༡. དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

ཨེ་ཝཾ སུ་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ནཱ་ནཱ་ཝ་ཎྞཱ་ནི མུ་ཏྟ་པུ་པྥཱ་ནི པ་ཀི་ར་ནྟོ ཝི་ཡ སུ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་པྤཱ་ཙ་རི་ཡ་ཝི་ཙཱ་རི་ཏེ་སུ སུ་ར་ཏྟ་སུ་ཝ་ཎྞཱ་ལ་ངྐཱ་རེ་སུ ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷ་རཾ་སི་ཛཱ་ལ་ས་མུ་ཛྫ་ལཱ་ནི ཝི་ཝི་དྷཱ་ནི མ་ཎི་ར་ཏ་ནཱ་ནི བ་ནྡྷ་ནྟོ ཝི་ཡ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝིཾ པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ པ་པྤ་ཊ་ཀོ་ཛཾ ཁཱ་དཱ་པེ་ནྟོ ཝི་ཡ ཡོ་ཛ་ནི་ཀ་མ་དྷུ་ག་ཎྜཾ པཱི་ལེ༹་ཏྭཱ སུ་མ་དྷུ་ར་སཾ པཱ་ཡེ་ནྟོ ཝི་ཡ ཙ ཨཱ་ཡ་སྨཱ མ་ཧཱ་ཀ་ཙྩཱ་ནོ ནཱ་ནཱ་སུ་ཏྟ་པ་དེ་སེ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ནྟོ སོ་ལ༹་ས ཧཱ་རེ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི ཏེ ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ སུ་ཏྟེ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ནྟོ ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་ཝཱ་རཾ ཨཱ་ར་བྷི. ཨཱ་ར་བྷ་ནྟོ ཙ ཡཱ་ཡཾ ནི་དྡེ་ས་ཝཱ་རེ –

༥༢. ‘‘སོ་ལ༹་ས ཧཱ་རཱ པ་ཋ་མཾ, དི་ས་ལོ་ཙ་ན་ཏོ དི་སཱ ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ;

ས་ངྑི་པི་ཡ ཨ་ངྐུ་སེ་ན ཧི, ན་ཡེ་ཧི ཏཱི་ཧི ནི་དྡི་སེ སུ་ཏྟ’’ནྟི. –

གཱ་ཐཱ ཝུ་ཏྟཱ. ཡ་སྨཱ ཏཾ ཧཱ་ར་ཝི་བྷ་ངྒ་ཝཱ་རོ ན་པྤ་ཡོ་ཛེ་ཏི, ཝི་པྤ་ཀི་ཎྞ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ, ན་ཡ་ཝི་ཙཱ་ར་སྶ ཙ ཨ་ནྟ་རི་ཏ་ཏྟཱ. ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི སུ་ཏྟ་པ་དེ་སེ་ཧི ཧཱ་རཱ་ནཾ ཝི་བྷཱ་ག་ད་སྶ་ན་མེ་ཝ ཧི ཧཱ་ར་ཝི་བྷ་ངྒ་ཝཱ་རོ. ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་ཝཱ་རོ པ་ན ཏཾ པ་ཡོ་ཛེ་ཏི, ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ སུ་ཏྟ་པ་དེ་སེ སོ་ལ༹་ས ཧཱ་རེ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ་ཝ ཏ་ད་ན་ནྟ་རཾ ན་ཡ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཀ་ཐི་ཏ་ཏྟཱ. ཏ་སྨཱ ‘‘སོ་ལ༹་ས ཧཱ་རཱ པ་ཋ་མ’’ནྟི གཱ་ཐཾ པ་ཙྩཱ་མ་སི་ཏྭཱ ‘‘ཏ་སྶཱ ནི་དྡེ་སོ ཀུ་ཧིཾ ད་ཊྛ་བྦོ, ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏེ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ‘‘ཏ་སྶཱ གཱ་ཐཱ་ཡ ནི་དྡེ་སོ ཀ་ཏྠ ད་ཊྛ་བྦོ’’ཏི. ཨེ་ཏེ་ན སུ་ཏྟེ་སུ ཧཱ་རཱ་ནཾ ཡོ་ཛ་ནཱ་ན་ཡ་ད་སྶ་ནཾ ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་ཝཱ་རོ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་པ་ད་སྶ ཨ་ཏྠོ ཝུ་ཏྟོ ཨེ་ཝ.

ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ནཱཏི ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རཱ་དཱི་སུ ས་ཏི་ཨཱ་ར་ཀྑཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་གུ་ཏྟེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏེ་ནཱཏི ས་སྶ་ཏཱ་དི་མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་དཱུ་སི་ཏེ་ན. ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏེ་ནཱཏི ཙི་ཏྟ་སྶ ཀཱ་ཡ་སྶ ཙ ཨ་ཀ་ལྱ་ཏཱ་ལ་ཀྑ་ཎེ་ཧི ཐི་ན་མི་དྡྷེ་ཧི ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་ཊེ་ན. ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏཱིཏི ཀི་ལེ་ས་མཱ་རཱ་དཱི་ནཾ ཡ་ཐཱ་ཀཱ་མཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཡཾ ཏཱ་ཝ གཱ་ཐཱ་ཡ པ་ད་ཏྠོ.

པ་མཱ་དནྟི ‘‘ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ནཱ’’ཏི ཨི་དཾ པ་དཾ ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ས་ཏི་ཝོ་ས་གྒ་ལ་ཀྑ་ཎཾ པ་མཱ་དཾ ཀ་ཐེ་ཏི. ཏཾ མ་ཙྩུ་ནོ པ་དནྟི ཏཾ པ་མ་ཛྫ་ནཾ གུ་ཎ་མཱ་ར་ཎ་ཏོ མ་ཙྩུ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ མཱ་ར་སྶ ཝ་ས་ཝ་ཏྟ་ན་ཊྛཱ་ནཾ, ཏེ་ན ‘‘ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན, ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི པ་ཋ་མ་པཱ་དཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་པཱ་དེ་ན ས་མྦ་ནྡྷི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏི. སོ ཝི་པ་ལླཱ་སོཏི ཡཾ ཨ་ནི་ཙྩ་སྶ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ཀ་སྶ ‘‘ནི་ཙྩ’’ནྟི ད་སྶ་ནཾ, སོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཝི་པ་རི་ཡེ་ས་གྒཱ་ཧོ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ཝི་པ་རཱི་ཏ་གྒཱ་ཧ་ལ་ཀྑ་ཎོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ’’ཏི. ས་བྦཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ པུ་ཙྪ་ཏི ‘‘ཀིཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཡ་ཏཱི’’ཏི. སཱ་མ་ཉྙ་སྶ ཙ ཝི་སེ་སོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ཝོ་ཧ་རཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ – ‘‘ས་ཉྙཾ ཙི་ཏྟཾ དི་ཊྛི་མི་ཏཱི’’ཏི. ཏཾ ‘‘ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཡ་ཏཱི’’ཏི པ་དེ་ན ས་མྦ་ནྡྷི་ཏ་བྦཾ. ཏེ་སུ ས་ཉྙཱ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ས་བྦ་མུ་དུ་ཀོ, ཨ་ནི་ཙྩཱ་དི་ཀ་སྶ ཝི་ས་ཡ་སྶ མི་ཙྪཱ་ཝ་སེ་ན ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་ཀཱ་ར་གྒ་ཧ་ཎ་མ་ཏྟཾ མི་ག་པོ་ཏ་ཀཱ་ནཾ ཏི་ཎ་པུ་རི་ས་ཀེ་སུ པུ་རི་སོ་ཏི ཨུ་པྤ་ནྣ་ས་ཉྙཱ ཝི་ཡ. ཙི་ཏྟ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཏ་ཏོ བ་ལ་ཝ་ཏ་རོ, ཨ་མ་ཎི་ཨཱ་དི་ཀེ ཝི་ས་ཡེ མ་ཎི་ཨཱ་དི་ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟེ ཏ་ཐཱ ས་ནྣི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ཡ ནི་ཙྩཱ་དི་ཏོ ས་ནྣི་ཊྛཱ་ན་མ་ཏྟཾ. དི་ཊྛི་ཝི་པ་ལླཱ་སོ པ་ན ས་བྦ་བ་ལ་ཝ་ཏ་རོ ཡཾ ཡཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཡ་ཐཱ ཡ་ཐཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ནཾ ས་སྶ་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨི་ད་མེ་ཝ ས་ཙྩཾ མོ་གྷ་མ་ཉྙ’’ནྟི ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནྟོ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཏ་ཏྠ ས་ཉྙཱ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ ཙི་ཏྟ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་སྶ ཀཱ་ར་ཎཾ, ཙི་ཏྟ་ཝི་པ་ལླཱ་སོ དི་ཊྛི་ཝི་པ་ལླཱ་ས་སྶ ཀཱ་ར་ཎཾ ཧོ་ཏི.

ཨི་དཱ་ནི ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘སོ ཀུ་ཧིཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཡ་ཏི, ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱུ་སཱུ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱུ་སཱུཏི པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ. ཏེ ཧི ཨཱ་ཧི་ཏོ ཨ་ཧཾ མཱ་ནོ ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཨ་ཏྟཱ, ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི བྷ་ཝ་ཏི ཨེ་ཏྠ བུ་དྡྷི ཝོ་ཧཱ་རོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ, སོ ཨེ་ཝ སུ་བྷཱ་དཱི་ནཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་སྶ ཙ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝ་ཏྠུ ཙཱ་ཏི ‘‘ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱུ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ‘‘རཱུ་པཾ ཨ་ཏྟ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏེ་སཾ ས་བྦ་ཝི་པ་ལླཱ་ས་མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཏྠུ་ཏཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ པུ་ན ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་དྡྷིཾ ཝི་ས་ཡཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘རཱུ་པཾ པ་ཋ་མཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་ཝ་ཏྠུ ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཏཾ ས་བྦཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ. པུ་ན མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཝི་པ་ལླཱ་སེ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དྭེ དྷ་མྨཱ ཙི་ཏྟ་སྶ སཾ་ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ར་ཧི་ཏཱ ཏ་ཎྷཱ ན་ཏྠི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙ སུ་བྷ་སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ་ན་མྤི པ་ཙྩ་ཡོ ཨེ་ཝ, ཏ་ཐཱ་པི ཏ་ཎྷཱ ཨེ་ཏཱ་སཾ སཱ་ཏི་ས་ཡཾ པ་ཙྩ་ཡོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ནི་ཝུ་ཏཾ…པེ… དུ་ཀྑེ སུ་ཁ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. དི་ཊྛི་ནི་ཝུ་ཏནྟི དི་ཊྛི་སཱི་སེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནི་ཝུ་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཀཱ་མ་ཉྩེ་ཏྠ ཏ་ཎྷཱ་ར་ཧི་ཏཱ དི་ཊྛི ན་ཏྠི, ཏ་ཎྷཱ་པི དི་ཊྛི་ཡཱ པ་ཙྩ་ཡོ ཨེ་ཝ. ཏ་ཎྷཱ་པི ‘‘ནི་ཙྩཾ ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཨ་ཡོ་ནི་སོ ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནྟཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་པ་ཝ་ཏྟ་མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་སྶ མོ་ཧོ ཝི་སེ་ས་པ་ཙྩ་ཡོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘དི་ཊྛི་ནི་ཝུ་ཏཾ…པེ… ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.

ཡོ དི་ཊྛི་ཝི་པ་ལླཱ་སོཏི ‘‘ཨ་ནི་ཙྩེ ནི་ཙྩཾ, ཨ་ན་ཏྟ་ནི ཨ་ཏྟཱ’’ཏི པ་ཝ་ཏྟ་མྤི ཝི་པ་ལླཱ་ས་དྭ་ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ – ‘‘སོ ཨ་ཏཱི་ཏཾ རཱུ་པཾ…པེ… ཨ་ཏཱི་ཏཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་ཏྟ་ཏོ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཨེ་ཏེ་ན ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཝི་དྷོ་པི པུ་བྦ་ནྟཱ་ནུ་ཀ་པྤི་ཀ་ཝཱ་དོ པ་ཙྪི་མཱ་ནཾ དྭི་ནྣཾ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཏ་ཎྷཱ་ཝི་པ་ལླཱ་སོཏི ཏ་ཎྷཱ་མཱུ་ལ་ཀོ ཝི་པ་ལླཱ་སོ. ‘‘ཨ་སུ་བྷེ སུ་བྷཾ, དུ་ཀྑེ སུ་ཁ’’ནྟི ཨེ་ཏཾ ཝི་པ་ལླཱ་ས་དྭ་ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ རཱུ་པཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡ་ཏཱིཏི ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ རཱུ་པཾ དི་ཊྛཱ་བྷི་ན་ནྡ་ན་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་ན་ནྡ་ཏི. ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ ཝེ་ད་ནཾ, ས་ཉྙཾ, ས་ངྑཱ་རེ, ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཏེ་ན ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཝི་དྷོ་པི ཨ་པ་ར་ནྟཱ་ནུ་ཀ་པྤི་ཀ་ཝཱ་དོ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན པུ་རི་མཱ་ནཾ དྭི་ནྣཾ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི. དྭེ དྷ་མྨཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱཏི ཨེ་ཝཾ པ་ར་མ་སཱ་ཝ་ཛྫ་སྶ ཝི་པ་ལླཱ་ས་སྶ མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཝི་སེ་ས་ཏོ དྭེ དྷ་མྨཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སཱ ཏ་ཎྷཱ ཙ ཨ་ཝི་ཛྫཱ ཙཱཏི ཏེ ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏི. ཏཱ་ཧི ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཾ ཙི་ཏྟཾ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན་པི ཏཱ་སཾ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་ས་བྷཱ་ཝཾ་ཡེ་ཝ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏི, ན ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སུ པ་ཧཱི་ནཱ་སུ ཀོ་ཙི སཾ་ཀི་ལེ་ས་དྷ་མྨོ ན པ་ཧཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི. ཡ་ཐཱ ཙ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཾ མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎཾ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ, ཨེ་ཝཾ ས་ཀ་ལ་སྶཱ་པི ཝ་ཊྚ་སྶ མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷི་ནཱ་ཝ གཱ་ཐཾ ནི་ཊྛ་པེ་ཏུཾ ‘‘ཏེ་ས’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཏེ་སནྟི ཡེ་སཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏ་ཉྩ, ཏེ་སཾ. ‘‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ མཱ་ར་སྶ ཝ་ས་ག་མ་ནེ་ན ཨ་ནཱ་དི་མ་ཏི་སཾ་སཱ་རེ སཾ་ས་ར་ཎ་ནྟི ད་སྶེ་ཏི.

ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏེ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ཐི་ནཾ ནཱ་མཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་ནཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏེ་ཧི ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏ་ཏཱ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ་ཝཱ་ཏི ཏཾ ཨ་ནཱ་མ་སི་ཏྭཱ ཀི་ལེ་ས་མཱ་ར་གྒ་ཧ་ཎེ་ནེ་ཝ ཏཾ་ནི་མི་ཏྟཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་མཱ་ར་ཁ་ནྡྷ་མཱ་ར་མ་ཙྩུ་མཱ་རཱ ག་ཧི་ཏཱ ཨེ་ཝཱ་ཏི ‘‘ཀི་ལེ་ས་མཱ་ར་སྶ ཙ ས་ཏྟ་མཱ་ར་སྶ ཙཱ’’ཏི ཙ-ས་དྡེ་ན ཝཱ ཏེ་ས་མྤི ག་ཧ་ཎཾ ཀ་ཏ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. སོ ཧི ནི་ཝུ་ཏོ སཾ་སཱ་རཱ་བྷི་མུ་ཁོཏི སོ མཱ་ར་ཝ་སཾ ག་ཏོ, ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ནི་ཝུ་ཏོ ཀི་ལེ་སེ་ཧི ཡཱ་ཝ ན མཱ་ར་བ་ནྡྷ་ནཾ ཚི་ཛྫ་ཏི, ཏཱ་ཝ སཾ་སཱ་རཱ་བྷི་མུ་ཁོ་ཝ ཧོ་ཏི, ན ཝི་ས་ངྑཱ་རཱ་བྷི་མུ་ཁོ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨི་མཱ་ནི བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྭེ ས་ཙྩཱ་ནི དེ་སི་ཏཱ་ནི. ཀ་ཐཾ དེ་སི་ཏཱ་ནི?

ཏ་ཏྠ དུ་ཝི་དྷཱ ཀ་ཐཱ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ནི་སྶི་ཏཱ ཙ སུ་ཏྟ་ནྟ་ནི་སྶི་ཏཱ ཙ. ཏཱ་སུ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ནི་སྶི་ཏཱ ནཱ་མ ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ནཱཏི ར་ཏྟ་མྤི ཙི་ཏྟཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ, དུ་ཊྛ་མྤི ཙི་ཏྟཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ, མཱུ་ལ༹ྷ་མྤི ཙི་ཏྟཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ. ཏ་ཏྠ ར་ཏྟཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, དུ་ཊྛཾ ཙི་ཏྟཾ དྭི་ནྣཾ པ་ཊི་གྷ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, མཱུ་ལ༹ྷཾ ཙི་ཏྟཾ དྭི་ནྣཾ མོ་མཱུ་ཧ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཡཱ་ཝ ཨི་མེ་སཾ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ཨ་གུ་ཏྟི ཨ་གོ་པཱ་ཡ་ནཱ ཨ་པཱ་ལ་ནཱ ཨ་ནཱ་ར་ཀྑཱ ས་ཏི་ཝོ་ས་གྒོ པ་མཱ་དོ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་སཾ་ཝ་རོ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏཾ ནཱ་མ ཙི་ཏྟཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ དི་ཊྛི་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཾ ནཱ་མ ཙི་ཏྟཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ས་ས་ངྑཱ་རི་ཀཱ་ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ ས་བྦེ་པི ཨ་གྒ་ཧི་ཏ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དཱ ཧོ་ནྟི. ཏེ ‘‘ཀ་ཏ་མེ དྷ་མྨཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ? ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་ཀ་ཎྜེ (དྷ. ས. ༣༦༥) ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་ད་དེ་ས་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཝ་ཏྟ་བྦཱ. མཱ་ར་སྶཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཉྩ མཱ་རཱ. ཏེ་སུ ཀི་ལེ་ས་མཱ་ར་སྶ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨོ་གྷཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཡོ་གཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ག་ནྠཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནཾ ད་ས་ནྣཾ ཀི་ལེ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨཱ་ས་ཝ་གོ་ཙྪ་ཀཱ་དཱི་སུ (དྷ. ས. དུ་ཀ་མཱ་ཏི་ཀཱ ༡༤-༡༩, ༡༡༠༢) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན, ཏ་ཐཱ ‘‘ཛཱ་ཏི་མ་དོ གོ་ཏྟ་མ་དོ ཨཱ་རོ་གྱ་མ་དོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཁུ་དྡ་ཀ་ཝ་ཏྠུ་ཝི་བྷ་ངྒེ (ཝི་བྷ. ༨༣༢) ཨཱ་ག་ཏཱ་ནཾ ས་ཏྟ་ནྣཾ ཀི་ལེ་སཱ་ན་ཉྩ ཝ་སེ་ན ཝི་བྷཱ་གོ ཝ་ཏྟ་བྦོ. ཨ་ཡཾ ཏཱ་ཝེ་ཏྠ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་ནི་སྶི་ཏཱ ཀ་ཐཱ.

སུ་ཏྟ་ནྟ་ནི་སྶི་ཏཱ (མ. ནི. ༡.༣༤༧; ཨ. ནི. ༡༡.༡༧) པ་ན ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ནཱཏི ཙ་ཀྑུ་ནཱ རཱུ་པཾ དི་སྭཱ ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི, ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ, ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ ན པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ན ར་ཀྑ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ, ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡེ ན སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ་ཏེ་ན …པེ… གྷཱ་ནེ་ན… ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ… ཀཱ་ཡེ་ན… མ་ན་སཱ…པེ… མ་ནི་ནྡྲི་ཡེ་ན སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི (མ. ནི. ༡.༣༤༧, ༤༡༡, ༤༢༡; ༢.༤༡༩; ༣.༡༥, ༧༥). ཨེ་ཝཾ ཨ་ར་ཀྑི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏེ་ན ཙཱཏི མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏཾ ནཱ་མ ཙི་ཏྟཾ པུ་བྦ་ནྟ་ཀ་པྤ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨ་པ་ར་ནྟ་ཀ་པྤ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ པུ་བྦ་ནྟཱ་པ་ར་ནྟ་ཀ་པྤ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝི་ས་ནྟ་སྶ ཨ་ཡོ་ནི་སོ ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནྟ་སྶ ‘‘ས་སྶ་ཏོ ལོ་ཀོ་ཏི ཝཱ…པེ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༩༣༧; པ་ཊི. མ. ༡.༡༤༠) ཝཱ ཡཱ དི་ཊྛི, ཏཱ་ཡ ཧ་ཏཾ ཨུ་པ་ཧ་ཏཾ. ཡཱ ཙ ཁོ ‘‘ཨི་མཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དཱ…པེ… པ་ཉྩ པ་ར་མ་དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་ནི་བྦཱ་ན་ཝཱ་དཱ’’ཏི བྲ་ཧྨ་ཛཱ་ལེ (དཱི. ནི. ༡.༣༠ ཨཱ་ད་ཡོ) པ་ཉྩ་ཏྟ་ཡེ (མ. ནི. ༣.༢༡ ཨཱ་ད་ཡོ) ཙ ཨཱ་ག་ཏཱ དྭཱ་ས་ཊྛི དི་ཊྛི་ཡོ, ཏཱ་སཾ ཝ་སེ་ན ཙི་ཏྟ་སྶ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏ་བྷཱ་ཝོ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ.

ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏེ་ནཱཏི ཐི་ནཾ ནཱ་མ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ཀ་མྨ་ཉྙ་ཏཱ. མི་དྡྷཾ ནཱ་མ ཝེ་ད་ནཱ་དི་ཀྑ་ནྡྷ་ཏྟ་ཡ་སྶ ཨ་ཀ་མྨ་ཉྙ་ཏཱ. ཏ་ཐཱ ཐི་ནཾ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཧ་སཾ་ཧ་ན་ནཾ. མི་དྡྷཾ ཨ་ས་ཏྟི་ཝི་གྷཱ་ཏོ. ཨི་ཏི ཐི་ནེ་ན མི་དྡྷེ་ན ཙ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་ཊཾ ཨུ་པ་དྡུ་ཏཾ ས་ངྐོ་ཙ་ན་པྤ་ཏྟཾ ལ་ཡཱ་པ་ནྣཾ. ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏཱིཏི ཝ་སོ ནཱ་མ ཨི་ཙྪཱ ལོ་བྷོ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ རུ་ཙི ཨཱ་ཀ་ངྑཱ ཨཱ་ཎཱ ཨཱ་ཎ་ཏྟི. མཱ་རོཏི པ་ཉྩ མཱ་རཱ – ཁ་ནྡྷ་མཱ་རོ ཨ་བྷི་ས་ངྑཱ་ར་མཱ་རོ མ་ཙྩུ་མཱ་རོ དེ་ཝ་པུ་ཏྟ་མཱ་རོ ཀི་ལེ་ས་མཱ་རོ་ཏི. ག་ཙྪ་ཏཱིཏི ཏེ་སཾ ཝ་སཾ ཨི་ཙྪཾ…པེ… ཨཱ་ཎ་ཏྟིཾ ག་ཙྪ་ཏི ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི ཨུ་པེ་ཏི ཝ་ཏྟ་ཏི ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟ་ཏི ནཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏཱི་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི.

ཏ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ, ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ ཨེ་ཝ ཝཱ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ. ཡོ སོ ‘‘ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟོ, སོ ཡེ པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ པ་ཉྙ་ཏྟོ, ཏེ པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཾ. ཨེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨི་དྷ དྭེ ས་ཙྩཱ་ནི དེ་སི་ཏཱ་ནི. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘དུ་ཀྑཾ ས་མུ་ད་ཡོ ཙཱ’’ཏི. ཏེ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ པ་རི་ཉྙཱ་ཡ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ཙ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ་ཏྠཾ པཱ་ཀ་ཊ་ཏ་རཾ ཀཱ་ཏུཾ ‘‘དུ་ཀྑ་སྶ པ་རི་ཉྙཱ་ཡ ས་མུ་ད་ཡ་སྶ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཀ་ཐཾ དེ་སེ་ཏཱི་ཏི ཙེ –

‘‘ཏ་སྨཱ ར་ཀྑི་ཏ་ཙི་ཏྟ་སྶ, ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་གོ་ཙ་རོ;

ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱ, ཉ་ཏྭཱ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཾ;

ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ བྷི་ཀྑུ, ས་བྦཱ དུ་གྒ་ཏི་ཡོ ཛ་ཧེ’’ཏི. (ཨུ་དཱ. ༣༢) –

གཱ་ཐཱ་ཡ. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཡ་སྨཱ ཨ་ར་ཀྑི་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྨཱ ས་ཏི་སཾ་ཝ་རེ་ན མ་ན་ཙྪ་ཊྛཱ་ནཾ ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནཾ ར་ཀྑ་ཎེ་ན ར་ཀྑི་ཏ་ཙི་ཏྟོ ཨ་སྶ. ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་གོ་ཙ་རོཏི ཡ་སྨཱ ཀཱ་མ་ས་ངྐ་པྤཱ་དི་མི་ཙྪཱ་ས་ངྐ་པྤ་གོ་ཙ་རོ ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཨ་ཡོ་ནི་སོ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ནཱ་ནཱ་ཝི་དྷཱ་ནི མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ནཱ་ནི ག་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཙ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཧ་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ཝ་སཾ མཱ་ར་སྶ ག་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རེ་ན ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟོ ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྐ་པྤཱ་དི་ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་གོ་ཙ་རོ ཨ་སྶ. ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱཏི ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་གོ་ཙ་ར་ཏཱ་ཡ ཝི་དྷུ་ཏ་མི་ཙྪཱ་ད་སྶ་ནོ ཀ་མྨ་སྶ་ཀ་ཏཱ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏ་ཉཱ་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཉྩ ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ པུ་བྦ་ངྒ་མཾ ཀ་ཏྭཱ སཱི་ལ་ས་མཱ་དྷཱི་སུ ཡུ་ཏྟ་པྤ་ཡུ་ཏྟོ. ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ཙ ཉ་ཏྭཱ་ན ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཾ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ས་མ་པ་ཉྙཱ་སཱ་ཡ ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཨུ་པྤཱ་དཾ ནི་རོ་དྷ་ཉྩ ཉ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨུ་སྶུ་ཀྐཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ ག་ཎྷ་ནྟོ ཨ་གྒ་མ་གྒེ་ན ཐི་ན་མི་དྡྷཱ་བྷི་བྷཱུ བྷི་ཀྑུ ས་བྦཱ དུ་གྒ་ཏི་ཡོ ཛ་ཧེཏི ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་སོ བྷི་ནྣ་ཀི་ལེ་ས་ཏྟཱ བྷི་ཀྑུ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཏི་ཝི་དྷ་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡོ་གེ་ན དུ་གྒ་ཏི་ས་ངྑཱ་ཏཱ ས་བྦཱ་པི ག་ཏི་ཡོ ཛ་ཧེ་ཡྻ, ཏཱ་སཾ པ་ར་བྷཱ་གེ ནི་བྦཱ་ནེ ཏི་ཊྛེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.

ཡཾ ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཙ པ་ཧཱ་ནཾ, ཨ་ཡཾ ནི་རོ་དྷོཏི པ་ཧཱ་ན་སྶ ནི་རོ་དྷ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་ས་ངྑ་ཏ་དྷཱ་ཏུ པ་ཧཱ་ནཾ ནི་རོ་དྷོ་ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཱ. ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ས་ཙྩཱ་ནཱིཏི པུ་རི་མ་གཱ་ཐཱ་ཡ པུ་རི་མཱ་ནི དྭེ, པ་ཙྪི་མ་གཱ་ཐཱ་ཡ པ་ཙྪི་མཱ་ནི དྭེ་ཏི དྭཱི་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི བྷཱ་སི་ཏཱ་ནི ཨི་མཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི. ཏེ་སུ ས་མུ་ད་ཡེ་ན ཨ་སྶཱ་དོ, དུ་ཀྑེ་ན ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ, མ་གྒ་ནི་རོ་དྷེ་ཧི ནི་སྶ་ར་ཎཾ, ས་བྦ་ག་ཏི་ཛ་ཧ་ནཾ ཕ་ལཾ, ར་ཀྑི་ཏ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་དི་ཀོ ཨུ་པཱ་ཡོ, ཨ་ར་ཀྑི་ཏ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་དི་ནི་སེ་དྷ་ན་མུ་ཁེ་ན ར་ཀྑི་ཏ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་དཱི་སུ ནི་ཡོ་ཛ་ནཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨཱ་ཎ་ཏྟཱི་ཏི. ཨེ་ཝཾ དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་ར་པ་ད་ཏྠཱ ཨ་སྶཱ་དཱ་ད་ཡོ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ – ‘‘ནི་ཡུ་ཏྟོ དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏོ’’ཏི.

དེ་ས་ནཱ་ཧཱ་ར་ས་མྤཱ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.