๑๖. วจฺจปฺปสฺสาวฏฺฐานิกนิทฺเทสวณฺณนา

๑๕๖. ยถาวุฑฺฒํ น กเรยฺย วจฺจนฺติ สมฺพนฺโธ. ยถานุปุพฺพิยา ลพฺภตีติ สมฺพนฺโธ. อิเมสุ ปน ตีสุ ฐาเนสุ โย โย ปฐมํ อาคจฺฉติ วุฑฺโฒ วา นโว วา, โส โส อาคตปฏิปาฏิยา กาตุญฺจ นหายิตุญฺจ ลพฺภตีติ อธิปฺปาโย.

๑๕๗. อุพฺภชิตฺวาติ (จูฬว. ๓๗๓, ๓๗๔) นิวาสนํ ทูรโตว อุกฺขิปิตฺวา โน ปวิเสยฺย. สหสา จ โน ปวิเสยฺยาติ สมฺพนฺโธ. ‘‘พหิ ฐิเตน อุกฺกาสิตพฺพ’’นฺติ จ ‘‘สาธุกํ อตรมาเนน วจฺจกุฏิ ปวิสิตพฺพา’’ติ จ วุตฺตตฺตา อุกฺกาสิตฺวาว อตรมาโน ปวิเสยฺยาติ อตฺโถ. ‘‘น อุพฺภชิตฺวา ปวิสิตพฺพา, วจฺจปาทุกาย ฐิเตน อุพฺภชิตพฺพ’’นฺติ (จูฬว. ๓๗๔) วจนโต ‘‘อุพฺภเชยฺย ปาทุกาเสฺวว สณฺฐิโต’’ติ วุตฺตํ.

๑๕๘. น กเรยฺย อุภยํ น กเรยฺยุภยํ.

๑๕๙. กูเปติ (จูฬว. ๓๗๔) วจฺจกูเป. กฏฺฐนฺติ อวเลขนกฏฺฐํ. ปสฺสาวโทณิยา เขฬํ น กาตพฺพนฺติ อตฺโถ. นาวเลเขยฺย ผรุเสนาติ ผาลิตกฏฺเฐน วา ขเรน วา คณฺฐิเกน วา กณฺฏเกน วา สุสิเรน วา ปูตินา วา นาวเลขิตพฺพนฺติ อตฺโถ. อุหตญฺจาปีติ คูถมกฺขิตมฺปิ โธวเย อตฺตนา วา ปเรน วา กตนฺติ อธิปฺปาโย.

๑๖๐. อุพฺภชิตฺวา น นิกฺขเมติ เอตฺถ ‘‘วจฺจปาทุกาย ฐิเตน ปฏิจฺฉาเทตพฺพ’’นฺติ (จูฬว. ๓๗๔) หิ วุตฺตํ, ปุน ‘‘อาจมนปาทุกายํ ฐิเตน อุพฺภชิตพฺพ’’นฺติ (จูฬว. ๓๗๔) จ วุตฺตํ. ‘‘จปุ จปู’’ติ สทฺทํ กตฺวา นาจเมยฺยาติ อตฺโถ. วจฺจปฺปสฺสาวฏฺฐานิกวินิจฺฉโย.

วจฺจปฺปสฺสาวฏฺฐานิกนิทฺเทสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.