౪. కామగుణసుత్తవణ్ణనా

౧౧౭. చేతసోతి కరణే సామివచనం. చిత్తేన సంఫుసనం నామ అనుభవోతి ఆహ ‘‘చిత్తేన అనుభూతపుబ్బా’’తి. ఉతుత్తయానురూపతావసేన పాసాదత్తయం, తం వసేన తివిధనాటకభేదో. మనోరమ్మతామత్తేన కామగుణం కత్వా దస్సితం, న కామవసేన. న హి అభినిక్ఖమనతో ఉద్ధం బోధిసత్తస్స కామవితక్కా భూతపుబ్బా. తేనాహ మారో పాపిమా –

‘‘సత్త వస్సాని భగవన్తం, అనుబన్ధిం పదాపదం;

ఓతారం నాధిగచ్ఛిస్సం, సమ్బుద్ధస్స సతీమతో’’తి. (సు. ని. ౪౪౮);

మేత్తేయ్యో నామాతిఆది అనాగతారమ్మణదస్సనమత్తం, న బోధిసత్తస్స ఏవం ఉప్పజ్జతీతి. అత్తా పియాయితబ్బరూపో ఏతస్సాతి అత్తరూపో, ఉత్తరపదే పురిమపదలోపేనాతి ‘‘అత్తనో హితకామజాతికేనా’’తి అత్థో వుత్తో. అత్తరూపేనాతి వా పీతిసోమనస్సేహి గహితసభావేన తుట్ఠపహట్ఠేన ఉదగ్గుదగ్గేన. అప్పమాదోతి అప్పమజ్జనం కుసలధమ్మేసు అఖణ్డకారితాతి ఆహ ‘‘సాతచ్చకిరియా’’తి. అవోస్సగ్గోతి చిత్తస్స కామగుణేసు అవోస్సజ్జనం పక్ఖన్దితుం అప్పదానం. పురిమో వికప్పో కుసలానం ధమ్మానం కరణవసేన దస్సితో, పచ్ఛిమో అకుసలానం అకరణవసేన. ద్వే ధమ్మాతి అప్పమాదో సతీతి ద్వే ధమ్మా. అప్పమాదో సతి చ తథా పవత్తా చత్తారో కుసలధమ్మక్ఖన్ధా వేదితబ్బా. కత్తబ్బాతి పవత్తేతబ్బా.

తస్మిం ఆయతనేతి తస్మిం నిబ్బానసఞ్ఞితే కారణే పటివేధే. తం కారణన్తి ఛన్నం ఆయతనానం కారణం. సళాయతనం నిరుజ్ఝతి ఏత్థాతి సళాయతననిరోధో వుచ్చతి నిబ్బానం. తేనాహ ‘‘నిబ్బానం. తం సన్ధాయా’’తిఆది. నిబ్బానస్మిన్తి నిబ్బానమ్హి.

కామగుణసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.