౯. నవమవగ్గవణ్ణనా

తతియే ‘‘సేసం వుత్తనయేన వేదితబ్బం, ఇదం పన అకుసలచిత్త’’న్తి పాఠో.

చతుత్థే వుత్తనయేనాతి తతియే వుత్తనయేన.

ఏకాదసమే ‘‘సముట్ఠానాదీని కథినసదిసాని, ఇదం పన కిరియాకిరియ’’న్తి పాఠో.

ద్వాదసమే ‘‘సముట్ఠానాదీని పదసోధమ్మసదిసాని, ఇదం పన కిరియాకిరియ’’న్తి పాఠో.

తేరసమే ‘‘సంకచ్చికం నామ అధక్ఖకం ఉబ్భనాభి, తస్సా పటిచ్ఛాదనత్థాయా’’తి (పాచి. ౧౨౨౬) పాళియం వుత్తత్తా ఇధాపి ‘‘అధక్ఖకఉబ్భనాభిసఙ్ఖాతస్స సరీరస్స పటిచ్ఛాదనత్థ’’న్తి పాఠో. అపరిక్ఖేపే ఆపత్తిపరిచ్ఛేదం సమన్తపాసాదికవసేన అగ్గహేత్వా ఇధ వుత్తనయేన గహేతబ్బన్తి లిఖితం.

నవమవగ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.

సుద్ధపాచిత్తియవణ్ణనా నిట్ఠితా.

సముట్ఠానవినిచ్ఛయవణ్ణనా

సముట్ఠానానం వినిచ్ఛయే పన గిరగ్గసమజ్జాదీని ‘‘అచిత్తకాని లోకవజ్జానీ’’తి వుత్తత్తా ‘‘నచ్చ’’న్తి వా ‘‘గన్ధ’’న్తి వా అజానిత్వాపి దస్సనేన, విలిమ్పనేన వా ఆపజ్జనతో వత్థుఅజాననచిత్తేన అచిత్తకాని. ‘‘నచ్చ’’న్తి వా ‘‘గన్ధ’’న్తి వా జానిత్వా పస్సన్తియా, విలిమ్పన్తియా వా అకుసలత్తా ఏవ లోకవజ్జాని. చోరివుట్ఠాపనాదీని ‘‘చోరీ’’తిఆదినా వత్థుం జానిత్వా కరణేయేవ ఆపజ్జనత్తా సచిత్తకాని. ఉపసమ్పదాదీనం ఏకన్తాకుసలచిత్తేనేవ అకత్తబ్బత్తా పణ్ణత్తివజ్జాని. ‘‘ఇధ సచిత్తకాచిత్తకతా పణ్ణత్తిజాననాజాననతాయ అగ్గహేత్వా వత్థుజాననాజాననతాయ గహేతబ్బ’’న్తి లిఖితం. అధిప్పేతత్తా సఙ్ఖేపతో దస్సనాభావా –

అచిత్తకత్తం ద్విధా మతం, వత్థుపణ్ణత్తిఅఞ్ఞాణా;

వుత్తం ఞాణం ద్విధా ఇధ, సకనామేన అఞ్ఞాతం.

పరనామఞ్చ జాననం, వత్థుస్సేకం బలక్కారే;

ఏకధా సమచారికే, తస్మిం తప్పటిబన్ధోతి.

పరనామేన జాననం, ద్విధా ముత్తాదికే ఏకం;

ఏకం లోమాదికే మతన్తి, అయం భేదో వేదితబ్బో.

సేసమేత్థ ఉత్తానం, అనుత్తానత్థే వుత్తవినిచ్ఛయత్తా న ఉద్ధటన్తి;

సముట్ఠానవినిచ్ఛయవణ్ణనా నిట్ఠితా.

భిక్ఖునీపాతిమోక్ఖవణ్ణనా నిట్ఠితా.

కఙ్ఖావితరణీపురాణటీకా నిట్ఠితా.

నమో తస్స భగవతో అరహతో సమ్మాసమ్బుద్ధస్స