౮. వేహాసకుటిసిక్ఖాపదం

౧౨౯. అట్ఠమే అచ్ఛన్నతలత్తా ఉపరి వేహాసో ఏతిస్సాతి ఉపరివేహాసా, సా చ సా కుటి చేతి ఉపరివేహాసకుటీతి దస్సేన్తో ఆహ ‘‘ఉపరిఅచ్ఛన్నతలాయా’’తి. తస్సా కుటియా సరూపం దస్సేతుం వుత్తం ‘‘ద్విభూమికకుటియా వా’’తిఆది. ‘‘మఞ్చ’’న్తి పదం ‘‘అభీ’’తిఉపసగ్గేన సమ్బన్ధితబ్బన్తి ఆహ ‘‘అభిభవిత్వా’’తి. ‘‘నిసీదతీ’’తి కిరియాపదేన వా యోజేతబ్బోతి ఆహ ‘‘భుమ్మత్థే వా’’తిఆది. ఏతన్తి ‘‘మఞ్చ’’న్తిపదే ఏతం వచనం ఉపయోగవచనం. అథ వా ఏతన్తి ‘‘మఞ్చ’’న్తిపదం ఉపయోగవచనవన్తం. ఏత్థ చ పచ్ఛిమసమ్బన్ధే అభీత్యూపసగ్గో పదాలఙ్కారమత్తో పదవిభూసనమత్తోతి ఆహ ‘‘అభీతి ఇదం పనా’’తిఆది. పదసోభణత్థన్తి పదస్స అలఙ్కారత్థం విభూసనత్థం పదస్స ఫుల్లితత్థన్తి అధిప్పాయో. నిపతిత్వాతి ఏత్థ నీత్యూపసగ్గో ధాత్వత్థానువత్తకోతి ఆహ ‘‘పతిత్వా’’తి. అథ వా నిక్ఖన్తత్థవాచకోతి ఆహ ‘‘నిక్ఖమిత్వా వా’’తి. ఇమినా నీత్యూపసగ్గస్స ధాత్వత్థవిసేసకతం దీపేతి, నిక్ఖన్తో హుత్వా పతిత్వాతి అత్థో. హీతి యస్మా. ఆణీతి అగ్గఖీలా.

౧౩౧. యా కుటి సీసం న ఘట్టేతి, సా అసీసఘట్టా నామాతి యోజనా. ‘‘పమాణమజ్ఝిమస్సా’’తిఇమినా థామమజ్ఝిమం నివత్తేతి. సబ్బహేట్ఠిమాహీతి సబ్బేసం దబ్బసమ్భారానం హేట్ఠా ఠితాహి. తులాహీతి గేహథమ్భానముపరి విత్థారవసేన ఠితేహి కట్ఠవిసేసేహి. ఇమినా అట్ఠకథావచనేన చ తులాయ సరూపం పాకటం. కేచి పన తులాయ సరూపం అఞ్ఞథా వదన్తి. ఏతేనాతి ‘‘మజ్ఝిమస్స పురిసస్స అసీసఘట్టా’’తివచనేన దస్సితా హోతీతి సమ్బన్ధో. హీతి సచ్చం. యా కాచి కుటి వుచ్చతీతి యోజనా. ఉపరీతి ద్విభూమికకుటియం భూమితో ఉపరి భూమియం. అచ్ఛన్నతలాతి అనుల్లోచతలా, అవితానతలాతి అత్థో. ఇధ పనాతి ఇమస్మిం పన సిక్ఖాపదే.

౧౩౩. హీతి సచ్చం, యస్మా వా. యాయన్తి యా అయం కుటి. తత్థాతి తస్సం సీసఘట్టకుటియం. అనోణతేన భిక్ఖునాతి యోజనా. యస్సాతి కుటియా. అపరిభోగన్తి న పరిభుఞ్జితబ్బం, న పరిభుఞ్జనారహన్తి అత్థో. పతాణీతి పతనస్స నివారణా ఆణి అగ్గఖీలా. సా హి ఆబన్ధం నయతి పవత్తేతీతి ఆణీతి వుచ్చతి. యత్థాతి యస్మిం మఞ్చపీఠే. న నిప్పతన్తీతి నిక్ఖన్తో హుత్వా న పతన్తి. ఆహచ్చపాదకేతి అఙ్గే ఆహనిత్వా విజ్ఝిత్వా తత్థ పవేసితపాదకే. నాగదన్తకాదీసూతి నాగస్స దన్తో వియాతి నాగదన్తకో, సదిసత్థే కో, సో ఆది యేసం తేతి నాగదన్తకాదయో, తేసు. ఆదిసద్దేన భిత్తిఖీలాదయో సఙ్గణ్హాతీతి. అట్ఠమం.