౬-౧౧. ఛేదనసుత్తాదివణ్ణనా

౧౧౬౬-౭౧. వధోతి ముట్ఠిప్పహారకసాతాళనాదీహి హింసనం, విహేఠనన్తి అత్థో. విహేఠనత్థోపి హి వధ-సద్దో దిస్సతి ‘‘అత్థానం వధిత్వా వధిత్వా రోదేయ్యా’’తిఆదీసు. అట్ఠకథాయం పన ‘‘మారణ’’న్తి వుత్తం, తం పన పోథనం సన్ధాయాతి సక్కా విఞ్ఞాతుం మారణసద్దస్స విహింసనేపి దిస్సనతో. సేసం సువిఞ్ఞేయ్యమేవ.

ఆమకధఞ్ఞపేయ్యాలవగ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.

సారత్థప్పకాసినియా సంయుత్తనికాయ-అట్ఠకథాయ

మహావగ్గవణ్ణనాయ లీనత్థప్పకాసనా నిట్ఠితా.

నిగమనకథావణ్ణనా

సకలరూపారూపసమ్మసనే సణ్హసుఖుమవిసయఞాణతాయ విపస్సనాచారనిపుణబుద్ధీనం సుసంయతకాయవచీసమాచారతాయ సమథవిపస్సనాసు సమ్మదేవ యతనతో చ యతీనం భిక్ఖూనం ఖన్ధాయతనధాతుసచ్చిన్ద్రియపటిచ్చసముప్పాదభేదే పరమత్థధమ్మే నానానయేహి ఞాణవిభాగస్స సన్నిస్సయేన బహుకారస్స సంయుత్తాగమవరస్స అత్థసంవణ్ణనం కాతుం సారత్థప్పకాసనతో ఏవ నిపుణా యా మయా అట్ఠకథా ఆరద్ధాతి సమ్బన్ధో. సవిసేసం పఞ్ఞావహగుణత్తా ఏవ హిస్స గన్థారమ్భే ఆదితోపి ‘‘పఞ్ఞాపభేదజననస్సా’’తి వుత్తం. మహాఅట్ఠకథాయ సారన్తి సంయుత్తమహాఅట్ఠకథాయ సారం. ఏకూనసట్ఠిమత్తోతి థోకం ఊనభావతో మత్త-సద్దగ్గహణం.

మూలట్ఠకథాయ సారన్తి పుబ్బే వుత్తసంయుత్తమహాఅట్ఠకథాయ సారమేవ పున నిగమనవసేన వుత్తన్తి. అథ వా మూలట్ఠకథాయ సారన్తి పోరాణట్ఠకథాసు అత్థసారం. తేన ఏతం దస్సేతి ‘‘సంయుత్తమహాఅట్ఠకథాయ అత్థసారం ఆదాయ ఇమం సారత్థప్పకాసినిం కరోన్తేన సేసమహానికాయానమ్పి మూలట్ఠకథాసు ఇధ వియోగక్ఖమం అత్థసారం ఆదాయ అకాసి’’న్తి. ‘‘మహావిహారాధివాసీన’’న్తి చ ఇదం పురిమపచ్ఛిమపదేహి సద్ధిం సమ్బన్ధితబ్బం ‘‘మహావిహారాధివాసీనం సమయం పకాసయన్తిం మహావిహారాధివాసీనం మూలట్ఠకథాయ సారం ఆదాయా’’తి చ. తేన పుఞ్ఞేన. హోతు సబ్బో సుఖీ లోకోతి కామావచరాదివిభాగో సబ్బో సత్తలోకో యథారహం బోధిత్తయాధిగమవసేన సమ్పయుత్తేన నిబ్బానసుఖేన సుఖితో హోతూతి సదేవకస్స లోకస్స అచ్చన్తం సుఖాధిగమాయ అత్తనో పుఞ్ఞం పరిణామేతి.

ఏత్తావతా సారత్థప్పకాసినియా

సంయుత్తనికాయ-అట్ఠకథాయ లీనత్థప్పకాసనా నిట్ఠితా.

సంయుత్తటీకా సమత్తా.