౧౦. నిదానసుత్తవణ్ణనా

౬౦. బహువచనవసేనాతి కురూ నామ జానపదినో రాజకుమారా, తేసం నివాసో ఏకోపి జనపదో రుళ్హీవసేన ‘‘కురూ’’తి ఏవం బహువచనవసేన. యత్థ భగవతో వసనోకాసభూతో కోచి విహారో న హోతి, తత్థ కేవలం గోచరగామకిత్తనం నిదానకథాయ పకతి యథా ‘‘సక్కేసు విహరతి దేవదహం నామ సక్యానం నిగమో’’తి. ‘‘ఆయస్మా’’తి వా ‘‘దేవానం పియో’’తి వా భవన్తి వా పియసముదాహారో ఏసోతి ఆహ ‘‘ఆయస్మాతి పియవచనమేత’’న్తి. తయిదం పియవచనం గారవవసేన వుచ్చతీతి ఆహ ‘‘గరువచనమేత’’న్తి. అతిదూరం అచ్చాసన్నం అతిసమ్ముఖా అతిపచ్ఛతో ఉపరివాతో ఉన్నతప్పదేసోతి ఇమే ఛ నిసజ్జదోసా. నీలపీతలోహితోదాతమఞ్జిట్ఠపభస్సరవసేన ఛబ్బణ్ణానం.

కులసఙ్గహత్థాయాతి కులానుద్దయతావసేన కులానుగ్గణ్హనత్థాయ. సహస్సభణ్డికం నిక్ఖిపన్తో వియ భిక్ఖాపటిగ్గణ్హనేన తేసం అభివాదనాదిసమ్పటిచ్ఛనేన చ పుఞ్ఞాభిసన్దస్స జననేన. పటిసమ్మజ్జిత్వాతి అన్తేవాసికేహి సమ్మట్ఠట్ఠానం సక్కచ్చకారితాయ పున సమ్మజ్జిత్వా. ఉభయన్తతో పట్ఠాయ మజ్ఝన్తి ఆదితో పట్ఠాయ వేదనం, జరామరణతో పట్ఠాయ చ వేదనం పాపేత్వా సమ్మసనమాహ. తిక్ఖత్తున్తి ‘‘ఆదితో పట్ఠాయ అన్త’’న్తిఆదినా వుత్తచతురాకారుపసంహితే తయో వారే. తేన ద్వాదసక్ఖత్తుం సమ్మసనమాహ. అమ్హాకం భగవతా గమ్భీరభావేనేవ కథితత్తా సేసబుద్ధేహిపి ఏవమేవ కథితోతి ధమ్మన్వయే ఠత్వా వుత్తం ‘‘సబ్బబుద్ధేహి…పే… కథితో’’తి.

పమాణాతిక్కమేతి అపరిమాణత్థే ‘‘యావఞ్చిదం తేన భగవతా’’తిఆదీసు (దీ. ని. ౧.౩) వియ. అతిరేకభావజోతనో హి యం యావ-సద్దో. తేనాహ ‘‘అతిగమ్భీరోతి అత్థో’’తి. అవభాసతి ఖాయతి ఉపట్ఠాతి ఞాణస్స. తథా ఉపట్ఠానఞ్హి సన్ధాయ ‘‘దిస్సతీ’’తి వుత్తం. నను ఏస పటిచ్చసముప్పాదో ఏకన్తగమ్భీరోవ, అథ కస్మా గమ్భీరావభాసతా జోతితాతి? సచ్చమేతం, ఏకన్తగమ్భీరతాదస్సనత్థమేవ పనస్స గమ్భీరావభాసగ్గహణం, తస్మా అఞ్ఞత్థ లబ్భమానం చాతుకోటికం బ్యతిరేకముఖేన నిదస్సేత్వా తమేవస్స ఏకన్తగమ్భీరతం విభావేతుం ‘‘ఏకం హీ’’తిఆది వుత్తం. ఏతం నత్థీతి అగమ్భీరో అగమ్భీరావభాసో చాతి ఏతం ద్వయం నత్థి. తేన యథాదస్సితే చాతుకోటికే పచ్ఛిమా ఏకకోటి లబ్భతీతి దస్సేతి. తేనాహ ‘‘అయం హీ’’తిఆది.

యేహి గమ్భీరభావేహి పటిచ్చసముప్పాదో ‘‘గమ్భీరో’’తి వుచ్చతి, తే చతూహి ఉపమాహి ఉల్లిఙ్గేన్తో ‘‘భవగ్గగ్గహణాయా’’తిఆదిమాహ. యథా భవగ్గగ్గహణత్థం హత్థం పసారేత్వా గహేతుం న సక్కా దూరభావతో, ఏవం సఙ్ఖారాదీనం అవిజ్జాదిపచ్చయసమ్భూతసముదాగతత్థో పకతిఞాణేన గహేతుం న సక్కా. యథా సినేరుం భిన్దిత్వా మిఞ్జం పబ్బతరసం పాకతికపురిసేన నీహరితుం న సక్కా, ఏవం పటిచ్చసముప్పాదగతే ధమ్మత్థాదికే పకతిఞాణేన భిన్దిత్వా విభజ్జ పటివిజ్ఝనవసేన జానితుం న సక్కా. యథా మహాసముద్దం పకతిపురిసస్స బాహుద్వయవసేన పారం తరితుం న సక్కా. ఏవం వేపుల్లట్ఠేన మహాసముద్దసదిసం పటిచ్చసముప్పాదం పకతిఞాణేన దేసనావసేన పరిహరితుం న సక్కా. యథా పథవిం పరివత్తేత్వా పాకతికపురిసస్స పథవోజం గహేతుం న సక్కా, ఏవం ఇత్థం అవిజ్జాదయో సఙ్ఖారాదీనం పచ్చయా హోన్తీతి తేసం పటిచ్చసముప్పాదసభావో పాకతికఞాణేన నీహరిత్వా గహేతుం న సక్కోతి, ఏవం చతుబ్బిధగమ్భీరతావసేన చతస్సో ఉపమా యోజేతబ్బా. పాకతికఞాణవసేన చాయమత్థయోజనా కతా దిట్ఠసచ్చానం తత్థ పటివేధసబ్భావతో, తథాపి యస్మా సావకానం పచ్చేకబుద్ధానఞ్చ తత్థ సప్పదేసమేవ ఞాణం, బుద్ధానంయేవ నిప్పదేసం. తస్మా వుత్తం ‘‘బుద్ధవిసయం పఞ్హ’’న్తి.

మాతి పటిసేధే నిపాతో. స్వాయం ‘‘ఉత్తానకుత్తానకో వియ ఖాయతీ’’తి వచనం సన్ధాయ వుత్తోతి ఆహ ‘‘మా భణీతి అత్థో’’తి. ఉస్సాదేన్తోతి పఞ్ఞావసేన ఉక్కంసన్తోతి అత్థో. అపసాదేన్తోతి నిబ్భచ్ఛన్తో, నిగ్గణ్హన్తోతి అత్థో. తేనాతి మహాపఞ్ఞభావేన.

తత్థాతి థేరస్స సతిపి ఉత్తానభావే పటిచ్చసముప్పాదస్స అఞ్ఞేసం గమ్భీరభావే. సుభోజనరసపుట్ఠస్సాతి సున్దరేన భోజనరసేన పోసితస్స. కతయోగస్సాతి నిబ్బుద్ధపయోగే కతపరిచయస్స. మల్లపాసాణన్తి మల్లేహి మహాబలేహేవ ఖిపితబ్బపాసాణం. కుహిం ఇమస్స భారియట్ఠానన్తి కస్మిం పస్సే ఇమస్స పాసాణస్స గరుతరపదేసోతి తస్స సల్లహుకభావం దీపేన్తో వదతి.

తిమిరపిఙ్గలేనేవ దీపేన్తి తస్స మహావిప్ఫారభావతో. తేనాహ ‘‘తస్స కిరా’’తిఆది. పక్కుథతీతి పక్కుథన్తం వియ పరివత్తతి పరితో వత్తతి. లక్ఖణవచనఞ్హేతం. పిట్ఠియం సకలికఅట్ఠికా పిట్ఠిపత్తం. కాయూపపన్నస్సాతి మహతా కాయేన ఉపేతస్స, మహాకాయస్సాతి అత్థో. పిఞ్ఛ వట్టీతి పిఞ్ఛ కలాపో. సుపణ్ణవాతన్తి నాగగ్గహణాదీసు పక్ఖపప్ఫోటనవసేన ఉప్పజ్జనకవాతం.

‘‘పుబ్బూపనిస్సయసమ్పత్తియా’’తిఆదినా ఉద్దిట్ఠకారణాని విత్థారతో వివరితుం ‘‘ఇతో కిరా’’తిఆది వుత్తం. తత్థ ఇతోతి ఇతో భద్దకప్పతో. సతసహస్సిమేతి సతసహస్సమే. హంసవతీ నామ నగరం అహోసి జాతనగరం. ధురపత్తానీతి బాహిరపత్తాని, యాని దీఘతమాని.

కనిట్ఠభాతాతి వేమాతికభాతా కనిట్ఠో యథా అమ్హాకం భగవతో నన్దత్థేరో. బుద్ధానఞ్హి సహోదరా భాతరో నామ న హోన్తి. తత్థ జేట్ఠా తావ నుప్పజ్జన్తి, కనిట్ఠానం పన అసమ్భవో ఏవ. భోగన్తి విభవం. ఉపసన్తోతి చోరజనితసఙ్ఖోభవూపసమేన ఉపసన్తో జనపదో.

ద్వే సాటకే నివాసేత్వాతి సాటకద్వయమేవ అత్తనో కాయపరిహారియం కత్వా, ఇతరం సబ్బసమ్భారం అత్తనా మోచేత్వా.

పత్తగ్గహణత్థన్తి అన్తోపక్ఖిత్తఉణ్హభోజనత్తా పత్తస్స అపరాపరం హత్థే పరివత్తేన్తస్స సుఖేన పత్తగ్గహణత్థం. ఉత్తరిసాటకన్తి అత్తనో ఉత్తరియం సాటకం. ఏతాని పాకటట్ఠానానీతి ఏతాని యథావుత్తాని భగవతో దేసనాయ పాకటాని బుద్ధే బుద్ధసావకే చ ఉద్దిస్స థేరస్స పుఞ్ఞకరణట్ఠానాని, పచ్చేకబుద్ధం పన బోధిసత్తఞ్చ ఉద్దిస్స థేరస్స పుఞ్ఞకరణట్ఠానాని బహూనియేవ.

పటిసన్ధిం గహేత్వాతి అమ్హాకం బోధిసత్తస్స పటిసన్ధిగ్గహణదివసేయేవ పటిసన్ధిం గహేత్వా.

ఉగ్గహనం పాళియా ఉగ్గణ్హనం, సవనం అత్థసవనం, పరిపుచ్ఛనం గణ్ఠిట్ఠానేసు అత్థపరిపుచ్ఛనం, ధారణం పాళియా పాళిఅత్థస్స చ చిత్తే ఠపనం. సబ్బఞ్చేతం ఇధ పటిచ్చసముప్పాదవసేన వేదితబ్బం, సబ్బస్సపి బుద్ధవచనస్స వసేనాతిపి వట్టతి. సోతాపన్నానఞ్చ…పే… ఉపట్ఠాతి తత్థ సమ్మోహవిగమేన ‘‘యం కిఞ్చి సముదయధమ్మం, సబ్బం తం నిరోధధమ్మ’’న్తి అత్తపచ్చక్ఖవసేన ఉపట్ఠానతో. నామరూపపరిచ్ఛేదోతి సహ పచ్చయేన నామరూపస్స పరిచ్ఛిజ్జ అవబోధో. చతూహీతి ధమ్మగమ్భీరాదీహి చతూహి గమ్భీరతాహి సబ్బాపి గమ్భీరతా.

సావకేహి దేసితా దేసనాపి పన సత్థు ఏవ దేసనాతి ఆహ ‘‘మయా దిన్ననయే ఠత్వా’’తి. ‘‘సేక్ఖేన నామ నిబ్బానం సబ్బాకారేన పటివిద్ధం న హోతీ’’తి న తస్స గమ్భీరతాతి తస్స గమ్భీరస్స ఉపాదానస్స గమ్భీరతా వియ సుట్ఠు దిట్ఠా నామ హోతి. తస్మా ఆహ ‘‘ఇదం నిబ్బానమేవ గమ్భీరం, పచ్చయాకారో పన ఉత్తానకో జాతో’’తి. నిబ్బానఞ్హి సబ్బేపి అసేక్ఖా సబ్బసో పటివిజ్ఝన్తి నిప్పదేసత్తా, పచ్చయాకారం పన సమ్మాసమ్బుద్ధాయేవ అనవసేసతో పటివిజ్ఝన్తి, న ఇతరే. తస్మా పచ్చయవసేన ‘‘ఇదం అపరద్ధ’’న్తి వుత్తం థేరం అపసాదేన్తేన. తమేవ హిస్స అనవసేసతో పటివేధాభావం విభావేతుం ‘‘అథ కస్మా’’తిఆది వుత్తం. అసతిపి ధమ్మతో భేదే సంయోజనత్థఅనుసయత్థవసేన పన తేసం లబ్భమానభేదం గహేత్వా ‘‘ఇమే చత్తారో కిలేసే’’తి వుత్తం. అఞ్ఞో హి తేసం బన్ధనత్థో, అఞ్ఞో థామగమనట్ఠోతి. ఏస నయో సేసేసుపి. ఇతి ఇమేసం కిలేసానం అప్పహీనత్తా తథారూపం ఉపనిస్సయసమ్పదం అభావయతోవ అనుత్తానమేవ ధమ్మం ఉత్తానన్తి న వత్తబ్బమేవాతి అధిప్పాయో. చత్తారి అట్ఠ సోళస వా అసఙ్ఖ్యేయ్యానీతి ఇదం మహాబోధిసత్తానం సన్తానే బోధిపరిపాచకధమ్మానం తిక్ఖమజ్ఝిమముదుభావసిద్ధకాలవిసేసదస్సనం, తఞ్చ ఖో మహాభినీహారతో పట్ఠాయాతి వదన్తి. ఏతేహీతి యథావుత్తబుద్ధసావకఅగ్గసావకపచ్చేకబుద్ధసమ్మాసమ్బుద్ధానం విసేసాధిగమేహి. పచ్చనీకన్తి పటిక్కూలం విరుద్ధం. సబ్బథా పచ్చయాకారపటివేధో నామ సమ్మాసమ్బోధియాధిగమో ఏవాతి వుత్తం ‘‘పచ్చయాకారం పటివిజ్ఝితుం వాయమన్తస్సేవా’’తి. నవహి ఆకారేహీతి ఉప్పాదాదీహి నవహి పచ్చయాకారేహి. వుత్తఞ్హేతం పటిసమ్భిదాయం (పటి. మ. ౧.౪౫) –

‘‘అవిజ్జాసఙ్ఖారానం ఉప్పాదట్ఠితి చ పవత్తట్ఠితి చ నిమిత్తట్ఠితి చ ఆయూహనట్ఠితి చ సంయోగట్ఠితి చ పలిబోధట్ఠితి చ సముదయట్ఠితి చ హేతుట్ఠితి చ పచ్చయట్ఠితి చ, ఇమేహి నవహాకారేహి అవిజ్జా పచ్చయో, సఙ్ఖారా పచ్చయసముప్పన్నా’’తిఆది.

తత్థ నవహాకారేహీతి నవహి పచ్చయభావూపగమనేహి ఆకారేహి. ఉప్పజ్జతి ఏతస్మా ఫలన్తి ఉప్పాదో, ఫలుప్పత్తియా కారణభావో. సతి చ అవిజ్జాయ సఙ్ఖారా ఉప్పజ్జన్తి, నాసతి, తస్మా అవిజ్జా సఙ్ఖారానం ఉప్పాదో హోతి. తథా అవిజ్జాయ సతి సఙ్ఖారా పవత్తన్తి చ నిమియన్తి చ. యథా చ భవాదీసు ఖిపన్తి, ఏవం తేసం అవిజ్జా పచ్చయో హోతి, తథా ఆయూహన్తి ఫలుప్పత్తియా ఘటేన్తి సంయుజ్జన్తి అత్తనో ఫలేన. యస్మిం సన్తానే సయం ఉప్పన్నా, తం పలిబున్ధన్తి పచ్చయన్తరసమవాయే ఉదయన్తి ఉప్పజ్జన్తి, హినోతి చ సఙ్ఖారానం కారణభావం ఉపగచ్ఛతి. పటిచ్చ అవిజ్జం సఙ్ఖారా అయన్తి పవత్తన్తీతి ఏవం అవిజ్జాయ సఙ్ఖారానం కారణభావూపగమనవిసేసా ఉప్పాదాదయో వేదితబ్బాతి. ఉప్పాదట్ఠితీతి చ తిట్ఠతి ఏతేనాతి ఠితి, కారణం. ఉప్పాదో ఏవ ఠితి ఉప్పాదఠితి. ఏస నయో సేసేసుపి. ఇదఞ్చ పచ్చయాకారదస్సనం యథా పురిమేహి మహాబోధిమూలే పవత్తితం, తథా అమ్హాకం భగవతాపి పవత్తితన్తి అచ్ఛరియవేగాభిహతా దససహస్సిలోకధాతు సఙ్కమ్పి సమ్పకమ్పీతి దస్సేన్తో ‘‘దిట్ఠమత్తే’’తిఆదిమాహ.

ఏతస్స ధమ్మస్సాతి ఏతస్స పటిచ్చసముప్పాదసఞ్ఞితస్స ధమ్మస్స. సో పన యస్మా అత్థతో హేతుప్పభవానం హేతు. తేనాహ ‘‘ఏతస్స పచ్చయధమ్మస్సా’’తి. జాతిఆదీనం జరామరణపచ్చయతాయాతి అత్థో. నామరూపపరిచ్ఛేదో తస్స చ పచ్చయపరిగ్గహో న పఠమాభినివేసమత్తేన హోతి, అథ ఖో తత్థ అపరాపరం ఞాణుప్పత్తిసఞ్ఞితేన అను అను బుజ్ఝనేన. తదుభయభావం పన దస్సేన్తో ‘‘ఞాతపరిఞ్ఞావసేన అననుబుజ్ఝనా’’తి ఆహ. నిచ్చసఞ్ఞాదీనం పజహనవసేన పవత్తమానా విపస్సనాధమ్మే పటివిజ్ఝతి ఏవ నామ హోతి పటిపక్ఖవిక్ఖమ్భనేన తిక్ఖవిసదభావాపత్తితో, తదధిట్ఠానభూతా చ తీరణపరిఞ్ఞా అరియమగ్గో చ పరిఞ్ఞాపహానాభిసమయవసేన పవత్తియా తీరణప్పహానపరిఞ్ఞాసఙ్గహో చాతి తదుభయపటివేధాభావం దస్సేన్తో ‘‘తీరణప్పహానపరిఞ్ఞావసేన అప్పటివిజ్ఝనా’’తి ఆహ. తన్తం వుచ్చతి పటవీననత్థం తన్తవాయేతి తన్తం ఆవఞ్ఛిత్వా పసారితసుత్తవట్టితం నీయతీతి కత్వా, తం పన తన్తాకులతాయ నిదస్సనభావేన ఆకులమేవ గహితన్తి ఆహ ‘‘తన్తం వియ ఆకులజాతా’’తి. సఙ్ఖేపతో వుత్తమత్థం విత్థారతో దస్సేన్తో ‘‘యథా నామా’’తిఆది వుత్తం. సమానేతున్తి పుబ్బేనాపరం సమం కత్వా ఆనేతుం, అవిసమం ఉజుం కాతున్తి అత్థో. తన్తమేవ వా ఆకులం తన్తాకులం, తన్తాకులం వియ జాతా భూతా తన్తాకులకజాతా. మజ్ఝిమం పటిపదం అనుపగన్త్వా అన్తద్వయపక్ఖన్దేన పచ్చయాకారే ఖలిత్వా ఆకులబ్యాకులా హోన్తి, తేనేవ అన్తద్వయపక్ఖన్దేన తంతందిట్ఠిగ్గాహవసేన పరిబ్భమన్తా ఉజుకం ధమ్మట్ఠితితన్తం పటివిజ్ఝితుం న జానన్తి. తేనాహ ‘‘న సక్కోన్తి పచ్చయాకారం ఉజుం కాతు’’న్తి. ద్వే బోధిసత్తేతి పచ్చేకబోధిసత్తమహాబోధిసత్తే. అత్తనో ధమ్మతాయాతి అత్తనో సభావేన, పరోపదేసేన వినాతి అత్థో. తత్థ తత్థ గుళకజాతన్తి తస్మిం తస్మిం ఠానే జాతగుళకం పిణ్డిసుత్తం. తతో ఏవ గణ్ఠిబద్ధన్తి వుత్తం. పచ్చయేసు పక్ఖలిత్వాతి అనిచ్చదుక్ఖానత్తాదిసభావేసు పచ్చయధమ్మేసు నిచ్చాదిభావవసేన పక్ఖలిత్వా. పచ్చయే ఉజుం కాతుం అసక్కోన్తోతి తస్సేవ నిచ్చాదిగాహస్స అవిస్సజ్జనతో పచ్చయధమ్మనిమిత్తం అత్తనో దస్సనం ఉజుం కాతుం అసక్కోన్తో ఇదంసచ్చాభినివేసకాయగన్థవసేన గణ్ఠికజాతా హోన్తీతి ఆహ ‘‘ద్వాసట్ఠి…పే… గణ్ఠిబద్ధా’’తి.

యే హి కేచి సమణా వా బ్రాహ్మణా వా సస్సతదిట్ఠిఆది దిట్ఠియో నిస్సితా అల్లీనా, విననతో కులాతి ఇత్థిలిఙ్గవసేన లద్ధనామస్స తన్తవాయస్స గణ్ఠికం నామ ఆకులభావేన అగ్గతో వా మూలతో వా దువిఞ్ఞేయ్యావయవం ఖలితబన్ధసుత్తన్తి ఆహ ‘‘కులాగణ్ఠికం వుచ్చతి పేసకారకఞ్జియసుత్త’’న్తి. సకుణికాతి వట్టచాటకసకుణికా. సా హి రుక్ఖసాఖాసు ఓలమ్బనకులావకా హోతి. తఞ్హి సా కులావకం తతో తతో తిణహీరాదికే ఆనేత్వా తథా తథా వినన్ధతి, యథా తేసం పేసకారకఞ్జియసుత్తం వియ అగ్గేన వా అగ్గం, మూలేన వా మూలం సమానేతుం వివేచేతుం వా న సక్కా. తేనాహ ‘‘యథా’’తిఆది. తదుభయమ్పీతి కులాగణ్ఠికన్తి వుత్తం కఞ్జియసుత్తం కులావకఞ్చ. పురిమనయేనేవాతి ‘‘ఏవమేవ సత్తా’’తిఆదినా పుబ్బే వుత్తనయేనేవ.

కామం ముఞ్జపబ్బజతిణాని యథాజాతానిపి దీఘభావేన పతిత్వా అరఞ్ఞట్ఠానే అఞ్ఞమఞ్ఞం వినన్ధిత్వా ఆకులాని హుత్వా తిట్ఠన్తి, తాని పన తథా దుబ్బివేచియాని యథా రజ్జుభూతానీతి దస్సేతుం ‘‘యథా హీ’’తిఆది వుత్తం. సేసమేత్థ హేట్ఠా వుత్తనయమేవ.

అపాయోతి అయేన సుఖేన, సుఖహేతునా వా విరహితో. దుక్ఖస్స గతిభావతోతి అపాయికస్స దుక్ఖస్స పవత్తిట్ఠానభావతో. సుఖసముస్సయతోతి ‘‘అబ్భుదయతో వినిపతితత్తా’’తి విరూపం నిపతితత్తా యథా తేనత్తభావేన సుఖసముస్సయో న హోతి, ఏవం నిపతితత్తా. ఇతరోతి సంసారో నను ‘‘అపాయ’’న్తిఆదినా వుత్తోపి సంసారో ఏవాతి? సచ్చమేతం, నిరయాదీనం పన అధిమత్తదుక్ఖభావదస్సనత్థం అపాయాదిగ్గహణం గోబలిబద్దఞాయేన అయమత్థో వేదితబ్బో. ఖన్ధానఞ్చ పటిపాటీతి పఞ్చన్నం ఖన్ధానం హేతుఫలభావేన అపరాపరుప్పత్తి. అబ్భోచ్ఛిన్నం వత్తమానాతి అవిచ్ఛేదేన పవత్తమానా.

తం సబ్బమ్పీతి తం ‘‘అపాయ’’న్తిఆదినా వుత్తం సబ్బం అపాయదుక్ఖఞ్చేవ వట్టదుక్ఖఞ్చ. మహాసముద్దే వాతక్ఖిత్తా నావా వియాతి ఇదం పరిబ్భమనట్ఠానస్స మహన్తభావదస్సనత్థఞ్చేవ పరిబ్భమనస్స అనవత్తితదస్సనత్థఞ్చ వేదితబ్బం. సేసం వుత్తనయమేవ.

నిదానసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

దుక్ఖవగ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.