๘. กาสาววคฺโค

๒๒๑. กาสาวชาตกํ (๒-๘-๑)

๑๔๑. อนิกฺกสาโว กาสาวํ, โย วตฺถํ ปริทหิสฺสติ [ปริทเหสฺสติ (สี. ปี.)];

อเปโต ทมสจฺเจน, น โส กาสาวมรหติ.

๑๔๒. โย จ วนฺตกสาวสฺส, สีเลสุ สุสมาหิโต;

อุเปโต ทมสจฺเจน, ส เว กาสาวมรหตีติ.

กาสาวชาตกํ ปฐมํ.

๒๒๒. จูฬนนฺทิยชาตกํ (๒-๘-๒)

๑๔๓. อิทํ ตทาจริยวโจ, ปาราสริโย ยทพฺรวิ [โปราณาจริโยพฺรวิ (ก.)];

มาสุ ตฺวํ อกริ [อกรา (สี. ปี.)] ปาปํ, ยํ ตฺวํ ปจฺฉา กตํ ตเป.

๑๔๔. ยานิ กโรติ ปุริโส, ตานิ อตฺตนิ ปสฺสติ;

กลฺยาณการี กลฺยาณํ, ปาปการี จ ปาปกํ;

ยาทิสํ วปเต พีชํ, ตาทิสํ หรเต ผลนฺติ.

จูฬนนฺทิยชาตกํ ทุติยํ.

๒๒๓. ปุฏภตฺตชาตกํ (๒-๘-๓)

๑๔๕. นเม นมนฺตสฺส ภเช ภชนฺตํ, กิจฺจานุกุพฺพสฺส กเรยฺย กิจฺจํ;

นานตฺถกามสฺส กเรยฺย อตฺถํ, อสมฺภชนฺตมฺปิ น สมฺภเชยฺย.

๑๔๖. จเช จชนฺตํ วนถํ น กยิรา, อเปตจิตฺเตน น สมฺภเชยฺย;

ทิโช ทุมํ ขีณผลนฺติ ญตฺวา, อญฺญํ สเมกฺเขยฺย มหา หิ โลโกติ.

ปุฏภตฺตชาตกํ ตติยํ.

๒๒๔. กุมฺภิลชาตกํ (๒-๘-๔)

๑๔๗. ยสฺเสเต จตุโร ธมฺมา, วานรินฺท ยถา ตว;

สจฺจํ ธมฺโม ธิติ จาโค, ทิฏฺฐํ โส อติวตฺตติ.

๑๔๘. ยสฺส เจเต น วิชฺชนฺติ, คุณา ปรมภทฺทกา;

สจฺจํ ธมฺโม ธิติ จาโค, ทิฏฺฐํ โส นาติวตฺตตีติ.

กุมฺภิลชาตกํ จตุตฺถํ.

๒๒๕. ขนฺติวณฺณชาตกํ (๒-๘-๕)

๑๔๙. อตฺถิ เม ปุริโส เทว, สพฺพกิจฺเจสุ พฺยาวโฏ [วาวโฏ (ก.)];

ตสฺส เจโกปราธตฺถิ, ตตฺถ ตฺวํ กินฺติ มญฺญสิ.

๑๕๐. อมฺหากมฺปตฺถิ ปุริโส, เอทิโส อิธ วิชฺชติ;

ทุลฺลโภ องฺคสมฺปนฺโน, ขนฺติรสฺมาก รุจฺจตีติ.

ขนฺติวณฺณชาตกํ ปญฺจมํ.

๒๒๖. โกสิยชาตกํ (๒-๘-๖)

๑๕๑. กาเล นิกฺขมนา สาธุ, นากาเล สาธุ นิกฺขโม;

อกาเลน หิ นิกฺขมฺม, เอกกมฺปิ พหุชฺชโน;

น กิญฺจิ อตฺถํ โชเตติ, ธงฺกเสนาว โกสิยํ.

๑๕๒. ธีโร จ วิธิวิธานญฺญู, ปเรสํ วิวรานุคู;

สพฺพามิตฺเต วสีกตฺวา, โกสิโยว สุขี สิยาติ.

โกสิยชาตกํ ฉฏฺฐํ.

๒๒๗. คูถปาณชาตกํ (๒-๘-๗)

๑๕๓. สูโร สูเรน สงฺคมฺม, วิกฺกนฺเตน ปหารินา;

เอหิ นาค นิวตฺตสฺสุ, กึ นุ ภีโต ปลายสิ;

ปสฺสนฺตุ องฺคมคธา, มม ตุยฺหญฺจ วิกฺกมํ.

๑๕๔. น ตํ ปาทา วธิสฺสามิ, น ทนฺเตหิ น โสณฺฑิยา;

มีเฬฺหน ตํ วธิสฺสามิ, ปูติ หญฺญตุ ปูตินาติ.

คูถปาณชาตกํ สตฺตมํ.

๒๒๘. กามนีตชาตกํ (๒-๘-๘)

๑๕๕. ตโย คิรึ อนฺตรํ กามยามิ, ปญฺจาลา กุรุโย เกกเก จ [กุรโย เกกเย จ (สี.)];

ตตุตฺตรึ [ตทุตฺตรึ (ก.)] พฺราหฺมณ กามยามิ, ติกิจฺฉ มํ พฺราหฺมณ กามนีตํ.

๑๕๖. กณฺหาหิทฏฺฐสฺส กโรนฺติ เหเก, อมนุสฺสปวิฏฺฐสฺส [อมนุสฺสวทฺธสฺส (สี. ปี.), อมนุสฺสวิฏฺฐสฺส (สฺยา.)] กโรนฺติ ปณฺฑิตา;

น กามนีตสฺส กโรติ โกจิ, โอกฺกนฺตสุกฺกสฺส หิ กา ติกิจฺฉาติ.

กามนีตชาตกํ อฏฺฐมํ.

๒๒๙. ปลายิตชาตกํ (๒-๘-๙)

๑๕๗. คชคฺคเมเฆหิ หยคฺคมาลิภิ, รถูมิชาเตหิ สราภิวสฺเสภิ [สราภิวสฺสภิ (สฺยา. สี. อฏฺฐ.), สราภิวสฺสิภิ (?)];

ถรุคฺคหาวฏฺฏ [ธนุคฺคหาวฏฺฏ (ก.)] ทฬฺหปฺปหาริภิ, ปริวาริตา ตกฺกสิลา สมนฺตโต.

๑๕๘. [อภิธาวถา จ ปตถา จ, วิวิธวินทิตา จ ทนฺติภิ; วตฺตตชฺช ตุมุโล โฆโส, ยถา วิชฺชุตา ชลธรสฺส คชฺชโตติ; (สี. ปี. ก.)] อภิธาวถ จูปธาวถ จ [อภิธาวถา จุปฺปตถา จ (สฺยา.)], วิวิธา วินาทิตา [วินาทิตตฺถ (ก.)] วทนฺติภิ;

วตฺตตชฺช ตุมุโล โฆโส ยถา, วิชฺชุลตา ชลธรสฺส คชฺชโตติ [อภิธาวถา จ ปตถา จ, วิวิธวินทิตา จ ทนฺติภิ; วตฺตตชฺช ตุมุโล โฆโส, ยถา วิชฺชุตา ชลธรสฺส คชฺชโตติ; (สี. ปี. ก.)].

ปลายิตชาตกํ นวมํ.

๒๓๐. ทุติยปลายิตชาตกํ (๒-๘-๑๐)

๑๕๙. ธชมปริมิตํ อนนฺตปารํ, ทุปฺปสหํธงฺเกหิ สาครํว [สาครมิว (สี. สฺยา. ปี.)];

คิริมิวอนิเลน ทุปฺปสโยฺห [ทุปฺปสโห (สี. ปี. ก.)], ทุปฺปสโห อหมชฺชตาทิเสน.

๑๖๐. มา พาลิยํ วิลปิ [วิปฺปลปิ (พหูสุ)] น หิสฺส ตาทิสํ, วิฑยฺหเส [วิฬยฺหเส (สี. ปี.)] น หิ ลภเส นิเสธกํ;

อาสชฺชสิ คชมิว เอกจารินํ, โย ตํ ปทา นฬมิว โปถยิสฺสตีติ.

ทุติยปลายิตชาตกํ ทสมํ.

กาสาววคฺโค อฏฺฐโม.

ตสฺสุทฺทานํ –

วรวตฺถวโจ ทุมขีณผลํ, จตุโรธมฺมวรํ ปุริสุตฺตม;

ธงฺกมคธา จ ตโยคิรินาม, คชคฺควโร ธชวเรน ทสาติ.