౨. విలేఖనసిక్ఖాపదం

౪౩౮. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. [ఇదం వత్థు చూళవ. ౩౨౦] తేన ఖో పన సమయేన భగవా భిక్ఖూనం అనేకపరియాయేన వినయకథం కథేతి, వినయస్స వణ్ణం భాసతి, వినయపరియత్తియా వణ్ణం భాసతి, ఆదిస్స ఆదిస్స ఆయస్మతో ఉపాలిస్స వణ్ణం భాసతి. భిక్ఖూనం ఏతదహోసి [భిక్ఖూ భగవా (స్యా. క.)] – ‘‘భగవా ఖో అనేకపరియాయేన వినయకథం కథేతి, వినయస్స వణ్ణం భాసతి, వినయపరియత్తియా వణ్ణం భాసతి, ఆదిస్స ఆదిస్స ఆయస్మతో ఉపాలిస్స వణ్ణం భాసతి. హన్ద మయం, ఆవుసో, ఆయస్మతో ఉపాలిస్స సన్తికే వినయం పరియాపుణామా’’తి, తే చ బహూ భిక్ఖూ థేరా చ నవా చ మజ్ఝిమా చ ఆయస్మతో ఉపాలిస్స సన్తికే వినయం పరియాపుణన్తి.

అథ ఖో ఛబ్బగ్గియానం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘‘ఏతరహి ఖో, ఆవుసో, బహూ భిక్ఖూ థేరా చ నవా చ మజ్ఝిమా చ ఆయస్మతో ఉపాలిస్స సన్తికే వినయం పరియాపుణన్తి. సచే ఇమే వినయే పకతఞ్ఞునో భవిస్సన్తి అమ్హే యేనిచ్ఛకం యదిచ్ఛకం యావదిచ్ఛకం ఆకడ్ఢిస్సన్తి పరికడ్ఢిస్సన్తి. హన్ద మయం, ఆవుసో, వినయం వివణ్ణేమా’’తి. అథ ఖో ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ భిక్ఖూ ఉపసఙ్కమిత్వా ఏవం వదన్తి – ‘‘కిం పనిమేహి ఖుద్దానుఖుద్దకేహి సిక్ఖాపదేహి ఉద్దిట్ఠేహి, యావదేవ కుక్కుచ్చాయ విహేసాయ విలేఖాయ సంవత్తన్తీ’’తి! యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ వినయం వివణ్ణేస్సన్తీతి…పే… సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, వినయం వివణ్ణేథాతి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, వినయం వివణ్ణేస్సథ! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౪౩౯. ‘‘యో పన భిక్ఖు పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వదేయ్య – ‘కిం పనిమేహి ఖుద్దానుఖుద్దకేహి సిక్ఖాపదేహి ఉద్దిట్ఠేహి, యావదేవ కుక్కుచ్చాయ విహేసాయ విలేఖాయ సంవత్తన్తీ’తి, సిక్ఖాపదవివణ్ణకే పాచిత్తియ’’న్తి.

౪౪౦. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానేతి ఉద్దిసన్తే వా ఉద్దిసాపేన్తే వా సజ్ఝాయం వా కరోన్తే.

ఏవం వదేయ్యాతి – ‘‘కిం పనిమేహి ఖుద్దానుఖుద్దకేహి సిక్ఖాపదేహి ఉద్దిట్ఠేహి, యావదేవ కుక్కుచ్చాయ విహేసాయ విలేఖాయ సంవత్తన్తీతి. ‘‘యే ఇమం పరియాపుణన్తి తేసం కుక్కుచ్చం హోతి, విహేసా హోతి, విలేఖా హోతి, యే ఇమం న పరియాపుణన్తి తేసం కుక్కుచ్చం న హోతి విహేసా న హోతి విలేఖా న హోతి. అనుద్దిట్ఠం ఇదం వరం, అనుగ్గహితం ఇదం వరం, అపరియాపుటం ఇదం వరం, అధారితం ఇదం వరం, వినయో వా అన్తరధాయతు, ఇమే వా భిక్ఖూ అపకతఞ్ఞునో హోన్తూ’’తి ఉపసమ్పన్నస్స వినయం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

౪౪౧. ఉపసమ్పన్నే ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ వినయం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నే వేమతికో వినయం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ఉపసమ్పన్నే అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ వినయం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

అఞ్ఞం ధమ్మం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నస్స వినయం వా అఞ్ఞం వా ధమ్మం వివణ్ణేతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అనుపసమ్పన్నే అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స.

౪౪౨. అనాపత్తి న వివణ్ణేతుకామో, ‘‘ఇఙ్ఘ త్వం సుత్తన్తే వా గాథాయో వా అభిధమ్మం వా పరియాపుణస్సు, పచ్ఛా వినయం పరియాపుణిస్ససీ’’తి భణతి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

విలేఖనసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం దుతియం.