౨-౧౦. అట్ఠసతసుత్తాదివణ్ణనా

౨౭౦-౨౭౮. వేదనానం అట్ఠాధికం సతం, తస్స అట్ఠసతస్స తబ్భావస్స పరియాయో కారణం ఏత్థ అత్థీతి అట్ఠసతపరియాయో, సుత్తం. తేనాహ ‘‘అట్ఠసతస్స కారణభూత’’న్తి. ధమ్మకారణన్తి పరియత్తిధమ్మభూతం కారణం. కాయికాతి పఞ్చద్వారకాయికా. తేనాహ ‘‘కామావచరేయేవ లబ్భన్తీ’’తి, కామభూమికాతి అత్థో. అరూపావచరే నత్థి, తిభూమికాతి అత్థో. తేనాహ – ‘‘అరూపే తికచతుక్కజ్ఝానం ఉప్పజ్జతి, తఞ్చ ఖో లోకుత్తరం, న లోకియ’’న్తి. ఇతరా ఉపేక్ఖావేదనా. ఉపవిచరన్తి ఉపేచ్చ పజ్జన్తీతి అత్థో. తంసమ్పయుత్తానన్తి విచారసమ్పయుత్తానం.

పటిలాభతోతి పటిలద్ధభావతో. సమనుపస్సతోతి పచ్చవేక్ఖతో పస్సతో. అతీతం ఖణత్తయాతిక్కమేన అతిక్కన్తం, నిరుద్ధప్పత్తియా నిరుద్ధం, పకతివిజహనేన విపరిణతం. సమనుస్సరతోతి చిన్తయతో. గేహస్సితన్తి కామగుణనిస్సితం. కామగుణా హి ఇధ గేహనిస్సితధమ్మేన గేహపరియాయేన వుత్తా.

విపరిణామవిరాగనిరోధన్తి విపరిణామనం విరజ్జనలక్ఖణం నిరుజ్ఝనఞ్చ విదిత్వా. పుబ్బేతి అతీతే. ఏతరహీతి ఇదాని వత్తమానా. సమ్మప్పఞ్ఞాయ పస్సతోతి విపస్సనాపఞ్ఞాయ చేవ మగ్గపఞ్ఞాయ చ యాథావతో పస్సతో. ఉస్సుక్కాపేతున్తి విపస్సనం పట్ఠపేత్వా మగ్గపటివేధం పాపేతుం. నిబ్బానం ఉద్దిస్స పవత్తితత్తా నేక్ఖమ్మస్సితసోమనస్సాని నామ. లోకామిసపటిసంయుత్తానన్తి కామగుణనిస్సితానం. తదాయతనన్తి తం ఆయతనం తం కారణం అరహత్తం. అనుత్తరేసు విమోక్ఖేసూతి అరియఫలధమ్మేసు. పిహన్తి అధిగమిచ్ఛం.

ఉపేక్ఖాతి సోమనస్సరహితఅఞ్ఞాణుపేక్ఖా. బాల్యయోగతో బాలస్స, తతో ఏవ మూళ్హస్స పుథుజ్జనస్స. కిలేసోధీనం మగ్గోధీహి అజితత్తా అనోధిజినస్స. సత్తమభవాదితో ఉద్ధం పవత్తనవిపాకస్స అజితత్తా అవిపాకజినస్స. అనేకాదీనవే వట్టే ఆదీనవస్స అజాననేన అనాదీనవదస్సావినో. పటిపత్తిపటివేధబాహుసచ్చాభావేన అస్సుతవతో పుథుజ్జనస్స. రూపం సా నాతివత్తతి న అతిక్కమతి ఞాణసమ్పయుత్తాభావతో. సబ్బసఙ్గాహకోతి సబ్బధమ్మే సఙ్గణ్హనకో. తతియాదీని యావ దసమా హేట్ఠా వుత్తనయత్తా ఉత్తానత్థానేవ.

అట్ఠసతసుత్తాదివణ్ణనా నిట్ఠితా.