๔๙๒. ตจฺฉสูกรชาตกํ (๙)
๑๖๐. ยเทสมานา วิจริมฺห, ปพฺพตานิ วนานิ จ;
อเนฺวสํ วิจรึ [วิปุเล (สฺยา. ก.)] ญาตี, เตเม อธิคตา มยา.
๑๖๑. พหุญฺจิทํ มูลผลํ, ภกฺโข จายํ อนปฺปโก;
รมฺมา จิมา คิรีนชฺโช [คิรินทิโย (สี. ปี.)], ผาสุวาโส ภวิสฺสติ.
๑๖๒. อิเธวาหํ วสิสฺสามิ, สห สพฺเพหิ ญาติภิ;
อปฺโปสฺสุกฺโก นิราสงฺกี, อโสโก อกุโตภโย.
๑๖๓. อญฺญมฺปิ [อญฺญํ หิ (สี. ปี.)] เลณํ ปริเยส, สตฺตุ โน อิธ วิชฺชติ;
โส ตจฺฉ สูกเร หนฺติ, อิธาคนฺตฺวา วรํ วรํ.
๑๖๔. โก นุมฺหากํ [โก นมฺหากํ (สี. ปี.)] อิธ สตฺตุ, โก ญาตี สุสมาคเต;
ทุปฺปธํเส [อปฺปธํเส (สี. ปี.)] ปธํเสติ, ตํ เม อกฺขาถ ปุจฺฉิตา.
๑๖๕. อุทฺธคฺคราชี มิคราชา, พลี ทาฐาวุโธ มิโค;
โส ตจฺฉ สูกเร หนฺติ, อิธาคนฺตฺวา วรํ วรํ.
๑๖๖. น โน ทาฐา น วิชฺชนฺติ [นุ วิชฺชนฺติ (ก.)], พลํ กาเย สโมหิตํ;
สพฺเพ สมคฺคา หุตฺวาน, วสํ กาหาม เอกกํ.
๑๖๗. หทยงฺคมํ กณฺณสุขํ, วาจํ ภาสสิ ตจฺฉก;
โยปิ ยุทฺเธ ปลาเยยฺย, ตมฺปิ ปจฺฉา หนามเส.
๑๖๘. ปาณาติปาตา วิรโต นุ อชฺช, อภยํ นุ เต สพฺพภูเตสุ ทินฺนํ;
ทาฐา นุ เต มิควธาย [มิค วิริยํ (สี. สฺยา. ปี.)] น สนฺติ, โย สงฺฆปตฺโต กปโณว ฌายสิ.
๑๖๙. น เม ทาฐา น วิชฺชนฺติ, พลํ กาเย สโมหิตํ;
ญาตี จ ทิสฺวาน สามคฺคี เอกโต, ตสฺมา จ ฌายามิ วนมฺหิ เอกโก.
๑๗๐. อิมสฺสุทํ ยนฺติ ทิโสทิสํ ปุเร, ภยฏฺฏิตา เลณคเวสิโน ปุถุ;
เต ทานิ สงฺคมฺม วสนฺติ เอกโต, ยตฺถฏฺฐิตา ทุปฺปสหชฺช เต มยา.
๑๗๑. ปริณายกสมฺปนฺนา, สหิตา เอกวาทิโน;
เต มํ สมคฺคา หึเสยฺยุํ, ตสฺมา เนสํ น ปตฺถเย [อปตฺถเว (ปี.)].
๑๗๒. เอโกว อินฺโท อสุเร ชินาติ, เอโกว เสโน หนฺติ ทิเช ปสยฺห;
เอโกว พฺยคฺโฆ มิคสงฺฆปตฺโต, วรํ วรํ หนฺติ พลญฺหิ ตาทิสํ.
๑๗๓. น เหว อินฺโท น เสโน, นปิ พฺยคฺโฆ มิคาธิโป;
สมคฺเค สหิเต ญาตี, น พฺยคฺเฆ [พฺยคฺเฆ จ (สี. ปี.), พฺยคฺโฆ น (สฺยา.)] กุรุเต วเส.
๑๗๔. กุมฺภีลกา สกุณกา, สงฺฆิโน คณจาริโน;
สมฺโมทมานา เอกชฺฌํ, อุปฺปตนฺติ ฑยนฺติ จ.
๑๗๕. เตสญฺจ ฑยมานานํ, เอเกตฺถ อปสกฺกติ [อปวตฺตติ (สี. ปี.)];
ตญฺจ เสโน นิตาเฬติ, เวยฺยคฺฆิเยว สา คติ.
๑๗๖. อุสฺสาหิโต ชฏิเลน, ลุทฺเทนามิสจกฺขุนา;
ทาฐี ทาฐีสุ ปกฺขนฺทิ, มญฺญมาโน ยถา ปุเร.
๑๗๗. สาธุ สมฺพหุลา ญาตี, อปิ รุกฺขา อรญฺญชา;
สูกเรหิ สมคฺเคหิ, พฺยคฺโฆ เอกายเน หโต.
๑๗๘. พฺราหฺมณญฺเจว พฺยคฺฆญฺจ, อุโภ หนฺตฺวาน สูกรา.
อานนฺทิโน ปมุทิตา, มหานาทํ ปนาทิสุํ.
๑๗๙. เต สุ อุทุมฺพรมูลสฺมึ, สูกรา สุสมาคตา;
ตจฺฉกํ อภิสิญฺจึสุ, ‘‘ตฺวํ โน ราชาสิ อิสฺสโร’’ติ.
ตจฺฉสูกรชาตกํ นวมํ.