ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ
༢༦༥. ཨི་དཱ་ནི ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལཾ ད་སྶེ་ཏུཾ པུ་ན ཀ་ཏ་མེ དྷ་མྨཱ ཀུ་ས་ལཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་རཱུ་པཱུ་པ་པ་ཏྟི་ཡཱཏི ཨ་རཱུ་པ་བྷ་ཝོ ཨ་རཱུ་པཾ, ཨ་རཱུ་པེ ཨུ་པ་པ་ཏྟི ཨ་རཱུ་པཱུ་པ་པ་ཏྟི, ཏ་སྶཱ ཨ་རཱུ་པཱུ་པ་པ་ཏྟི་ཡཱ. མ་གྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏཱིཏི ཨུ་པཱ་ཡཾ ཧེ་ཏུཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏི ཝ་ཌྜྷེ་ཏི. ས་བྦ་སོཏི ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན. ས་བྦཱ་སཾ ཝཱ ཨ་ན་ཝ་སེ་སཱ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ. རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནནྟི ས་ཉྙཱ་སཱི་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ན་ཉྩེ་ཝ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ན་ཉྩ. རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་མྤི ཧི རཱུ་པ་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘རཱུ་པཱི རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏཱི’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (དྷ. ས. ༢༤༨; དཱི. ནི. ༢.༡༢༩). ཏ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི ‘‘བ་ཧི་དྡྷཱ རཱུ་པཱ་ནི པ་སྶ་ཏི སུ་ཝ་ཎྞ་དུ་བྦ་ཎྞཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (དྷ. ས. ༢༤༤-༢༤༦; དཱི. ནི. ༢.༡༧༣); ཏ་སྨཱ ཨི་དྷ རཱུ་པེ ས་ཉྙཱ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ས་ཉྙཱ་སཱི་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. རཱུ་པཾ ས་ཉྙཱ ཨ་སྶཱ་ཏི རཱུ་པ་ས་ཉྙཾ, རཱུ་པ་མ་སྶ ནཱ་མ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎཱ་དི་བྷེ་ད་སྶ ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཙེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱཏི ཝི་རཱ་གཱ ནི་རོ་དྷཱ ཙ. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? ཨེ་ཏཱ་སཾ ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀ་ཀི་རི་ཡ་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ད་ས་ནྣཾ ཛྷཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ, ཨེ་ཏེ་ས་ཉྩ པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནཾ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ, ས་བྦཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨ་ན་ཝ་སེ་སཱ་ནཾ ཝཱ ཝི་རཱ་གཱ ཙ ནི་རོ་དྷཱ ཙ ཝི་རཱ་ག་ཧེ་ཏུ ཙེ་ཝ ནི་རོ་དྷ་ཧེ་ཏུ ཙ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ན ཧི ས་ཀྐཱ ས་བྦ་སོ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་ནྟ་རཱུ་པ་ས་ཉྙེ་ན ཨེ་ཏཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་རི་ཏུ་ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཡ་སྨཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨ་ཝི་ར་ཏྟ་སྶ ས་ཉྙཱ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ན ཧོ་ཏི, ས་མ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ་སུ ཙ ས་ཉྙཱ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཾ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ? རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ ཝཱ ཨུ་པ་པ་ནྣ་སྶ ཝཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རི་སྶ ཝཱ ས་ཉྙཱ ས་ཉྫཱ་ན་ནཱ ས་ཉྫཱ་ནི་ཏ་ཏྟཾ, ཨི་མཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ཡོ. ཨི་མཱ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ཡོ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟོ ཧོ་ཏི, ཝཱི་ཏི་ཀྐ་ནྟོ, ས་མ་ཏི་ཀྐ་ནྟོ, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ས་བྦ་སོ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༠༢) ཨེ་ཝཾ ཝི་བྷ་ངྒེ ས་ཉྙཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ཝུ་ཏྟོ. ཡ་སྨཱ པ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མེ་ན པ་ཏྟ་བྦཱ ཨེ་ཏཱ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ, ན ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དཱི་ནི ཝི་ཡ, ཏ་སྨཱ ཨ་ཡཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ཝ་སེ་ནཱ་པི ཨ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ཀ་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱཏི ཙ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ ཝ་ཏྠཱུ་ནཾ རཱུ་པཱ་དཱི་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ན་ཉྩ པ་ཊི་གྷཱ་ཏེ་ན ས་མུ་པྤ་ནྣཱ ས་ཉྙཱ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ. རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་དཱི་ནཾ ཨེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ? རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ ས་དྡ་ས་ཉྙཱ ག་ནྡྷ་ས་ཉྙཱ ར་ས་ས་ཉྙཱ ཕོ་ཊྛ་བྦ་ས་ཉྙཱ, ཨི་མཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ཡོ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༠༣). ཏཱ་སཾ ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀཱ་ནཾ པ་ཉྩ་ནྣ་ནྟི ས་བྦ་སོ ད་ས་ནྣ་མྤི པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ པ་ཧཱ་ནཱ ཨ་ས་མུ་པྤཱ་དཱ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཀཱ་མ་ཉྩེ་ཏཱ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དཱི་ནི ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶཱ་པི ན ས་ནྟི – ན ཧི ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ པ་ཉྩ་དྭཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཙི་ཏྟཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི – ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི, ཨ་ཉྙ་ཏྠ པ་ཧཱི་ནཱ་ནཾ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ ཝི་ཡ, ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛཱ་དཱི་ནཾ ཏ་ཏི་ཡ་མ་གྒེ ཝི་ཡ ཙ, ཨི་མ་སྨིཾ ཛྷཱ་ནེ ཨུ་སྶཱ་ཧ་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ ཨི་མ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ པ་སཾ་སཱ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཏཱ་སཾ ཨེ་ཏྠ ཝ་ཙ་ནཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཀི་ཉྩཱ་པི ཏཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ ན ས་ནྟི, ཨ་ཐ ཁོ ན པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ ན ས་ནྟི. ན ཧི རཱུ་པ་ཝི་རཱ་གཱ་ཡ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི, རཱུ་པཱ་ཡ་ཏྟཱ ཙ ཨེ་ཏཱ་སཾ པ་ཝ་ཏྟི. ཨ་ཡཾ པ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ རཱུ་པ་ཝི་རཱ་གཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཏཱ ཨེ་ཏྠ པ་ཧཱི་ནཱ་ཏི ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ ཝ་ཏྟུཾ, ཨེ་ཀཾ་སེ་ནེ་ཝ ཨེ་ཝཾ དྷཱ་རེ་ཏུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི. ཏཱ་ས་ཉྷི ཨི་ཏོ པུ་བྦེ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ ‘‘ས་དྡོ ཀ་ཎྚ་ཀོ’’ཏི (ཨ. ནི. ༡༠.༧༢) ཝུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ. ཨི་དྷ ཙ པ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་ཏཱ ས་ནྟ་ཝི་མོ་ཀྑ་ཏཱ ཙ ཝུ་ཏྟཱ. ཨཱ་ལཱ༹་རོ ཙ ཀཱ་ལཱ༹་མོ ཨཱ་རུ་པྤ་ས་མཱ་པ་ནྣོ པ་ཉྩ་མ་ཏྟཱ་ནི ས་ཀ་ཊ་ས་ཏཱ་ནི ནི་སྶཱ་ཡ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ་ནི ནེ་ཝ ཨ་དྡ་ས, ན པ་ན ས་དྡཾ ཨ་སྶོ་སཱི་ཏི (དཱི. ནི. ༢.༡༩༢).
ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱཏི ནཱ་ན་ཏྟེ གོ་ཙ་རེ པ་ཝ་ཏྟཱ་ནཾ ས་ཉྙཱ་ནཾ ནཱ་ན་ཏྟཱ་ནཾ ཝཱ ས་ཉྙཱ་ནཾ. ཡ་སྨཱ ཧི ཨེ་ཏཱ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ? ཨ་ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་ས་མ་ངྒི་སྶ ཝཱ མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ས་མ་ངྒི་སྶ ཝཱ ས་ཉྙཱ ས་ཉྫཱ་ན་ནཱ ས་ཉྫཱ་ནི་ཏ་ཏྟཾ, ཨི་མཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ཡོ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༠༤) ཨེ་ཝཾ ཝི་བྷ་ངྒེ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཝུ་ཏྟཱ ཨི་དྷ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ; ཨ་ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ མ་ནོ་དྷཱ་ཏུ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ ས་ཉྙཱ རཱུ་པ་ས་དྡཱ་དི་བྷེ་དེ ནཱ་ན་ཏྟེ ནཱ་ནཱ་ས་བྷཱ་ཝེ གོ་ཙ་རེ པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི; ཡ་སྨཱ ཙེ་ཏཱ ཨ་ཊྛ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ས་ཉྙཱ, དྭཱ་ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ཉྙཱ, ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀ་ས་ཉྙཱ, དྭེ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་པཱ་ཀ་ས་ཉྙཱ, ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀི་རི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་མྤི ས་ཉྙཱ ནཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ནཱ་ས་བྷཱ་ཝཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨ་ས་དི་སཱ, ཏ་སྨཱ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ. ཏཱ་སཾ ས་བྦ་སོ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ ཨ་ས་མ་ནྣཱ་ཧཱ་རཱ ཨ་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ. ཡ་སྨཱ ཏཱ ནཱ་ཝ་ཛྫ་ཏི, ན མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི, ན པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཏི, ཏ་སྨཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཡ་སྨཱ ཙེ་ཏྠ པུ་རི་མཱ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ ཙ ཨི་མི་ནཱ ཛྷཱ་ནེ་ན ནི་བྦ་ཏྟེ བྷ་ཝེ་པི ན ཝི་ཛྫ་ནྟི, པ་གེ་ཝ ཏ་སྨིཾ བྷ་ཝེ ཨི་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ, ཏ་སྨཱ ཏཱ་སཾ ‘ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ’ཏི དྭེ་དྷཱ་པི ཨ་བྷཱ་ཝོ་ཡེ་ཝ ཝུ་ཏྟོ. ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་སུ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨ་ཊྛ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ས་ཉྙཱ, ན་ཝ ཀི་རི་ཡཱ་ས་ཉྙཱ, ད་ས ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་ཉྙཱ་ཏི ཨི་མཱ ས་ཏྟ་ཝཱི་ས་ཏི ས་ཉྙཱ ཨི་མི་ནཱ ཛྷཱ་ནེ་ན ནི་བྦ་ཏྟེ བྷ་ཝེ ཝི་ཛྫ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏཱ་སཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ་ཏི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏྲཱ་པི ཧི ཨི་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཏཱ་སཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ་ཡེ་ཝ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏཱ པ་ན མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ཨ་ས་མཱ་པ་ནྣོ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཙེ་ཏྠ ‘རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ’ཏི ཨི་མི་ནཱ ས་བྦ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ. ‘པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ’ཏི ཨི་མི་ནཱ ས་བྦེ་སཾ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ན་ཉྩ པ་ཧཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཙ ཝུ་ཏྟོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཨི་ཏི བྷ་ག་ཝཱ ‘པ་ནྣ་ར་ས་ནྣཾ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མེ་ན, ད་ས་ནྣཾ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མེ་ན, ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་ཡ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རེ་ནཱ’ཏི ཏཱི་ཧི པ་དེ་ཧི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝ་ཎྞཾ ཀ་ཐེ་སི. ཀིཾ ཀཱ་ར་ཎཱ་ཏི ཙེ སོ་ཏཱུ་ནཾ ཨུ་སྶཱ་ཧ་ཛ་ན་ན་ཏྠ་ཉྩེ་ཝ པ་ལོ་བྷ་ན་ཏྠ་ཉྩ. ས་ཙེ ཧི ཀེ་ཙི ཨ་པ་ཎྜི་ཏཱ ཝ་དེ་ཡྻུཾ ‘ས་ཏྠཱ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཐཱ་ཏི ཝ་ད་ཏི, ཀོ ནུ ཁོ ཨེ་ཏཱ་ཡ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ ཨ་ཏྠོ? ཀོ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ’ཏི ཏེ ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟུཾ མཱ ལ་བྷ་ནྟཱུ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝ་ཎྞཾ ཀ་ཐེ་སི. ཏ་ཉྷི ནེ་སཾ སུ་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི – ‘ཨེ་ཝཾ་ས་ནྟཱ ཀི་ར ཨ་ཡཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི, ཨེ་ཝཾ་པ་ཎཱི་ཏཱ, ནི་བྦ་ཏྟེ་སྶཱ་མ ན’ནྟི. ཨ་ཐ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟ་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི་ཏི.
པ་ལོ་བྷ་ན་ཏྠ་ཉྩཱ་པི ནེ་སཾ ཨེ་ཏི་སྶཱ ཝ་ཎྞཾ ཀ་ཐེ་སི, ཝི་ས་ཀ་ཎྚ་ཀ་ཝཱ་ཎི་ཛོ ཝི་ཡ. ཝི་ས་ཀ་ཎྚ་ཀ་ཝཱ་ཎི་ཛོ ནཱ་མ གུ་ལ༹་ཝཱ་ཎི་ཛོ ཝུ་ཙྩ་ཏི. སོ ཀི་ར གུ་ལ༹་ཕཱ་ཎི་ཏ་ཁ་ཎྜ་ས་ཀྐ་རཱ་དཱི་ནི ས་ཀ་ཊེ་ནཱ་དཱ་ཡ པ་ཙྩ་ནྟ་གཱ་མཾ ག་ནྟྭཱ ‘ཝི་ས་ཀ་ཎྚ་ཀཾ ག་ཎྷ་ཐ ཝི་ས་ཀ་ཎྚ་ཀཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’ཏི ཨུ་གྒྷོ་སེ་སི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ གཱ་མི་ཀཱ ‘ཝི་སཾ ནཱ་མ ཀ་ཀྑ་ལ༹ཾ, ཡོ ནཾ ཁཱ་ད་ཏི སོ མ་ར་ཏི, ཀ་ཎྚ་ཀོ་པི ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ མཱ་རེ་ཏི. ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ ཀ་ཀྑ་ལཱ༹, ཀོ ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ’ཏི གེ་ཧ་དྭཱ་རཱ་ནི ཐ་ཀེ་སུཾ, དཱ་ར་ཀེ ཙ པ་ལཱ་པེ་སུཾ. ཏཾ དི་སྭཱ ཝཱ་ཎི་ཛོ ‘ཨ་ཝོ་ཧཱ་ར་ཀུ་ས་ལཱ ཨི་མེ གཱ་མི་ཀཱ, ཧ་ནྡ ནེ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན ག་ཎྷཱ་པེ་མཱི’ཏི ‘ཨ་ཏི་མ་དྷུ་རཾ ག་ཎྷ་ཐ ཨ་ཏི་སཱ་དུཾ ག་ཎྷ་ཐ, གུ་ལ༹ཾ ཕཱ་ཎི་ཏཾ ས་ཀྐ་རཾ ས་མ་གྒྷཾ ལ་བྦྷ་ཏི, ཀཱུ་ཊ་མཱ་ས་ཀ་ཀཱུ་ཊ་ཀ་ཧཱ་པ་ཎཱ་དཱི་ཧི་པི ལ་བྦྷ་ཏཱི’ཏི ཨུ་གྒྷོ་སེ་སི. ཏཾ སུ་ཏྭཱ གཱ་མི་ཀཱ ཧ་ཊྛ་པ་ཧ་ཊྛཱ ནི་གྒ་ནྟྭཱ བ་ཧུ་མྤི མཱུ་ལཾ ད་ཏྭཱ ག་ཧེ་སུཾ.
ཏ་ཏྠ ཝཱ་ཎི་ཛ་སྶ ‘ཝི་ས་ཀ་ཎྚ་ཀཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’ཏི ཨུ་གྒྷོ་ས་ནཾ ཝི་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ‘ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཐཱ’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ. ‘ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ ཀ་ཀྑ་ལཱ༹, ཀོ ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ’ཏི? གཱ་མི་ཀཱ་ནཾ ཙི་ནྟ་ནཾ ཝི་ཡ ‘བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཐཱ་ཏི ཨཱ་ཧ, ཀོ ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ནི་སཾ་སོ? ནཱ་སྶ གུ་ཎཾ ཛཱ་ནཱ་མཱ’ཏི སོ་ཏཱུ་ནཾ ཙི་ནྟ་ནཾ. ཨ་ཐ་སྶ ཝཱ་ཎི་ཛ་སྶ ‘ཨ་ཏི་མ་དྷུ་རཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནཾ ཝི་ཡ བྷ་ག་ཝ་ཏོ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ནཱ་དི་ཀཾ ཨཱ་ནི་སཾ་ས་པྤ་ཀཱ་ས་ནཾ. ཨི་ད་ཉྷི སུ་ཏྭཱ ཏེ བ་ཧུ་མྤི མཱུ་ལཾ ད་ཏྭཱ, གཱ་མི་ཀཱ ཝི་ཡ གུ་ལ༹ཾ, ཨི་མི་ནཱ ཨཱ་ནི་སཾ་སེ་ན པ་ལོ་བྷི་ཏ་ཙི་ཏྟཱ མ་ཧ་ནྟ་མྤི ཨུ་སྶཱ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ ཨི་མཾ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཨུ་སྶཱ་ཧ་ཛ་ན་ན་ཏྠཾ པ་ལོ་བྷ་ན་ཏྠ་ཉྩ ཀ་ཐེ་སི.
ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ ནཱ་སྶ ཨ་ནྟོ་ཏི ཨ་ན་ནྟཾ. ཨཱ་ཀཱ་སཾ ཨ་ན་ནྟཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ནྟཾ. ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ནྟ་མེ་ཝ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཾ. ཏཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ན ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་སྶ ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ, དེ་ཝཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ཡ་ཏ་ན་མི་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཨི་ཏི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཾ ཙ ཏཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩཱ་ཏི་པི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་ས་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནེ ཨ་པྤ་ནཱ་པྤ་ཏྟཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ཧ་ག་ཏཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ.
ཡ་ཐཱ པ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྠ ‘ཨ་ན་ནྟོ ཨཱ་ཀཱ་སོ’ཏི (ཝི་བྷ. ༥༠༨; དཱི. ནི. ༢.༡༢༩) ཝུ་ཏྟཾ, ཨེ་ཝ་མི་དྷ ཨ་ན་ནྟ་ནྟི ཝཱ པ་རི་ཏྟ་ནྟི ཝཱ ན ག་ཧི་ཏཾ. ཀ་སྨཱ? ཨ་ན་ནྟེ ཧི ག་ཧི་ཏེ པ་རི་ཏྟཾ ན ག་ཡ྄ཧ་ཏི, པ་རི་ཏྟེ ག་ཧི་ཏེ ཨ་ན་ནྟཾ ན ག་ཡ྄ཧ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ན པཱུ་ར་ཏི, དེ་ས་ནཱ སོ་ལ༹་ས་ཀྑ་ཏྟུ་ཀཱ ན ཧོ་ཏི. ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ ཙ ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ དེ་ས་ནཾ སོ་ལ༹་ས་ཀྑ་ཏྟུ་ཀཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡོ, ཏ་སྨཱ ཨ་ན་ནྟ་ནྟི ཝཱ པ་རི་ཏྟ་ནྟི ཝཱ ཨ་ཝ་ཏྭཱ ‘ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏ’ནྟི ཨཱ་ཧ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ས་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ག་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ པཱུ་ར་ཏི, དེ་ས་ནཱ སོ་ལ༹་ས་ཀྑ་ཏྟུ་ཀཱ ས་མྤ་ཛྫ་ཏི. ཨ་ཝ་སེ་སོ པཱ་ལི༹་ཨ་ཏྠོ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ནི་ཀ་ནྟི་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ ཙེ་ཏྠ དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣ་ནི་ཀ་ནྟི་ཀ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་པ་རི་ཝཱ་ས་ད་ནྡྷ་ཏཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ ཧོ་ཏི. ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. པ་རི་ཏྟ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སེ པ་ན པ་ཝ་ཏྟཾ ཛྷཱ་ནཾ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཝི་པུ་ལ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟཾ ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨུ་པེ་ཀྑཱ་བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རེ ཝི་ཡ ཙ ཨི་དྷཱ་པི ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཝཱི་ས་ཏི ཨེ་ཀ་ཀཱ ཧོ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙེ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ ཨི་ཏོ པ་རེ་སུ་པི. ཝི་སེ་ས་མ་ཏྟ་མེ་ཝ པ་ན ཏེ་སུ ཝ་ཎྞ་ཡི་སྶཱ་མ.
ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ
༢༦༦. ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱཏི, ཨེ་ཏྠ ཏཱ་ཝ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ནཱ་ཏི ཛྷཱ་ན་མྤི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཛྷཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཉྩཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ་ཝ ཡ་སྨཱ ཨི་དཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྨཱ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཀ་ཏྭཱ ‘ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱ’ཏི ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏནྟི, ཨེ་ཏྠ པ་ན ཨ་ན་ནྟ་ནྟི མ་ན་སི་ཀཱ་ཏ་བྦ་ཝ་སེ་ན ནཱ་སྶ ཨ་ནྟོ་ཏི ཨ་ན་ནྟཾ. ཨ་ན་ནྟ་མེ་ཝ ཨཱ་ན་ཉྩཾ. ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་ན་ཉྩཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ན་ཉྩ་ནྟི ཨ་ཝ་ཏྭཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ རཱུ་ལ༹ྷཱི་ས་དྡོ. ཏ་དེ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ན ཨི་མཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཏ་སྨིཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནེ པ་ཝ་ཏྟཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ཧ་ག་ཏ་ནྟི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ. ཨཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་དྷ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀ་ནྟི་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣ་ནི་ཀ་ནྟི་ཀ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་པ་རི་ཝཱ་ས་ད་ནྡྷ་ཏཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ ཙ. པ་རི་ཏྟ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སཱ་ར་མྨ་ཎཾ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ, ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སེ་སཾ པུ་རི་མ་ས་དི་ས་མེ་ཝ.
ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ
༢༦༧. ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ནཱ་ཏི ཛྷཱ་ན་མྤི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཙ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཛྷཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཉྩཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ་ཝ ཡ་སྨཱ ཨི་དཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྨཱ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཀ་ཏྭཱ ‘ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱ’ཏི ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ པ་ན ནཱ་སྶ ཀི་ཉྩ་ན་ནྟི ཨ་ཀི་ཉྩ་ནཾ; ཨ་ནྟ་མ་སོ བྷ་ངྒ་མ་ཏྟ་མྤི ཨ་སྶ ཨ་ཝ་སི་ཊྛཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཀི་ཉྩ་ན་སྶ བྷཱ་ཝོ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཾ. ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་པ་ག་མ་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ན ཨི་མི་སྶཱ ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནེ པ་ཝ་ཏྟཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ཧ་ག་ཏ་ནྟི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ. ཨཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་པ་ག་མཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་དྷ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀ་ནྟི་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣ་ནི་ཀ་ནྟི་ཀ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ པ་རི་ཝཱ་ས་ད་ནྡྷ་ཏཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ ཙ. པ་རི་ཏྟ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་པ་ག་མཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ, ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སེ་སཾ པུ་རི་མ་ས་དི་ས་མེ་ཝ.
ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ
ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཾ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་མ་སྶ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ནཱ་ཏི ཛྷཱ་ན་མྤི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཛྷཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཉྩཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་ར་ཎེ ཙ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ་ཝ ཡ་སྨཱ ཨི་དཾ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྨཱ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ཀ་ཏྭཱ ‘ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨཱ’ཏི ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ པ་ན ཡཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏཾ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཡ་ཐཱ པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ སཱ ས་ཉྙཱ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝི་བྷ་ངྒེ ‘‘ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱི་ནཱ་ས་ཉྙཱི’’ཏི ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ‘‘ཏ་ཉྙེ་ཝ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་ནྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱི་ནཱ་ས་ཉྙཱི’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༡༩) ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ‘ས་ནྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱི’ཏི ‘ས་ནྟཱ ཝ་ཏཱ་ཡཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ན་ཏྠི་བྷཱ་ཝ་མྤི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ཋ་སྶ་ཏཱི’ཏི ཨེ་ཝཾ ས་ནྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་ཡ ནཾ ‘ས་ནྟཱ’ཏི མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི. ས་ནྟ་ཏོ ཙེ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི, ཀ་ཐཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མོ ཧོ་ཏཱི་ཏི? ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ. སོ ཧི ཀི་ཉྩཱ་པི ནཾ ས་ནྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི, ཨ་ཐ ཁྭ་སྶ ‘ཨ་ཧ་མེ་ཏཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་སྶཱ་མི ས་མཱ་པ་ཛྫི་སྶཱ་མི ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མི ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་སྶཱ་མཱི’ཏི ཨེ་ས ཨཱ་བྷོ་གོ ས་མ་ནྣཱ་ཧཱ་རོ མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ན ཧོ་ཏི. ཀ་སྨཱ? ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ཏོ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་སྶ ས་ནྟ་ཏ་ར་པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་ཏཱ་ཡ.
ཡ་ཐཱ ཧི རཱ་ཛཱ མ་ཧ་ཙྩ་རཱ་ཛཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ན ཧ་ཏྠི་ཀྑ་ནྡྷ་ག་ཏོ ན་ག་ར་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ཝི་ཙ་ར་ནྟོ ད་ནྟ་ཀཱ་རཱ་ད་ཡོ སི་པྤི་ཀེ ཨེ་ཀཾ ཝ་ཏྠཾ ད་ལ༹ྷཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀེ་ན སཱི་སཾ ཝེ་ཋེ་ཏྭཱ ད་ནྟ་ཙུ་ཎྞཱ་དཱི་ཧི ས་མོ་ཀི་ཎྞ་ག་ཏྟེ ཨ་ནེ་ཀཱ་ནི ད་ནྟ་ཝི་ཀ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཀ་རོ་ནྟེ དི་སྭཱ ‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏ རེ ཚེ་ཀཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ, ཨཱི་དི་སཱ་ནི་པི ནཱ་མ སི་པྤཱ་ནི ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ ཏེ་སཾ ཚེ་ཀ་ཏཱ་ཡ ཏུ་སྶ་ཏི, ན ཙ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏཱ་ཧཾ ར་ཛྫཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ སི་པྤི་ཀོ བྷ་ཝེ་ཡྻ’ནྟི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ར་ཛྫ་སི་རི་ཡཱ མ་ཧཱ་ནི་སཾ་ས་ཏཱ་ཡ. སོ སི་པྤི་ཀེ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝེ་ས ཀི་ཉྩཱ་པི ཏཾ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ས་ནྟ་ཏོ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏི, ཨ་ཐ ཁྭ་སྶ ‘ཨ་ཧ་མེ་ཏཾ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་སྶཱ་མི ས་མཱ་པ་ཛྫི་སྶཱ་མི ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མི ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶཱ་མི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑི་སྶཱ་མཱི’ཏི ནེ་ཝ ཨེ་ས ཨཱ་བྷོ་གོ ས་མ་ནྣཱ་ཧཱ་རོ མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི. སོ ཏཾ ས་ནྟ་ཏོ མ་ན་སི ཀ་རོ་ནྟོ ཏཾ པ་ར་མ་སུ་ཁུ་མཾ ཨ་པྤ་ནཱ་པྤ་ཏྟཾ ས་ཉྙཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཡཱ་ཡ ‘ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱི་ནཱ་ས་ཉྙཱི ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏཱི’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ‘ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་ས་མཱ་པ་ཏྟི’ནྟི ཨ་ཙྩ་ནྟ་སུ་ཁུ་མ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་རུ་པྤ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ.
ཨི་དཱ་ནི ཡཾ ཏཾ ཨེ་ཝཾ ཨ་དྷི་ག་ཏཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ཝ་སེ་ན ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ནྟི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ ཝཱ, ཨུ་པ་པ་ནྣ་སྶ ཝཱ, དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རི་སྶ ཝཱ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ དྷ་མྨཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༦༢༠) ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ་སུ ཨི་དྷ ས་མཱ་པ་ནྣ་སྶ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ དྷ་མྨཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ.
ཝ་ཙ་ན་ཏྠོ པ་ནེ་ཏྠ – ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, སུ་ཁུ་མཱ་ཡ ཙ བྷཱ་ཝ་ཏོ, ནེ་ཝ་སྶ ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶ ས་ཉྙཱ, ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཏི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཾ. ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙ་ཉྩ ཏཾ མ་ནཱ་ཡ་ཏ་ན་དྷ་མྨཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩཱ་ཏི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡཱ་ཡ་མེ་ཏྠ ས་ཉྙཱ, སཱ པ་ཊུ་ས་ཉྙཱ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ, ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་སུ་ཁུ་མ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཏི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ. ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ ཙ སཱ སེ་ས་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཊྛེ་ན ཨཱ་ཡ་ཏ་ན་ཉྩཱ་ཏི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ.
ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩེ་ཏྠ ས་ཉྙཱ་ཝ ཨེ་དི་སཱི, ཨ་ཐ ཁོ ཝེ་ད་ནཱ་པི ནེ་ཝ་ཝེ་ད་ནཱ ནཱ་ཝེ་ད་ནཱ, ཙི་ཏྟ་མྤི ནེ་ཝ་ཙི་ཏྟཾ ནཱ་ཙི་ཏྟཾ, ཕ་སྶོ་པི ནེ་ཝ་ཕ་སྶོ ནཱ་ཕ་སྶོ་ཏི. ཨེ་ས ན་ཡོ སེ་ས་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་སུ. ས་ཉྙཱ་སཱི་སེ་ན པ་ནཱ་ཡཾ དེ་ས་ནཱ ཀ་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. པ་ཏྟ་མ་ཀྑ་ན་ཏེ་ལ་པྤ་བྷུ་ཏཱི་ཧི ཙ ཨུ་པ་མཱ་ཧི ཨེ་ས་མ་ཏྠོ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦོ – སཱ་མ་ཎེ་རོ ཀི་ར ཏེ་ལེ་ན པ་ཏྟཾ མ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཋ་པེ་སི. ཏཾ ཡཱ་གུ་པཱ་ན་ཀཱ་ལེ ཐེ་རོ ‘པ་ཏྟ་མཱ་ཧ་རཱ’ཏི ཨཱ་ཧ. སོ ‘པ་ཏྟེ ཏེ་ལ་མ་ཏྠི, བྷ་ནྟེ’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏོ ‘ཨཱ་ཧ་ར, སཱ་མ་ཎེ་ར, ཏེ་ལཾ ནཱ་ལི༹ཾ པཱུ་རེ་སྶཱ་མཱི’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘ན་ཏྠི, བྷ་ནྟེ, ཏེ་ལ’ནྟི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཡ་ཐཱ ཨ་ནྟོ་ཝུ་ཏྠ་ཏྟཱ ཡཱ་གུ་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཊྛེ་ན ཏེ་ལཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཧོ་ཏི, ནཱ་ལི༹་པཱུ་ར་ཎཱ་དཱི་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཝ་སེ་ན ན་ཏྠཱི་ཏི ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ སཱ་པི ས་ཉྙཱ པ་ཊུ་ས་ཉྙཱ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ, ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་སུ་ཁུ་མ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ས་ཉྙཱ ཧོ་ཏི.
ཀི་མྤ་ནེ་ཏྠ ས་ཉྙཱ་ཀི་ཙྩ་ནྟི? ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་ཉྫཱ་ན་ན་ཉྩེ་ཝ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཙ ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ནི་བྦི་དཱ་ཛ་ན་ནཾ. ད་ཧ་ན་ཀི་ཙྩ་མི་ཝ ཧི སུ་ཁོ་ད་ཀེ ཏེ་ཛོ་དྷཱ་ཏུ, ས་ཉྫཱ་ན་ན་ཀི་ཙྩ་མྤེ་སཱ པ་ཊུཾ ཀཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. སེ་ས་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་སུ ས་ཉྙཱ ཝི་ཡ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ ནི་བྦི་དཱ་ཛ་ན་ན་མྤི ཀཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི. ཨ་ཉྙེ་སུ ཧི ཁ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ཀ་ཏཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ བྷི་ཀྑུ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ ས་མྨ་སི་ཏྭཱ ནི་བྦི་དཾ པ་ཏྟུཾ ས་མ་ཏྠོ ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཨ་པི་ཙ ཨཱ་ཡ་སྨཱ སཱ་རི་པུ་ཏྟོ, པ་ཀ་ཏི་ཝི་པ་སྶ་ཀོ པ་ན མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ སཱ་རི་པུ་ཏྟ་ས་དི་སོ་ཝ ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ. སོ་པི ‘‘ཨེ་ཝཾ ཀི་རི་མེ དྷ་མྨཱ ཨ་ཧུ་ཏྭཱ ས་མྦྷོ་ནྟི, ཧུ་ཏྭཱ པ་ཊི་ཝེ་ནྟཱི’’ཏི (མ. ནི. ༣.༩༥) ཨེ་ཝཾ ཀ་ལཱ་པ་ས་མྨ་ས་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ, ནོ ཨ་ནུ་པ་ད་དྷ་མྨ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན. ཨེ་ཝཾ སུ་ཁུ་མ་ཏྟཾ ག་ཏཱ ཨེ་སཱ ས་མཱ་པ་ཏྟི.
ཡ་ཐཱ ཙ པ་ཏྟ་མ་ཀྑ་ན་ཏེ་ལཱུ་པ་མཱ་ཡ ཨེ་ཝཾ མ་གྒུ་ད་ཀཱུ་པ་མཱ་ཡ་པི ཨ་ཡ་མ་ཏྠོ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦོ. མ་གྒ་པ་ཊི་པ་ནྣ་སྶ ཀི་ར ཐེ་ར་སྶ པུ་ར་ཏོ ག་ཙྪ་ནྟོ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཐོ་ཀ་མུ་ད་ཀཾ དི་སྭཱ ‘ཨུ་ད་ཀཾ, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པཱ་ཧ་ནཱ ཨོ་མུ་ཉྩ་ཐཱ’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏོ ཐེ་རེ་ན ‘ས་ཙེ ཨུ་ད་ཀ་མ་ཏྠི, ཨཱ་ཧ་ར ནྷཱ་ན་སཱ་ཊ་ཀཾ, ནྷཱ་ཡི་སྶཱ་མཱི’ཏི ཝུ་ཏྟེ ‘ན་ཏྠི, བྷ་ནྟེ’ཏི ཨཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཡ་ཐཱ ཨུ་པཱ་ཧ་ན་ཏེ་མ་ན་མ་ཏྟ་ཊྛེ་ན ཨུ་ད་ཀཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཧོ་ཏི, ནྷཱ་ན་ཊྛེ་ན ན་ཏྠཱི་ཏི ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝ་མྤི སཱ པ་ཊུ་ས་ཉྙཱ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ ནེ་ཝ ས་ཉྙཱ, ས་ངྑཱ་རཱ་ཝ་སེ་ས་སུ་ཁུ་མ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ས་ཉྙཱ ཧོ་ཏི. ན ཀེ་ཝ་ལ་ཉྩ ཨེ་ཏཱ་ཧེ་ཝ, ཨ་ཉྙཱ་ཧི་པི ཨ་ནུ་རཱུ་པཱ་ཧི ཨུ་པ་མཱ་ཧི ཨེ་ས ཨ་ཏྠོ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦོ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་ཡ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནེ པ་ཝ་ཏྟཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ཝཱ ས་ཉྙཱ་ཡ ས་ཧ་ག་ཏ་ནྟི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་ཉྙཱ་ས་ཧ་ག་ཏཾ. ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཛྷཱ་ན་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ.
ཨི་དྷ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ནི་ཀ་ནྟི་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་དུ་ཀྑ་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑཱ པ་ཊི་པ་དཱ, པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣ་ནི་ཀ་ནྟི་ཀ་སྶ ཨ་པྤ་ནཱ་པ་རི་ཝཱ་ས་ད་ནྡྷ་ཏཱ་ཡ ད་ནྡྷཱ་བྷི་ཉྙཱ. ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན སུ་ཁཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཁི་པྤཱ་བྷི་ཉྙཱ ཙ. པ་རི་ཏྟ་ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་པ་ག་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ པ་རི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ, ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སེ་སཾ པུ་རི་མ་ས་དི་ས་མེ་ཝ.
ཨ་ས་དི་ས་རཱུ་པོ ནཱ་ཐོ, ཨཱ་རུ་པྤཾ ཡཾ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཨཱ་ཧ;
ཏཾ ཨི་ཏི ཉ་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ, པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཀ་ཐཱ་པི ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ.
ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཧི –
ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ, ཙ་ཏ་སྶོ་པི བྷ་ཝ་ནྟི་མཱ;
ཨ་ངྒཱ་ཏི་ཀྐ་མ་མེ་ཏཱ་སཾ, ན ཨི་ཙྪ་ནྟི ཝི་བྷཱ་ཝི་ནོ.
ཨེ་ཏཱ་སུ ཧི རཱུ་པ་ནི་མི་ཏྟཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ པ་ཋ་མཱ, ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ དུ་ཏི་ཡཱ, ཨཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ ཏ་ཏི་ཡཱ, ཨཱ་ཀཱ་སེ པ་ཝ་ཏྟི་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ཨ་པ་ག་མཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་ཏི ས་བྦ་ཐཱ ‘ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ ཙ་ཏ་སྶོ་པི བྷ་ཝ་ནྟི་མཱ’ ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨ་ངྒཱ་ཏི་ཀྐ་མཾ པ་ན ཨེ་ཏཱ་སཾ ན ཨི་ཙྪ་ནྟི པ་ཎྜི་ཏཱ. ན ཧི རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་སུ ཝི་ཡ ཨེ་ཏཱ་སུ ཨ་ངྒཱ་ཏི་ཀྐ་མོ ཨ་ཏྠི. ས་བྦཱ་སུ་པི ཧི ཨེ་ཏཱ་སུ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཏི དྭེ ཨེ་ཝ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི –
སུ་པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཧོ་ནྟི, པ་ཙྪི་མཱ པ་ཙྪི་མཱ ཨི་དྷ;
ཨུ་པ་མཱ ཏ་ཏྠ ཝི་ཉྙེ་ཡྻཱ, པཱ་སཱ་ད་ཏ་ལ་སཱ་ཊི་ཀཱ.
ཡ་ཐཱ ཧི ཙ་ཏུ་བྷཱུ་མ་ཀ་པཱ་སཱ་ད་སྶ ཧེ་ཊྛི་མ་ཏ་ལེ དི་བྦ་ན་ཙྩ་གཱི་ཏ་ཝཱ་དི་ཏ་སུ་ར་བྷི་ག་ནྡྷ་མཱ་ལཱ་སཱ་དུ་ར་ས་པཱ་ན་བྷོ་ཛ་ན་ས་ཡ་ན་ཙྪཱ་ད་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན པ་ཎཱི་ཏཱ པ་ཉྩ ཀཱ་མ་གུ་ཎཱ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ཨ་སྶུ, དུ་ཏི་ཡེ ཏ་ཏོ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ, ཏ་ཏི་ཡེ ཏ་ཏོ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་མཱ, ཙ་ཏུ་ཏྠེ ས་བྦ་པ་ཎཱི་ཏཱ; ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ཏཱ་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི་པི པཱ་སཱ་ད་ཏ་ལཱ་ནེ་ཝ, ན་ཏྠི ནེ་སཾ པཱ་སཱ་ད་ཏ་ལ་བྷཱ་ཝེ་ན ཝི་སེ་སོ, པ་ཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་ས་མི་དྡྷི་ཝི་སེ་སེ་ན པ་ན ཧེ་ཊྛི་མ་ཏོ ཧེ་ཊྛི་མ་ཏོ ཨུ་པ་རི་མཾ ཨུ་པ་རི་མཾ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཾ ཧོ་ཏི.
ཡ་ཐཱ ཙ ཨེ་ཀཱ་ཡ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཀ་ནྟི་ཏ་ཐཱུ་ལ་ས་ཎྷ་ས་ཎྷ་ཏ་ར་ས་ཎྷ་ཏ་མ་སུ་ཏྟཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་པ་ལ་ཏི་པ་ལ་དྭི་པ་ལ་ཨེ་ཀ་པ་ལ་སཱ་ཊི་ཀཱ ཨ་སྶུ, ཨཱ་ཡཱ་མེ་ན ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཙ ས་མ་པྤ་མཱ་ཎཱ; ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ཏཱ སཱ་ཊི་ཀཱ ཙ་ཏ་སྶོ་པི ཨཱ་ཡཱ་མ་ཏོ ཙ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཙ ས་མ་པྤ་མཱ་ཎཱ, ན་ཏྠི ཏཱ་སཾ པ་མཱ་ཎ་ཏོ ཝི་སེ་སོ, སུ་ཁ་ས་མྥ་སྶ་སུ་ཁུ་མ་བྷཱ་ཝ་མ་ཧ་གྒྷ་བྷཱ་ཝེ་ཧི པ་ན པུ་རི་མཱ་ཡ པུ་རི་མཱ་ཡ པ་ཙྪི་མཱ པ་ཙྪི་མཱ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཀི་ཉྩཱ་པི ཙ་ཏཱུ་སུ་པི ཨེ་ཏཱ་སུ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཏཱ་ནི དྭེ་ཡེ་ཝ ཨ་ངྒཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཨ་ཐ ཁོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་སེ་ན ཏེ་སཾ ཨ་ངྒཱ་ནཾ པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་ར་བྷཱ་ཝེ་ན སུ་པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རཱ ཧོ་ནྟི པ་ཙྪི་མཱ པ་ཙྪི་མཱ ཨི་དྷཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏཱ ཙེ་ཏཱ –
ཨ་སུ་ཙི་མྷི མ་ཎྜ་པེ ལ་གྒོ, ཨེ་ཀོ ཏཾ ནི་སྶི་ཏོ པ་རོ;
ཨ་ཉྙོ བ་ཧི ཨ་ནི་སྶཱ་ཡ, ཏཾ ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཙཱ་པ་རོ.
ཋི་ཏོ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨེ་ཏེ་ཧི, པུ་རི་སེ་ཧི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ;
ས་མཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཉཱ་ཏ་བྦཱ, ཙ་ཏ་སྶོ་པི ཝི་བྷཱ་ཝི་ནཱ. (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༩༡);
ཏ་ཏྲཱ་ཡ་མ་ཏྠ་ཡོ་ཛ་ནཱ – ཨ་སུ་ཙི་མྷི ཀི་ར དེ་སེ ཨེ་ཀོ མ་ཎྜ་པོ. ཨ་ཐེ་ཀོ པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཏཾ ཨ་སུ་ཙིཾ ཛི་གུ་ཙྪ་མཱ་ནོ ཏཾ མ་ཎྜ་པཾ ཧ་ཏྠེ་ཧི ཨཱ་ལ་མྦི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ལ་གྒོ, ལ་གྒི་ཏོ ཝི་ཡ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐཱ་པ་རོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཏཾ མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒཾ པུ་རི་སཾ ནི་སྶི་ཏོ. ཨ་ཐ་ཉྙོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘ཡོ ཨེ་ས མ་ཎྜ་པེ ལ་གྒོ, ཡོ ཙ ཏཾ ནི་སྶི་ཏོ, ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ དུ་ཊྛི་ཏཱ; དྷུ་ཝོ ཙ ནེ་སཾ མ་ཎྜ་པ་པ་པཱ་ཏེ པཱ་ཏོ, ཧ་ནྡཱ་ཧཾ བ་ཧི་ཡེ་ཝ ཏི་ཊྛཱ་མཱི’ཏི སོ ཏ་ནྣི་སྶི་ཏཾ ཨ་ནི་སྶཱ་ཡ བ་ཧི་ཡེ་ཝ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐཱ་པ་རོ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒ་སྶ ཏ་ནྣི་སྶི་ཏ་སྶ ཙ ཨ་ཁེ་མ་བྷཱ་ཝཾ ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ བ་ཧི་ཋི་ཏ་ཉྩ སུ་ཊྛི་ཏོ་ཏི མ་ནྟྭཱ ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཊྛཱ་སི.
ཏ་ཏྠ ཨ་སུ་ཙི་མྷི དེ་སེ མ་ཎྜ་པོ ཝི་ཡ ཀ་སི་ཎུ་གྒྷཱ་ཊི་མཱ་ཀཱ་སཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨ་སུ་ཙི་ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཡ མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒོ པུ་རི་སོ ཝི་ཡ རཱུ་པ་ནི་མི་ཏྟ་ཛི་གུ་ཙྪཱ་ཡ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒཾ པུ་རི་སཾ ནི་སྶི་ཏོ ཝི་ཡ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. ཏེ་སཾ དྭི་ནྣ་མྤི ཨ་ཁེ་མ་བྷཱ་ཝཾ ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ ཨ་ནི་སྶཱ་ཡ ཏཾ མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒཾ, བ་ཧི་ཋི་ཏོ ཝི་ཡ, ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཏ་ད་བྷཱ་ཝཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ. མ་ཎྜ་པ་ལ་གྒ་སྶ ཏ་ནྣི་སྶི་ཏ་སྶ ཙ ཨ་ཁེ་མ་ཏཾ ཙི་ནྟེ་ཏྭཱ བ་ཧི་ཋི་ཏ་ཉྩ ‘སུ་ཊྛི་ཏོ’ཏི མ་ནྟྭཱ ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཋི་ཏོ ཝི་ཡ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏེ བ་ཧི་པ་དེ་སེ ཋི་ཏཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟཾ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན་ཉྩ –
ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རོ་ཏེ་ཝ, ཨ་ཉྙཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཏཾ ཨི་དཾ;
དི་ཊྛ་དོ་ས་མྤི རཱ་ཛཱ་ནཾ, ཝུ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ ཡ་ཐཱ ཛ་ནོ. (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༩༢);
ཨི་ད་ཉྷི ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ‘ཨཱ་ས་ནྣ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ ཨ་ཡཾ ས་མཱ་པ་ཏྟཱི’ཏི ཨེ་ཝཾ དི་ཊྛ་དོ་ས་མྤི ཏཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨ་ཉྙ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རོ་ཏེ་ཝ. ཡ་ཐཱ ཀིཾ? ‘དི་ཊྛ་དོ་ས་མྤི རཱ་ཛཱ་ནཾ ཝུ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ ཡ་ཐཱ ཛ་ནོ’. ཡ་ཐཱ ཧི ཨ་སཾ་ཡ་ཏཾ ཕ་རུ་ས་ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་མ་ནོ་ས་མཱ་ཙཱ་རཾ ཀ་ཉྩི ས་བྦ་དི་ས་མྤ་ཏིཾ རཱ་ཛཱ་ནཾ ‘ཕ་རུ་ས་ས་མཱ་ཙཱ་རོ ཨ་ཡ’ནྟི ཨེ་ཝཾ དི་ཊྛ་དོ་ས་མྤི ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཝུ་ཏྟིཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནོ ཛ་ནོ ཝུ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ ནི་སྶཱ་ཡ ཝ་ཏྟ་ཏི, ཨེ་ཝཾ དི་ཊྛ་དོ་ས་མྤི ཏཾ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨ་ཉྙཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ན་མི་དཾ ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་རོ་ཏེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ཀུ་རུ་མཱ་ན་ཉྩ –
ཨཱ་རུ་ལ༹ྷོ དཱི་གྷ་ནི་སྶེ་ཎིཾ, ཡ་ཐཱ ནི་སྶེ་ཎི་བཱ་ཧུ་ཀཾ;
པ་བྦ་ཏ་གྒ་ཉྩ ཨཱ་རུ་ལ༹ྷོ, ཡ་ཐཱ པ་བྦ་ཏ་མ་ཏྠ་ཀཾ.
ཡ་ཐཱ ཝཱ གི་རི་མཱ་རུ་ལ༹ྷོ, ཨ་ཏྟ་ནོ་ཡེ་ཝ ཛ་ཎྞུ་ཀཾ;
ཨོ་ལུ་བྦྷ་ཏི ཏ་ཐེ་ཝེ་ཏཾ, ཛྷཱ་ན་མོ་ལུ་བྦྷ ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི. (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༩༣);
ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལ་ཀ་ཐཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀུ་ས་ལ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦༩. ཨི་དཱ་ནི ཡ་སྨཱ ས་བྦཱ་ནི་པེ་ཏཱ་ནི ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀུ་ས་ལཱ་ནི ཧཱི་ནཱ་དི་ནཱ པ་བྷེ་དེ་ན ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏེ་སཾ ཏཾ པ་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ པུ་ན ཀ་ཏ་མེ དྷ་མྨཱ ཀུ་ས་ལཱཏི་ཨཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ཧཱི་ནནྟི ལཱ་མ་ཀཾ. ཏཾ ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཧཱི་ནུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ བྷ་ཝཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ. པ་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝཾ ནཱི་ཏཾ པ་ཎཱི་ཏཾ, ཨུ་ཏྟ་མ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཏཱ་ནི་པི ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཡ་སྶ ཧི ཨཱ་ཡཱུ་ཧ་ན་ཀྑ་ཎེ ཚ་ནྡོ ཝཱ ཧཱི་ནོ ཧོ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡཾ ཝཱ, ཙི་ཏྟཾ ཝཱ, ཝཱི་མཾ་སཱ ཝཱ, ཏཾ ཧཱི་ནཾ ནཱ་མ. ཡ་སྶ ཏེ དྷ་མྨཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ ཙེ་ཝ པ་ཎཱི་ཏཱ, ཙ ཏཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ཉྩེ་ཝ པ་ཎཱི་ཏ་ཉྩ. ཡཾ པ་ན ཀ་ཏྟུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཚ་ནྡཾ དྷུ་རཾ ཚ་ནྡཾ ཛེ་ཊྛ་ཀཾ ཚ་ནྡཾ པུ་བྦ་ངྒ་མཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡཱུ་ཧི་ཏཾ, ཏཾ ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏི་ཏོ ཨཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཾ ནཱ་མ. ཝཱི་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེ ཋ་ཏྭཱ ན་ཡཱ ག་ཎེ་ཏ་བྦཱ. ས་བྦ་པ་ཋ་མཾ ཝི་བྷ་ཏྟོ ཧི ཨེ་ཀོ ན་ཡོ, ཧཱི་ན་ནྟི ཨེ་ཀོ, མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནྟི ཨེ་ཀོ, པ་ཎཱི་ཏ་ནྟི ཨེ་ཀོ, ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻ་ནྟི ཨེ་ཀོ. ཨི་མེ ཏཱ་ཝ ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻེ པ་ཉྩ ན་ཡཱ. ཨེ་ཝཾ ཝཱི་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཱ་དཱི་སུ་པཱི་ཏི ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཉྩ་ཀཱ ཝཱི་ས་ཏི ཧོ་ནྟི. པུ་རི་མོ ཝཱ ཨེ་ཀོ སུ་དྡྷི་ཀ་ན་ཡོ, ཧཱི་ན་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ, ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻ་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོ ཙ་ཏྟཱ་རོ, ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཾ ཧཱི་ན་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོ དྭཱ་ད་སཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མྤི ཝཱི་ས་ཏི ན་ཡཱ ཧོ་ནྟི.
ཨི་མེ ཝཱི་ས་ཏི མ་ཧཱ་ན་ཡཱ ཀ་ཏྠ ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ཏི? མ་ཧཱ་པ་ཀ་ར་ཎེ (པ་ཊྛཱ. ༢.༡༤.༡) ཧཱི་ན་ཏྟི་ཀེ ཝི་བྷ་ཏྟཱ. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེ ཧཱི་ན་ཏྟི་ཀ་ཏོ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་རཱ་སིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཧཱི་ན་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་པ་ཎཱི་ཏ་ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ ཀོ་ཊྛཱ་སཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏོ་པི མ་ཛ྄ཛྷི་མ་རཱ་སིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ན་ཝ ན་ཝ ཀོ་ཊྛཱ་སཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཧཱི་ན་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཧི ཧཱི་ནཾ ཨ་ཏྠི མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ཨ་ཏྠི པ་ཎཱི་ཏཾ ཨ་ཏྠི. པ་ཎཱི་ཏ་སྨི་མྤི ཧཱི་ནཾ ཨ་ཏྠི མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ཨ་ཏྠི པ་ཎཱི་ཏཾ ཨ་ཏྠི. ཏ་ཐཱ ཧཱི་ན་ཧཱི་ན་སྨིཾ ཧཱི་ནཾ, ཧཱི་ན་ཧཱི་ན་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, ཧཱི་ན་ཧཱི་ན་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏཾ. ཧཱི་ན་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ ཧཱི་ནཾ, ཧཱི་ན་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, ཧཱི་ན་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏཾ. ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ ཧཱི་ནཾ, ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏ་ནྟི ཨ་ཡ་མེ་ཀོ ན་ཝ་ཀོ. པ་ཎཱི་ཏ་ཧཱི་ན་སྨི་མྤི ཧཱི་ནཾ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི, པ་ཎཱི་ཏ་ཧཱི་ན་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, པ་ཎཱི་ཏ་ཧཱི་ན་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏཾ. ཏ་ཐཱ པ་ཎཱི་ཏ་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ ཧཱི་ནཾ, པ་ཎཱི་ཏ་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, པ་ཎཱི་ཏ་མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏཾ. པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ ཧཱི་ནཾ, པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ, པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏ་སྨིཾ པ་ཎཱི་ཏ་ནྟི. ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ ན་ཝ་ཀོ་ཏི དྭེ ན་ཝ་ཀཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས. ཨི་མཱ་ནི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཀ་མྨ་དྭཱ་རཱ་ནི ནཱ་མ. ཨི་མེ་ཧི པ་བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟཱ, ཨི་མེ་སཾ ཝ་སེ་ན, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཁ་ཏྟི་ཡཱ, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཝེ་སྶཱ, ཨ་ཊྛཱ་ར་ས སུ་དྡཱ, ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས གོ་ཏྟ་ཙ་ར་ཎཱ་ནི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི.
ཨི་མེ་སུ ཙ པ་ན ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀེ་སུ ཀུ་ས་ལེ་སུ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལཾ ཏི་ཧེ་ཏུ་ཀ་མྤི དུ་ཧེ་ཏུ་ཀ་མྤི ཧོ་ཏི ཉཱ་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན. རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཾ པ་ན ཏི་ཧེ་ཏུ་ཀ་མེ་ཝ ཉཱ་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་མེ་ཝ. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་མྤེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པ་ཏི་ནཱ ས་ཧཱ་པི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝི་ནཱ་པི. རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཾ ཨ་དྷི་པ་ཏི་ས་མྤ་ནྣ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཀུ་ས་ལེ ཙེ་ཏྠ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་དྷི་པ་ཏི ས་ཧ་ཛཱ་ཏཱ་དྷི་པ་ཏཱི་ཏི དྭེ་པི ཨ་དྷི་པ་ཏ་ཡོ ལ་བྦྷ་ནྟི. རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཱ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རེ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་དྷི་པ་ཏི ན ལ་བྦྷ་ཏི, ས་ཧ་ཛཱ་ཏཱ་དྷི་པ་ཏི་ཡེ་ཝ ལ་བྦྷ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟ་སྶ ཙི་ཏྟཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟོ. དྭི་ནྣཾ པ་ན ཙི་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཙི་ཏྟཱ་དྷི་པ་ཏི ནཱ་མ ན་ཏྠི. ཏ་ཐཱ ཚ་ནྡཱ་དཱི་ནཾ ཚ་ནྡཱ་དྷི་པ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ. ཀེ་ཙི པ་ན ‘ས་ཙེ ཙི་ཏྟ་ཝ་ཏོ ཀུ་ས་ལཾ ཧོ་ཏི, མ་ཡ྄ཧཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཡཾ ཙི་ཏྟཾ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཛེ་ཊྛ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་པ་རཾ ཀུ་ས་ལ་ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་ཡཱུ་ཧི་ཏཾ, ཏ་སྶ ཏཾ པུ་རི་མ་ཙི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟཱ་དྷི་པ་ཏི ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཏ་ཏོ ཨཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ཨི་དཾ ཙི་ཏྟཱ་དྷི་པ་ཏེ་ཡྻཾ ནཱ་མཱ’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ག་མ་ན་ཝ་སེ་ནཱ་པི ཨ་དྷི་པ་ཏིཾ ནཱ་མ ཨི་ཙྪ་ནྟི. ཨ་ཡཾ པ་ན ན་ཡོ ནེ་ཝ པཱ་ལི༹་ཡཾ ན ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ དི་སྶ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་དྷི་པ་ཏི་བྷཱ་ཝོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨི་མེ་སུ ཙ ཨེ་ཀཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཡཱ མ་ཧཱ་ན་ཡེ་སུ པུ་རི་མེ སུ་དྡྷི་ཀ་ན་ཡེ ཝུ་ཏྟ་པ་རི་མཱ་ཎཱ་ནེ་ཝ ཙི་ཏྟཱ་ནི ཙ ན་ཝ་ཀཱ ཙ པཱ་ཋ་ཝཱ་རཱ ཙ ཧོ་ནྟི. ཏ་སྨཱ ཉཱ་ཎ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟེ་སུ ཝུ་ཏྟ་པ་རི་མཱ་ཎ་ཏོ ཝཱི་ས་ཏི་གུ་ཎོ ཙི་ཏྟ་ན་ཝ་ཀ་ཝཱ་ར་བྷེ་དོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ, ཙ་ཏཱུ་སུ ཉཱ་ཎ་ཝི་པྤ་ཡུ་ཏྟེ་སུ སོ་ལ༹་ས་གུ་ཎོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀུ་ས་ལེ པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཀ་ཐཱ ནཱ་མཱ་ཏི.
ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀུ་ས་ལཾ.