౩. మోహనసిక్ఖాపదం

౪౪౩. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తేన ఖో పన సమయేన ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ అనాచారం ఆచరిత్వా ‘‘అఞ్ఞాణకేన ఆపన్నాతి జానన్తూ’’తి పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వదన్తి – ‘‘ఇదానేవ ఖో మయం జానామ, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’’తి. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ ఛబ్బగ్గియా భిక్ఖూ పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వక్ఖన్తి – ఇదానేవ ఖో మయం జానామ, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’’తి…పే… సచ్చం కిర తుమ్హే, భిక్ఖవే, పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వదేథ – ‘‘ఇదానేవ ఖో మయం జానామ, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వక్ఖథ – ‘‘ఇదానేవ ఖో మయం జానామ, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’’తి! నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౪౪౪. ‘‘యో పన భిక్ఖు అన్వద్ధమాసం పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వదేయ్య – ‘ఇదానేవ ఖో అహం జానామి, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’తి. తఞ్చే భిక్ఖుం అఞ్ఞే భిక్ఖూ జానేయ్యుం నిసిన్నపుబ్బం ఇమినా భిక్ఖునా ద్వత్తిక్ఖత్తుం పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే, కో పన వాదో భియ్యో [భియ్యోతి (స్యా.)], న చ తస్స భిక్ఖునో అఞ్ఞాణకేన ముత్తి అత్థి, యఞ్చ తత్థ ఆపత్తిం ఆపన్నో తఞ్చ యథాధమ్మో కారేతబ్బో, ఉత్తరి చస్స మోహో ఆరోపేతబ్బో – ‘తస్స తే, ఆవుసో, అలాభా, తస్స తే దుల్లద్ధం, యం త్వం పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే న సాధుకం అట్ఠిం కత్వా [అట్ఠికత్వా (స్యా. క.)] మనసి కరోసీ’తి. ఇదం తస్మిం మోహనకే పాచిత్తియ’’న్తి.

౪౪౫. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

అన్వద్ధమాసన్తి అనుపోసథికం.

పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానేతి ఉద్దిసన్తే.

ఏవం వదేయ్యాతి అనాచారం ఆచరిత్వా – ‘‘అఞ్ఞాణకేన ఆపన్నోతి జానన్తూ’’తి పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే ఏవం వదేతి – ‘‘ఇదానేవ ఖో అహం జానామి, అయమ్పి కిర ధమ్మో సుత్తాగతో సుత్తపరియాపన్నో అన్వద్ధమాసం ఉద్దేసం ఆగచ్ఛతీ’’తి, ఆపత్తి దుక్కటస్స.

తఞ్చే మోహేతుకామం భిక్ఖుం అఞ్ఞే భిక్ఖూ జానేయ్యుం నిసిన్నపుబ్బం ఇమినా భిక్ఖునా ద్వత్తిక్ఖత్తుం పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే, కో పన వాదో భియ్యో, న చ తస్స భిక్ఖునో అఞ్ఞాణకేన ముత్తి అత్థి, యఞ్చ తత్థ ఆపత్తిం ఆపన్నో, తఞ్చ యథాధమ్మో కారేతబ్బో, ఉత్తరి చస్స మోహో ఆరోపేతబ్బో. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఆరోపేతబ్బో. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

౪౪౬. ‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామో భిక్ఖు పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే న సాధుకం అట్ఠిం కత్వా మనసి కరోతి. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో మోహం ఆరోపేయ్య. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం ఇత్థన్నామో భిక్ఖు పాతిమోక్ఖే ఉద్దిస్సమానే న సాధుకం అట్ఠిం కత్వా మనసి కరోతి. సఙ్ఘో ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో మోహం ఆరోపేతి. యస్సాయస్మతో ఖమతి ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో మోహస్స ఆరోపనా, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘ఆరోపితో సఙ్ఘేన ఇత్థన్నామస్స భిక్ఖునో మోహో. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీ’’తి.

అనారోపితే మోహే మోహేతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. ఆరోపితే మోహే మోహేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

౪౪౭. ధమ్మకమ్మే ధమ్మకమ్మసఞ్ఞీ, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ధమ్మకమ్మే వేమతికో, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. ధమ్మకమ్మే అధమ్మకమ్మసఞ్ఞీ మోహేతి, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

అధమ్మకమ్మే ధమ్మకమ్మసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అధమ్మకమ్మే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అధమ్మకమ్మే అధమ్మకమ్మసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స.

౪౪౮. అనాపత్తి న విత్థారేన సుతం హోతి, ఊనకద్వత్తిక్ఖత్తుం విత్థారేన సుతం హోతి, న మోహేతుకామస్స, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

మోహనసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం తతియం.