༢. བྷཱུ་རི་ད་ཏྟ་ཙ་རི་ཡཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༡. དུ་ཏི་ཡེ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོཏི བྷཱུ་རི་ས་མ་ད་ཏྟོ. ད་ཏྟོ་ཏི ཧི ཏ་དཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ཧི ཀ་ཏཾ ནཱ་མཾ. ཡ་སྨཱ པ་ནེ་སོ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནེ ཝི་རཱུ་པ་ཀྑ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛ་བྷ་ཝ་ནེ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་བྷ་ཝ་ནེ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣེ པ་ཉྷེ ས་མྨ་དེ་ཝ ཝི་ནི་ཙྪི་ནཱ་ཏི, ཨེ་ཀ་དི་ཝ་ས་ཉྩ ཝི་རཱུ་པ་ཀྑ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛེ ནཱ་ག་པ་རི་སཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ ཏི་ད་ས་པུ་རཾ ག་ནྟྭཱ ས་ཀྐཾ པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣེ དེ་ཝཱ་ན་མ་ནྟ་རེ པ་ཉྷོ ས་མུ་ཊྛཱ་སི. ཏཾ ཀོ་ཙི ཀ་ཐེ་ཏུཾ ནཱ་ས་ཀྑི. ས་ཀྐེ་ན པ་ན ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏོ པ་ལླ་ངྐ་ཝ་ར་ག་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ་ཝ ཀ་ཐེ་སི. ཨ་ཐ ནཾ དེ་ཝ་རཱ་ཛཱ དི་བྦ་ག་ནྡྷ་པུ་པྥེ་ཧི པཱུ་ཛེ་ཏྭཱ ‘‘ད་ཏྟ, ཏྭཾ པ་ཐ་ཝི་ས་མཱ་ཡ ཝི་པུ་ལཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ ནཱ་མཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. བྷཱུ་རཱི་ཏི ཧི པ་ཐ་ཝི་ཡཱ ནཱ་མཾ, ཏ་སྨཱ བྷཱུ་རི་ས་མ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་ཏེ ཨ་ཏྠེ ར་མ་ཏཱི་ཏི ཙ བྷཱུ་རི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ‘‘བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ’’ཏི པ་ཉྙཱ་ཡི་ཏྠ. མ་ཧ་ཏི་ཡཱ པ་ན ནཱ་གི་དྡྷི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཙཱཏི.
ཨ་ཏཱི་ཏེ ཧི ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཀ་པྤེ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ར་ཉྙོ པུ་ཏྟོ པི་ཏ་རཱ ར་ཊྛ་ཏོ པ་བྦཱ་ཛི་ཏོ ཝ་ནེ ཝ་ས་ནྟོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཱ་ཡ ནཱ་ག་མཱ་ཎ་ཝི་ཀཱ་ཡ སཾ་ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་སི. ཏེ་སཾ སཾ་ཝཱ་ས་མ་ནྭཱ་ཡ དྭེ དཱ་ར་ཀཱ ཛཱ་ཡིཾ་སུ – པུ་ཏྟོ ཙ དྷཱི་ཏཱ ཙ. པུ་ཏྟ་སྶ ‘‘སཱ་ག་ར་བྲ་ཧྨ་ད་ཏྟོ’’ཏི ནཱ་མཾ ཀ་རིཾ་སུ དྷཱི་ཏཱ་ཡ ‘‘ས་མུ་དྡ་ཛཱ’’ཏི. སོ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ པི་ཏུ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན བཱ་རཱ་ཎ་སིཾ ག་ནྟྭཱ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་སི. ཨ་ཐ དྷ་ཏ་ར་ཊྛོ ནཱ་མ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ པ་ཉྩ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀེ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནེ ནཱ་ག་ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ནྟོ ཏཾ ཨ་བྷཱུ་ཏ་ཝཱ་དི་ཀེ་ན ཙི་ཏྟ་ཙཱུ་ལེ༹་ན ནཱ་མ ཀ་ཙྪ་པེ་ན ‘‘བཱ་རཱ་ཎ་སི་རཱ་ཛཱ ཨ་ཏྟ་ནོ དྷཱི་ཏ་རཾ ཏུ་ཡ྄ཧཾ དཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ, སཱ ཁོ པ་ན རཱ་ཛ་དྷཱི་ཏཱ ས་མུ་དྡ་ཛཱ ནཱ་མ ཨ་བྷི་རཱུ་པཱ ད་སྶ་ནཱི་ཡཱ པཱ་སཱ་དི་ཀཱ ཙཱ’’ཏི ཀ་ཐི་ཏཾ སུ་ཏྭཱ དྷ་ཏ་ར་ཊྛོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ནཱ་ག་མཱ་ཎ་ཝ་ཀེ པེ་སེ་ཏྭཱ ཏཾ དཱ་ཏུཾ ཨ་ནི་ཙྪ་ནྟཾ ནཱ་ག་ཝི་བྷིཾ་སི་ཀཱ་ཡ བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ‘‘ད་མྨཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ མ་ཧ་ནྟཾ པ་ཎྞཱ་ཀཱ་རཾ པེ་སེ་ཏྭཱ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ ནཱ་གི་དྡྷི་ཡཱ མ་ཧ་ནྟེ་ན པ་རི་ཝཱ་རེ་ན ཏ་སྶ དྷཱི་ཏ་རཾ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ནེ་ཏྭཱ ཨ་གྒ་མ་ཧེ་སི་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པེ་སི.
སཱ ཨ་པ་ར་བྷཱ་གེ དྷ་ཏ་ར་ཊྛཾ པ་ཊི་ཙྩ སུ་ད་སྶ་ནོ, ད་ཏྟོ, སུ་བྷོ་གོ, ཨ་རི་ཊྛོ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་ཏྟེ པ་ཊི་ལ་བྷི. ཏེ་སུ ད་ཏྟོ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ, སོ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ས་ཀྐེ་ན ཏུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟེ་ན ‘‘བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ’’ཏི ག་ཧི་ཏ་ནཱ་མ་ཏྟཱ ‘‘བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ’’ཏྭེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཡི་ཏྠ. ཨ་ཐ ནེ་སཾ པི་ཏཱ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀཾ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀཾ ར་ཛྫཾ བྷཱ་ཛེ་ཏྭཱ ཨ་དཱ་སི. མ་ཧ་ནྟོ ཡ་སོ ཨ་ཧོ་སི. སོ་ལ༹་ས་སོ་ལ༹་ས་ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི པ་རི་ཝཱ་ར་ཡིཾ་སུ. པི་ཏུ་པི ཨེ་ཀ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་མེ་ཝ ར་ཛྫཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་ཡོ པུ་ཏྟཱ མཱ་སེ མཱ་སེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ པ་སྶི་ཏུཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི, བོ་དྷི་ས་ཏྟོ པ་ན ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི.
སོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཝི་རཱུ་པ་ཀྑ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་ཀྐ་སྶ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཏོ ཝེ་ཛ་ཡ་ནྟ་པཱ་སཱ་དཾ སུ་དྷ་མྨ་དེ་ཝ་ས་བྷཾ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀ་ཀོ་ཝི་ལཱ༹་རཾ པ་ཎྜུ་ཀ་མྦ་ལ་སི་ལཱ་ས་ནཾ དེ་ཝ་ཙྪ་རཱ་པ་རི་ཝཱ་རཾ ཨ་ཏི་མ་ནོ་ཧ་རཾ ས་ཀྐ་ས་མྤ་ཏྟིཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀ་མ་ཏྟ་མྤི ནཱ་ག་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཋི་ཏ་སྶ དུ་ལླ་བྷཾ, ཀུ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷཱི’’ཏི ནཱ་ག་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཛི་གུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ག་ནྟྭཱ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཝཱ་སཾ ཝ་སི་ཏྭཱ སཱི་ལ་མེ་ཝ པ་གྒ་ཎྷི་སྶཱ་མི, ཏཾ བོ་དྷི་པ་རི་པཱ་ཙ་ནཾ ཧོ་ཏི, ཨི་མ་སྨིཾ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཀཱ་ར་ཎཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ག་ནྟྭཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཨཱ་ཧ – ‘‘ཨ་མྨ་ཏཱ་ཏཱ, ཨ་ཧཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ཏེ་ཧི ‘‘ཨི་དྷེ་ཝ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨུ་པ་ཝ་སཱ་ཧི, བ་ཧི་ག་ཏཱ་ནཾ ནཱ་གཱ་ནཾ མ་ཧ་ནྟཾ བྷ་ཡ’’ནྟི ཝུ་ཏྟེ ཨེ་ཀ་ཝཱ་རཾ ཏ་ཐཱ ཀ་ཏྭཱ ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ཧི ཨུ་པ་དྡུ་ཏོ པུ་ན་ཝཱ་རེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨ་ནཱ་རོ་ཙེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ བྷ་རི་ཡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏྭཱ ‘‘བྷ་དྡེ, ཨ་ཧཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཡ་མུ་ནཱ་ཏཱི་རེ མ་ཧཱ་ནི་གྲོ་དྷ་རུ་ཀྑོ ཨ་ཏྠི ཏ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཝ་མྨི་ཀ་མ་ཏྠ་ཀེ བྷོ་གེ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཡ ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ‘‘ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་ཏོ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཝི་རཱུ་པ་ཀྑེ་ན མ་ཧཱ་ར་ཉྙཱ, དེ་ཝ་ལོ་ཀ་མ་ག་ཉྪ་ཧ’’ནྟི་ཨཱ་དི.
ཏ་ཏྠ ཝི་རཱུ་པ་ཀྑེ་ན མ་ཧཱ་ར་ཉྙཱཏི ཝི་རཱུ་པ་ཀྑེ་ན ནཱ་མ ནཱ་གཱ་དྷི་པ་ཏི་མ་ཧཱ་རཱ་ཛེ་ན. དེ་ཝ་ལོ་ཀནྟི ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་དེ་ཝ་ལོ་ཀཾ. ཨ་ག་ཉྪ་ཧནྟི ཨ་ག་ཉྪིཾ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ ཨ་ཧཾ.
༡༢. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ. པ་སྶིཾ ཏྭཱ་ཧནྟི ཨ་དྡ་ཀྑིཾ ཨ་ཧཾ ཏུ-ས་དྡོ ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟོ. ཨེ་ཀ་ནྟཾ སུ་ཁ་ས་མ་པྤི་ཏེཏི ཨེ་ཀ་ནྟཾ ཨ་ཙྩ་ནྟ་མེ་ཝ སུ་ཁེ་ན ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏེ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ – ‘‘ས་ནྟི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཚ ཕ་སྶཱ་ཡ་ཏ་ནི་ཀཱ ནཱ་མ ས་གྒཱ. ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ན སུ་ཀ་རཾ ཨ་ཀྑཱ་ནེ་ན པཱ་པུ་ཎི་ཏུཾ ཡཱ་ཝ སུ་ཁཱ ས་གྒཱ’’ཏི (མ. ནི. ༣.༢༥༥) ཙ. ཏཾ་ས་གྒ་ག་མ་ན་ཏྠཱ་ཡཱཏི ཏ་སྨིཾ ས་གྒ་སྨིཾ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ག་མ་ན་ཏྠཱ་ཡ. སཱི་ལ་བྦ་ཏནྟི སཱི་ལ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝ་ཏཾ. ཨ་ཐ ཝཱ སཱི་ལ་བྦ་ཏནྟི ཨུ་པོ་ས་ཐ་སཱི་ལ་ཉྩེ་ཝ ‘‘མ་མ ཙ་མྨཾ ཙ་མྨ་ཏྠི་ཀཱ ཧ་ར་ནྟཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་རཱ་ཝ་ཡ་ཝ་པ་རི་ཙྩཱ་ག་ས་མཱ་དི་ཡ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝ་ཏ་ཉྩ.
༡༣. ས་རཱི་ར་ཀི་ཙྩནྟི མུ་ཁ་དྷོ་ཝ་ནཱ་དི་ས་རཱི་ར་པ་ཊི་ཛ་གྒ་ནཾ. བྷུ་ཏྭཱ ཡཱ་པ་ན་མ་ཏྟ་ཀནྟི ཨི་ནྡྲི་ཡཱ་ནི ནི་བྦི་སེ་ཝ་ནཱ་ནི ཀཱ་ཏུཾ ས་རཱི་ར་ཊྛི་ཏི་མ་ཏྟ་ཀཾ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ. ཙ་ཏུ་རོ ཨ་ངྒེཏི ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ངྒཱ་ནི. ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཡཱཏི ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ. སེ་མཱིཏི ས་ཡཱ་མི.
༡༤. ཚ་ཝི་ཡཱཏི་ཨཱ་དི ཏེ་སཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨ་ངྒཱ་ནཾ ད་སྶ་ནཾ. ཏ་ཏྠ ཙ ཚ་ཝི་ཙ་མྨཱ་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ ཨེ་ཀཾ ཨ་ངྒཾ, སེ་སཱ་ནི ཨེ་ཀེ་ཀ་མེ་ཝ, མཾ་ས་གྒ་ཧ་ཎེ་ནེ་ཝ ཙེ་ཏྠ རུ་དྷི་ར་མྤི ས་ངྒ་ཧི་ཏ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨེ་ཏེ་ནཱཏི ཨེ་ཏེ་ཧི. ཧ་རཱ་ཏུ སོཏི ཡ་སྶ ཨེ་ཏེ་ཧི ཚ་ཝི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཨ་ཏྠི, ཏ་སྶ མ་ཡཱ དི་ནྣ་མེ་ཝེ་ཏཾ. ས་བྦཾ སོ ཧ་ར་ཏཱུ་ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨ་ན་པེ་ཀྑ་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི.
ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ་ས་ཏྟ་སྶ ཨི་མི་ནཱ ནི་ཡཱ་མེ་ནེ་ཝ ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ དཱི་གྷོ ཨ་དྡྷཱ ཝཱི་ཏི་ཝ་ཏྟོ. ཨེ་ཝཾ ག་ཙྪ་ནྟེ ཀཱ་ལེ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ སོ་མ་ད་ཏྟེ་ན ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་ནོ པུ་ཏྟེ་ན ས་ཧ ཏཾ ཋཱ་ནཾ པ་ཏྭཱ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ན་ས་མ་ཡེ ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ཧི པ་རི་ཝཱ་རི་ཡ་མཱ་ནཾ མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ དི་སྭཱ ཏ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ཡོ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ནི་མུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་མེ་ཝ ག་ཏཱ. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ པུ་ཙྪི – ‘‘ཀོ ནུ ཁོ ཏྭཾ, མཱ་རི་ས, དེ་ཝོ ཝཱ ཡ་ཀྑོ ཝཱ ནཱ་གོ ཝཱ’’ཏི? བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཝི ཀ་ཏྭཱ ས་ཙཱ་ཡཾ ཨི་ཏོ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨི་དྷ མེ ཝཱ་སཾ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་རེ་ཡྻ, ཏེ་ན མེ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཝཱ་ས་སྶ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡོ་པི སི་ཡཱ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་ཏོ ཨི་མཾ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ནེ་ཏྭཱ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཡོ་ཛེ་ཡྻཾ. ཨེ་ཝཱ་ཡཾ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་བྷི་ར་མི་སྶ་ཏི, ཏེ་ན མེ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཨ་དྡྷ་ནི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི. ཨ་ཐ ནཾ ཨཱ་ཧ – ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎ, མ་ཧ་ནྟཾ ཏེ ཡ་སཾ ད་སྶཱ་མི, ར་མ་ཎཱི་ཡཾ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ, ཨེ་ཧི ཏ་ཏྠ ག་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི. སཱ་མི, པུ་ཏྟོ མེ ཨ་ཏྠི, ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟེ ཨཱ་ག་མི་སྶཱ་མཱི་ཏི. ག་ཙྪ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, པུ་ཏྟཾ ཨཱ་ནེ་ཧཱི་ཏི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ག་ནྟྭཱ པུ་ཏྟ་སྶ ཏ་མ་ཏྠཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏྭཱ ཏཾ ཨཱ་ནེ་སི. མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཏེ ཨུ་བྷོ་པི ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ཨཱ་ནེ་སི. ཏེ་སཾ ཏ་ཏྠ དི་བྦོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ པཱ་ཏུ་བྷ་ཝི. ཨ་ཐ ཏེ་སཾ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ དི་བྦ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ད་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ་ཏྟཱ་རི ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ས་ཏཱ་ནི ཨ་དཱ་སི. ཏེ མ་ཧ་ཏིཾ ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝིཾ་སུ.
བོ་དྷི་ས་ཏྟོ་པི ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ མཱ་ཏཱ་པི་ཏཱུ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ནྟྭཱ དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཨཱ་རོ་གྱཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘ཡེ་ན ཏེ ཨ་ཏྠོ, ཏཾ ཝ་དེ་ཡྻཱ་སཱི’’ཏི ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ནུ་ཀྐ་ཎྛ་མཱ་ནོ ཨ་བྷི་ར་མཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ སོ་མ་ད་ཏྟེ་ན་པི ས་དྡྷིཾ པ་ཊི་ས་ནྠཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི. བྲཱ་ཧྨ་ཎོ སཾ་ཝ་ཙྪ་རཾ ཏ་ཏྠ ཝ་སི་ཏྭཱ མ་ནྡ་པུ་ཉྙ་ཏཱ་ཡ ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཙྪ་མཱ་ན་མྤི པུ་ཏྟཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཏེ་ན དཱི་ཡ་མཱ་ནཾ བ་ཧུཾ དྷ་ནཾ ས་བྦ་ཀཱ་མ་ད་དཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ན་མྤི ཨ་ལ་ཀྑི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ ག་ནྟྭཱ པ་བྦ་ཛི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ནཱ་ག་མཱ་ཎ་ཝ་ཀེ ཨཱ་ཎཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ ས་པུ་ཏྟ་ཀཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀཾ པཱ་པེ་སི. ཏེ ཨུ་བྷོ་པི དི་བྦཱ་བྷ་ར་ཎཱ་ནི དི་བྦ་ཝ་ཏྠཱ་ནི ཙ ཨོ་མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ནྷཱ་ཡི་ཏུཾ ཨེ་ཀཾ པོ་ཀྑ་ར་ཎིཾ ཨོ་ཏ་རིཾ་སུ, ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ཏཱ་ནི ཨ་ནྟ་ར་དྷཱ་ཡི་ཏྭཱ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་མེ་ཝ ཨ་ག་མཾ་སུ. ཨ་ཐ པ་ཋ་མ་ནི་ཝ་ཏྠ་ཀཱ་སཱ་ཝ་པི་ལོ་ཏི་ཀཱ་ཝ ས་རཱི་རེ པ་ཊི་མུ་ཉྩི, དྷ་ནུ་ས་ར་ས་ཏྟི་ཡོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཉྙཾ ག་ནྟྭཱ མི་གེ ཝ་དྷི་ཏྭཱ པུ་རི་མ་ནི་ཡཱ་མེ་ནེ་ཝ ཛཱི་ཝི་ཀཾ ཀ་པྤེ་སུཾ.
ཏེ་ན ཙ ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཏཱ་པ་སོ སུ་པ་ཎྞ་རཱ་ཛ་ཏོ ལ་དྡྷཾ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ན་མ་ནྟཾ ཏ་སྶ ཨ་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཱ་ནི ཨོ་ས་དྷཱ་ནི མ་ནྟཱུ་པ་ཙཱ་ར་ཉྩ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཊྛ་ཧ་ནྟ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ཨ་དཱ་སི. སོ ‘‘ལ་དྡྷོ མེ ཛཱི་ཝི་ཀཱུ་པཱ་ཡོ’’ཏི ཀ་ཏི་པཱ་ཧཾ ཝ་སི་ཏྭཱ ཏཱ་པ་སཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ པ་ཀྐ་མ་ནྟོ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཡ་མུ་ནཱ་ཏཱི་རཾ པ་ཏྭཱ ཏཾ མ་ནྟཾ ས་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟོ མ་ཧཱ་མ་གྒེ་ན ག་ཙྪ་ཏི. ཏ་དཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ བྷ་ཝ་ན་ཏོ ཏ་སྶ པ་རི་ཙཱ་རི་ཀཱ ནཱ་ག་མཱ་ཎ་ཝི་ཀཱ ཏཾ ས་བྦ་ཀཱ་མ་ད་དཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཡ་མུ་ནཱ་ཏཱི་རེ ཝཱ་ལུ་ཀཱ་རཱ་སི་མ་ཏྠ་ཀེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཏ་སྶོ་བྷཱ་སེ་ན ར་ཏྟི་ཡཾ ཀཱི་ལི༹་ཏྭཱ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནེ ཏ་སྶ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ མ་ནྟ་ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ ‘‘སུ་པ་ཎྞོ’’ཏི ས་ཉྙཱ་ཡ བྷ་ཡ་ཏ་ཛྫི་ཏཱ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ནི་མུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ཨ་ག་མཾ་སུ.
བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཏཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ཨཱ་དཱ་ཡ པཱ་ཡཱ་སི. ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ སོ ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པུ་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ མི་ག་ཝ་དྷཱ་ཡ ཨ་ར་ཉྙཾ ག་ཙྪ་ནྟོ ཏ་སྶ ཧ་ཏྠེ ཏཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨི་དཾ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟ་སྶ ས་བྦ་ཀཱ་མ་ད་དཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ན’’ནྟི ས་ཉྫཱ་ནི་ཏྭཱ ཏཾ ག་ཎྷི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཏེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་ལླཱ་པ་ས་ལླཱ་པཾ ཀ་ཏྭཱ མ་ནྟ་ཝཱ་དི་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ས་ཙེ མེ ཏྭཾ ཨི་མཾ མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ད་སྶ་སི, ཨེ་ཝཱ་ཧཾ ཏེ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཾ ནཱ་གཾ ད་སྶེ་སྶཱ་མི, ཡཾ ཏྭཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ གཱ་མ་ནི་ག་མ་རཱ་ཛ་དྷཱ་ནི་ཡོ ཙ་ར་ནྟོ བ་ཧུ་དྷ་ནཾ ལ་ཙྪ་སཱི’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན ཧི ད་སྶེ་ཏྭཱ ག་ཎྷཱ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཏཾ ཨཱ་དཱ་ཡ བོ་དྷི་ས་ཏྟཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་ར་ཎ་ཊྛཱ་ནེ ཝ་མྨི་ཀ་མ་ཏྠ་ཀེ བྷོ་གེ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ནི་པ་ནྣཾ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཋི་ཏོ ཧ་ཏྠཾ པ་སཱ་རེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་སི.
མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཏཾ ནེ་སཱ་དཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨ་ཡཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་སྶ མེ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ཀ་རེ་ཡྻཱ་ཏི ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ནཾ ནེ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་པི་ཏོ་པི ན ཨི་ཙྪི. ཏ་ཏོ ཨ་པ་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ས་ཡཾ ག་ནྟུ་ཀཱ་མོ མ་ཡཱ དཱི་ཡ་མཱ་ན་མྤི མ་ཎི་ར་ཏ་ནཾ ག་ཎྷི་ཏུཾ ན ཨི་ཙྪི. ཨི་དཱ་ནི པ་ན ཨ་ཧི་གུ་ཎྜི་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི. ས་ཙཱ་ཧཾ ཨི་མ་སྶ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷི་ནོ ཀུ་ཛ྄ཛྷེ་ཡྻཾ, སཱི་ལཾ མེ ཁ་ཎྜཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. མ་ཡཱ ཁོ པ་ན པ་ཋ་མཾ་ཡེ་ཝ ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཨ་དྷི་ཊྛི་ཏོ, སོ ཡ་ཐཱ་དྷི་ཊྛི་ཏོ་ཝ ཧོ་ཏུ. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ མཾ ཚི་ནྡ་ཏུ ཝཱ མཱ ཝཱ, ནེ་ཝ་སྶ ཀུ་ཛ྄ཛྷི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨ་ཀྑཱི་ནི ནི་མྨཱི་ལེ་ཏྭཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་པཱ་ར་མིཾ པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ བྷོ་ག་ནྟ་རེ སཱི་སཾ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ནི་ཙྩ་ལོ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ་པི ‘‘བྷོ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ན, ཨི་མཾ ནཱ་གཾ ག་ཎྷ, མ་ཎིཾ མེ དེ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ ནཱ་གཾ དི་སྭཱ ཏུ་ཊྛོ མ་ཎིཾ ཀི་སྨི་ཉྩི ཨ་ག་ཎེ་ཏྭཱ ‘‘ག་ཎྷ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ’’ཏི ཧ་ཏྠེ ཁི་པི. སོ ཏ་སྶ ཧ་ཏྠ་ཏོ བྷ་སྶི་ཏྭཱ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པ་ཏི་ཏ་མ་ཏྟོ་ཝ པ་ཐ་ཝིཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་མེ་ཝ ག་ཏོ. ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ མ་ཎི་ར་ཏ་ན་ཏོ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ མི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ པ་རི་ཧཱ་ཡི་ཏྭཱ ནི་པྤ་ཙྩ་ཡོ་ཝ པ་ཀྐ་ནྟོ.
༡༥. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ་པི མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ཧི ཨོ་ས་དྷེ་ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་རཾ མ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཐོ་ཀཾ ཁཱ་དི་ཏྭཱ ཁེ་ལ༹ཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཀཱ་ཡ་སྨིཾ པ་རི་བྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ དི་བྦ་མ་ནྟཾ ཛ་པྤ་ནྟོ བོ་དྷི་ས་ཏྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ན་ངྒུ་ཊྛེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ སཱི་སེ ད་ལ༹ྷཾ ག་ཎྷ་ནྟོ མུ་ཁ་མ་སྶ ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ཨོ་ས་དྷཾ ཁཱ་དི་ཏྭཱ མུ་ཁེ ས་ཧ་ཁེ་ལ༹ཾ ཨོ་སི་ཉྩི. སུ་ཙི་ཛཱ་ཏི་ཀོ མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ སཱི་ལ་བྷེ་ད་བྷ་ཡེ་ན ཨ་ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨ་ཀྑཱི་ནི ན ཨུ་མྨཱི་ལེ་སི. ཨ་ཐ ནཾ ཨོ་ས་དྷ་མ་ནྟ་བ་ལེ་ན ན་ངྒུ་ཊྛེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཧེ་ཊྛཱ སཱི་སཾ ཀ་ཏྭཱ ས་ཉྩཱ་ལེ་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏ་གོ་ཙ་རཾ ཚ་ཌྜཱ་པེ་ཏྭཱ བྷཱུ་མི་ཡཾ དཱི་གྷ་སོ ནི་པ་ཛྫཱ་པེ་ཏྭཱ མ་སཱུ་ར་ཀཾ མ་དྡ་ནྟོ ཝི་ཡ ཧ་ཏྠེ་ཧི པ་རི་མ་དྡི. ཨ་ཊྛཱི་ནི ཙུ་ཎྞི་ཡ་མཱ་ནཱ་ནི ཝི་ཡ ཨ་ཧེ་སུཾ.
པུ་ན ན་ངྒུ་ཊྛེ ག་ཧེ་ཏྭཱ དུ་སྶཾ པོ་ཐེ་ནྟོ ཝི་ཡ པོ་ཐེ་སི. མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་བྷོ་ནྟོ་པི ནེ་ཝ ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྠ. ཨ་ཉྙ་ད་ཏྠུ ཨ་ཏྟ་ནོ སཱི་ལ་མེ་ཝ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་སི. ཨི་ཏི སོ མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ དུ་བྦ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཝ་ལླཱི་ཧི པེ་ལ༹ཾ ས་ཛྫེ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ ཏ་ཏྠ པ་ཀྑི་པི. ས་རཱི་རཾ པ་ན་སྶ མ་ཧ་ནྟཾ ཏ་ཏྠ ན པ་ཝི་ས་ཏི. ཨ་ཐ ནཾ པ་ཎྷི་ཡཱ ཀོ་ཊྚེ་ནྟོ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ པེ་ལ༹ཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨེ་ཀཾ གཱ་མཾ ག་ནྟྭཱ གཱ་མ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨོ་ཏཱ་རེ་ཏྭཱ ‘‘ནཱ་ག་སྶ ན་ཙྩཾ ད་ཊྛུ་ཀཱ་མཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱུ’’ཏི ས་དྡ་མ་ཀཱ་སི. ས་ཀ་ལ་གཱ་མ་ཝཱ་སི་ནོ ས་ནྣི་པ་ཏིཾ་སུ. ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ ‘‘ནི་ཀྑ་མ མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ཛྫ མ་ཡཱ པ་རི་སཾ ཏོ་སེ་ནྟེ་ན ཀཱི་ལི༹་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ བ་ཧུ་དྷ་ནཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཏུ་ཊྛོ མཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སྶ་ཏི, ཡཾ ཡཾ ཨེ་ས མཾ ཀཱ་རེ་ཏི, ཏཾ ཏཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ནཾ སོ པེ་ལ༹་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ནྟཾ ‘‘མ་ཧཱ ཧོ་ཧཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ, སོ མ་ཧཱ ཨ་ཧོ་སི. ‘‘ཁུ་དྡ་ཀོ ཝ་ཊྚོ ཝི་ཕ་ཎོ ཨེ་ཀ་ཕ་ཎོ དྭི་ཕ་ཎོ ཡཱ་ཝ ས་ཧ་སྶ་ཕ་ཎོ ཨུ་ཙྩོ ནཱི་ཙོ དི་སྶ་མཱ་ན་ཀཱ་ཡོ ཨ་དི་སྶ་མཱ་ན་ཀཱ་ཡོ དི་སྶ་མཱ་ན་ཨུ་པ་ཌྜྷ་ཀཱ་ཡོ ནཱི་ལོ པཱི་ཏོ ལོ་ཧི་ཏོ ཨོ་དཱ་ཏོ མ་ཉྫི་ཊྛོ ཧོ་ཧི, དྷཱུ་མཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཧི, ཛཱ་ལ་སི་ཁཾ ཨུ་ད་ཀ་ཉྩ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཏཾ ཏཾ ཨཱ་ཀཱ་རཾ ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ ན་ཙྩཾ ད་སྶེ་སི. ཏཾ དི་སྭཱ མ་ནུ་སྶཱ ཨ་ཙྪ་རི་ཡ་བྦྷུ་ཏ་ཙི་ཏྟ་ཛཱ་ཏཱ བ་ཧུཾ ཧི་ར་ཉྙ་སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཏྠཱ་ལ་ངྐཱ་རཱ་དིཾ ཨ་དཾ་སུ. ཨི་ཏི ཏ་སྨིཾ གཱ་མེ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མ་ཏྟཾ ལ་བྷི. སོ ཀི་ཉྩཱ་པི མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ‘‘ས་ཧ་སྶཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ཏཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏཾ པ་ན དྷ་ནཾ ལ་བྷི་ཏྭཱ ‘‘གཱ་མ་ཀེ་པི ཏཱ་ཝ མ་ཡཱ ཨེ་ཏྟ་ཀཾ དྷ་ནཾ ལ་དྡྷཾ, ན་ག་རེ ཀི་ར བ་ཧུ་དྷ་ནཾ ལ་བྷི་སྶཱ་མཱི’’ཏི དྷ་ན་ལོ་བྷེ་ན ན མུ་ཉྩི.
སོ ཏ་སྨིཾ གཱ་མེ ཀུ་ཊུ་མྦཾ ས་ཎྛ་པེ་ཏྭཱ ར་ཏ་ན་མ་ཡཾ པེ་ལ༹ཾ ཀཱ་རེ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ མ་ཧཱ་ས་ཏྟཾ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ སུ་ཁ་ཡཱ་ན་ཀཾ ཨཱ་རུ་ཡ྄ཧ མ་ཧ་ནྟེ་ན པ་རི་ཝཱ་རེ་ན གཱ་མ་ནི་ག་མ་རཱ་ཛ་དྷཱ་ནཱི་སུ ཏཾ ཀཱི་ལཱ༹་པེ་ཏྭཱ བཱ་རཱ་ཎ་སིཾ པཱ་པུ་ཎི, ནཱ་ག་རཱ་ཛ་སྶ མ་དྷུ་ལཱ་ཛཾ དེ་ཏི, ཨ་བ་དྡྷ་ས་ཏྟུ་ཉྩ དེ་ཏི. སོ གོ་ཙ་རཾ ན ག་ཎྷི ཨ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་བྷ་ཡེ་ན. གོ་ཙ་རཾ ཨ་ག་ཎྷ་ནྟ་མྤི ཙ ནཾ ཙ་ཏྟཱ་རོ ན་ག་ར་དྭཱ་རེ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ མཱ་ས་མ་ཏྟཾ ཀཱི་ལཱ༹་པེ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘སཾ་སི་ཏོ ཨ་ཀ་ཏ་ཉྙུ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
ཏ་ཏྠ སཾ་སི་ཏོཏི ཨེ་སོ ནཱ་གོ ཨ་མུ་ཀ་སྶ ནི་གྲོ་དྷ་རུ་ཀྑ་སྶ ས་མཱི་པེ ཝ་མྨི་ཀ་མ་ཏྠ་ཀེ ས་ཡི་ཏོ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཋཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཀ་ཐི་ཏོ. ཨ་ཀ་ཏ་ཉྙུ་ནཱཏི ཨ་ཏྟ་ནཱ ཀ་ཏཾ ཨུ་པ་ཀཱ་རཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟེ་ན མི་ཏྟ་དུ་བྦྷི་ནཱ ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ནཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོཏི ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ན་ཝི་ཛྫཱ་པ་རི་ཛ་པྤ་ནེ་ན ‘‘ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ ཨ་ཧི་ཏུ་ཎྜི་ཀ་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ. མ་མ་གྒ་ཧཱིཏི མཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཀཱི་ལེ༹་ཏི མཾ ཏ་ཧིཾ ཏ་ཧིནྟི ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ གཱ་མ་ནི་ག་མ་རཱ་ཛ་དྷཱ་ནཱི་སུ ཨ་ཏྟ་ནོ ཛཱི་ཝི་ཀ་ཏྠཾ མཾ ཀཱི་ལཱ༹་པེ་ཏི.
༡༧. ཏི་ཎ་ཏོ་པི ལ་ཧུ་ཀོ མ་མཱཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཛཱི་ཝི་ཏ་པ་རི་ཙྩཱ་གོ ཏི་ཎ་ས་ལཱ་ཀ་པ་རི་ཙྩཱ་ག་ཏོ་པི ལ་ཧུ་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ མ་མ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ཐ་ཝཱི་ཨུ་པྤ་ཏ་ནཾ ཝི་ཡཱཏི སཱི་ལ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ པ་ན ཙ་ཏུ་ན་ཧུ་ཏཱ་དྷི་ཀ་དྭི་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་བ་ཧ་ལཱ་ཡ མ་ཧཱ་པ་ཐ་ཝི་ཡཱ པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཾ ཝི་ཡ ཏ་ཏོ་པི ཏཾ བྷཱ་རི་ཡ་ཏ་རཾ ཧུ་ཏྭཱ མ་ཡ྄ཧཾ ཨུ་པ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
༡༨. ནི་ར་ནྟ་རཾ ཛཱ་ཏི་ས་ཏནྟི མ་མ ཛཱ་ཏཱི་ནཾ ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏ་མྤི ཨ་ནེ་ཀ་ས་ཏཱ་སུ་པི ཛཱ་ཏཱི་སུ ནི་ར་ནྟ་ར་མེ་ཝ སཱི་ལ་སྶ ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ན་ཧེ་ཏུ. མ་མ ཛཱི་ཝི་ཏཾ ཙ་ཛེ་ཡྻཾ ཙ་ཛི་ཏུཾ ས་ཀྐོ་མི. ནེ་ཝ སཱི་ལཾ པ་བྷི་ནྡེ་ཡྻནྟི སཱི་ལཾ པ་ན ས་མཱ་དི་ནྣཾ ཨེ་ཀ་མྤི ནེ་ཝ བྷི་ནྡེ་ཡྻཾ ན ཝི་ནཱ་སེ་ཡྻཾ. ཙ་ཏུ་དྡཱི་པཱ་ན ཧེ་ཏཱུཏི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་ར་ཛྫ་སི་རི་ཡཱ་པི ཀཱ་ར་ཎཱ་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
༡༩. ཨི་དཱ་ནི ཡ་ད་ཏྠཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཛཱི་ཝི་ཏ་མྤི པ་རི་ཙྩ་ཛི་ཏྭཱ ཏ་དཱ སཱི་ལ་མེ་ཝ ར་ཀྑི་ཏཾ, ཏཱ་ཡ ཙ སཱི་ལ་ར་ཀྑཱ་ཡ ཏ་ཐཱ ཨ་ན་ཏྠ་ཀཱ་ར་ཀེ་སུ ནེ་སཱ་ད་ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ན་བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་སུ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཾ ན ཀ་ཏཾ, ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་པི ཙཱ’’ཏི ཨོ་སཱ་ན་གཱ་ཐ་མཱ་ཧ. ཏཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ.
ཨེ་ཝཾ པ་ན མ་ཧཱ་ས་ཏྟེ ཨ་ཧི་ཏུ་ཎྜི་ཀ་ཧ་ཏྠ་ག་ཏེ ཏ་སྶ མཱ་ཏཱ དུ་སྶུ་པི་ནཾ དི་སྭཱ པུ་ཏྟ་ཉྩ ཏ་ཏྠ ཨ་པ་སྶ་ནྟཱི སོ་ཀཱ་བྷི་བྷཱུ་ཏཱ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཐ་སྶཱ ཛེ་ཊྛ་པུ་ཏྟོ སུ་ད་སྶ་ནོ ཏཾ པ་ཝ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ སུ་བྷོ་གཾ ‘‘ཧི་མ་ཝ་ནྟཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཉྩ་སུ མ་ཧཱ་ན་དཱི་སུ ས་ཏྟ་སུ མ་ཧཱ་ས་རེ་སུ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟཾ ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཧཱི’’ཏི པ་ཧི་ཎི. ཀཱ་ཎཱ་རི་ཊྛཾ ‘‘དེ་ཝ་ལོ་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ས་ཙེ དེ་ཝ་ཏཱ་ཧི དྷ་མྨཾ སོ་ཏུ་ཀཱ་མཱ་ཧི བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ ཏ་ཏྠ ནཱི་ཏོ, ཏ་ཏོ ནཾ ཨཱ་ནེ་ཧཱི’’ཏི པ་ཧི་ཎི. ས་ཡཾ པ་ན ‘‘མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ ག་ཝེ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཏཱ་པ་ས་ཝེ་སེ་ན ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་ཏོ ནི་ཀྑ་མི. ཨ་ཙྩི་མུ་ཁཱི ནཱ་མ་སྶ ཝེ་མཱ་ཏི་ཀཱ བྷ་གི་ནཱི བོ་དྷི་ས་ཏྟེ ཨ་དྷི་མ་ཏྟ་སི་ནེ་ཧཱ ཏཾ ཨ་ནུ་བ་ནྡྷི. ཏཾ མ་ཎྜཱུ་ཀ་ཙྪཱ་པིཾ ཀ་ཏྭཱ ཛ་ཊ་ནྟ་རེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ས་ཏྟ་སྶ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་ར་ཎ་ཊྛཱ་ནཾ ཨཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ ག་ཝེ་ས་ནྟོ ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན བཱ་རཱ་ཎ་སིཾ པ་ཏྭཱ རཱ་ཛ་དྭཱ་རཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཏ་དཱ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ རཱ་ཛ་ངྒ་ཎེ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ མ་ཛ྄ཛྷེ ར་ཉྙོ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟ་སྶ ཀཱི་ལ༹ཾ ད་སྶེ་ཏུཾ པེ་ལ༹ཾ ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཧི མ་ཧཱ་ནཱ་གཱ’’ཏི ས་ཉྙ་མ་དཱ་སི.
མ་ཧཱ་ས་ཏྟོ སཱི་སཾ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཛེ་ཊྛ་བྷཱ་ཏི་ཀཾ དི་སྭཱ པེ་ལ༹་ཏོ ནི་ཀྑ་མྨ ཏ་ད་བྷི་མུ་ཁོ པཱ་ཡཱ་སི. མ་ཧཱ་ཛ་ནོ བྷཱི་ཏོ པ་ཊི་ཀྐ་མི. སོ ག་ནྟྭཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ནི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ པེ་ལ༹་མེ་ཝ པཱ་ཝི་སི. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ ‘‘ཨི་མི་ནཱ ཨ་ཡཾ ཏཱ་པ་སོ ད་ཊྛོ’’ཏི ས་ཉྙཱ་ཡ ‘‘མཱ བྷཱ་ཡི, མཱ བྷཱ་ཡཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. སུ་ད་སྶ་ནོ ‘‘ཨ་ཡཾ ནཱ་གོ མ་ཡ྄ཧཾ ཀིཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་ཡཱ ས་དི་སོ ཨ་ཧི་ཏུ་ཎྜི་ཀོ ནཱ་མ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཏེ་ན ཝཱ་ད་པྤ་ཊི་ཝཱ་དཾ ས་མུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ‘‘ཏྭཾ ཨི་མཾ ནཱ་གཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཛྫ་སི, ཨ་ཧཾ ཏཾ ཨི་མཱ་ཡ མ་ཎྜཱུ་ཀ་ཙྪཱ་པི་ཡཱ ཨི་ཙྪ་ནྟོ ནཱ་ས་ཡི་སྶཱ་མཱི’’ཏི བྷ་གི་ནིཾ པ་ཀྐོ་སི་ཏྭཱ ཧ་ཏྠཾ པ་སཱ་རེ་སི. སཱ ཏ་སྶ ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ ཛ་ཊ་ནྟ་རེ ནི་པ་ནྣཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ མ་ཎྜཱུ་ཀ་ཝ་སྶི་ཏཾ ཝ་སྶི་ཏྭཱ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ཨཾ་ས་ཀཱུ་ཊེ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཧ་ཏྠ་ཏ་ལེ ཏཱི་ཎི ཝི་ས་བི་ནྡཱུ་ནི པཱ་ཏེ་ཏྭཱ པུ་ན ཏ་སྶ ཛ་ཊ་ནྟ་ར་མེ་ཝ པཱ་ཝི་སི.
སུ་ད་སྶ་ནོ ཝི་ས་བི་ནྡུཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་དཾ བི་ནྡུཾ ས་ཙེ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ པཱ་ཏེ་སྶ་ཏི, ཨོ་ས་དྷི་ཏི་ཎ་ཝ་ན་པྤ་ཏ་ཡོ ས་བྦེ ན་སྶི་སྶ་ནྟི. ས་ཙེ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཁི་པི་སྶ་ཏི, ས་ཏྟ་ཝ་སྶཱ་ནི དེ་ཝོ ན ཝ་སྶི་སྶ་ཏི. ས་ཙེ ཨུ་ད་ཀེ པཱ་ཏེ་སྶ་ཏི, ཡཱ་ཝ་ཏཱ ཏ་ཏྠ ཨུ་ད་ཀ་ཛཱ་ཏཱ པཱ་ཎཱ ས་བྦེ མ་རེ་ཡྻུ’’ནྟི ཝ་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ་ནཾ ས་དྡ་ཧཱ་པེ་ཏུཾ ཏ་ཡོ ཨཱ་ཝཱ་ཊེ ཁ་ཎཱ་པེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀཾ ནཱ་ནཱ་བྷེ་ས་ཛྫཱ་ནཾ པཱུ་རེ་སི, དུ་ཏི་ཡཾ གོ་མ་ཡ་སྶ, ཏ་ཏི་ཡཾ དི་བྦོ་ས་དྷཱ་ན་ཉྩེ་ཝ པཱུ་རེ་ཏྭཱ མ་ཛ྄ཛྷེ ཨཱ་ཝཱ་ཊེ ཝི་ས་བི་ནྡུཾ པ་ཀྑི་པི. ཏ་ངྑ་ཎ་ཉྙེ་ཝ དྷཱུ་མཱ་ཡི་ཏྭཱ ཛཱ་ལཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི. སཱ ག་ནྟྭཱ གོ་མ་ཡཱ་ཝཱ་ཊཾ ག་ཎྷི. ཏ་ཏོ་པི ཛཱ་ལཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ དི་བྦོ་ས་དྷ་པུ་ཎྞཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ དི་བྦོ་ས་དྷཱ་ནི ཛྷཱ་པེ་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ཡི. ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནཾ ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཝཱ་ཊ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཋི་ཏཾ ཨུ་སུ་མཱ ཕ་རི་ཏྭཱ ས་རཱི་ར་ཙྪ་ཝིཾ ཨུ་པྤཱ་ཊེ་ཏྭཱ ག་ཏཱ. སེ་ཏ་ཀུ་ཊྛཱི ཨ་ཧོ་སི. སོ བྷ་ཡ་ཏ་ཛྫི་ཏོ ‘‘ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་མཱི’’ཏི ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ ཝཱ་ཙཾ ནི་ཙྪཱ་རེ་སི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ བོ་དྷི་ས་ཏྟོ ར་ཏ་ན་པེ་ལཱ༹་ཡ ནི་ཀྑ་མི་ཏྭཱ ས་བྦཱ་ལ་ངྐཱ་ར་པ་ཊི་མ་ཎྜི་ཏཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ མཱ་པེ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལཱི་ལཱ༹་ཡ ཋི་ཏོ. སུ་ད་སྶ་ནོ ཙ ཨ་ཙྩི་མུ་ཁཱི ཙ ཏ་ཐེ་ཝ ཨ་ཊྛཾ་སུ.
ཏ་ཏོ སུ་ད་སྶ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ བྷཱ་གི་ནེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝཾ ར་ཉྙོ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ རཱ་ཛཱ ཏེ ཨཱ་ལི་ངྒི་ཏྭཱ སཱི་སེ ཙུ་མྦི་ཏྭཱ ཨ་ནྟེ་པུ་རཾ ནེ་ཏྭཱ མ་ཧ་ནྟཾ ས་ཀྐཱ་ར་ས་མྨཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟེ་ན ས་དྡྷིཾ པ་ཊི་ས་ནྠཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟོ ‘‘ཏཱ་ཏ, ཨེ་ཝཾ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཾ ཏཾ ཨ་ལ་མྤཱ་ཡ་ནོ ཀ་ཐཾ ག་ཎྷཱི’’ཏི པུ་ཙྪི. སོ ས་བྦཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ‘‘མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ར་ཉྙཱ ནཱ་མ ཨི་མི་ནཱ ནི་ཡཱ་མེ་ན ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི མཱ་ཏུ་ལ་སྶ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་སི. ཨ་ཐ སུ་ད་སྶ་ནོ ‘‘མཱ་ཏུ་ལ, མ་མ མཱ་ཏཱ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟཾ ཨ་པ་སྶ་ནྟཱི ཀི་ལ་མ་ཏི, ན ས་ཀྐཱ ཨ་མྷེ་ཧི ཨི་དྷ པ་པ་ཉྩཾ ཀཱ་ཏུ’’ནྟི མཱ་ཏུ་ལཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ བྷཱུ་རི་ད་ཏྟ་ཨ་ཙྩི་མུ་ཁཱི་ཧི ས་དྡྷིཾ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་མེ་ཝ ག་ཏོ.
ཨ་ཐ ཏ་ཏྠ མ་ཧཱ་པུ་རི་སོ གི་ལཱ་ན་སེ་ཡྻཱ་ཡ ནི་པ་ནྣོ གི་ལཱ་ན་པུ་ཙྪ་ན་ཏྠཾ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཡ མ་ཧ་ཏི་ཡཱ ནཱ་ག་པ་རི་སཱ་ཡ ཝེ་དེ ཙ ཡ་ཉྙེ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ ཙ ས་མྦྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཀཱ་ཎཱ་རི་ཊྛེ ཀ་ཐེ་ནྟེ ཏཾ ཝཱ་དཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ནཱ་ནཱ་ན་ཡེ་ཧི དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏྭཱ སཱི་ལ་ས་མྤ་དཱ་ཡ དི་ཊྛི་ས་མྤ་དཱ་ཡ ཙ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝཾ སཱི་ལཱ་ནི ར་ཀྑི་ཏྭཱ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡུ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ས་གྒ་པུ་རཾ པཱུ་རེ་སི.
ཏ་དཱ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ་ཀུ་ལཱ་ནི ཨ་ཧེ་སུཾ. ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ དེ་ཝ་ད་ཏྟོ, སོ་མ་ད་ཏྟོ ཨཱ་ན་ནྡོ, ཨ་ཙྩི་མུ་ཁཱི ཨུ་པྤ་ལ་ཝ་ཎྞཱ, སུ་ད་སྶ་ནོ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ, སུ་བྷོ་གོ མ་ཧཱ་མོ་གྒ་ལླཱ་ནོ, ཀཱ་ཎཱ་རི་ཊྛོ སུ་ན་ཀྑ་ཏྟོ, བྷཱུ་རི་ད་ཏྟོ ལོ་ཀ་ནཱ་ཐོ.
ཏ་སྶ ཨི་དྷཱ་པི སེ་ས་པཱ་ར་མི་ཡོ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ནི་དྡྷཱ་རེ་ཏ་བྦཱ. ཨི་དྷཱ་པི ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀེ ཨ་ཏྟ་ནོ ནཱ་ག་བྷ་ཝ་ན་ཊྛཱ་ནེ སོ་ལ༹་ས་ཧི ནཱ་ག་ཀ་ཉྙཱ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི ཙི་ཏྟ་རཱུ་པཾ ཝི་ཡ པ་རི་ཙཱ་རི་ཡ་མཱ་ནོ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ས་མྤ་ཏྟི་ས་དི་སེ ནཱ་ག་ལོ་ཀི་སྶ་རི་ཡེ ཋི་ཏོ་པི ཨི་སྶ་རི་ཡ་མ་དཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནྭ་དྡྷ་མཱ་སཾ མཱ་ཏཱ་པི་ཏུ་ཨུ་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཀུ་ལེ ཛེ་ཊྛཱ་པ་ཙཱ་ཡ་ནཾ, ས་ཀ་ལཱ་ཡ ནཱ་ག་པ་རི་སཱ་ཡ ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀ་པ་རི་སཱ་ཡ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་ས་པ་རི་སཱ་ཡ ཙ ས་མུ་ཊྛི་ཏ་པ་ཉྷཱ་ནཾ ཏཾ་ཏཾ་པ་རི་ས་མ་ཛ྄ཛྷེ ཀུ་མུ་ད་ནཱ་ལ་ཀ་ལཱ་པཾ ཝི་ཡ སུ་ནི་སི་ཏ་ས་ཏྠེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཉྙཱ་ས་ཏྠེ་ན ཏཱ་ཝ་དེ་ཝ པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་ཀཱུ་ལ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ, ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཾ བྷོ་ག་ས་མྤ་ཏྟིཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་རཱི་ར་ཛཱི་ཝི་ཏ་ནི་ར་པེ་ཀྑཾ ཙ་ཏུ་ར་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཱ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ, ཏ་ཏྠ ཙ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཡ ཝི་སཾ་ཝཱ་ད་ན་བྷ་ཡེ་ན ཨ་ཧི་ཏུ་ཎྜི་ཀ་ཧ་ཏྠ་ག་མ་ནཾ, ཏ་སྨི་ཉྩ མུ་ཁེ ཝི་ས་མི་སྶ་ཁེ་ལ༹་པཱ་ཏ་ནཾ ན་ངྒུ་ཊྛེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཝི་ཉྪ་ནཾ ཀ་ཌྜྷ་ནཾ བྷཱུ་མི་ཡཾ གྷཾ་ས་ནཾ མ་དྡ་ནཾ པོ་ཐ་ན་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དིཾ ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་ར་ཝི་པྤ་ཀཱ་རཾ ཀ་རོ་ནྟེ་པི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ མ་ཧཱ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝ་ཏོ་པི ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀ་ན་མ་ཏྟེ་ན ཏཾ ཚཱ་རི་ཀཾ ཀཱ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་སྶཱ་པི སཱི་ལ་པཱ་ར་མིཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏྭཱ སཱི་ལ་ཁ་ཎྜ་ན་བྷ་ཡེ་ན ཨཱི་ས་ཀ་མྤི ཙི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཀཱ་རཱ་བྷཱ་ཝོ, དྷ་ནཾ ལ་བྷཱ་པེ་མཱི་ཏི ཝཱ ཏ་སྶ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་ཝ་ཏྟ་ནཾ, སུ་བྷོ་གེ་ན པུ་ནཱ་ནཱི་ཏ་སྶ ཨ་ཀ་ཏ་ཉྙུ་ནོ མི་ཏྟ་དུ་བྦྷི་སྶ ནེ་སཱ་ད་བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ སཱི་ལཾ ཨ་ན་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ་པི ཨ་ཀུ་ཛ྄ཛྷ་ནཾ, ཀཱ་ཎཱ་རི་ཊྛེ་ན ཀ་ཐི་ཏཾ མི་ཙྪཱ་ཝཱ་དཾ བྷི་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨཾ བྷཱ་སི་ཏྭཱ ནཱ་ག་པ་རི་སཱ་ཡ སཱི་ལེ་སུ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཡ་ཉྩ པ་ཏི་ཊྛཱ་པ་ན་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་ད་ཡོ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་སྶ གུ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝཱ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦཱ. ཏེ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘ཨེ་ཝཾ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཱ ཧེ་ཏེ…པེ… དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་ཏོ’’ཏི.
བྷཱུ་རི་ད་ཏྟ་ཙ་རི་ཡཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.