౩. పఞ్హపుచ్ఛకవణ్ణనా

సయం జేట్ఠకభావేన పవత్తనతో చత్తారో అధిపతయో అఞ్ఞమఞ్ఞం గరుం న కరోన్తి. తస్మా ‘‘చత్తారో ఇద్ధిపాదా న మగ్గాధిపతినో’’తి వుత్తా. తేనాహ ‘‘అఞ్ఞమఞ్ఞస్స పన అధిపతయో న భవన్తీ’’తి. ఏతమత్థన్తి ‘‘అధిపతయో అఞ్ఞమఞ్ఞస్స అధిపతీ న భవన్తీ’’తి ఏతమత్థం. అధిపతినోతి అధిపతి భవితుం సమత్థస్స. అధిపతిం న కరోన్తీతి అధిపతిం కత్వా గరుం కత్వా నప్పవత్తన్తి. అధిపతీనం సహభావేతి అధిపతికిచ్చకరణేన సహపవత్తియం. ‘‘అవీమంసాధిపతికస్స మగ్గస్స అభావా’’తి ఇదం ‘‘అధిపతితాసమత్థా ధమ్మా అధిపతిభావేనేవ పవత్తేయ్యు’’న్తి దోసారోపనవసేనాహ, న యథాధిగతవసేన. అధిపతిధమ్మానఞ్హి పుబ్బాభిసఙ్ఖారే సతి అధిపతిభావేన పవత్తి, న అఞ్ఞథాతి సహభావేపి తదభావం సన్ధాయ విసేసనం న కత్తబ్బం సియాతి సక్కా వత్తుం. అఞ్ఞమఞ్ఞాధిపతికరణభావేతి అఞ్ఞమఞ్ఞం అధిపతిం కత్వా పవత్తియం. వీమంసాధిపతికత్తవచనన్తి వీమంసాధిపతికభావస్స వచనం. న వత్తబ్బం సియా సబ్బేసమ్పి అధిపతీనం సాధిపతికత్తాతి అధిప్పాయో. సహభావో పటిక్ఖిత్తో ఏవ సాధిపతిభావస్స అనేకంసికతావచనతో.

పఞ్హపుచ్ఛకవణ్ణనా నిట్ఠితా.

ఇద్ధిపాదవిభఙ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.