༦. ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༧༥. ཚ་ཊྛེ ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་ས་མོཏི ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་མེ་གྷ་ས་མོ. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི མེ་གྷོ ས་ཏ་པ་ཊ་ལ་ས་ཧ་སྶ་པ་ཊ་ལོ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཐ་ན་ནྟོ ག་ཛྫ་ནྟོ ཝི་ཛྫོ་ཏ་ནྟོ ཨེ་ཀཾ ཨུ་ད་ཀ་བི་ནྡུ་མྤི ཨ་པཱ་ཏེ་ཏྭཱ ཝི་ག་ཙྪ་ཏི, ཏ་ཐཱུ་པ་མོ ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་ས་མོ’’ཏི. པ་དེ་ས་ཝ་སྶཱིཏི ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཝ་སྶི་མེ་གྷ་ས་མོ. པ་དེ་ས་ཝ་སྶཱི ཝི་ཡཱ་ཏི ཧི པ་དེ་ས་ཝ་སྶཱི. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནེ ཋི་ཏེ་སུ མ་ནུ་སྶེ་སུ ཡ་ཐཱ ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཏེ་མེ་ནྟི, ཨེ་ཀ་ཙྩེ ན ཏེ་མེ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ མ་ནྡཾ ཝ་སྶ་ཏི, ཏ་ཐཱུ་པ་མཾ ཨེ་ཀ་ཙྩཾ པུ་གྒ་ལཾ ད་སྶེ་ཏི ‘‘པ་དེ་ས་ཝ་སྶཱི’’ཏི. ས་བྦ་ཏྠཱ་བྷི་ཝ་སྶཱིཏི ས་བྦ་སྨིཾ པ་ཐ་ཝཱི་པ་བྦ་ཏ་ས་མུ་དྡཱ་དི་ཀེ ཛ་ག་ཏི་པྤ་དེ་སེ ཨ་བྷི་ཝ་སྶི་མེ་གྷ་ས་མོ. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི ས་ཀ་ལ་ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་ག་བྦྷཾ པ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ་ཀ་མེ་ཝ ཨ་བྷི་ཝ་སྶ་ཏི, ཏཾ ཙཱ་ཏུ་དྡཱི་པི་ཀ་མ་ཧཱ་མེ་གྷཾ ཨེ་ཀ་ཙྩ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨུ་པ་མཾ ཀ་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ས་བྦ་ཏྠཱ་བྷི་ཝ་སྶཱི’’ཏི.
ས་བྦེ་སཱ་ནནྟི ས་བྦེ་སཾ, ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཝཱ པཱ་ཋོ. ན དཱ་ཏཱ ཧོ་ཏཱིཏི ཨ་དཱ་ན་སཱི་ལོ ཧོ་ཏི, ཐ་དྡྷ་མ་ཙྪ་རི་ཏཱ་ཡ ན ཀ་སྶ་ཙི ཀི་ཉྩི དེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་དཱ་ནི དཱ་ན་སྶ ཁེ་ཏྟཾ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་ཉྩ ཝི་བྷཱ་གེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ས་མི་ཏ་པཱ་པ་ས་མ་ཎཱ ཙེ་ཝ པ་བྦ་ཛྫ་མ་ཏྟ་ས་མ་ཎཱ ཙ བཱ་ཧི་ཏ་པཱ་པ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཛཱ་ཏི་མ་ཏྟ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཙ ཨི་དྷ ‘‘ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ’’ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཀ་པ་ཎཱ ནཱ་མ དུ་གྒ་ཏཱ ད་ལི་དྡ་མ་ནུ་སྶཱ. ཨ་དྡྷི་ཀཱ ནཱ་མ པ་ཐཱ་ཝི་ནོ པ་རི་བྦ་ཡ་ཝི་ཧཱི་ནཱ. ཝ་ནི་བྦ་ཀཱ ནཱ་མ ཡེ ‘‘ཨི་ཊྛཾ དེ་ཐ ཀ་ནྟཾ མ་ནཱ་པཾ ཀཱ་ལེ་ན ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ ཨུ་ད་གྒ་ཙི་ཏྟཱ པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟཱ, ཨེ་ཝཾ དེ་ནྟཱ ག་ཙྪ་ཐ སུ་ག་ཏིཾ, ག་ཙྪ་ཐ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན དཱ་ནེ ནི་ཡོ་ཛེ་ནྟཱ དཱ་ན་སྶ ཝ་ཎྞཾ ཐོ་མེ་ནྟཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟི. ཡཱ་ཙ་ཀཱ ནཱ་མ ཡེ ཀེ་ཝ་ལཾ ‘‘མུ་ཊྛི་མ་ཏྟཾ དེ་ཐ, པ་ས་ཏ་མ་ཏྟཾ དེ་ཐ, ས་རཱ་ཝ་མ་ཏྟཾ དེ་ཐཱ’’ཏི ཨ་པྤ་ཀ་མྤི ཡཱ་ཙ་མཱ་ནཱ ཝི་ཙ་ར་ནྟི. ཏ་ཏྠ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན གུ་ཎ་ཁེ་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཀཱ་རི་ཁེ་ཏྟ་ཉྩ ད་སྶེ་ཏི, ཀ་པ་ཎཱ་དི་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཀ་རུ་ཎཱ་ཁེ་ཏྟཾ. ཨ་ནྣནྟི ཡཾ་ཀི་ཉྩི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ. པཱ་ནནྟི ཨ་མྦ་པཱ་ནཱ་དི་པཱ་ན་ཀཾ. ཝ་ཏྠནྟི ནི་ཝཱ་ས་ན་པཱ་རུ་པ་ནཱ་དི་ཨ་ཙྪཱ་ད་ནཾ. ཡཱ་ནནྟི ར་ཐ་ཝ་ཡ྄ཧཱ་དི ཨ་ནྟ་མ་སོ ཨུ་པཱ་ཧ་ནཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ག་མ་ན་སཱ་དྷ་ནཾ. མཱ་ལཱཏི ག་ནྠི་ཏཱ་ག་ནྠི་ཏ་བྷེ་དཾ ས་བྦཾ པུ་པྥཾ. ག་ནྡྷནྟི ཡཾ་ཀི་ཉྩི ག་ནྡྷ་ཛཱ་ཏཾ པི་སི་ཏཾ ཨ་པི་སི་ཏཾ ག་ནྡྷཱུ་པ་ཀ་ར་ཎ་ཉྩ. ཝི་ལེ་པ་ནནྟི ཚ་ཝི་རཱ་ག་ཀ་ར་ཎཾ. སེ་ཡྻཱཏི མ་ཉྩ་པཱི་ཋཱ་དི ཙེ་ཝ པཱ་ཝཱ་ར་ཀོ་ཛ་ཝཱ་དི ཙ ས་ཡི་ཏ་བྦ་ཝ་ཏྠུ. སེ་ཡྻ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ཙེ་ཏྠ ཨཱ་ས་ན་མྤི ག་ཧི་ཏ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨཱ་ཝ་ས་ཐནྟི ཝཱ་ཏཱ་ཏ་པཱ་དི་པ་རི་སྶ་ཡ་ཝི་ནོ་ད་ནཾ པ་ཏི་སྶ་ཡཾ. པ་དཱི་པེ་ཡྻནྟི དཱི་པ་ཀ་པ་ལླི་ཀཱ་དི་པ་དཱི་པཱུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ.
ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེཏི ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་པི དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ པ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ དཱ་ཏ་བྦ་ཝ་ཏྠུཾ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ཨ་དེ་ནྟོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཝ་སྶི་ཀ་མེ་གྷ་ས་དི་སོ ཧོ་ཏི. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཡ་ཐཱ སོ མེ་གྷོ ས་ཏ་པ་ཊ་ལ་ས་ཧ་སྶ་པ་ཊ་ལོ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ན ཀི་ཉྩི ཝ་སྶི ཝི་ག་ཙྪ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཡོ ཨུ་ལཱ༹་རཾ ཝི་པུ་ལ་ཉྩ བྷོ་གཾ སཾ་ཧ་རི་ཏྭཱ གེ་ཧཾ ཨཱ་ཝ་ས་ནྟོ ཀ་སྶ་ཙི ཀ་ཊ་ཙྪུ་མ་ཏྟཾ བྷི་ཀྑཾ ཝཱ ཨུ་ལུ༹་ངྐ་མ་ཏྟཾ ཡཱ་གུཾ ཝཱ ཨ་ད་ཏྭཱ ཝི་ག་ཙྪ་ཏི, ཝི་ཝ་སོ མ་ཙྩུ་ཝ་སཾ ག་ཙྪ་ཏི, སོ ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་ས་མོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན སེ་སེ་སུ་པི ནི་ག་མ་ནཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨི་མེ་སུ ཙ ཏཱི་སུ པུ་གྒ་ལེ་སུ པ་ཋ་མོ ཨེ་ཀཾ་སེ་ནེ་ཝ ག་ར་ཧི་ཏ་བྦོ, དུ་ཏི་ཡོ པ་སཾ་ས་ནཱི་ཡོ, ཏ་ཏི་ཡོ, པ་སཾ་ས་ནཱི་ཡ་ཏ་རོ. པ་ཋ་མོ ཝཱ ཨེ་ཀ་ནྟེ་ནེ་ཝ ས་བྦ་ནི་ཧཱི་ནོ, དུ་ཏི་ཡོ མ་ཛ྄ཛྷི་མོ, ཏ་ཏི་ཡོ ཨུ་ཏྟ་མོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
གཱ་ཐཱ་སུ ས་མ་ཎེཏི ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཝ་སེ་ན བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ནཾ ཏ་ཐཱ སེ་སེ་སུ་པི. ལ་དྡྷཱ་ནཱཏི ལ་བྷི་ཏྭཱ, ས་མ་ཎེ ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻེ པ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ པུ་ཊྛོ ན སཾ་ཝི་བྷ་ཛ་ཏི. ཨ་ནྣཾ པཱ་ན་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནནྟི ཨ་ནྣཾ ཝཱ པཱ་ནཾ ཝཱ ཨ་ཉྙཾ ཝཱ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦ་ཡུ་ཏྟ་ཀཾ བྷོ་ཛ་ནཾ, ཏཾ ན སཾ་ཝི་བྷ་ཛ་ཏི. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ – ཡོ ཨ་ཏྠི་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་པ་ག་ཏེ ས་མྤ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀེ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཨ་ནྣཱ་དི་ནཱ སཾ་ཝི་བྷཱ་ག་མ་ཏྟ་མྤི ན ཀ་རོ་ཏི, ཀིཾ སོ ཨ་ཉྙཾ དཱ་ནཾ ད་སྶ་ཏི, ཏཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཐ་དྡྷ་མ་ཙྪ་རི་ཡཾ པུ་རི་སཱ་དྷ་མཾ ནི་ཧཱི་ན་པུ་གྒ་ལཾ པ་ཎྜི་ཏཱ ཨ་ཝུ་ཊྛི་ཀ་ས་མོ་ཏི ཨཱ་ཧུ ཀ་ཐ་ཡ་ནྟཱི་ཏི.
ཨེ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ ན ད་དཱ་ཏཱིཏི ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་པི མ་ཧ་ཏི དཱ་ཏ་བྦ་དྷ་མྨེ ཨེ་ཀེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཏེ་སུ ཀོ་དྷ་ཝ་སེ་ན ཝཱ, དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ ལོ་བྷ་ཝ་སེ་ན ཝཱ ན ད་དཱ་ཏི. ཨེ་ཀ་ཙྩཱ་ནཾ པ་ཝེ་ཙྪ་ཏཱིཏི ཨེ་ཀེ་སཾ་ཡེ་ཝ པ་ན ད་དཱ་ཏི. མེ་དྷཱ་ཝི་ནོཏི པ་ཉྙ་ཝ་ནྟོ པ་ཎྜི་ཏཱ ཛ་ནཱ.
སུ་བྷི་ཀྑ་ཝཱ་ཙོཏི ཡོ ཨུ་པ་ག་ཏཱ་ནཾ ཡཱ་ཙ་ཀཱ་ནཾ ‘‘ཨ་ནྣཾ དེ་ཐ, པཱ་ནཾ དེ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏཾ ཏཾ དཱ་པེ་ཏི, སོ སུ་ལ་བྷ་བྷི་ཀྑ་ཏཱ་ཡ སུ་བྷི་ཀྑཱ ཝཱ་ཙཱ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི སུ་བྷི་ཀྑ་ཝཱ་ཙོ. ‘‘སུ་བྷི་ཀྑ་ཝ་སྶཱི’’ཏི་པི པ་ཋ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ལོ་ཀོ སུ་བྷི་ཀྑོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠཱ་བྷི་ཝ་སྶི་ཏ་མ་ཧཱ་མེ་གྷོ སུ་བྷི་ཀྑ་ཝ་སྶཱི ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝ་མ་ཡ་མྤི མ་ཧཱ་དཱ་ནེ་ཧི ས་བྦ་ཏྠཱ་བྷི་ཝ་སྶཱི སུ་བྷི་ཀྑ་ཝ་སྶཱི་ཏི. ཨཱ་མོ་ད་མཱ་ནོ པ་ཀི་རེ་ཏཱིཏི ཏུ་ཊྛ་ཧ་ཊྛ་མཱ་ན་སོ ས་ཧ་ཏྠེ་ན དཱ་ནཾ དེ་ནྟོ པ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀ་ཁེ་ཏྟེ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨཾ པ་ཀི་རེ་ནྟོ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི, ཝཱ་ཙཱ་ཡ་པི ‘‘དེ་ཐ དེ་ཐཱ’’ཏི བྷཱ་ས་ཏི.
ཨི་དཱ་ནི ནཾ སུ་བྷི་ཀྑ་ཝ་སྶི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཡ་ཐཱ་པི མེ་གྷོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ – ཡ་ཐཱ མ་ཧཱ་མེ་གྷོ པ་ཋ་མཾ མ་ནྡ་ནི་གྒྷོ་སེ་ན ཐ་ན་ཡི་ཏྭཱ པུ་ན ས་ཀ་ལ་ན་དཱི་ཀ་ནྡ་རཱ་ནི ཨེ་ཀ་ནི་ནྣཱ་དཾ ཀ་རོ་ནྟོ ག་ཛྫ་ཡི་ཏྭཱ པ་ཝ་སྶ་ཏི, ས་བྦ་ཏྠ་ཀ་མེ་ཝ ཝཱ་རི་ནཱ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཐ་ལཾ ནི་ནྣ་ཉྩ ཨ་བྷི་ས་ནྡ་ནྟོ པཱུ་རེ་ཏི ཨེ་ཀོ་གྷཾ ཀ་རོ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨི་དྷ ཨི་མ་སྨིཾ ས་ཏྟ་ལོ་ཀེ ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨུ་ལཱ༹་ར་པུ་གྒ་ལོ ས་བྦ་ས་མ་ཏཱ་ཡ སོ མ་ཧཱ་མེ་གྷོ ཝི་ཡ ཝ་སྶི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ ཏཱ་དི་སོ ཡ་ཐཱ དྷ་ནཾ ཨུ་ཊྛཱ་ནཱ་དྷི་ག་ཏཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨུ་ཊྛཱ་ན་ཝཱི་རི་ཡཱ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ན་ལ་སོ ཧུ་ཏྭཱ ཏ་ཉྩ དྷ་མྨེ་ན ཉཱ་ཡེ་ན སཾ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཏ་ནྣི་བྦ་ཏྟེ་ན ཨ་ནྣེ་ན པཱ་ནེ་ན ཨ་ཉྙེ་ན ཙ དེ་ཡྻ་དྷ་མྨེ་ན པ་ཏྟེ ས་མྤ་ཏྟེ ཝ་ནི་བྦ་ཀེ ས་མྨཱ ས་མྨ་དེ་ཝ དེ་ས་ཀཱ་ལཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཉྩེ་ཝ ཨི་ཙྪཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཉྩ ཏ་པྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏཱི་ཏི.
ཚ་ཊྛ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.