౧. ధనఞ్జానీసుత్తవణ్ణనా

౧౮౭. ధనఞ్జానిగోత్తాతి ఏత్థ పుబ్బపురిసతో ఆగతస్స కులవంసస్స నామాభిధానసఙ్ఖాతం గం తాయతీతి గోత్తం. (కిం పన తన్తి? అఞ్ఞకులపరమ్పరాసాధారణం తస్స కులస్స ఆదిపురిససముదాగతం తంకులపరియాపన్నసాధారణం సామఞ్ఞరూపన్తి దట్ఠబ్బం.) ధనఞ్జానిగోత్తం ఏతిస్సన్తి ధనఞ్జానిగోత్తా. తస్సా ఉదానస్స కారణం పుచ్ఛిత్వా ఆదితో పట్ఠాయ విభావేతుం ‘‘సో కిరా’’తిఆది వుత్తం. నానారసభోజనం దేతీతి యోజనా. పఞ్చగోరససమ్పాదితం సాలిభత్తం సూపసాకబ్యఞ్జనం నానారసం బ్రాహ్మణభోజనం. మణ్డలగ్గఖగ్గన్తి మణ్డలగ్గసఙ్ఖాతం ఖగ్గం. దువిధో హి ఖగ్గో మణ్డలగ్గో దీఘగ్గోతి. తత్థ యస్స అగ్గో మణ్డలాకారేన ఠితో, సో మణ్డలగ్గో. యస్స పన అసిపుత్తికా వియ దీఘో, సో దీఘగ్గో.

సాసనాతి అనుసాసనా. ‘‘నమో…పే… సమ్బుద్ధస్సా’’తి ఏవం వుత్తా పఞ్చపదికగాథా. సత్థుసాసనే హి లోకియచ్ఛన్దం అనపేక్ఖిత్వా ఏసా పఞ్చపదికగాథాతి దట్ఠబ్బా. ఓక్కావరధరాతి పుబ్బపురిససఙ్ఖాతఉక్కాకవంసవరధారికా. సక్కాతి సక్కుణేయ్యం.

ఏవన్తి ‘‘సచే మే అఙ్గమఙ్గానీ’’తిఆదినా ఇమినా పకారేన. ‘‘పఞ్చ గాథాసతాని పన అట్ఠకథం ఆరుళ్హాని, ఇధ పన ద్వే ఏవ ఉద్ధటా’’తి వదన్తి. పహరితుం వాతి ఏకవారమ్పి హత్థేన వా పాదేన వా పహరితుమ్పి పరామసితుమ్పి అసక్కోన్తోతి అత్థో. సో హి తస్సా అరియసావికాయ ఆనుభావేన అత్తనో సామత్థియేన వసే వత్తాపనత్థం సన్తజ్జిత్వాపి తదనువత్తన్తో నిబ్బిసో అహోసి. తేనాహ ‘‘భోతీ’’తిఆది.

తస్స బ్రాహ్మణస్సాతి అత్తనో సామికబ్రాహ్మణస్స. ఉపసంహరన్తీతి ఉపనేన్తీ. తస్మిం సమయేతి తస్మిం దుక్ఖుప్పత్తికాలే ‘‘సబ్బే సఙ్ఖారా దుక్ఖా’’తి భగవతో వచనం అనుస్సరిత్వా ‘‘దసబలస్స భగవతో’’తిఆదీసు యథాపరిచితం గుణపదం అనుస్సరి. తేనాహ ‘‘దసబలం సరీ’’తి.

ఖన్తిసోరచ్చరహితతాయ కుజ్ఝిత్వా. భిజ్జిత్వాతి సంయతాభావతో తస్స బ్రాహ్మణస్స అన్తరే మేత్తిభేదేన భిజ్జిత్వా. ఏవమేవాతి యథా ఏతరహి అకారణేన, ఏవమేవ అఞ్ఞదాపి అకారణేనాతి అత్థో. నిక్కారణతాదీపనే ఏవం-సద్దో, ఏవ-సద్దో పన అవధారణత్థో. నిక్కారణతా చ నామ నిరత్థకతా, నిరత్థకవిప్పలాపభావేనేత్థ ఏవం-సద్దస్స గహణే పవత్తి గవేసితబ్బా. గరహత్థో వాయం ఏవం-సద్దో అనేకత్థత్తా నిపాతానం. గరహత్థతా చస్స వసలిసద్దసన్నిధానతో పాకటా ఏవ.

గామనిగమరట్ఠపూజితోతి ఇమినా గామనిగమరట్ఠసామికేహి పూజితభావో దీపితో గామాదీనం తేసం వసే వత్తనతో. అసుకస్స నామ పుగ్గలస్స. సేసన్తి అభిక్కన్తన్తిఆది, యమ్పి చఞ్ఞం ఇధాగతం హేట్ఠా వణ్ణితఞ్చ.

ధనఞ్జానీసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.