༤༤. བྷཱ་ཝ

ཀཱ་ར་ཀཾ སཱ་དྷ་ཀཾ ནི་བྦ་ཏྟ་ཀ་ནྟི ཨ་ན་ཏྠ་ནྟ་རཾ. ཀ་རོ་ཏི ཀི་རི་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏི ནི་མི་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ་ནཱ་ཏི ཀཱ་ར་ཀཾ. ཀ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཀི་རི་ཡཱ་ནི་མི་ཏྟ་ཏྟ་ནྟུ ས་ཡ་མེ་ཝ ‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏྟཱ’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ བྷེ་དེ་ན པ་ཀཱ་ས་ཡི་སྶ་ཏི. ཀི་རི་ཡཱ་ནི་མི་ཏྟཾ… ནི་བྦ་ཏྟ་ཀེ་སུ ཀ་ཏྟཱ་དཱི་སུ ཚ་སུ་པི རུ་ལ༹ྷ་ཏྟཱ ཏེ་ནེ་ཏྠ ཀ་ཏྟཱ་ཝཱ་ཏྟ་པྤ་དྷཱ་ནོ, ཀ་ར་ཎཱ་ད་ཡོ་པྱ་པྤ་དྷཱ་ནཱ ཀཱ་ར་ཀ་བྱ་པ་དེ་སོ ལ་བྦྷ་ནྟེ… ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཀཱ་ར་ཀ་ས་དྡེ་ན ཏེ་སཾ ག་ཧ་ཎཾ ན སི་ཡཱ་ཏི. ཀི་མི་དཾ ཀཱ་ར་ཀ་ནྟྱཱ་ཧ- ‘ས་ཏྟི་ཀཱ་ར་ཀ’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཙ་ར་ཧི ད་བྦཱ་དཱི་ནཾ ཀ་ཐཾ ཀཱ་ར་ཀ་ཏྟ་མི་ཙྩཱ་ཧ- ‘ཏ་ད་དྷི་ཀ་ར་ཎཱ’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་སྶཱ ས་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་དྷཱ་རཱ ནི་སྶ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, པུཾ ན་པུཾ་ས་ཀེ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་དྡོ. ཏེ་སུ ད་བྦཱ དཱི་སུ ཏི་ཊྛ་ཏཱི་ཏི ཏ་ཏྲ་ཊྛཱ, ས་ཏྟི. ཏ་སྶཱ བྷཱ་ཝོ ཏ་ཏྲ་ཊྛ་ཏཱ, ཏཱ་ཡ. ཨ་ཐ ད་བྦཱ་དཱི་ནཾ མུ་ཁྱ་ཏོ ཀཱ་ར་ཀ་ཏྟེ ས་ཏི ཀི་མཱ་ཡཱ་ཏ་ནྟྱཱ་ཧ ‘ཡ་དི’ཙྩཱ་དི.

ཏེ་ས་ནྟི ཀ་ཏྟཱ་དི་ཀཱ་ར་ཀཱ་ནཾ. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་བྱཱ་ཝུ་ཏྟ་རཱུ་པ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཏོ བྱཱ་ཝུ་ཏྟཾ ནི་ཝ་ཏྟཾ རཱུ་པཾ ཀ་ར་ཎཱ་དི་ས་བྷཱ་ཝོ ཡེ་སཾ ཀ་ཏྟཱ་དི ཀཱ་ར་ཀཱ་ནཾ ཏེ ཏ་ཐཱ ཝུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ བྷཱ་ཝོ ཏ་ཏྟཾ ཏ་སྨཱ. ཀ་ར་ཎ རཱུ་པ་ནྟི ཀ་ར་ཎཾ རཱུ་པཾ ས་བྷཱ་ཝོ ཡ་སྶ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ ཏཾ ཏ་ཐཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ་ས་ཏི་ཀོ དོ་སོ་ཙྩཱ་ཧ ‘ཏ་ཐཱ ཙེ’ཙྩཱ་དི. ཀེ་ན་ཙི སུ་ཀ་ར་ཏྟེ་ན ས་པྤ་དྷཱ་ན་ཏྟ་ཝ་ཙ་ནི་ཙྪཱ་ཡཾ ‘ཐཱ་ལཱི པ་ཙ་ཏཱི’ཏི བྷ་ཝ་ཏི. ཏ་ཏྲེ་ཝུ་ཀྐཾ་ས་ཝ་ཙ ནི་ཙྪཱ་ཡཾ ‘ཐཱ་ལི་ཡཱ པ་ཙ་ཏཱི’ཏི.

ཨེ་ཝ་ཉྩ་ཀ་ཏྭཱ་ཏི ནི་པཱ་ཏ་ས་མུ་དཱ་ཡོ-ཡཾ ཧེ་ཏྭ་ཏྠོ. ཏ་སྨཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་ཏྟཱ ནི་མི་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་ཏྟུ་ཊྛ་ཀི་རི་ཡཱ་ནི་མི་ཏྟ་སྶ ཀ་ཏྟུ་ནོ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ ‘ཧ་ས་ཏི ན་ཙྩ་ཏཱི’ཏི. ཏ་ད་ཏྠེ་ཏི ཏཱ་ཡ ཀ་མྨ་ས་མ་ཝཱ་ཡི་ནི་ཡཱ པ་ཙ་ནཱ་དི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་སྶ་ཡ་ནཱ་ད་ཡོ པ་ཝ་ཏྟེ་ནྟོ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ནི་མི་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཝ་མུ་པ་རི་པི.

ཨོ་ད་ནཾ པ་ཙ་ཏི དེ་ཝ་ད་ཏྟོ་ཏི ཀ་མྨ་ཊྛ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ནི་མི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཀ་ཏྟུ་ནོ ཨུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ. བྷཱ་ཛ་ན་ས་ངྑ་ར་ཎ་མ་དྷི་སྶ་ཡ་ནཾ. ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ཏ་ཎྜུ་ལ་ཝ་པ་ན་ཨི་ནྡྷ་ནཱ་པ་ཧ་ར་ཎཱ་ད་ཡོ ག་ཡ྄ཧ་ནྟི. དྭི་དྷཱ་པ་ཏྟི་ཡ་ནྟི རུ་ཀྑཱ་དཱི་ནཾ དྭི་དྷཱ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཾ.

བྱཱ་པ་ནེ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷེ. གི་ར་དྷཱ་ཏུ་ཏོ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡེ- ‘‘ཨེ་ཨོ་ན་མ ཝ་ཎྞེ’’ཏི (༡༣༧) སུ་ཏྟེ ‘ཨ་ཝ་ཎྞེ་ཏི ཡོ་ག་ཝི་བྷཱ་ག་ཏོ ག་ཀཱ་རེ ཨི་ཀཱ་ར་སྶ ཨ་ཏྟཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ- ‘ཨ་ཝ་ཎྞེ་ཏི ཡོ་ག་ཝི་བྷཱ་གཱ ཨ་ཏྟཾ ཨི་སྶཱ’ཏི. ཨ་ཉྙ་ཐཱ་པི པ་ཊི་པཱ་དེ་ཏུ་མཱ་ཧ- ‘ཨེ་སྶ ཝཱ’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་སྶཱ་ཏི ‘‘ལ་ཧུ་སྶུ་པ་ནྠ་སྶཱ’’ཏི (༥-༨༧) ཀ་ཏ་ཨེ་སྶ. ས་ཀ་ལེ་ནཱ་ཏི ‘ཨེ་ཨོ་ན་མ ཝ་ཎྞེ’’ཏི ས་ཀ་ལེ་ན སུ་ཏྟེ་ན. པུ་རཱི་ཏི ནི་པཱ་ཏོ.

ཨཱི་ས་ཀྐ་རོ་ཏི བི་ནྡུ་ལོ་པོ, དྭི་ཏྟཾ, སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཝི་དྷཱ་ན་ཏོ་ཏི པ་རེ་སཾ ཝི་སེ་ས་ཝི་དྷཱ་ན་ས་བྦྷཱ་ཝ་མཱ་ཧ. ག་ཎི་ཀཱ་ལ་ཡཾ ག་ཎི་ཀཱ་ནཾ གེ་ཧཾ. ནེ་པ་ཐྱ་མཱ་ཀ་པྤོ. ད་ཏྟོ་ལ་དྡྷོ་ཏི པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཀ་མྨ་སཱ་དྷ་ན་ཏྟཾ དཱི་པེ་ཏུཾ་ཝུ་ཏྟཾ. ཝི་ནཱ་ལི་ངྒ་ཝ་ཙ་ནེ་ཧི པཱ་ཊི་པ་དི་ཀ་ཏྠཾ ནི་དྡི་སི་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ་ཏི བྷཱ་ཝེ་ཏི ས་བྦ་ལི་ངྒ་ས་ངྑྱཱ་ས་མྦ་ནྡྷ་ཡོ་གྒ་པཱ་ཊི་པ་དི་ཀ་ཏྠ་སཱ་མ་ཉྙེ པ་ཙྩ་ཡ་ནི་མི་ཏྟ་ཏྟེ་ན ག་ཧི་ཏེ་པི སཱ་མ་ཉྙེ ཙ་རི་ཏ་ཏྠ་ཏྟཱ ལི་ངྒ་ཝ་ཙ་ནཾ ན་པྤ་དྷཱ་ན་ནྟི ཨི་ཊྛི་ཨཱ་ཝུ་དྷ་ནྟཱི ཨི་ཏྠི ན་པུཾ་ས་ཀེ་བྷཱ་ཝེ, པཱ་ཀཱ་ཏི བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ནེ་པི བྷཱ་ཝེ བྷ་ཝ་ཏི ཨེ་ཝ.