౯. పరిపాచితసిక్ఖాపదం
౧౯౨. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా రాజగహే విహరతి వేళువనే కలన్దకనివాపే. తేన ఖో పన సమయేన థుల్లనన్దా భిక్ఖునీ అఞ్ఞతరస్స కులస్స కులూపికా హోతి నిచ్చభత్తికా. తేన చ గహపతినా థేరా భిక్ఖూ నిమన్తితా హోన్తి. అథ ఖో థుల్లనన్దా భిక్ఖునీ పుబ్బణ్హసమయం నివాసేత్వా పత్తచీవరమాదాయ యేన తం కులం తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా తం గహపతిం ఏతదవోచ – ‘‘కిమిదం, గహపతి, పహూతం ఖాదనీయం భోజనీయం పటియత్త’’న్తి? ‘‘థేరా మయా, అయ్యే, నిమన్తితా’’తి. ‘‘కే పన తే, గహపతి, థేరా’’తి? ‘‘అయ్యో సారిపుత్తో అయ్యో మహామోగ్గల్లానో అయ్యో మహాకచ్చానో అయ్యో మహాకోట్ఠికో అయ్యో మహాకప్పినో అయ్యో మహాచున్దో అయ్యో అనురుద్ధో అయ్యో రేవతో అయ్యో ఉపాలి అయ్యో ఆనన్దో అయ్యో రాహులో’’తి. ‘‘కిం పన త్వం, గహపతి, మహానాగే తిట్ఠమానే చేటకే నిమన్తేసీ’’తి?
‘‘కే పన తే, అయ్యే, మహానాగా’’తి? ‘‘అయ్యో దేవదత్తో అయ్యో కోకాలికో అయ్యో కటమోదకతిస్సకో [కటమోరకతిస్సకో (సీ.) కతమోరకతిస్సకో (స్యా.)] అయ్యో ఖణ్డదేవియా పుత్తో అయ్యో సముద్దదత్తో’’తి. అయం చరహి థుల్లనన్దాయ భిక్ఖునియా అన్తరా కథా విప్పకతా, అథ తే థేరా భిక్ఖూ పవిసింసు. ‘‘సచ్చం మహానాగా ఖో తయా, గహపతి, నిమన్తితా’’తి. ‘‘ఇదానేవ ఖో త్వం, అయ్యే, చేటకే అకాసి; ఇదాని మహానాగే’’తి. ఘరతో చ నిక్కడ్ఢి, నిచ్చభత్తఞ్చ పచ్ఛిన్ది. యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా…పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ దేవదత్తో జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జిస్సతీ’’తి…పే… ‘‘సచ్చం కిర త్వం, దేవదత్త, జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జసీ’’తి? ‘‘సచ్చం, భగవా’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా…పే… కథఞ్హి నామ త్వం, మోఘపురిస, జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జిస్ససి. నేతం, మోఘపురిస, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే… ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
‘‘యో పన భిక్ఖు జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జేయ్య, పాచిత్తియ’’న్తి.
ఏవఞ్చిదం భగవతా భిక్ఖూనం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞత్తం హోతి.
౧౯౩. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరో భిక్ఖు రాజగహా పబ్బజితో ఞాతికులం అగమాసి. మనుస్సా – ‘‘చిరస్సమ్పి భదన్తో ఆగతో’’తి సక్కచ్చం భత్తం అకంసు. తస్స కులస్స కులూపికా భిక్ఖునీ తే మనుస్సే ఏతదవోచ – ‘‘దేథయ్యస్స, ఆవుసో, భత్త’’న్తి. అథ ఖో సో భిక్ఖు – ‘‘భగవతా పటిక్ఖిత్తం జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జితు’’న్తి కుక్కుచ్చాయన్తో న పటిగ్గహేసి. నాసక్ఖి పిణ్డాయ చరితుం, ఛిన్నభత్తో అహోసి. అథ ఖో సో భిక్ఖు ఆరామం గన్త్వా భిక్ఖూనం ఏతమత్థం ఆరోచేసి. భిక్ఖూ భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం. అథ ఖో భగవా ఏతస్మిం నిదానే ఏతస్మిం పకరణే ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘అనుజానామి, భిక్ఖవే, పుబ్బే గిహిసమారమ్భే జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జితుం. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, ఇమం సిక్ఖాపదం ఉద్దిసేయ్యాథ –
౧౯౪. ‘‘యో పన భిక్ఖు జానం భిక్ఖునిపరిపాచితం పిణ్డపాతం భుఞ్జేయ్య, అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా, పాచిత్తియ’’న్తి.
౧౯౫. యో పనాతి యో యాదిసో…పే… భిక్ఖూతి…పే… అయం ఇమస్మిం అత్థే అధిప్పేతో భిక్ఖూతి.
జానాతి నామ సామం వా జానాతి అఞ్ఞే వా తస్స ఆరోచేన్తి సా వా ఆరోచేతి.
భిక్ఖునీ నామ ఉభతోసఙ్ఘే ఉపసమ్పన్నా.
పరిపాచేతి నామ పుబ్బే అదాతుకామానం అకత్తుకామానం – ‘‘అయ్యో భాణకో, అయ్యో బహుస్సుతో, అయ్యో సుత్తన్తికో, అయ్యో వినయధరో, అయ్యో ధమ్మకథికో, దేథ అయ్యస్స, కరోథ అయ్యస్సా’’తి ఏసా పరిపాచేతి నామ.
పిణ్డపాతో నామ పఞ్చన్నం భోజనానం అఞ్ఞతరం భోజనం.
అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భాతి ఠపేత్వా గిహిసమారమ్భం.
గిహిసమారమ్భో నామ ఞాతకా వా హోన్తి పవారితా వా పకతిపటియత్తం వా.
అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా భుఞ్జిస్సామీతి పటిగ్గణ్హాతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స.
౧౯౬. పరిపాచితే పరిపాచితసఞ్ఞీ భుఞ్జతి, అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా, ఆపత్తి పాచిత్తియస్స. పరిపాచితే వేమతికో భుఞ్జతి, అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా, ఆపత్తి దుక్కటస్స. పరిపాచితే అపరిపాచితసఞ్ఞీ భుఞ్జతి, అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా, అనాపత్తి. ఏకతోఉపసమ్పన్నాయ పరిపాచితం భుఞ్జతి, అఞ్ఞత్ర పుబ్బే గిహిసమారమ్భా, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అపరిపాచితే పరిపాచితసఞ్ఞీ, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అపరిపాచిత్తే వేమతికో, ఆపత్తి దుక్కటస్స. అపరిపాచితే అపరిపాచితసఞ్ఞీ, అనాపత్తి.
౧౯౭. అనాపత్తి పుబ్బే గిహిసమారమ్భే, సిక్ఖమానా పరిపాచేతి, సామణేరీ పరిపాచేతి, పఞ్చ భోజనాని ఠపేత్వా సబ్బత్థ అనాపత్తి, ఉమ్మత్తకస్స, ఆదికమ్మికస్సాతి.
పరిపాచితసిక్ఖాపదం నిట్ఠితం నవమం.