౮. అగ్గికసుత్తవణ్ణనా

౧౯౪. అగ్గిపరిచరణవసేనాతి అగ్గిహుత్తజుహనవసేన. సన్నిహితోతి మిస్సీభావం సమ్పాపితో. తథాభూతో చ సో సప్పినా సద్ధిం యోజితో నామ హోతీతి ఆహ ‘‘సంయోజితో’’తి. అపాయమగ్గం ఓక్కమతి మిచ్ఛాదిట్ఠిమిచ్ఛాసఙ్కప్పాదీనం అత్తనో సన్తానే సముప్పాదనతో. తేనాహ ‘‘ఇమం లద్ధి’’న్తిఆది.

జాతియాతి సదోసకిరియాపరాధస్స అసమ్భవేన పరిసుద్ధాయ జాతియా. నానప్పకారే అట్ఠారసవిజ్జాట్ఠానసఞ్ఞితే గన్థే. సుతవాతి సుత్వా నిట్ఠం పత్తో అగ్గదక్ఖిణేయ్యత్తాతి అధిప్పాయో.

పుబ్బేనివాసఞాణేనాతి ఇదం లోకే సాసనే చ నిరుళ్హతావసేన వుత్తం. అఞ్ఞే హి పుబ్బేనివాసం జానన్తా పుబ్బేనివాసఞాణేనేవ జానన్తి, భగవా పన సబ్బఞ్ఞుతఞ్ఞాణేనపి జానాతి. దిబ్బేన చక్ఖునాతి ఏత్థాపి ఏసేవ నయో. సబ్బసో జాతి ఖీయతి ఏతేనాతి జాతిక్ఖయో, అగ్గమగ్గో, తేన పత్తబ్బత్తా ఆపన్నత్తా చ జాతిక్ఖయో అరహత్తం. జానిత్వా వోసితవోసానోతి విజానితబ్బం చతుసచ్చధమ్మం మగ్గఞాణేన జానిత్వా సోళసన్నమ్పి కిచ్చానం వోసితవోసానో.

ఉప్పత్తిం దీపేత్వాతి పాయసదానస్స ఆగమనం పకాసేత్వా. గాథాహి అభిగీతన్తి ద్వీహి గాథాహి మయా అభిగీతం. అభుఞ్జితబ్బన్తి భుఞ్జితుం న యుత్తం. ‘‘అభోజనేయ్య’’న్తి కస్మా వుత్తం, నను భగవతో అజ్ఝాసయో అచ్చన్తమేవ సుద్ధోతి? సచ్చమేతం, బ్రాహ్మణో పన పుబ్బే అదాతుకామో పచ్ఛా గాథా సుత్వా ధమ్మదేసనాయ ముదుహదయో హుత్వా దాతుకామో అహోసి, తస్మా తం భిక్ఖూనం అనాగతే దిట్ఠానుగతిఆపజ్జనత్థం పటిక్ఖిపి. తథా హి అనన్తరసుత్తే కసిభారద్వాజసుత్తే చ ఏవమేవ పటిపజ్జి. తేనాహ ‘‘త్వం బ్రాహ్మణా’’తిఆది. కిలఞ్జమ్హి…పే… పకాసితాతి ఏతేన గాథం ఉద్దేసట్ఠానేవ ఠపేత్వా భగవా బ్రాహ్మణస్స విత్థారేన ధమ్మం దేసేసీతి దస్సేతి. గాయనేనాతి గాయనకేన, గానేన వా. అత్థఞ్చ ధమ్మఞ్చాతి సదేవకస్స లోకస్స హితఞ్చేవ తస్స కారణఞ్చ. సమ్పస్సన్తానన్తి సమ్మదేవ పస్సన్తానం. ధమ్మోతి పవేణిఆగతో చారిత్తధమ్మో న హోతి. భోజనేసు ఉక్కంసగతం దస్సేతుం ‘‘సుధాభోజన’’న్తి ఆహ. ధమ్మే సతీతి అరియానం ఆచారధమ్మే సతి తం ఆలమ్బిత్వా జీవన్తానం ఏతదేవ సేట్ఠన్తి ‘‘సోమం భుఞ్జేయ్య పాయస’’న్తి తం ఆరబ్భ కథాయ ఉప్పన్నత్తా.

సల్లక్ఖేతి అయం బ్రాహ్మణో. సేసా పచ్చయా నిద్దోసా తే ఆరబ్భ కథాయ అప్పవత్తితత్తా. కుక్కుచ్చవూపసన్తన్తి అగ్గిఆహితపదస్స వియ సద్దసిద్ధి వేదితబ్బా. అన్నేన పానేనాతి లక్ఖణవచనమేతం యథా ‘‘కాకేహి సప్పి రక్ఖితబ్బ’’న్తి. తేనాహ ‘‘దేసనామత్తమేత’’న్తి. బహుసస్సఫలదాయకం సుఖేత్తం వియ పటియత్తన్తి సమ్మా కసనబీజనఉదకానయనాపనయనాదినా సుసజ్జితం ఖేత్తం వియ సీలాదిగుణవిసేససమ్పాదనేన పటియత్తం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం ఏతం.

అగ్గికసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.