༥. དཱ་རུ་སཱ་ཀ་ཊི་ཀ་པུ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ
སུ་པྤ་བུ་དྡྷནྟི ཨི་མཾ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཾ ས་ཏྠཱ ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ དཱ་རུ་སཱ་ཀ་ཊི་ཀ་སྶ པུ་ཏྟཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ཀ་ཐེ་སི.
རཱ་ཛ་ག་ཧ་སྨི་ཉྷི ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་པུ་ཏྟོ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀ་པུ་ཏྟོ་ཏི དྭེ དཱ་ར་ཀཱ ཨ་བྷི་ཀྑ་ཎཾ གུ་ལ༹་ཀཱི་ལ༹ཾ ཀཱི་ལ༹་ནྟི. ཏེ་སུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་པུ་ཏྟོ གུ་ལ༹ཾ ཁི་པ་མཱ་ནོ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏིཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ‘‘ན་མོ བུ་དྡྷ་སྶཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཝ་ཏྭཱ གུ་ལ༹ཾ ཁི་པ་ཏི. ཨི་ཏ་རོ ཏི་ཏྠི་ཡ་གུ་ཎེ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ ‘‘ན་མོ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཏྭཱ ཝ་ཏྭཱ ཁི་པ་ཏི. ཏེ་སུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་སྶ པུ་ཏྟོ ཛི་ནཱ་ཏི, ཨི་ཏ་རོ པ་ན པ་རཱ་ཛ་ཡ་ཏི. སོ ཏ་སྶ ཀི་རི་ཡཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྭཱ གུ་ལ༹ཾ ཁི་པ་ནྟོ མ་མཾ ཛི་ནཱ་ཏི, ཨ་ཧ་མྤི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཡཾ པ་རི་ཙ་ཡ་མ་ཀཱ་སི. ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཏ་སྶ པི་ཏཱ ས་ཀ་ཊཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ དཱ་རཱུ་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ག་ཙྪ་ནྟོ ཏ་མྤི དཱ་ར་ཀཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ག་ནྟྭཱ ཨ་ཊ་ཝི་ཡཾ དཱ་རཱུ་ནཾ ས་ཀ་ཊཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟོ བ་ཧི་ན་ག་རེ སུ་སཱ་ན་སཱ་མ་ནྟེ ཨུ་ད་ཀ་ཕཱ་སུ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ གོ་ཎེ མོ་ཙེ་ཏྭཱ བྷ་ཏྟ་ཝི་སྶ་གྒ་མ་ཀཱ་སི. ཨ་ཐ་སྶ ཏེ གོ་ཎཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡེ ན་ག་རཾ པ་ཝི་ས་ནྟེ་ན གོ་ག་ཎེ་ན ས་དྡྷིཾ ན་ག་ར་མེ་ཝ པ་ཝི་སིཾ་སུ. སཱ་ཀ་ཊི་ཀོ་པི གོ་ཎེ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷ་ནྟོ ན་ག་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ སཱ་ཡཾ གོ་ཎེ དི་སྭཱ ཨཱ་དཱ་ཡ ནི་ཀྑ་མ་ནྟོ དྭཱ་རཾ ན ས་མྤཱ་པུ་ཎི. ཏ་སྨི་ཉྷི ཨ་ས་མྤ་ཏྟེ་ཡེ་ཝ དྭཱ་རཾ པི་ཧི་ཏཾ.
ཨ་ཐ་སྶ པུ་ཏྟོ ཨེ་ཀ་ཀོ་ཝ ར་ཏྟི་བྷཱ་གེ ས་ཀ་ཊ་སྶ ཧེ་ཊྛཱ ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་དྡཾ ཨོ་ཀྐ་མི. རཱ་ཛ་ག་ཧཾ པ་ན པ་ཀ་ཏི་ཡཱ་པི ཨ་མ་ནུ་སྶ་བ་ཧུ་ལཾ. ཨ་ཡ་ཉྩ སུ་སཱ་ན་ས་ནྟི་ཀེ ནི་པ་ནྣོ. ཏ་ཏྠ ནཾ དྭེ ཨ་མ་ནུ་སྶཱ པ་སྶིཾ་སུ. ཨེ་ཀོ སཱ་ས་ན་སྶ པ་ཊི་ཀ་ཎྜ་ཀོ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ, ཨེ་ཀོ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀོ. ཏེ་སུ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨ་ཡཾ ནོ བྷ་ཀྑོ, ཨི་མཾ ཁཱ་དི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨི་ཏ་རོ ‘‘ཨ་ལཾ མཱ ཏེ རུ་ཙྩཱི’’ཏི ནི་ཝཱ་རེ་ཏི. སོ ཏེ་ན ནི་ཝཱ་རི་ཡ་མཱ་ནོ་པི ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་ནཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ དཱ་ར་ཀཾ པཱ་དེ་སུ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི. སོ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཡཱ པ་རི་ཙི་ཏ་ཏྟཱ ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ‘‘ན་མོ བུ་དྡྷ་སྶཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨ་མ་ནུ་སྶོ མ་ཧཱ་བྷ་ཡ་བྷཱི་ཏོ པ་ཊི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐ ནཾ ཨི་ཏ་རོ ‘‘ཨ་མྷེ་ཧི ཨ་ཀི་ཙྩཾ ཀ་ཏཾ, ད་ཎྜ་ཀ་མྨཾ ཏ་སྶ ཀ་རོ་མཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཏཾ ར་ཀྑ་མཱ་ནོ ཨ་ཊྛཱ་སི. མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀོ ན་ག་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ར་ཉྙོ བྷོ་ཛ་ན་པཱ་ཏིཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛ་ནཾ ཨཱ་ཧ་རི. ཨ་ཐ ནཾ ཨུ་བྷོ་པི ཏ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཝི་ཡ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཱ་ནི ཨ་ཀྑ་རཱ་ནི རཱ་ཛཱ་ཝ པ་སྶ་ཏུ, མཱ ཨ་ཉྙོ’’ཏི ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟཱ ཡ་ཀྑཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན བྷོ་ཛ་ན་པཱ་ཏི་ཡཾ ཨ་ཀྑ་རཱ་ནི ཚི་ནྡི་ཏྭཱ པཱ་ཏིཾ དཱ་རུ་ས་ཀ་ཊེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ས་བྦ་ར་ཏྟིཾ ཨཱ་ར་ཀྑཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐ་མིཾ་སུ.
པུ་ན་དི་ཝ་སེ ‘‘རཱ་ཛ་ཀུ་ལ་ཏོ ཙོ་རེ་ཧི བྷོ་ཛ་ན་བྷ་ཎྜཾ ཨ་ཝ་ཧ་ཊ’’ནྟི ཀོ་ལཱ་ཧ་ལཾ ཀ་རོ་ནྟཱ དྭཱ་རཱ་ནི པི་ད་ཧི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟཱ ཏ་ཏྠ ཨ་པ་སྶ་ནྟཱ ན་ག་རཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨི་ཏོ ཙི་ཏོ ཙ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟཱ དཱ་རུ་ས་ཀ་ཊེ སུ་ཝ་ཎྞ་པཱ་ཏིཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ ཙོ་རོ’’ཏི ཏཾ དཱ་ར་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ར་ཉྙོ ད་སྶེ་སུཾ. རཱ་ཛཱ ཨ་ཀྑ་རཱ་ནི དི་སྭཱ ‘‘ཀིཾ ཨེ་ཏཾ, ཏཱ་ཏཱ’’ཏི པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘ནཱ་ཧཾ, དེ་ཝ, ཛཱ་ནཱ་མི, མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ མེ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ར་ཏྟིཾ བྷོ་ཛེ་ཏྭཱ ར་ཀྑ་མཱ་ནཱ ཨ་ཊྛཾ་སུ, ཨ་ཧ་མྤི མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ མཾ ར་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི ནི་བྦྷ་ཡོ་ཝ ནི་དྡཾ ཨུ་པ་ག་ཏོ. ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཨ་ཧཾ ཛཱ་ནཱ་མཱི’’ཏི. ཨ་ཐ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ་པི ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ག་མཾ་སུ. རཱ་ཛཱ ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ ཉ་ཏྭཱ ཏེ ཏ་ཡོ་པི ཛ་ནེ ཨཱ་དཱ་ཡ ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ས་བྦཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏྭཱ ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི ཨེ་ཝ ར་ཀྑཱ ཧོ་ཏི, ཨུ་དཱ་ཧུ དྷ་མྨཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ་པཱི’’ཏི པུ་ཙྪི. ཨ་ཐ་སྶ ས་ཏྠཱ, ‘‘མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ན ཀེ་ཝ་ལཾ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཡེ་ཝ ར་ཀྑཱ, ཡེ་སཾ པ་ན ཚ་བྦི་དྷེ་ན ཙི་ཏྟཾ སུ་བྷཱ་ཝི་ཏཾ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙེ་ན ར་ཀྑཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན ཝཱ མ་ནྟོ་ས་དྷེ་ཧི ཝཱ ཀི་ཙྩཾ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཚ ཋཱ་ནཱ་ནི ད་སྶེ་ནྟོ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ ཨ་བྷཱ་སི.
༢༩༦. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, ནི་ཙྩཾ བུ་དྡྷ་ག་ཏཱ ས་ཏི.
༢༩༧. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, ནི་ཙྩཾ དྷ་མྨ་ག་ཏཱ ས་ཏི.
༢༩༨. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, ནི་ཙྩཾ ས་ངྒྷ་ག་ཏཱ ས་ཏི.
༢༩༩. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, ནི་ཙྩཾ ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏི.
༣༠༠. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, ཨ་ཧིཾ་སཱ་ཡ ར་ཏོ མ་ནོ.
༣༠༡. ‘‘སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ;
ཡེ་སཾ དི་ཝཱ ཙ ར་ཏྟོ ཙ, བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ར་ཏོ མ་ནོ’’ཏི.
ཏ་ཏྠ སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱིཏི བུ་དྡྷ་ག་ཏཾ ས་ཏིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ སུ་པ་ནྟཱ, ག་ཧེ་ཏྭཱ་ཡེ་ཝ ཙ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱ སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ནཱ་མ. ས་དཱ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱཏི གོ་ཏ་མ་གོ་ཏྟ་སྶ བུ་དྡྷ་སྶ ས་ཝ་ན་ནྟེ ཛཱ་ཏ་ཏྟཱ ཏ་སྶེ་ཝ ཨ་ནུ་སཱ་ས་ནི་ཡཱ ས་ཝ་ན་ཏཱ་ཡ གོ་ཏ་མ་སཱ་ཝ་ཀཱ. བུ་དྡྷ་ག་ཏཱ ས་ཏཱིཏི ཡེ་སཾ ‘‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་པྤ་བྷེ་དེ བུ་དྡྷ་གུ་ཎེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ས་ཏི ནི་ཙྩ་ཀཱ་ལཾ ཨ་ཏྠི, ཏེ ས་དཱ་པི སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཐཱ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཱ པ་ན ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཏཱི་སུ ཀཱ་ལེ་སུ དྭཱི་སུ ཀཱ་ལེ་སུ ཨེ་ཀ་སྨི་མྤི ཀཱ་ལེ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏིཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ནྟཱ སུ་པྤ་བུ་དྡྷཾ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི་ཡེ་ཝ ནཱ་མ. དྷ་མྨ་ག་ཏཱ ས་ཏཱིཏི ‘‘སྭཱ་ཁཱ་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ’’ཏི་ཨཱ་དི་པྤ་བྷེ་དེ དྷ་མྨ་གུ་ཎེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ས་ཏི. ས་ངྒྷ་ག་ཏཱ ས་ཏཱིཏི ‘‘སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་ས་ངྒྷོ’’ཏི་ཨཱ་དི་པྤ་བྷེ་དེ ས་ངྒྷ་གུ་ཎེ ཨཱ་ར་བྦྷ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ས་ཏི. ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ ས་ཏཱིཏི དྭ་ཏྟིཾ་སཱ་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཝཱ ན་ཝ་སི་ཝ་ཐི་ཀཱ་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ནཱི་ལ་ཀ་སི་ཎཱ་དི་རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ ས་ཏི. ཨ་ཧིཾ་སཱ་ཡ ར་ཏོཏི ‘‘སོ ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༤༢) ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཱ་ཡ ཀ་རུ་ཎཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ར་ཏོ. བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡཱཏི མེ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཧེ་ཊྛཱ ཀ་རུ་ཎཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཨི་དྷ ས་བྦཱ་པི ཨ་ཝ་སེ་སཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ, ཨི་དྷ པ་ན མེ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. སེ་སཾ པ་ཋ་མ་གཱ་ཐཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
དེ་ས་ནཱ་ཝ་སཱ་ནེ དཱ་ར་ཀོ ས་དྡྷིཾ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ཧི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛ་ཧི. པ་ཙྪཱ པ་ན པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ས་བྦེ་པི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎིཾ་སུ, ས་མྤ་ཏྟཱ་ན་མྤི སཱ་ཏྠི་ཀཱ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི.
དཱ་རུ་སཱ་ཀ་ཊི་ཀ་པུ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ པ་ཉྩ་མཾ.