౧౦. దన్తపోనసిక్ఖాపదం

౨౬౩. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా వేసాలియం విహరతి మహావనే కూటాగారసాలాయం. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరో భిక్ఖు సబ్బపంసుకూలికో సుసానే విహరతి. సో మనుస్సేహి దియ్యమానం న ఇచ్ఛతి పటిగ్గహేతుం, సుసానేపి రుక్ఖమూలేపి ఉమ్మారేపి అయ్యవోసాటితకాని సామం గహేత్వా పరిభుఞ్జతి [భుఞ్జతి (స్యా.)]. మనుస్సా ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ అయం భిక్ఖు అమ్హాకం అయ్యవోసాటితకాని సామం గహేత్వా పరిభుఞ్జిస్సతి! థేరోయం భిక్ఖు వఠరో మనుస్సమంసం మఞ్ఞే ఖాదతీ’’తి! అస్సోసుం ఖో భిక్ఖూ తేసం మనుస్సానం ఉజ్ఝాయన్తానం ఖియ్యన్తానం విపాచేన్తానం. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ భిక్ఖు అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహరిస్సతీ’’తి…పే… సచ్చం కిర త్వం, భిక్ఖు, అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహరసీతి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ త్వం, మోఘపురిస, అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహరిస్ససి! నేతం, మోఘపురిస, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

‘‘యో పన భిక్ఖు అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహరేయ్య, పాచిత్తియ’’న్తి.

ఏవఞ్చిదం భగవతా భిక్ఖూనం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం హోతి.

౨౬౪. తేన ఖో పన సమయేన భిక్ఖూ ఉదకదన్తపోనే [ఉదకదన్తపోణే (స్యా. క.)] కుక్కుచ్చాయన్తి. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, ఉదకదన్తపోనం సామం గహేత్వా పరిభుఞ్జితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –

౨౬౫. ‘‘యో పన భిక్ఖు అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహరేయ్య, అఞ్ఞత్ర ఉదకదన్తపోనా, పాచిత్తియ’’న్తి.

౨౬౬. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.

అదిన్నం నామ అప్పటిగ్గహితకం వుచ్చతి.

దిన్నం నామ కాయేన వా కాయపటిబద్ధేన వా నిస్సగ్గియేన వా దేన్తే హత్థపాసే ఠితో కాయేన వా కాయపటిబద్ధేన వా పటిగ్గణ్హాతి, ఏతం దిన్నం నామ.

ఆహారో నామ ఉదకదన్తపోనం ఠపేత్వా యంకిఞ్చి అజ్ఝోహరణీయం, ఏసో ఆహారో నామ.

అఞ్ఞత్ర ఉదకదన్తపోనాతి ఠపేత్వా ఉదకదన్తపోనం.

‘‘ఖాదిస్సామి భుఞ్జిస్సామీ’’తి గణ్హాతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

౨౬౭. అప్పటిగ్గహితకే అప్పటిగ్గహితకసఞ్ఞీ అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహారేతి, అఞ్ఞత్ర ఉదకదన్తపోనా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. అప్పటిగ్గహితకే వేమతికో అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహారేతి, అఞ్ఞత్ర ఉదకదన్తపోనా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. అప్పటిగ్గహితకే పటిగ్గహితకసఞ్ఞీ అదిన్నం ముఖద్వారం ఆహారం ఆహారేతి, అఞ్ఞత్ర ఉదకదన్తపోనా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.

పటిగ్గహితకే అప్పటిగ్గహితకసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. పటిగ్గహితకే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. పటిగ్గహితకే పటిగ్గహితకసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.

౨౬౮. అనాపత్తి ఉదకదన్తపోనే, చత్తారి మహావికతాని సతి పచ్చయే అసతి కప్పియకారకే సామం గహేత్వా పరిభుఞ్జతి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.

దన్తపోనసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం దసమం.

భోజనవగ్గో చతుత్థో.

తస్సుద్దానం –

పిణ్డో గణం పరం పూవం, ద్వే చ వుత్తా పవారణా;

వికాలే సన్నిధీ ఖీరం, దన్తపోనేన తే దసాతి.