༡. ཀུ་སི་ནཱ་ར་སུ་ཏྟཾ
༡༢༤. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཀུ་སི་ནཱ་རཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི བ་ལི་ཧ་ར་ཎེ ཝ་ན་ས་ཎྜེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི. ‘‘བྷ་ད་ནྟེ’’ཏི ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
‘‘ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ གཱ་མཾ ཝཱ ནི་ག་མཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ཏི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏི. སོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཏ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟ་སྶ ཝཱ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སོ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏི.
‘‘ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘སཱ་དྷུ ཝ་ཏ མྱཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨཱ་ཡ་ཏི་མྤི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཡྻ ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’ཏི! སོ ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ག་ཐི་ཏོ [ག་དྷི་ཏོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ས་ནྣོ [ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ (སཱི. ཀ.) ཨ་ཛ྄ཛྷོ་པ་ནྣོ (ཊཱི་ཀཱ)] ཨ་ནཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶཱ་ཝཱི ཨ་ནི་སྶ་ར་ཎ་པ་ཉྙོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི, བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི, ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི. ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ དི་ནྣཾ ན མ་ཧ་པྥ་ལ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? པ་མ་ཏྟོ ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཧ་ར་ཏི.
‘‘ཨི་དྷ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ གཱ་མཾ ཝཱ ནི་ག་མཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ཏི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏི. སོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཏ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟ་སྶ ཝཱ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སོ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏི.
‘‘ཏ་སྶ ན ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘སཱ་དྷུ ཝ་ཏ མྱཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་མྤི་སྶ ན ཧོ་ཏི – ‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨཱ་ཡ་ཏི་མྤི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཡྻ ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’ཏི! སོ ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨ་ག་ཐི་ཏོ ཨ་མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་ས་ནྣོ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶཱ་ཝཱི ནི་སྶ་ར་ཎ་པ་ཉྙོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ནེ་ཀྑ་མྨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི, ཨ་བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི, ཨ་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ཝི་ཏ་ཀྐ་མྤི ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏི. ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་སྶཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ དི་ནྣཾ མ་ཧ་པྥ་ལ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི. པ་ཋ་མཾ.