༣༢. གུ་ཧཱ
ས་དྡི་ཀཱ་ན་ནྟི པཱ་ཎི་ནི་ཡ་ཀ་ཙྩཱ་ཡ་ནཱ་དི་ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཱ་ནཾ. པེ་ས་ནཾ ས་ཀྐཱ་ར་པུ་བྦ་ཀཾ ཝཱ ནི་ཡོ་ཛ་ནཾ. ཀཱ་མ་ཙཱ་རཱ་ནུ་ཉྙཱ་ཏི ཀ་ཏྟུ་མི་ཙྪ་ཏོ ཡ་ཐི་ཙྪ མ་ནུ་ཛཱ་ན་ནཾ ཨ་ཏི་ས་གྒོ་ནཱ་མཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ནི་མི་ཏྟ་བྷཱུ་ཏ་སྶཱ་ཏི ‘‘བྷོ་ཏཱ ཀ་ཊོ ཀ་ཏྟ་བྦོ’ཙྩཱ་དཱི་སུ ཀ་ཊ་ཀ་ར་ཎཱ་དི་ནོ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏ་སྶ.
ན་ནུ ཙ སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཝི་ཧི་ཏཱ ཨེ(ཏེ), ཏ་ཐཱ ཙ ས་ཏི ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏྠ་ཝི་ཧི ཏེ་ཧི ཨེ་ཡྻཱ་དཱི་ཧི ཏེ བཱ་དྷཱི་ཡ་ནྟི་ཙྩཱ་ཧ- ‘ན་ཙེ’ཙྩཱ་དི. ཝི་དྷི་ཝི་སེ་ས་ཏྟེ པཱི་ཏི ཝི་དྷཱ་ནཾ ཝི་དྷི ནི་ཡོ་ཛ་ནཾ ཀི་རི་ཡཱ་སུ བྱཱ་པཱ་ར་ཎཱ, ཏ་སྶ ཝི་དྷི་ནོ པེ་སཱ་དཱི་ནཾ ཝི་སེ་ས་ཏྟེ་པི, ནཱ་ཝ་སྶ་ནྟི་ཨཱ་དི ཛ་ཡཱ་དི་ཙྩ་བྱཱ་ཁྱཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ, ཝུ་ཏྟ་ཉྷི ཏེ་ན ‘‘ཀི་མ་ཏྠཾ པེ་སཱ་དཱི་སུ ཀི་ཙྩ་ས་ཉྙི་ནོ ཏ་བྦ་ཨ་ནཱི་ཡ་ཎྱ་ཏྱ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་དྷཱི་ཡ་ནྟེ, ན སཱ་མ་ཉྙེ་ན བྷཱ་ཝ་ཀ་མྨེ་སུ ཝི་ཧི་ཏཱ, ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ [ཝི་ཧི་ཏཱ་ཨེ་ཝ, ཝོ-ཀཱ་སི་ཀཱ་ཝུ་ཏྟི] པེ་སྭཱ་དཱི་ཉྙ་སྭ་ཏྲ ཙ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཝི་སེ་ས་ཝི་ཧི་ཏེ་ན ཝི་དྷྱཱ་དཱི་སུ པ་ཙྩ་ཡེ་ན བཱ་དྷཱི་ཡ་ནྟེ, ཝཱ་ས་རཱུ་པ་ཝི་དྷི་ནཱ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཨེ་ཝ་ཉྩ་ར་ཧི ཨེ་ཏཾ ཉཱ་པེ་ཏི ‘ཨི་ཏྠཱི་ཨ་དྷི་ཀཱ་ར་ཏོ པ་རེ་ན ཝཱ་ས་རཱུ་པ་ཝི་དྷི ནཱ་ཝ་སྶ་མྦྷ་ཝ་ཏཱི’ཏི [ཀི་མ་ཏྠ་མི་ཙྩཱ་དི ཙོ་དྱ, ཝི་ཙ་ས་ས་ཝི་ཧི་ཏེ་ཙྩཱ་དི པ་རི་ཧཱ་རོ, ཀི་ཙྩཱ ཧི སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཝི་ཧི་ཏཱ, པ་ཉྩ་མཱི ཏུ པེ་སཱ་དི་ནཱ་ཏྠ་ཝི་སེ་སེ་ན, ཨ་ཏོ ཏེ་ན ཝི་སེ་ས་ཝི་ཧི་ཏེ་ན ཀི་ཙྩཱ པེ་སཱ་དི་ཝི་ས་ཡེ བཱ་དྷཱི་ཡེ་ར་ནྟི པུ་ན་བྦི་ཡ་ཏེ, ཝཱ་ས་རཱུ་པེ་ཙྩཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཧཱ་རཾ ཝི་གྷ་ཊ་ཡ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཙ་ར་ཧི་ཙྩཱ་དི་ནཱ པེ་སཱ་དཱི་སུ ཀི་ཙྩ་ཝི་དྷཱ་ན་སྶ ཉཱ་པ་ཀ་ཏྟཾ ད་སྶ་ཡ་ཏི. (ཛི་ནི་ནྡ་བུ་དྡྷི་ནུ ༢༡ ས)]. ཨ་ས་རཱུ་པ་ཝི་དྷི ཨ་ས་རཱུ་པཱ་པ་ཝཱ་ད་པྤ་ཙྩ་ཡོ ཝཱ ཝི་ཀ་པྤེ་ན བཱ་དྷ་ཀོ ཧོ་ཏི ཨུ་སྶ་གྒ་སྶཱ་ཏི ཨེ་ཏཾ ཨ་ཝ་སྶཾ ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ཉཱ་པ་ན་ཏྠ་མྤི ན ཝི་དྷཱི་ཡ་ཏེ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ཝཱ-ས་རཱུ་པོ-ནི་ཏྠི་ཡཾ’’ཏི (པཱ, ༣-༡-༩༤) པ་ར་སུ་ཏྟཾ. དྷཱ་ཏྭ་དྷི་ཀཱ་རེ་ཝི་ཧི་ཏོ ཨ་ས་རཱུ་པོ ཨ་པ་ཝཱ་ད་པྤ་ཙྩ་ཡོ ཨུ་སྶ་གྒ་སྶ བཱ་དྷ་ཀོ བྷ་ཝ་ཏི ཨི་ཏྠི ཨ་དྷི་ཀཱ་རེ ཝི་ཧི་ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཾ ཝ་ཛྫ་ཡི་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནེ་དཾ ཝི་ཉྙཱ་ཏ་བྦཾ.
བྷོ་ཏཱ ཁ་ལུ ཀ་ཊོ ཀཱ་ཏ་བྦོ་ཙྩཱ་དི པེ་ས་ནེ. ཏྭ་ཡཱ ཀ་ཊོ ཀཱ་ཏ་བྦོ་ཏི ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཡཾ. པ་ཏྟ་ཀཱ་ལེ པ་ར་མུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ. ཨེ་ཏྠ པ་ན ཀ་ཊ་ཀ་ར་ཎེ ཀཱ་ལཱ་རོ་ཙ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ན པེ་སཱ་དི. ‘‘ས་ཏྟྱ་ར་ཧེ་སྭེ་ཡྻཱ་དཱི’’ཏི (༦-༡༡) སུ་ཏྟཾ ཝི་སེ་ས་ཝི་ཧི་ཏཾ, ཏེ་ནཱ་ཧ- ‘སཱ་མ་ཉྙ ཝི་དྷཱ་ན་ཏོ’ཙྩཱ་དི. ས་ཏྟི་ཝི་སི་ཊྛེ་ཙྩཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཏྟ་མ་ཏྠཾ ཝི་ཝ་ར་ཏི ‘ས་ཏྟཱི’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ. ཀ་ཐཾ ས་ཏྟི་ཝི་སི་ཊྛ་ཏཱ ཀ་ཏྟུ་ནོ་ཏི ཨཱ་ཧ- ‘ཏཾ་ཡོ་གཱ’ཏི. ཏཱ་ཡ ས་ཏྟི་ཡཱ ཡོ་གོ ཏཾ་ཡོ་གོ. ཨ་ཝ་སྶ་ཀཱ་དྷ་མཱི་ཎ་ཏཱ་ཝི་སི་ཊྛེ ཏུ ཀ་ཏྟ་རི ཀི་ཙྩཱ་ནཾ ཏ་ད་ཉྙེ་ས་ཉྩ བྷཱ་ཝཱ་ཡ ཝི་སུཾ- སུ་ཏྟི་ཏཾ, ཏེ་ན, ཝུ་ཏྟཾ ‘ཨཱ་ཝ་སྶ་ཀཱ་དྷ་མཱི་ཎ་ཏཱ ཝི་སི་ཊྛེ་ཝ ཀ་ཏྟ་རཱི’ཏི. ས་བྦ་ཏྠེ་ཝེ་ཏྠ ‘ཨུ་དྡྷཾ མུ་ཧུ་ཏྟ་ཏོ’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་མུ་དཱ་ཧ་ར་ཎཾ ཀ་མེ་ན ད་སྶི་ཏཾ. བྷོ་ཏཱ ར་ཛྫཾ ཀཱ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨ་ར་ཧེ, བྷ་ཝ་ཏཱ ར་ཛྫཾ ཀཱ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. བྷ་ཝཾ ཨ་ར་ཧོ་ཏི པ་ན ཨ་ར་ཧ་ཀ་ཏྟུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་ས་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝ་མུ་པ་རི་པི. ས་བྦ་མེ་ཏཾ བ་ཧུ་ལ་གྒ་ཧ་ཎཱ་ནུ་བྷཱ་ཝེ་ནེ་ཏི ཝི་ཉྙེ་ཡྻཾ.