༦. ཨུ་པ་མཱ

ཨུ་པ་མཱི་ཡ་ཏེ པ་རི་ཙྪི་ཛྫ་ཏི སཱ་དྷཱི་ཡ་ཏཱི་ཏྱ་ཏྠོ. ཀཱི་དི་ས་ནྟ་མུ་པ་མཱ་ན་མི་ཙྩཱ་ཧ- ‘པ་སི་དྡྷ་སཱ་དྷ་མྱཱ’ཨི་ཙྩཱ་དི. པ་སི་དྡྷོ ག་ཝཱ་དི, ཏ་སྶ སཱ་དྷ་མྱཱ ས་མཱ་ན རཱུ་པ་ཏཱ་ཡ ཡ་མྤ་སི་དྡྷ་སྶ ག་ཝ་ཡཱ་དི་ནོ སཱ་དྷི་ཡ་སྶ སཱ་དྷ་ནཾ ཏ་མུ་པ་མཱ་ན་ནྟྱ་ཏྠོ. ས་མཱ་ནོ དྷ་མྨོ-སྶེ་ཏི ས་དྷ་མྨོ, ག་ཝཱ་དི་ཡེ་ཝ. ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ སཱ་དྷ་མྱཾ. སཱ་དྷྱ་ཏེ ཨུ་པ་མཱི་ཡ་ཏེ-ནེ་ནེ་ཏི སཱ་དྷ་ན་མུ་པ་མཱ་ནཾ ག་ཝཱ་དི. སཱ་དྷུ་ཏེ ཨུ་པ་མཱི་ཡ་ཏེ་ཏི སཱ་དྷི་ཡོ, ག་ཝ་ཡཱ་དི. ཏ་སྶ སཱ་དྷ་ནཾ སཱ་དྷི་ཡ་སཱ་དྷ་ནཾ.

པུ་ཏྟ་མི་ཝཱ་ཙ་ར་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཏྠ ‘ཨཱ་ཝ་ས་ཐ་མཱ་ཝ་ས་ཏི’ཙྩཱ་དོ ཝི་ཡ ཨཱ་དྷཱ་ར་ཏྠ་སྶ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་མཱ་ན་ཏྟཱ པུ་ཏྟེ ཝི་ཡ མཱ་ཎ་ཝ་ཀེ མ་དྷུ་ར་ནྣ་པཱ་ན་དཱ་ནཱ་དི་ཀ་མཱ་ཙ་ར་ཎཾ ཀ་རོ་ཏི་ཙྩེ་ཝ་མ་ཏྠ་ས་མྦྷ་ཝེ་ན དྭི་ནྣ་མྤི ཨུ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ་ཏྱ་ཝ་ག་མ་ཡི་ཏུ་མཱ་ཧ- ‘པུ་ཏྟེ’ཨི་ཙྩཱ་དི. པ་སི་དྡྷེ་ན སཱ་དྷ་ན་བྷཱ་ཝེ་ནུ་པ་མཱ་ན་བྷཱུ་ཏེ པུ་ཏྟེ ཨཱ་ཙ་ར་ཎ་མྤི པ་སི་དྡྷ་ནྟི ཨཱ་ཧ- ‘ཏ་མྤ་སི་དྡྷ’ནྟི. ཏ་དཱ་ཙ་ར་ཎེ་ན ཏེ་ན ཨཱ་ཙ་ར་ཎེ་ན པུ་ཏྟ་མཱ་ཎ་ཝ་ཀ་ཝི་ས་ཡ་མཱ་ཙ་ར་ཎཾ ཝཱ པུ་ཏྟ་མཱ་ཎ་ཝ་ཀ ས་དྡེ་ནུ་པ་ཙཱ་ར་ཏོ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་ས་ཡཱི་ཝ་སེ་ན ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཝོ་ཧཱ་རོ་ཏི་པི ཡུ་ཛྫ་ཏི. ཝཱ་ཀྱ་ཏྠོ པ་ནེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀྑེ ‘པུ་ཏྟ་མི་ཝ པུ་ཏྟ་ཝི་ས་ཡ མཱ་ཎ་ཝ་ཀ་མི་ཝ ཨཱ་ཙ་ར་ཏི མཱ་ཎ་ཝ་ཀ་ཝི་ས་ཡ་མཱ་ཙ་ར་ཎཾ ཀ་རོ་ཏཱི’ཏི, ཝུ་ཏྟི་ཡ་ནྟུ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་མ་ཏྠ་དྭ་ཡཾ ཡ་ཐཱ་ཡོ་གཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.

ན་ནུ ཙ ཡ་ཛྫ་ཏྲོ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟི་ཡཾ ཨཱི་ཡེ་ནེ་ཝ ཛོ་ཏི་ཏོ་ཏི ཨི་ཝ་ས་དྡོ ནི་ཝ་ཏྟ་ཏེ, ཏ་དོ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ པུ་ཏྟ ས་དྡེ་ཝ ཝ་ཏྟ་ཏེ, ཏཾ ཀ་ཐ་མུ་པ་མེ་ཡྻ་ཝ་ཙ་ན་སྶ མཱ་ཎ་ཝ་ཀ་ས་དྡ་སྶ ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་སྶ པ་ཡོ་གོ ཡུ་ཏྟོ་ཙྩཱ་ས་ངྐི་ཡཱ་ཧ- ‘ཨུ་པ་མཱ་ན་ཝ་ཙ་ན་ཏོ’ཙྩཱ་དི.

ཏ་བྦི་སི་ཊྛཱ་ཙ་ར་ཎེ་ཏི ཏེ་ནོ་པ་མཱ་ནེ་ན ཝི་སི་ཊྛེ ཨཱ་ཙ་ར་ཎེ. ཨུ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝ་སྶཱ་ནི་ཝ་ཏྟ་ཏྟཱ་ཏི ཨེ་ཏྠཱ་ཡ་མ་དྷི་པྤཱ་ཡོ ‘ཨུ་པ་མཱ་ན ཝི་སི་ཊྛཱ་ཙ་ར་ཎེ ཨུ་པ་མཱ་ན་ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨཱི་ཡ་སྶ ཝི་དྷཱ་ནེ ནོ་པ་མེ་ཡྻ་ཝ་ཙ་ན་མ་ནྟ་རེ་ནོ་པ་མཱ་ན་ཝ་ཙ་ན་སྶ པ་ཝ་ཏྟཱི་ཏི ཨུ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝ་སྶཱ་ནི་ཝ་ཏྟཱི’’ཏི. ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཏི ཡ་དྱུ་པ་མཱ་ནོ་པ་མེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཨཱི་ཡེ་ནེ་ཝ ཛོ་ཏི་ཏ་ཏྟཱ ཏ་ད་ནྟ་སྶུ་པ་མེ་ཡྻེ ཝུ་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏྱ་ཏྠོ. པ་བྦ་ཏཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ‘‘ཀ་ཏྟུ་ཏཱ་ཡོ’’ཏི (༥-༨) ཨཱ་ཡོ. ཨུ་པ་མེ་ཡྻ་སྶཱ་ནི་ཝ་ཏྟ་ཏྟཱ ཨུ་པ་མེ་ཡྻ ཀ་ཏྟུ་སཱ་མ་ཉྙེ ཏི་པྤ་ཙྩ་ཡོ.