౯. దుతియఉపక్ఖటసిక్ఖాపదం
౫౩౨. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరో పురిసో అఞ్ఞతరం పురిసం ఏతదవోచ – ‘‘అయ్యం ఉపనన్దం చీవరేన అచ్ఛాదేస్సామీ’’తి. సోపి ఏవమాహ – ‘‘అహమ్పి అయ్యం ఉపనన్దం చీవరేన అచ్ఛాదేస్సామీ’’తి. అస్సోసి ఖో అఞ్ఞతరో పిణ్డచారికో భిక్ఖు తేసం పురిసానం ఇమం కథాసల్లాపం. అథ ఖో సో భిక్ఖు యేనాయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం ఉపనన్దం సక్యపుత్తం ఏతదవోచ – ‘‘మహాపుఞ్ఞోసి త్వం, ఆవుసో ఉపనన్ద. అముకస్మిం ఓకాసే అఞ్ఞతరో పురిసో అఞ్ఞతరం పురిసం ఏతదవోచ – ‘అయ్యం ఉపనన్దం చీవరేన అచ్ఛాదేస్సామీ’తి. సోపి ఏవమాహ – ‘అహమ్పి అయ్యం ఉపనన్దం చీవరేన అచ్ఛాదేస్సామీ’’’తి. ‘‘అత్థావుసో, మం తే ఉపట్ఠాకా’’తి.
అథ ఖో ఆయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో యేన తే పురిసా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా తే పురిసే ఏతదవోచ – ‘‘సచ్చం కిర మం తుమ్హే, ఆవుసో, చీవరేహి అచ్ఛాదేతుకామాత్థా’’తి? ‘‘అపి నయ్య, ఏవం హోతి – ‘అయ్యం ఉపనన్దం చీవరేహి అచ్ఛాదేస్సామా’’’తి. ‘‘సచే ఖో మం తుమ్హే, ఆవుసో, చీవరేహి అచ్ఛాదేతుకామాత్థ, ఏవరూపేన చీవరేన అచ్ఛాదేథ, క్యాహం తేహి అచ్ఛన్నోపి కరిస్సామి, యానాహం న పరిభుఞ్జిస్సామీ’’తి. అథ ఖో తే పురిసా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘మహిచ్ఛా ఇమే సమణా సక్యపుత్తియా అసన్తుట్ఠా. నయిమే సుకరా చీవరేహి అచ్ఛాదేతుం. కథఞ్హి నామ అయ్యో ఉపనన్దో అమ్హేహి పుబ్బే అప్పవారితో ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జిస్సతీ’’తి!
అస్సోసుం ఖో భిక్ఖూ తేసం పురిసానం ఉజ్ఝాయన్తానం ఖియ్యన్తానం విపాచేన్తానం. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఆయస్మా ఉపనన్దో సక్యపుత్తో పుబ్బే అప్పవారితో గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జిస్సతీ’’తి! అథ ఖో తే భిక్ఖూ ఆయస్మన్తం ఉపనన్దం సక్యపుత్తం అనేకపరియాయేన విగరహిత్వా భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘సచ్చం కిర త్వం, ఉపనన్ద, పుబ్బే అప్పవారితో గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జసీ’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. ‘‘ఞాతకా తే, ఉపనన్ద, అఞ్ఞాతకా’’తి? ‘‘అఞ్ఞాతకా, భగవా’’తి. ‘‘అఞ్ఞాతకో, మోఘపురిస, అఞ్ఞాతకానం న జానాతి పతిరూపం వా అప్పతిరూపం వా సన్తం వా అసన్తం వా. తత్థ నామ త్వం, మోఘపురిస, పుబ్బే అప్పవారితో అఞ్ఞాతకే గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జిస్ససి! నేతం, మోఘపురిస, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
౫౩౩. ‘‘భిక్ఖుం పనేవ ఉద్దిస్స ఉభిన్నం అఞ్ఞాతకానం గహపతీనం వా గహపతానీనం వా పచ్చేకచీవరచేతాపన్నాని ఉపక్ఖటాని హోన్తి – ‘ఇమేహి మయం పచ్చేకచీవరచేతాపన్నేహి పచ్చేకచీవరాని చేతాపేత్వా ఇత్థన్నామం భిక్ఖుం చీవరేహి అచ్ఛాదేస్సామా’తి; తత్ర చే సో భిక్ఖు పుబ్బే అప్పవారితో ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జేయ్య – ‘సాధు వత మం ఆయస్మన్తో ఇమేహి పచ్చేకచీవరచేతాపన్నేహి ఏవరూపం వా ఏవరూపం వా చీవరం చేతాపేత్వా అచ్ఛాదేథ, ఉభోవ సన్తా ఏకేనా’తి, కల్యాణకమ్యతం ఉపాదాయ, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియ’’న్తి.
౫౩౪. భిక్ఖుం పనేవ ఉద్దిస్సాతి భిక్ఖుస్సత్థాయ, భిక్ఖుం ఆరమ్మణం కరిత్వా, భిక్ఖుం అచ్ఛాదేతుకామా.
ఉభిన్నన్తి ద్విన్నం.
అఞ్ఞాతకా నామ మాతితో వా పితితో వా యావ సత్తమా పితామహయుగా అసమ్బద్ధా.
గహపతీ నామ యే కేచి అగార అజ్ఝావసన్తి.
గహపతానియో నామ యా కాచి అగారం అజ్ఝావసన్తి.
చీవరచేతాపన్నాని నామ హిరఞ్ఞా వా సువణ్ణా వా ముత్తా వా మణీ వా పవాళా వా ఫలికా వా పటకా వా సుత్తా వా కప్పాసా వా.
ఇమేహి పచ్చేకచీవరచేతాపన్నేహితి పచ్చుపట్ఠితేహి.
చేతాపేత్వాతి పరివత్తేత్వా.
అచ్ఛాదేస్సామాతి దస్సామ.
తత్ర చే సో భిక్ఖూతి యం భిక్ఖుం ఉద్దిస్స చీవరచేతాపన్నాని ఉపక్ఖటాని హోన్తి సో భిక్ఖు.
పుబ్బే అప్పవారితోతి పుబ్బే అవుత్తో హోతి – ‘‘కీదిసేన తే, భన్తే, చీవరేన అత్థో, కీదిసం తే చీవరం చేతాపేమా’’తి.
ఉపసఙ్కమిత్వాతి ఘరం గన్త్వా యత్థ కత్థచి ఉపసఙ్కమిత్వా.
చీవరే వికప్పం ఆపజ్జేయ్యాతి ఆయతం వా హోతు విత్థతం వా అప్పితం వా సణ్హం వా.
ఇమేహి పచ్చేకచీవరచేతాపన్నేహీతి పచ్చుపట్ఠితేహి.
ఏవరూపం వా ఏవరూపం వాతి ఆయతం వా విత్థతం వా అప్పితం వా సణ్హం వా.
చేతాపేత్వాతి పరివత్తేత్వా.
అచ్ఛాదేథాతి దజ్జేథ.
ఉభోవ సన్తా ఏకేనాతి ద్వేపి జనా ఏకేన.
కల్యాణకమ్యతం ఉపాదాయాతి సాధత్థికో మహగ్ఘత్థికో.
తస్స వచనేన ఆయతం వా విత్థతం వా అప్పితం వా సణ్హం వా చేతాపేన్తి, పయోగే దుక్కటం. పటిలాభేన నిస్సగ్గియం హోతి. నిస్సజ్జితబ్బం సఙ్ఘస్స వా గణస్స వా పుగ్గలస్స వా. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, నిస్సజ్జితబ్బం…పే… ఇదం మే, భన్తే, చీవరం పుబ్బే అప్పవారితో అఞ్ఞాతకే గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపన్నం నిస్సగ్గియం. ఇమాహం సఙ్ఘస్స నిస్సజ్జామీతి…పే… దదేయ్యాతి…పే… దదేయ్యున్తి…పే… ఆయస్మతో దమ్మీతి.
౫౩౫. అఞ్ఞాతకే అఞ్ఞాతకసఞ్ఞీ పుబ్బే అప్పవారితో గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జతి, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అఞ్ఞాతకే వేమతికో పుబ్బే అప్పవారితో గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జతి, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం. అఞ్ఞాతకే ఞాతకసఞ్ఞీ పుబ్బే అప్పవారితో గహపతికే ఉపసఙ్కమిత్వా చీవరే వికప్పం ఆపజ్జతి, నిస్సగ్గియం పాచిత్తియం.
ఞాతకే అఞ్ఞాతకసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. ఞాతకే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. ఞాతకే ఞాతకసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.
౫౩౬. అనాపత్తి – ఞాతకానం, పవారితానం, అఞ్ఞస్సత్థాయ, అత్తనో ధనేన, మహగ్ఘం చేతాపేతుకామానం అప్పగ్ఘం చేతాపేతి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.
దుతియఉపక్ఖటసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం నవమం.