༦. ཨུ་མྨ་གྒ་སུ་ཏྟཾ
༡༨༦. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀེ་ན ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ལོ་ཀོ ནཱི་ཡ་ཏི, ཀེ་ན ལོ་ཀོ པ་རི་ཀ་སྶ་ཏི, ཀ་སྶ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣ་སྶ ཝ་སཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑུ! བྷ་དྡ་ཀོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨུ་མྨ་གྒོ [ཨུ་མྨ་ངྒོ (སྱཱ. ཀ.)], བྷ་དྡ་ཀཾ པ་ཊི་བྷཱ་ནཾ, ཀ་ལྱཱ་ཎཱི [ཀ་ལྱཱ་ཎཱ (ཀ.)] པ་རི་པུ་ཙྪཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, པུ་ཙྪ་སི – ‘ཀེ་ན ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ལོ་ཀོ ནཱི་ཡ་ཏི, ཀེ་ན ལོ་ཀོ པ་རི་ཀ་སྶ་ཏི, ཀ་སྶ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣ་སྶ ཝ་སཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཙི་ཏྟེ་ན ཁོ, བྷི་ཀྑུ, ལོ་ཀོ ནཱི་ཡ་ཏི, ཙི་ཏྟེ་ན པ་རི་ཀ་སྶ་ཏི, ཙི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པྤ་ནྣ་སྶ ཝ་སཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི – ‘‘‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑུ! བྷ་དྡ་ཀོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ ཨུ་མྨ་གྒོ, བྷ་དྡ་ཀཾ པ་ཊི་བྷཱ་ནཾ, ཀ་ལྱཱ་ཎཱི པ་རི་པུ་ཙྪཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, པུ་ཙྪ་སི – ‘བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ་ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ ཧོ་ཏཱི’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘བ་ཧཱུ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, མ་ཡཱ དྷ་མྨཱ དེ་སི་ཏཱ [བ་ཧུ ཁོ བྷི་ཀྑུ མ་ཡཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ (ཀ.)] – སུ་ཏྟཾ, གེ་ཡྻཾ, ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ, གཱ་ཐཱ, ཨུ་དཱ་ནཾ, ཨི་ཏི་ཝུ་ཏྟ་ཀཾ, ཛཱ་ཏ་ཀཾ, ཨ་བྦྷུ་ཏ་དྷ་མྨཾ, ཝེ་ད་ལླཾ. ཙ་ཏུ་པྤ་དཱ་ཡ ཙེ་པི, བྷི་ཀྑུ, གཱ་ཐཱ་ཡ ཨ་ཏྠ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨ་མ་ཉྙཱ་ཡ དྷ་མྨཱ་ནུ་དྷ་མྨ་པྤ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ དྷ་མྨ་དྷ་རོ་ཏི ཨ་ལཾ ཝ་ཙ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི.
‘‘སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི – ‘‘‘སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ, སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, བྷི་ཀྑུ! བྷ་དྡ་ཀོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨུ་མྨ་གྒོ, བྷ་དྡ་ཀཾ པ་ཊི་བྷཱ་ནཾ, ཀ་ལྱཱ་ཎཱི པ་རི་པུ་ཙྪཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏྭཾ, བྷི་ཀྑུ, པུ་ཙྪ་སི – ‘སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ, སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ་ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑུ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི སུ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཛ྄ཛྷ པ་སྶ་ཏི; ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི སུ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཛ྄ཛྷ པ་སྶ་ཏི; ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི སུ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཛ྄ཛྷ པ་སྶ་ཏི; ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི སུ་ཏཾ ཧོ་ཏི, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཛ྄ཛྷ པ་སྶ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, སུ་ཏ་ཝཱ ནི་བྦེ་དྷི་ཀ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་ཏྟ་རི པ་ཉྷཾ ཨ་པུ་ཙྪི – ‘‘‘པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ’ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ བྷི་ཀྑུ! བྷ་དྡ་ཀོ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑུ, ཨུ་མྨ་གྒོ, བྷ་དྡ་ཀཾ པ་ཊི་བྷཱ་ནཾ, ཀ་ལྱཱ་ཎཱི པ་རི་པུ་ཙྪཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏྭཾ བྷི་ཀྑུ པུ་ཙྪ་སི – ‘པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ་ཏི, བྷ་ནྟེ, ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑུ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ ནེ་ཝ་ཏྟ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཙེ་ཏེ་ཏི ན པ་ར་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཙེ་ཏེ་ཏི ན ཨུ་བྷ་ཡ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཙེ་ཏེ་ཏི ཨ་ཏྟ་ཧི་ཏ་པ་ར་ཧི་ཏ་ཨུ་བྷ་ཡ་ཧི་ཏ་ས་བྦ་ལོ་ཀ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཙི་ནྟ་ཡ་མཱ་ནོ ཙི་ནྟེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, བྷི་ཀྑུ, པ་ཎྜི་ཏོ མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.