๙. อุปาหนวคฺโค

๒๓๑. อุปาหนชาตกํ (๒-๙-๑)

๑๖๑. ยถาปิ กีตา ปุริสสฺสุปาหนา, สุขสฺส อตฺถาย ทุขํ อุทพฺพเห;

ฆมฺมาภิตตฺตา ถลสา ปปีฬิตา, ตสฺเสว ปาเท ปุริสสฺส ขาทเร.

๑๖๒. เอวเมว โย ทุกฺกุลีโน อนริโย, ตมฺมาก [ตมฺหาก (สี.), ตุมฺหาก (สฺยา. ปี.)] วิชฺชญฺจ สุตญฺจ อาทิย;

ตเมว โส ตตฺถ สุเตน ขาทติ, อนริโย วุจฺจติ ทุปาหนูปโมติ [ปานทูปโมติ (สี. ปี.)].

อุปาหนชาตกํ ปฐมํ.

๒๓๒. วีณาคุณชาตกํ (๒-๙-๒)

๑๖๓. เอกจินฺติโต ยมตฺโถ, พาโล อปริณายโก;

น หิ ขุชฺเชน วาเมน, โภติ สงฺคนฺตุมรหสิ.

๑๖๔. ปุริสูสภํ มญฺญมานา, อหํ ขุชฺชมกามยึ;

โสยํ สํกุฏิโต เสติ, ฉินฺนตนฺติ ยถา วิณาติ [ถุณาติ (สี.)].

วีณาคุณชาตกํ ทุติยํ.

๒๓๓. วิกณฺณชาตกํ (๒-๙-๓)

๑๖๕. กามํ ยหึ อิจฺฉสิ เตน คจฺฉ, วิทฺโธสิ มมฺมมฺหิ [มมสฺมิ (ก.)] วิกณฺณเกน;

หโตสิ ภตฺเตน สุวาทิเตน [สวาทิเตน (สี. สฺยา. ปี.)], โลโล จ มจฺเฉ อนุพนฺธมาโน.

๑๖๖. เอวมฺปิ โลกามิสํ โอปตนฺโต, วิหญฺญตี จิตฺตวสานุวตฺตี;

โส หญฺญติ ญาติสขาน มชฺเฌ, มจฺฉานุโค โสริว สุํสุมาโรติ [สุสุมาโร (ก.)].

วิกณฺณชาตกํ ตติยํ.

๒๓๔. อสิตาภูชาตกํ (๒-๙-๔)

๑๖๗. ตฺวเมว ทานิมกร [มกริ (สฺยา.), มกรา (ก. สี.)], ยํ กาโม พฺยคมา ตยิ;

โสยํ อปฺปฏิสนฺธิโก, ขรฉินฺนํว เรนุกํ [เรรุกํ (สี. ปี.)].

๑๖๘. อตฺริจฺฉํ [อตฺริจฺฉา (สี. สฺยา. ปี.)] อติโลเภน, อติโลภมเทน จ;

เอวํ หายติ อตฺถมฺหา, อหํว อสิตาภุยาติ.

อสิตาภูชาตกํ จตุตฺถํ.

๒๓๕. วจฺฉนขชาตกํ (๒-๙-๕)

๑๖๙. สุขา ฆรา วจฺฉนข, สหิรญฺญา สโภชนา;

ยตฺถ ภุตฺวา ปิวิตฺวา จ, สเยยฺยาถ อนุสฺสุโก.

๑๗๐. ฆรา นานีหมานสฺส, ฆรา นาภณโต มุสา;

ฆรา นาทินฺนทณฺฑสฺส, ปเรสํ อนิกุพฺพโต [อนิกฺรุพฺพโต (ก.)];

เอวํ ฉิทฺทํ ทุรภิสมฺภวํ [ทุรภิภวํ (สี. ปี.)], โก ฆรํ ปฏิปชฺชตีติ.

วจฺฉนขชาตกํ ปญฺจมํ.

๒๓๖. พกชาตกํ (๒-๙-๖)

๑๗๑. ภทฺทโก วตยํ ปกฺขี, ทิโช กุมุทสนฺนิโภ;

วูปสนฺเตหิ ปกฺเขหิ, มนฺทมนฺโทว ฌายติ.

๑๗๒. นาสฺส สีลํ วิชานาถ, อนญฺญาย ปสํสถ;

อเมฺห ทิโช น ปาเลติ, เตน ปกฺขี น ผนฺทตีติ.

พกชาตกํ ฉฏฺฐํ.

๒๓๗. สาเกตชาตกํ (๒-๙-๗)

๑๗๓. โก นุ โข ภควา เหตุ, เอกจฺเจ อิธ ปุคฺคเล;

อตีว หทยํ นิพฺพาติ, จิตฺตญฺจาปิ ปสีทติ.

๑๗๔. ปุพฺเพว สนฺนิวาเสน, ปจฺจุปฺปนฺนหิเตน วา;

เอวํ ตํ ชายเต เปมํ, อุปฺปลํว ยโถทเกติ.

สาเกตชาตกํ สตฺตมํ.

๒๓๘. เอกปทชาตกํ (๒-๙-๘)

๑๗๕. อิงฺฆ เอกปทํ ตาต, อเนกตฺถปทสฺสิตํ [ปทนิสฺสิตํ (สี. ปี.)];

กิญฺจิ สงฺคาหิกํ พฺรูสิ, เยนตฺเถ สาธเยมเส.

๑๗๖. ทกฺเขยฺเยกปทํ ตาต, อเนกตฺถปทสฺสิตํ;

ตญฺจ สีเลน สญฺญุตฺตํ, ขนฺติยา อุปปาทิตํ;

อลํ มิตฺเต สุขาเปตุํ, อมิตฺตานํ ทุขาย จาติ.

เอกปทชาตกํ อฏฺฐมํ.

๒๓๙. หริตมณฺฑูกชาตกํ (๒-๙-๙)

๑๗๗. อาสีวิสมฺปิ มํ [อาสีวิสํ มมํ (สี. ปี.)] สนฺตํ, ปวิฏฺฐํ กุมินามุขํ;

รุจฺจเต หริตามาตา, ยํ มํ ขาทนฺติ มจฺฉกา.

๑๗๘. วิลุมฺปเตว ปุริโส, ยาวสฺส อุปกปฺปติ;

ยทา จญฺเญ วิลุมฺปนฺติ, โส วิลุตฺโต วิลุมฺปตีติ [วิลุปฺปตีติ (?)].

หริตมณฺฑูกชาตกํ นวมํ.

๒๔๐. มหาปิงฺคลชาตกํ (๒-๙-๑๐)

๑๗๙. สพฺโพ ชโน หึสิโต ปิงฺคเลน, ตสฺมึ มเต ปจฺจยา [ปจฺจยํ (สี. สฺยา. ปี.)] เวทยนฺติ;

ปิโย นุ เต อาสิ อกณฺหเนตฺโต, กสฺมา นุ ตฺวํ โรทสิ ทฺวารปาล.

๑๘๐. น เม ปิโย อาสิ อกณฺหเนตฺโต, ภายามิ ปจฺจาคมนาย ตสฺส;

อิโต คโต หึเสยฺย มจฺจุราชํ, โส หึสิโต อาเนยฺย ปุน อิธ.

๑๘๑. ทฑฺโฒ วาหสหสฺเสหิ, สิตฺโต ฆฏสเตหิ โส;

ปริกฺขตา จ สา ภูมิ, มา ภายิ นาคมิสฺสตีติ.

มหาปิงฺคลชาตกํ ทสมํ.

อุปาหนวคฺโค นวโม.

ตสฺสุทฺทานํ –

วรุปาหน ขุชฺช วิกณฺณกโก, อสิตาภุย ปญฺจมวจฺฉนโข;

ทิช เปมวรุตฺตมเอกปทํ, กุมินามุข ปิงฺคลเกน ทสาติ.