཡ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཏེ་སཾ ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏནྟི ཏེ་སཾ ཨ་ས་ནྟཱ་ས་ན་ཛ་ཝ་པ་ར་ཀྐ་མཱ་དི་ཝི་སེ་ས་ཡོ་གེ་ན སཱི་ཧཱ་ནཾ བུ་དྡྷཱ་ནཾ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ནཾ བུ་དྡྷ་སཱ་ཝ་ཀཱ་ན་ཉྩ ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ཎཾ. ཡ་དི་དཾ ཨཱ་ཧཱ་རཱ་དི་ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠུ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ན་མུ་ཁེ་ན ས་པ་ར་ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཊི་པ་དཱ་དི་ས་མྤཱ་ད་ནཱ. ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ཧཱ་རཱ་དཱི་ནཾ པ་ཊི་པ་དཱ་དཱི་ཧི ཡེ་ན ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ནཾ, ཏཾ ནེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑོ ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་ཝོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་བྷཱ་ཝོ པ་ཧཱ་ཡ་ཀ་བྷཱ་ཝོ ཙ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏཱི་ན་ཉྩེ་ཏྠ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་བྷཱ་ཝོ ཏ་པྤ་ཊི་བ་ནྡྷ་ཚ་ནྡ་རཱ་ག་ཝ་སེ་ན ད་ཊྛ་བྦོ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཏ་སྶཱ་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ – ཏེ་སཾ ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ ཡ་དེ་ཏཾ ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏཾ ནཱ་མ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ་ནཾ བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡ་དྷ་མྨཱ་ནཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ, ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦཱ་ནཾ ཕ་ལ་ནི་བྦཱ་ནཱ་ནཾ ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ ཙ. ཏ་ཐཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ་སྶ ད་ས་ཝ་ཏྠུ་ཀ་སྶ ཀི་ལེ་ས་པུ་ཉྫ་སྶ ཏ་ད་ངྒཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཧཱ་ནཾ བྱ་ནྟཱི་ཀི་རི་ཡཱ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་ན་ནྟི. ཨི་དཱ་ནི ཏཾ ས་ངྑེ་པེ་ན ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏཾ ཝི་པ་རི་ཡཱ་སཱ་ན་དྷི་ཊྛཱ་ན’’ནྟི ཨཱ་ཧ.
ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནནྟི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟ་ནཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ ཙ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་སཱ་ན་དྷི་ཊྛཱ་ནནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ ཨ་པ་ཝ་ཏྟ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ནཾ. ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ས་དྡྷ་མྨ་གོ་ཙ་རོཏི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཙེ་ཏྠ ས་དྡྷ་མྨ་སྶ གོ་ཙ་ར་བྷཱུ་ཏཱ་ནི པ་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏཱུ་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ་ནི ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཱ་དཱི་ནཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་སཱ ཀི་ལེ་ས་གོ་ཙ་རོཏི ཝི་པ་ལླཱ་སཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏཱུ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མཱིཏི ཡཱ་ཡཾ ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑེ ད་ས་ནྣཾ ཙ་ཏུ་ཀྐཱ་ནཾ, ‘‘ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑེ་པི ད་ས་ནྣཾ ཙ་ཏུ་ཀྐཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་ཝོ་དཱ་ན་ཝི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་མུ་ཁེ་ན ནི་དྡྷཱ་ར་ཎཱ, ཨ་ཡཾ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མི ནཱ་མ.
༨༨. ཨི་དཱ་ནི ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་ཨཱ་དི་པུ་གྒ་ལ་ཏྟ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཏི་པུ་ཀྑ་ལ་ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མིཾ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཡ་སྨཱ པ་ན ན་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་ནུ་པྤ་ཝེ་ས་སྶ ཨི་ཙྪི་ཏ་ཏྟཱ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་ན་ཡ་ཏོ ཏི་པུ་ཀྑ་ལ་ན་ཡོ ནི་གྒ་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྨཱ པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལེ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མིཾ ནི་དྡི་སི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་ཨཱ་དི་པུ་གྒ་ལ་ཏྟ་ཡེ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏུཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཡེ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཨི་མེ དྭེ པུ་གྒ་ལཱཏི ཨི་མེ པུ་རི་མཱ་ནཾ དྭི་ནྣཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན དྭེ པུ་གྒ་ལཱ. ཨེ་ས ན་ཡོ ཨི་ཏ་ར་ཏྠཱ་པི. པུ་ན ‘‘ཏ་ཏྠ ཡེ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པུ་གྒ་ལ་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཏོ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་ཨཱ་དི་པུ་གྒ་ལ་ཏྟ་ཡཾ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཡོ སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་ཡཱཏི དུ་ཀྑཱ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ, སུ་ཁཱ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ཙ ནི་ཡྻཱ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་ཐཾ པ་ན པ་ཊི་པ་དཱ་དྭ་ཡཾ ཨེ་ཀ་སྶ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི? ན་ཡི་ད་མེ་ཝཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨེ་ཀ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨེ་ཀ་སྨིཾ དྭེ པ་ཊི་པ་དཱ ས་མྦྷ་ཝ་ནྟཱི་ཏི. ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ་སུ པ་ན དྭཱི་སུ པ་ཊི་པ་དཱ་སུ ཡོ ཡཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་ཙི ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ་ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཡ་སྨཱ པ་ན ཨ་ཊྛ་སཱ་ལི་ནི་ཡཾ (དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༣༥༠) པ་ཊི་པ་དཱ ཙ་ལ་ཏི ན ཙ་ལ་ཏཱི་ཏི ཝི་ཙཱ་ར་ཎཱ་ཡཾ ‘‘ཙ་ལ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀ་སྶ་པི པུ་གྒ་ལ་སྶ ཛྷཱ་ན་ནྟ་ར་མ་གྒ་ནྟ་རེ་སུ པ་ཊི་པ་དཱ་བྷེ་དོ ཨི་ཙྪི་ཏོ་ཝཱ་ཏི.
‘‘ཏ་ཏྠ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ དེ་ས་ནཱ་ཝི་བྷཱ་གེ་ཧི་པི ཏ་མེ་ཝ པུ་གྒ་ལ་ཝི་བྷཱ་གཾ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏི. ཏཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ. ཏ་ཏྠ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟནྟི ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑ་ཉྩཱ་ཏི ཙ-ས་དྡོ ལུ་ཏྟ་ནི་དྡི་ཊྛོ. ཏེ་ན ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑ་ཉྩ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑ་ཉྩ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙུ་སྶ པ་ཉྙ་པེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་དྷི་སཱི་ལནྟི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཾ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཾ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑ་ཉྩཱ་ཏི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
ཙ་ཏྟཱ་རི ཧུ་ཏྭཱ ཏཱི་ཎི བྷ་ཝ་ནྟཱིཏི ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ, ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལཱ ཧུ་ཏྭཱ ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ཡཾ སཾ་ཀི་ལེ་སོཏི ཨ་ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཱ་དི་དྭཱ་ད་ས་ཏྟི་ཀ་ས་ངྒ་ཧོ སཾ་ཀི་ལི་སྶ་ཏི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི སཾ་ཀི་ལེ་སོ་ཏི ཀ་ཏྭཱ. ཨི་དཾ ཝོ་དཱ་ནནྟི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཏཱི་ཎི ཧུ་ཏྭཱ དྭེ བྷ་ཝ་ནྟཱིཏི ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་ན་ཡ་སྶ དི་སཱ་བྷཱུ་ཏ་དྷ་མྨ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི, ཏཾ ས་བྦཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.
ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ཏྠ ན་ཡཱ་ནཾ ཨུ་དྡེ་སཱ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ནི་དྡེ་སོ ན ཀ་ཏོ་ཏི? ན་ཡཱ་ནཾ ན་ཡེ་ཧི ས་མྦྷ་ཝ་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ. པ་ཋ་མ་ན་ཡ་ཏོ ཧི པུ་གྒ་ལཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡ་སྶ, ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡ་ཏོ ཙ དུ་ཏི་ཡ་ན་ཡ་སྶ ས་མྦྷ་ཝོ་ཏི ཨི་མ་སྶ ཝི་སེ་ས་སྶ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ པ་ཋ་མ་ན་ཡཱ་ན་ནྟ་རཾ ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡོ, ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡཱ་ན་ནྟ་ར་ཉྩ དུ་ཏི་ཡ་ན་ཡོ ནི་དྡི་ཊྛོ. དྷ་མྨཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ན ཏ་ཏི་ཡ་ན་ཡ་ཏོ དུ་ཏི་ཡ་ན་ཡོ, དུ་ཏི་ཡ་ན་ཡ་ཏོ པ་ཋ་མ་ན་ཡོ་པི ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཨི་མ་སྶ ཝི་སེ་ས་སྶ ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཨ་ནྟེ ‘‘ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ཋ་མ་ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མི ད་སྶི་ཏཱ. ཏེ་ནེ་ཝ ཧི ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རི ཧུ་ཏྭཱ ཏཱི་ཎི བྷ་ཝ་ནྟི, ཏཱི་ཎི ཧུ་ཏྭཱ དྭེ བྷ་ཝ་ནྟཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ‘‘དྭེ ཧུ་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི བྷ་ཝ་ནྟི, དྭེ ཧུ་ཏྭཱ ཏཱི་ཎི བྷ་ཝ་ནྟི, ཏཱི་ཎི ཧུ་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི བྷ་ཝ་ནྟཱི’’ཏི ཨ་ཡ་མྤི ན་ཡོ ཝ་ཏྟ་བྦོ སི་ཡཱ་ཏི? ས་ཙྩ་མེ་ཏཾ, ཨ་ཡཾ པ་ན ན་ཡོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ད་སྶི་ཏོ ཨེ་ཝཱ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ན ཝུ་ཏྟོ. ཡ་སྨཱ ཏི་ཎྞཾ ཨ་ཏྠ་ན་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཝེ་སོ ཨི་ཙྪི་ཏོ, ས་ཏི ཙ ཨ་ནུ་པྤ་ཝེ་སེ ཏ་ཏོ ཝི་ནི་གྒ་མོ་པི ས་མྦྷ་ཝ་ཏི ཨེ་ཝཱ་ཏི. ཨ་ཡ་ཉྩ ཨ་ཏྠོ པེ་ཊ་ཀོ་པ་དེ་སེ་ན ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦོ.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཝི་བྷཱ་ཝ་ནཱ – ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལཱ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ དུ་ཝི་དྷོ མུ་དི་ནྡྲི་ཡོ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡོ ཙ. ཏ་ཐཱ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ མུ་དི་ནྡྲི་ཡོ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡོ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ པ་ན མུ་དི་ནྡྲི་ཡོ སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡོ སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་སུ པ་ཊི་པ་དཱ་སུ ཡ་ཐཱ་ར་ཧཾ ཋི་ཏེ་ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏ་དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏེ་ཧི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ ཏ་པྤ་ཊི་བ་ནྡྷ་ཚ་ནྡ་རཱ་ག་པྤ་ཧཱ་ནེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ བྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ ད་ཊྛ་བྦཱ་ཏི ས་བྦོ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ན་ཡོ ཨ་ནུ་ག་ནྟ་བྦོ.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ པཱ་ལི༹ – ཏ་ཏྠ ཡེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ, ཏེ ཀཱ་མེ་སུ དོ་ས་དི་ཊྛཱི, ན ཙ ཡེ ཀཱ་མེ་སུ ཨ་ནུ་ས་ཡཱ ས་མཱུ་ཧ་ཏཱ, ཏེ ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཏེ་སཾ ས་ཏྠཱ ཝཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཝཱ ག་རུ་ཊྛཱ་ནི་ཡོ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི ‘‘ཀཱ་མེ་ཧི ན་ཏྠི ཨ་ཏྠོ’’ཏི, ཏེ ཙ པུ་བྦེ་ཡེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཨ་ན་ཏྠི་ཀཱ, ཨི་ཏི ཀཱ་མེ ཨ་པྤ་ཀ་སི་རེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི, ཏེ ཙེ་ཏ་སི་ཀེ་ན དུ་ཀྑེ་ན ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི. ཡེ པ་ན ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ, ཏེ ཀཱ་མེ་སུ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སི་ཏཱ, ཏེ་སཾ ས་ཏྠཱ ཝཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཝཱ བྷི་ཀྑུ ‘‘ཀཱ་མེ་ཧི ན་ཏྠི ཨ་ཏྠོ’’ཏི, ཏེ པི་ཡ་རཱུ་པཾ དུ་ཀྑེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ’’ཏི. ཨི་ཏི ཨི་མེ ས་བྦེ ས་ཏྟཱ དྭཱི་སུ པ་ཊི་པ་དཱ་སུ ས་མོ་ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪ་ནྟི དུ་ཀྑཱ་ཡ་ཉྩ སུ་ཁཱ་ཡ་ཉྩ.
ཏ་ཏྠ ཡེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ, ཏེ དྭི་དྷཱ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ ཙ མུ་དི་ནྡྲི་ཡཱ ཙ. ཏ་ཏྠ ཡེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ, ཏེ སུ་ཁེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི, ཁི་པྤ་ཉྩ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཡེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ མུ་དི་ནྡྲི་ཡཱ པ་ཋ་མཾ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷ་ཏ་རཾ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི, ཏེ སུ་ཁེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི, ད་ནྡྷ་ཉྩ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ དུ་ཝི་དྷཱ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ ཙ མུ་དི་ནྡྲི་ཡཱ ཙ. ཏ་ཏྠ ཡེ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཱ, ཏེ དུ་ཀྑེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི, ཁི་པྤ་ཉྩ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཡེ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ ས་ཏྟཱ མུ་དི་ནྡྲི་ཡཱ པ་ཋ་མཾ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷ་ཏ་རཾ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི, ཏེ དུ་ཀྑེ་ན པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫ་ནྟི, ད་ནྡྷ་ཉྩ ཨ་བྷི་ས་མེ་ནྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ’’ཏི. ཨི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡོ ཨ་པ་ཉྩ་མཱ ཨ་ཚ་ཊྛཱ. ཡེ ཧི ཀེ་ཙི ནི་བྦུ་ཏཱ ནི་བྦཱ་ཡ་ནྟི ནི་བྦཱ་ཡི་སྶ་ནྟི ཝཱ ཨི་མཱ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཧི ཨ་ན་ཉྙཱ་ཧི, ཨ་ཡཾ པ་ཊི་པ་དཱ ཙ་ཏུ་ཀྐ་མ་གྒེ་ན ཀི་ལེ་སེ ནི་དྡི་ས་ཏི. ཡཱ ཙ་ཏུ་ཀྐ་མ་གྒེ་ན ཨ་རི་ཡ་དྷ་མྨེ་སུ ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦཱ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏོ ནཱ་མ ན་ཡོ.
ཏ་ཏྲི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཡོ་གཱ ག་ནྠཱ ཨཱ་ས་ཝཱ ཨོ་གྷཱ ས་ལླཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡོ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཱ་ནཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨི་མཱ་ནི ས་བྦཱ་ནི ད་ས པ་དཱ་ནི. ཨ་ཡཾ སུ་ཏྟ་སྶ སཾ་ས་ནྡ་ནཱ.
ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ, ཏ་ཏྠ ཡོ ཙ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཡོ ཙ ཕ་སྶོ ཨཱ་ཧཱ་རོ, ཨི་མེ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏྠ ཡོ ཙ མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ་ཧཱ་རོ, ཡོ ཙ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཧཱ་རོ, ཨི་མེ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ.
ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མོ ཨཱ་ཧཱ་རོ པ་ཋ་མོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ, དུ་ཏི་ཡོ ཨཱ་ཧཱ་རོ དུ་ཏི་ཡོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ, ཏ་ཏི་ཡོ ཨཱ་ཧཱ་རོ ཏ་ཏི་ཡོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ, ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཨཱ་ཧཱ་རོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ, ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ ཨ་པ་ཉྩ་མཱ ཨ་ཚ་ཊྛཱ. ཨི་ད་ཉྩ པ་མཱ་ཎཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རཱ.
ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ ཀཱ་མེ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨི་དཾ ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནཾ. དུ་ཏི་ཡེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ བྷ་ཝཾ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨི་དཾ སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ཏ་ཏི་ཡེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ ཝི་པ་རཱི་ཏ་དི་ཊྛིཾ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨི་དཾ དི་ཊྛུ་པཱ་དཱ་ནཾ. ཙ་ཏུ་ཏྠེ ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཋི་ཏོ ཁ་ནྡྷེ ཨ་ཏྟ་ཏོ ཨུ་པཱ་དི་ཡ་ཏི, ཨི་དཾ ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནཾ.
ཏ་ཏྠ ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནེ ཋི་ཏོ ཀཱ་མེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ག་ནྠ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ. སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ནེ ཋི་ཏོ བྱཱ་པཱ་དཾ ག་ནྠ་ཏི, ཨ་ཡཾ བྱཱ་པཱ་ད་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ. དི་ཊྛུ་པཱ་དཱ་ནེ ཋི་ཏོ པ་རཱ་མཱ་སཾ ག་ནྠ་ཏི, ཨ་ཡཾ པ་རཱ་མཱ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ. ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནེ ཋི་ཏོ པ་པ་ཉྩེ་ནྟོ ག་ནྠ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ.
ཏ་སྶ ག་ནྠ་ག་ནྠི་ཏཱ ཀི་ལེ་སཱ ཨཱ་ས་ཝ་ནྟི. ཀིཾ པ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨཱ་ས་ཝ་ནྟཱི་ཏི? ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱ. ཡེ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱ, ཏེ ཨ་ནུ་ས་ཡཱ. ཏ་ཏྠ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན ཀཱ་མཱ་ས་ཝོ, བྱཱ་པཱ་ད་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན བྷ་ཝཱ་ས་ཝོ, པ་རཱ་མཱ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན དི་ཊྛཱ་ས་ཝོ, ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ.
ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝེ་པུ་ལླཾ ག་ཏཱ ཨོ་གྷཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ནྟི ‘‘ཨོ་གྷཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཀཱ་མཱ་ས་ཝོ ཀཱ་མོ་གྷོ, བྷ་ཝཱ་ས་ཝོ བྷ་ཝོ་གྷོ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ ཨ་ཝི་ཛྫོ་གྷོ, དི་ཊྛཱ་ས་ཝོ དི་ཊྛོ་གྷོ.
ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨོ་གྷཱ ཨཱ་ས་ཡ་མ་ནུ་པ་ཝི་ཊྛཱ ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི ས་ལླཱ་ཏི ཧ་ད་ཡ་མཱ་ཧ་ཙྩ ཏི་ཊྛ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀཱ་མོ་གྷོ རཱ་ག་ས་ལླཾ, བྷ་ཝོ་གྷོ དོ་ས་ས་ལླཾ, ཨ་ཝི་ཛྫོ་གྷོ མོ་ཧ་ས་ལླཾ, དི་ཊྛོ་གྷོ དི་ཊྛི་ས་ལླཾ.
ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ས་ལླེ་ཧི པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཙ་ཏཱུ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཏི་ཊྛ་ཏི རཱུ་པེ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ངྑཱ་རེ་སུ. ཨི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡོ. ཏ་ཏྠ རཱ་ག་ས་ལླེ་ན ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནཾ རཱུ་པཱུ་པ་གཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཏི་ཊྛ་ཏི. དོ་ས་ས་ལླེ་ན ཝེ་ད་ནཱུ་པ་གཾ. མོ་ཧ་ས་ལླེ་ན ས་ཉྙཱུ་པ་གཾ. དི་ཊྛི་ས་ལླེ་ན ན་ནྡཱུ་པ་སེ་ཙ་ནཾ ས་ངྑཱ་རཱུ་པ་གཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཏི་ཊྛ་ཏི.
ཙ་ཏཱུ་ཧི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏཱི་ཧི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཨ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ནྟི ཚ་ནྡཱ དོ་སཱ བྷ་ཡཱ མོ་ཧཱ. རཱ་གེ་ན ཚ་ནྡཱ ཨ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, དོ་སེ་ན དོ་སཱ ཨ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, མོ་ཧེ་ན མོ་ཧཱ ཨ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, དི་ཊྛི་ཡཱ བྷ་ཡཱ ཨ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཨི་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ ཀ་མྨཱ་ནི ཨི་མེ ཙ ཀི་ལེ་སཱ ཨ་ཡཾ སཾ་སཱ་ར་ཧེ་ཏུ.
ཏ་ཏྠི་མཱ ཙ་ཏ་སྶོ དི་སཱ ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རོ ཨཱ་ཧཱ་རོ ‘‘ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཀཱ་མུ་པཱ་དཱ་ནཾ ཀཱ་མ་ཡོ་གོ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝོ ཀཱ་མོ་གྷོ རཱ་ག་ས་ལླཾ རཱུ་པཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི ཚ་ནྡཱ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཾ, ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མཱ དི་སཱ.
ཕ་སྶོ ཨཱ་ཧཱ་རོ ‘‘དུ་ཀྑེ སུ་ཁ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོ སཱི་ལ་བྦ་ཏུ་པཱ་དཱ་ནཾ བྷ་ཝ་ཡོ་གོ བྱཱ་པཱ་ད་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ བྷ་ཝཱ་ས་ཝོ བྷ་ཝོ་གྷོ དོ་ས་ས་ལླཾ ཝེ་ད་ནཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི དོ་སཱ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཾ, ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ.
མ་ནོ་ས་ཉྩེ་ཏ་ནཱ་ཧཱ་རོ ‘‘ཨ་ན་ཏྟ་ནི ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཝི་པ་ལླཱ་སོ དི་ཊྛུ་པཱ་དཱ་ནཾ དི་ཊྛི་ཡོ་གོ པ་རཱ་མཱ་ས་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ དི་ཊྛཱ་ས་ཝོ དི་ཊྛོ་གྷོ དི་ཊྛི་ས་ལླཾ ས་ཉྙཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི བྷ་ཡཱ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཾ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ.
ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཧཱ་རོ ‘‘ཨ་ནི་ཙྩེ ནི་ཙྩ’’ནྟི ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཨ་ཏྟ་ཝཱ་དུ་པཱ་དཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡོ་གོ ཨི་དཾ་ས་ཙྩཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ་ཀཱ་ཡ་ག་ནྠོ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝོ ཨ་ཝི་ཛྫོ་གྷོ མོ་ཧ་ས་ལླཾ ས་ངྑཱ་རཱུ་པ་གཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི མོ་ཧཱ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཾ, ཨ་ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཱི དི་སཱ. ཨི་ཏི ཨི་མེ་སཾ ད་ས་ནྣཾ སུ་ཏྟཱ་ནཾ པ་ཋ་མེ་ན པ་དེ་ན པ་ཋ་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ལོ་ཀ་ནཾ, དུ་ཏི་ཡེ་ན པ་དེ་ན དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ, ཏ་ཏི་ཡེ་ན པ་དེ་ན ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ, ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན པ་དེ་ན ཙ་ཏུ་ཏྠི་ཡཱ དི་སཱ་ཡ ཨཱ་ལོ་ཀ་ནཾ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི དི་སཱ ཨཱ་ལོ་ཀ་ནཱ. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦེ ཀི་ལེ་སཱ ཙ་ཏཱུ་སུ པ་དེ་སུ པ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཡཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑོ.
ཙ་ཏ་སྶོ པ་ཊི་པ་དཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཛྷཱ་ནཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝི་ཧཱ་རཱ དི་བྦོ བྲ་ཧྨཱ ཨ་རི་ཡོ ཨཱ་ནེ་ཉྫོ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཨ་བྦྷུ་ཏཱ དྷ་མྨཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་མཱ་དྷ་ཡོ ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷི ཝཱི་རི་ཡ་ས་མཱ་དྷི ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི ཝཱི་མཾ་སཱ་ས་མཱ་དྷི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡཱ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ ཏ་པ་སཱ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རཱ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ ས་བྦ་ནི་སྶ་གྒཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ནི.
ཏ་ཏྠ དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ བྷཱ་ཝི་ཡ་མཱ་ནཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་རི་ཡ་མཱ་ནཱ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་ཋ་མཾ ཝི་ཧཱ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མོ ཝི་ཧཱ་རོ པ་རི་པུ་ཎྞོ པ་ཋ་མཾ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མཾ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་ཋ་མཾ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཨ་བྦྷུ་ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མོ ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ དྷ་མྨོ པ་རི་པུ་ཎྞོ པ་ཋ་མཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་ཋ་མཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷི པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ པ་རི་པུ་ཎྞོ པ་ཋ་མཾ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཡཱ་ཝ ས་བྦ་ནི་སྶ་གྒཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.
ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མཱ ཙ པ་ཊི་པ་དཱ པ་ཋ་མ་ཉྩ ཛྷཱ་ནཾ པ་ཋ་མ་ཉྩ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ དི་བྦོ ཙ ཝི་ཧཱ་རོ པ་ཋ་མ་ཉྩ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ པ་ཋ་མོ ཙ ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ དྷ་མྨོ ས་ཙྩཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ཚ་ནྡ་ས་མཱ་དྷི ཙ ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ ཙ མེ་ཏྟཱ ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མཱ དི་སཱ.
དུ་ཏི་ཡཱ ཙ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ དུ་ཏི་ཡ་ཉྩ ཛྷཱ་ནཾ དུ་ཏི་ཡ་ཉྩ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ བྲ་ཧྨཱ ཙ ཝི་ཧཱ་རོ དུ་ཏི་ཡ་ཉྩ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ དུ་ཏི་ཡོ ཙ ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ དྷ་མྨོ ཙཱ་གཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷི ཙ ཏ་པོ ཙ ཀ་རུ་ཎཱ ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ.
ཏ་ཏི་ཡཱ ཙ པ་ཊི་པ་དཱ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ ཏ་ཏི་ཡ་ཉྩ ཛྷཱ་ནཾ ཏ་ཏི་ཡ་ཉྩ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་རི་ཡོ ཙ ཝི་ཧཱ་རོ ཏ་ཏི་ཡ་ཉྩ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ ཏ་ཏི་ཡོ ཙ ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ དྷ་མྨོ ས་ཙྩཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ཝཱི་རི་ཡ་ས་མཱ་དྷི ཙ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཙ མུ་དི་ཏཱ ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ.
ཙ་ཏུ་ཏྠཱི ཙ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཉྩ ཛྷཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཉྩ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་ནེ་ཉྫོ ཙ ཝི་ཧཱ་རོ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཉྩ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཙ ཨ་ཙྪ་རི་ཡོ ཨ་བྦྷུ་ཏོ དྷ་མྨོ ཨུ་པ་ས་མཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ཝཱི་མཾ་སཱ་ས་མཱ་དྷི ཙ ས་བྦ་ནི་སྶ་གྒོ ཙ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཾ. ཨ་ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཱི དི་སཱ. ཨི་མཱ་སཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ དི་སཱ་ནཾ ཡཱ ཨཱ་ལོ་ཀ་ནཱ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི དི་སཱ་ལོ་ཙ་ནོ ནཱ་མ ན་ཡོ.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ ཡོ་ཛ་ནཱ – ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཨཱ་ཧཱ་རཱ, ཙ་ཏ་སྶོ ཙ པ་ཊི་པ་དཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ཛྷཱ་ནཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཡོ་གཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཝི་ཧཱ་རཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ག་ནྠཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཨ་བྦྷུ་ཏཱ དྷ་མྨཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ཨོ་གྷཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ས་ལླཱ་ནི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ ས་མཱ་དྷ་ཡོ, ཙ་ཏ་སྶོ ཙ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི་ཡོ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙ སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡཱ དྷ་མྨཱ, ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ནི. ཨི་ཏི ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ པ་ཀྑ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨ་ཡཾ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏེ དི་སཱ་ལོ་ཙ་ནོ ན་ཡོ.
ཏ་སྶ ཙ་ཏྟཱ་རི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཱ་ནི པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ, ཏ་ཏྠ པ་ཋ་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ, དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ, ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཕ་ལཾ, ཙ་ཏུ་ཏྠི་ཡཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ ཏི་པུ་ཀྑ་ལ་ན་ཡོ? པ་ཊི་པ་དཱ་ཝི་བྷཱ་གེ་ན ཙ་ཏཱུ་སུ པུ་གྒ་ལེ་སུ ཡོ སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ. ཡོ སུ་ཁཱ་ཡ ཝཱ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ, ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ, དུ་ཀྑཱ་ཡ ཝཱ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ. ཡོ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཡྻཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ནེ་ཡྻོ. ཨི་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཏ་ཡོ ཧོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་སྶ ས་མ་ཐ་པུ་བྦ་ངྒ་མཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ས་པྤཱ་ཡཱ. ནེ་ཡྻ་སྶ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པུ་བྦ་ངྒ་མོ ས་མ་ཐོ, ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙུ་སྶ ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཡུ་ག་ན་དྡྷཱ. ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་སྶ མུ་དུ་ཀཱ དེ་ས་ནཱ, ནེ་ཡྻ་སྶ ཏི་ཀྑཱ དེ་ས་ནཱ, ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙུ་སྶ ཏི་ཀྑ་མུ་དུ་ཀཱ དེ་ས་ནཱ.
ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙུ་སྶ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ, ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙུ་སྶ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ ཙ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ ཙ, ནེ་ཡྻ་སྶ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ ཙ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ ཙ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ ཙ. ཨི་ཏི ཨི་མེ་སཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི པ་ཊི་པ་དཱ་ཧི ནི་ཡྻཱ་ནཾ.
ཏ་ཏྠཱ་ཡཾ སཾ་ཀི་ལེ་ས་པ་ཀྑོ, ཏཱི་ཎི ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཱ་ནི, ཏ་ཡོ ཕ་སྶཱ, ཏི་སྶོ ཝེ་ད་ནཱ, ཏ་ཡོ ཨུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཱ, ཏ་ཡོ ཀི་ལེ་སཱ, ཏ་ཡོ ཝི་ཏ་ཀྐཱ, ཏ་ཡོ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, ཏཱི་ཎི ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནི, ཏི་སྶོ དུ་ཀྑ་ཏཱ.
ཏཱི་ཎི ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཱ་ནཱིཏི ལོ་བྷོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ, དོ་སོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ, མོ་ཧོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ. ཏ་ཡོ ཕ་སྶཱཏི སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ, དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ, ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ. ཏི་སྶོ ཝེ་ད་ནཱཏི སུ་ཁཱ ཝེ་ད་ནཱ, དུ་ཀྑཱ ཝེ་ད་ནཱ, ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ ཝེ་ད་ནཱ. ཏ་ཡོ ཨུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཱཏི སོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, དོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, ཨུ་པེ་ཀྑཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ. ཏ་ཡོ ཀི་ལེ་སཱཏི ལོ་བྷོ, དོ་སོ, མོ་ཧོ. ཏ་ཡོ ཝི་ཏ་ཀྐཱཏི ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐོ, བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐོ, ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐོ. ཏ་ཡོ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱཏི རཱ་ག་ཛོ, དོ་ས་ཛོ, མོ་ཧ་ཛོ. ཏཱི་ཎི ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱིཏི ཨུ་པྤཱ་དོ, ཋི་ཏི, ཝ་ཡོ. ཏི་སྶོ དུ་ཀྑ་ཏཱཏི དུ་ཀྑ་དུ་ཀྑ་ཏཱ, ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དུ་ཀྑ་ཏཱ, ས་ངྑཱ་ར་དུ་ཀྑ་ཏཱ.
ཏ་ཏྠ ལོ་བྷོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ མ་ནཱ་པི་ཀེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ཏི. ཏ་དེ་ཝ མ་ནཱ་པི་ཀཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ, སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ ཕ་སྶཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི སུ་ཁཱ ཝེ་ད་ནཱ, སུ་ཁཾ ཝེ་ད་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི སོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, སོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི རཱ་གོ, རཱ་གཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐོ, ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི རཱ་ག་ཛོ པ་རི་ལཱ༹་ཧོ, རཱ་ག་ཛཾ པ་རི་ལཱ༹་ཧཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨུ་པྤཱ་དོ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཨུ་པྤཱ་དཾ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དུ་ཀྑ་ཏཱ.
དོ་སོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ ཨ་མ་ནཱ་པི་ཀེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ཏི. ཏ་དེ་ཝ ཨ་མ་ནཱ་པི་ཀཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ, དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ ཕ་སྶཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དུ་ཀྑཱ ཝེ་ད་ནཱ, དུ་ཀྑཾ ཝེ་ད་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, དོ་མ་ན་སྶཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དོ་སོ, དོ་སཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐོ, བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དོ་ས་ཛོ པ་རི་ལཱ༹་ཧོ, དོ་ས་ཛཾ པ་རི་ལཱ༹་ཧཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཋི་ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཾ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཋི་ཏ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཾ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི དུ་ཀྑ་དུ་ཀྑ་ཏཱ.
མོ་ཧོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཋཱ་ནི་ཡཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ཏི. ཏ་དེ་ཝ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཋཱ་ནི་ཡཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡོ ཕ་སྶོ, ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁ་ཝེ་ད་ནཱི་ཡཾ ཕ་སྶཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ ཝེ་ད་ནཱ, ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝེ་ད་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨུ་པེ་ཀྑཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, ཨུ་པེ་ཀྑཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི མོ་ཧོ, མོ་ཧཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐོ, ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི མོ་ཧ་ཛོ པ་རི་ལཱ༹་ཧོ, མོ་ཧ་ཛཾ པ་རི་ལཱ༹་ཧཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝ་ཡོ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ, ཝ་ཡཾ ས་ངྑ་ཏ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ས་ངྑཱ་ར་དུ་ཀྑ་ཏཱ. ཨི་ཏི ཨ་ཡཾ ཏཱི་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ ནི་དྡེ་སོ. ཡོ ཀོ་ཙི ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑོ, ས་བྦོ སོ ཏཱི་སུ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ཏཱི་ཏི.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑོ? ཏཱི་ཎི ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཱ་ནི ཨ་ལོ་བྷོ, ཨ་དོ་སོ, ཨ་མོ་ཧོ. ཏི་སྶོ པ་ཉྙཱ སུ་ཏ་མ་ཡཱི, ཙི་ནྟཱ་མ་ཡཱི, བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡཱི. ཏ་ཡོ ས་མཱ་དྷཱི ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རོ, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟོ, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རོ. ཏི་སྶོ སི་ཀྑཱ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ. ཏཱི་ཎི ནི་མི་ཏྟཱ་ནི ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ, པ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཏ་ཡོ ཝི་ཏ་ཀྐཱ ནེ་ཀྑ་མྨ་ཝི་ཏ་ཀྐོ, ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐོ, ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐོ. ཏཱི་ཎི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ, ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ. ཏ་ཡོ ཨུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཱ ནེ་ཀྑ་མྨཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, ཨ་བྱཱ་པཱ་དཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ, ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ ཏི་སྶོ ཨེ་ས་ནཱ ཀཱ་མེ་ས་ནཱ, བྷ་ཝེ་ས་ནཱ, བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ས་ནཱ. ཏ་ཡོ ཁ་ནྡྷཱ སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷོ, ས་མཱ་དྷི་ཀྑ་ནྡྷོ, པ་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷོ.
ཏ་ཏྠ ཨ་ལོ་བྷོ ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ སུ་ཏ་མ་ཡི་པ་ཉྙཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི. སུ་ཏ་མ་ཡི པ་ཉྙཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ས་མཱ་དྷིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ཝི་ཙཱ་རོ ས་མཱ་དྷི པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་དྷི་སཱི་ལ་སི་ཀྑཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ནེ་ཀྑ་མྨ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ནེ་ཀྑ་མྨ་ཝི་ཏ་ཀྐོ པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ན་ཉྙཱ་ཏ་ཉྙ་སྶཱ་མཱི་ཏི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ནེ་ཀྑ་མྨ་སི་ཏཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ནེ་ཀྑ་མྨཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་རི་པུ་ཎྞོ ཀཱ་མེ་ས་ནཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི. ཀཱ་མེ་ས་ན་པྤ་ཧཱ་ནཾ སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.
ཨ་དོ་སོ ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ ཙི་ནྟཱ་མ་ཡི་པ་ཉྙཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙི་ནྟཱ་མ་ཡི་པ་ཉྙཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་ར་མ་ཏྟོ ས་མཱ་དྷི པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་དྷི་ཙི་ཏྟ་སི་ཀྑཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐོ པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨ་བྱཱ་པཱ་དཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་བྱཱ་པཱ་དཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ པ་རི་པུ་ཎྞོ བྷ་ཝེ་ས་ནཾ པ་ཛ་ཧ་ཏི, བྷ་ཝེ་ས་ན་པྤ་ཧཱ་ནཾ ས་མཱ་དྷི་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.
ཨ་མོ་ཧོ ཀུ་ས་ལ་མཱུ་ལཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡི་པ་ཉྙཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡི་པ་ཉྙཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ ས་མཱ་དྷིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཨ་ཝི་ཙཱ་རོ ས་མཱ་དྷི པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སི་ཀྑཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ པ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, པ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐོ པ་རི་པུ་ཎྞོ ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝི་ནྡྲི་ཡཾ པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱུ་པ་ཝི་ཙཱ་རོ པ་རི་པུ་ཎྞོ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ས་ནཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡེ་ས་ནཱ པ་རི་པུ་ཎྞཱ པ་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.
ཨི་ཏི ཨི་མེ ཏ་ཡོ དྷ་མྨཱ ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀཱ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑི་ཀཱ ཙ ཏི་ཀ་ནི་དྡེ་སེ་ཧི ནི་དྡི་ཊྛཱ ཏི་པུ་ཀྑ་ལ་ན་ཡ་སྶ དི་སཱ ནཱ་མ. ཏ་སྶ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ ཏ་ཡོ ཝི་མོ་ཀྑཱ ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏོ སུ་ཉྙ་ཏོ ཨ་ནི་མི་ཏྟོ, ཨ་ཡཾ ཏི་པུ་ཀྑ་ལོ ནཱ་མ དུ་ཏི་ཡོ ན་ཡོ.
ཏ་ཏྠ ཡེ ཨི་མེ ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ཨུ་གྒྷ་ཊི་ཏ་ཉྙཱུ ཝི་པ་ཉྩི་ཏ་ཉྙཱུ ནེ་ཡྻོ་ཏི ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ དྭེ པུ་གྒ་ལཱ སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ, སུ་ཁཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ཙ ནི་ཡྻ་ནྟི, དྭེ་ཡེ་ཝ པུ་གྒ་ལཱ དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ, དུ་ཀྑཱ་ཡ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ཙ ནི་ཡྻ་ནྟི, ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ. ཏེ ཝི་སེ་སེ་ན དྭེ ཧོ་ནྟི དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ ཙ ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ ཙ. ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧུ་ཏྭཱ ཏ་ཡོ ཧོ་ནྟི, ཏ་ཡོ ཧུ་ཏྭཱ དྭེ ཧོ་ནྟི. ཨི་མེ་སཾ དྭི་ནྣཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨ་ཡཾ སཾ་ཀི་ལེ་སོ – ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨ་ཧི་རཱི་ཀ་ཉྩ ཨ་ནོ་ཏྟ་པྤ་ཉྩ ཨ་ས་ཏི ཙ ཨ་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནི ཙ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི ཙ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སཱ་ན་ཉྩ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ ཙ ཨ་ཧཾ་ཀཱ་རོ ཙ མ་མཾ་ཀཱ་རོ ཙ ཨ་སྶ་དྡྷི་ཡ་ཉྩ དོ་ཝ་ཙ་སྶ་ཏཱ ཙ ཀོ་ས་ཛྫ་ཉྩ ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཙ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་ཉྩ ཨ་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཙ.
ཏ་ཏྠ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ ཨ་ཧི་རཱི་ཀ་ཉྩ ཨ་ས་ཏི ཙ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནི ཙ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་སཱ་ན་ཉྩ ཨ་ཧཾ་ཀཱ་རོ ཙ ཨ་སྶ་དྡྷི་ཡ་ཉྩ ཀོ་ས་ཛྫ་ཉྩ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཙ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་ཉྩ, ཨ་ཡཾ ཨེ་ཀཱ དི་སཱ.
ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨ་ནོ་ཏྟ་པྤ་ཉྩ ཨ་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཉྩ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི ཙ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ ཙ མ་མཾ་ཀཱ་རོ ཙ དོ་ཝ་ཙ་སྶ་ཏཱ ཙ ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ ཨ་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཙ, ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ. ད་ས་ནྣཾ དུ་ཀཱ་ནཾ ད་ས པ་དཱ་ནི པ་ཋ་མཱ དི་སཱ་ཏི ཀཱ་ཏ་བྦཱ་ནི. སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཨ་ཏྠཾ ཉཱ་པེ་ནྟི པ་ཊི་པ་ཀྑེ ཀ་ཎྷ་པ་ཀྑ་སྶ ད་ས་ནྣཾ དུ་ཀཱ་ནཾ ད་ས པ་དཱ་ནི དུ་ཏི་ཡ་ཀཱ་ནི, ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑོ? ས་མ་ཐོ ཙ ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ ཝི་ཛྫཱ ཙ ཙ་ར་ཎ་ཉྩ ས་ཏི ཙ ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཉྩ ཧི་རཱི ཙ ཨོ་ཏྟ་པྤ་ཉྩ ཨ་ཧཾ་ཀཱ་ར་པྤ་ཧཱ་ན་ཉྩ མ་མཾ་ཀཱ་ར་པྤ་ཧཱ་ན་ཉྩ ས་མྨཱ་ཝཱ་ཡཱ་མོ ཙ ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཙ ས་མྨཱ་ས་ཏི ཙ ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི ཙ པ་ཉྙཱ ཙ ནི་བྦི་དཱ ཙ ས་མཱ་པ་ཏྟི ཙ ས་དྡྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ན་ཉྩ སོ་མ་ན་སྶ་ཉྩ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་པ་ཏྟི ཙ.
ད་ས་ནྣཾ དུ་ཀཱ་ནཾ ས་མ་ཐཱ་དཱི་ནི སོ་མ་ན་སྶ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ནི པ་ཋ་མཱ་ནི ད་ས པ་དཱ་ནི པ་ཋ་མཱ དི་སཱ, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དཱི་ནི དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་པ་ཏྟི་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ་ནི དུ་ཏི་ཡཱ་ནི ད་ས པ་དཱ་ནི དུ་ཏི་ཡཱ དི་སཱ. ཨི་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཙ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ ཙ་ཏ་སྶོ དི་སཱ.
ཏཱ་སུ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ས་མ་ཐཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཏ་ཎྷཱ་ད་ཡོ པ་ཧཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཏེ་སཾ པ་ཧཱ་ནཱ རཱ་ག་ཝི་རཱ་གཱ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི, ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ད་ཡོ པ་ཧཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཏེ་སཾ པ་ཧཱ་ནཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཝི་རཱ་གཱ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟི. ཨི་ཏི ཨི་མཱ དྭེ ཝི་མུ་ཏྟི་ཡོ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་ན་ཡེ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ.
ཏ་ཏྠ ཏ་ཎྷཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ས་མ་ཐོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི, ཏེ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས མཱུ་ལ་པ་དཱ་ནི ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཀ་ཐཾ? ས་མ་ཐོ ཙ ཨ་ལོ་བྷོ ཙ ཨ་དོ་སོ ཙ ཨ་སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ པ་དཱ་ནི ས་མ་ཐཾ བྷ་ཛ་ནྟི, ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ ཨ་མོ་ཧོ ཙ ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི ཝི་པ་སྶ་ནཾ བྷ་ཛ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཀུ་ས་ལཱ་ནི དྭཱི་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཏ་ཎྷཱ ཙ ལོ་བྷོ ཙ དོ་སོ ཙ སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི པ་ཉྩ པ་དཱ་ནི ཏ་ཎྷཾ བྷ་ཛ་ནྟི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ མོ་ཧོ ཙ ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི ཨ་ཝི་ཛྫཾ བྷ་ཛ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི དྭཱི་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཨི་ཏི ཏི་པུ་ཀྑ་ལོ ཙ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏོ ཙ ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་ན་ཡཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ས་ནྟི.
ཀ་ཐཾ ཏི་པུ་ཀྑ་ལེ ན་ཡེ ཨི་ཏ་རེ དྭེ ན་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ས་ནྟི? ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ ཨ་མོ་ཧོ ཙ ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི ཨ་མོ་ཧོ, ས་མ་ཐོ ཙ ཨ་ལོ་བྷོ ཙ ཨ་སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི ཨ་ལོ་བྷོ, ཨ་དོ་སོ ཨ་དོ་སོ ཨེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཏཱི་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཏ་ཎྷཱ ཙ ལོ་བྷོ ཙ སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི ལོ་བྷོ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ མོ་ཧོ ཙ ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི པ་དཱ་ནི མོ་ཧོ, དོ་སོ དོ་སོ ཨེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཏཱི་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཨི་ཏི ཏི་པུ་ཀྑ་ལེ ན་ཡེ ཨི་ཏ་རེ དྭེ ན་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ས་ནྟི.
ཀ་ཐཾ ཙ་ཏཱུ་སུ པ་དེ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས མཱུ་ལ་པ་དཱ་ནི ས་མོ་ས་ར་ནྟི? ཏ་ཎྷཱ ཙ སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ, ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ. ལོ་བྷོ ཙ སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ ཙ, ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ. མོ་ཧོ ཙ ཨ་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙ, ཨ་ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ. ཨི་ཏི ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཙ་ཏཱུ་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ས་མ་ཐོ ཙ ཨ་སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ ཙ པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨ་ལོ་བྷོ ཙ དུ་ཀྑ་ས་ཉྙཱ ཙ དུ་ཏི་ཡཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ ཨ་ནི་ཙྩ་ས་ཉྙཱ ཙ ཏ་ཏི་ཡཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨ་མོ་ཧོ ཙ ཨ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ ཙ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ. ཨི་ཏི ན་ཝ པ་དཱ་ནི ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཙ་ཏཱུ་སུ པ་དེ་སུ ས་མོ་ས་ར་ནྟི. ཨེ་ཝཾ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་ན་ཡེ ཨི་ཏ་རེ དྭེ ན་ཡཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ས་ནྟི. ཏི་ཎྞ་ཉྷི ན་ཡཱ་ནཾ ཡཱ བྷཱུ་མི་ཡོ གོ་ཙ་རོ, སོ ཨེ་ཀེ་ཀཾ ན་ཡཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ས་ཏི. ཏ་སྨཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ ན་ཡ་སྶ ཨ་ཀུ་ས་ལེ ཝཱ དྷ་མྨེ ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ཀུ་ས་ལེ ཝཱ པ་ཊི་པ་ཀྑོ ཨ་ནྭེ་སི་ཏ་བྦོ. པ་ཊི་པ་ཀྑཾ ཨ་ནྭེ་སི་ཏྭཱ སོ ན་ཡོ ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦོ. ཏ་མྷི ན་ཡེ ནི་དྡི་ཊྛེ ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་མྷི ན་ཡེ ཨི་ཏ་རེ་སཾ ན་ཡཱ་ནཾ མཱུ་ལ་པ་དཱ་ནི ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ཊྛཱ་ནི, ཏ་ཏོ ཏ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨི་ཉྷི ན་ཡེ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས མཱུ་ལ་པ་དཱ་ནི ཨ་ནུ་པྤ་ཝི་ཊྛཱ་ནི.
ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨིཾ དྷ་མྨེ ཝི་ཉྙཱ་ཏེ ས་བྦེ དྷ་མྨཱ ཝི་ཉྙཱ་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཨི་མེ་སཾ ཏི་ཎྞཾ ན་ཡཱ་ནཾ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་སྶ ན་ཡ་སྶ ཙ་ཏྟཱ་རི ཕ་ལཱ་ནི པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ པ་ཋ་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ པ་ཋ་མཾ ཕ་ལཾ, དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ དུ་ཏི་ཡཾ ཕ་ལཾ, ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཏ་ཏི་ཡཾ ཕ་ལཾ, ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཕ་ལཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ.
ཏི་པུ་ཀྑ་ལ་སྶ ན་ཡ་སྶ ཏ་ཡོ ཝི་མོ་ཀྑཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ པ་ཋ་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨ་པྤ་ཎི་ཧི་ཏོ, དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ སུ་ཉྙ་ཏོ, ཏ་ཏི་ཡཱ་ཡ ཨ་ནི་མི་ཏྟོ ཝི་མོ་ཀྑོ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ.
ན་ནྡི་ཡཱ་ཝ་ཊྚ་སྶ ན་ཡ་སྶ དྭེ ཝི་མུ་ཏྟི་ཡོ པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ པ་ཋ་མཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་རཱ་གཱ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི, དུ་ཏི་ཡཱ་ཡ དི་སཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཝི་རཱ་གཱ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟི པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ. ཨི་མེ་སུ ཏཱི་སུ ན་ཡེ་སུ ཡཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ནྣཾ པ་དཱ་ནཾ ཨཱ་ལོ་ཙ་ནཱ, ཨ་ཡཾ དི་སཱ་ལོ་ཙ་ནོ ན་ཡོ. ཡཱ ཨཱ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑེ ཙ ‘‘ཨ་ཡཾ དྷ་མྨོ ཨི་མཾ དྷ་མྨཾ བྷ་ཛ་ཏཱི’’ཏི ཛཱ་ན་ནྟེ་ན ས་མྨཱ ཡོ་ཛ་ནཱ, ཨ་ཡཾ ཨ་ངྐུ་སོ ན་ཡོཏི ཨི་མེ པ་ཉྩ ན་ཡཱ.
ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཝཱ་ར་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.