౯. సఙ్కాసనసుత్తవణ్ణనా

౧౦౮౯. అత్థసంవణ్ణనే వణ్ణీయన్తేతి వణ్ణా. తేయేవ పరియాయేన అక్ఖరణతో అక్ఖరాని. అత్థం బ్యఞ్జేన్తీతి బ్యఞ్జనాని. యస్మా పన అకారాదికే సరసమఞ్ఞా, కకారాదికే బ్యఞ్జనసమఞ్ఞా, ఉభయత్థ వణ్ణసమఞ్ఞా, తస్మా వుత్తం ‘‘వణ్ణానం వా ఏకదేసా యదిదం బ్యఞ్జనా నామా’’తి. నేత్తియం పన వాక్యే బ్యఞ్జనసమఞ్ఞా. బ్యఞ్జనగ్గహణేనేవ చేత్థ ఆకారనిరుత్తినిద్దేసా గహితా ఏవాతి దట్ఠబ్బం. సఙ్కాసనాతి అత్థస్స ఞాపనా భాగసో. తేనాహ ‘‘విభత్తియో’’తి. సఙ్కాసనగ్గహణేనేవ చేత్థ పకాసనా వుత్తా హోతి. విభత్తియో హి అత్థవచనేనేవ వివరన్తి, తాహి కారణపఞ్ఞత్తియో వుత్తాయేవాతి, తాహిపి అత్థపదాని గహితానేవ హోన్తి. అయమేత్థ సఙ్ఖేపో, విత్థారో పన విసుద్ధిమగ్గవణ్ణనాయం నేత్తిఅట్ఠకథాయఞ్చ వుత్తనయేన వేదితబ్బో. సబ్బాకారేనాతి సభాగాదివిభావనాకారేన. వణ్ణాదీనన్తి తస్మిం పన విత్థారే పవత్తవణ్ణాదీనం. తస్మాతి వణ్ణాదీనం అన్తఅభావతో. ఏవమాహాతి ‘‘అపరిమాణా వణ్ణా బ్యఞ్జనా సఙ్కాసనా’’తి ఏవమాహ.