౨. దుకనిద్దేసవణ్ణనా

౮౯౧. బన్ధతీతి కుజ్ఝనాకారం బన్ధతి ఘటేతి. ఉపనాహో హి ఆఘాతవత్థునా చిత్తం బన్ధన్తో వియ హోతి, యతో అఞ్ఞథా పవత్తిత్వాపి అవిదితే ఉపనాహే ఆఘాతవత్థుసన్నిస్సితోవ హోతి.

౮౯౨. దన్తేహి ఛిన్దిత్వాతి దన్తేహి ఛిన్దిత్వా వియ ఏకదేసం అపనేత్వా ఏకదేసం గహేత్వాతి అధిప్పాయో.

౮౯౪. అచ్చయం కత్వాతి వీతిక్కమం కత్వా. పటిచ్ఛాదనేతి అత్తనా కతస్స అచ్చయస్స పటిచ్ఛాదనే. వోచ్ఛిన్దనం వీతిక్కమకిరియాయ అప్పటిజానవసేన ఉపచ్ఛిన్దనం, వోచ్ఛిన్దనేన ఛాదనా వోచ్ఛిన్దనఛాదనా.

అసమ్మాభాసనే సఠ-సద్దో లోకే నిరుళ్హోతి ఆహ ‘‘యో న సమ్మా భాసతి, సో సఠో’’తి. సఠస్స యక్ఖసూకరసదిసతం దస్సేన్తో ‘‘కుచ్ఛి వా పిఠి వా జానితుం న సక్కా’’తి ఆహ, ఇన్దజాలసదిసో వా ఏసో దట్ఠబ్బో.

యో సబ్బథా విపన్నజ్ఝాసయోపి సమానో కాయవచీభేదమత్తేన అత్తానం సమ్పన్నం వియ దస్సేత్వా లోకం వఞ్చేన్తో అఞ్ఞథా సన్తం అఞ్ఞథా పవేదేతి. తేనాహ ‘‘తేనేతం సాఠేయ్యం మాయాతో బలవతరా వఞ్చనాతి దట్ఠబ్బ’’న్తి. సన్తదోసపటిచ్ఛాదనమేవ హి మాయా. తేనేవాతి బలవతరవఞ్చనాభావేనేవ. దళ్హకేరాటియఞ్హి ‘‘పరిక్ఖతతా’’తి వుత్తం.

౯౦౮. అభావేపీతి పి-సద్దేన ‘‘కో పన వాదో భావే’’తి దస్సేతి. యదిపి హి పుథుజ్జనానం, ఏకచ్చానఞ్చ సేక్ఖానం యథారహం అత్తాభినివేసాదీహి కతూపకారం రూపరాగాదిసంయోజనకిచ్చం సాధేతి, ఏకచ్చానం పన వినా ఏవ తేహీతి కస్సచిపి కిలేసస్స అవిక్ఖమ్భితత్తా కథఞ్చిపి అవిముత్తో కామభవో అజ్ఝత్తగ్గహణస్స విసేసపచ్చయోతి ‘‘అజ్ఝత్త’’న్తి వుచ్చతి, తదభావతో ‘‘బహిద్ధా’’తి లద్ధవోహారే రూపారూపభవే కేవలమ్పి సంయోజనకిచ్చం సాధేన్తం పవత్తతీతి, తతో ఏవ రూపారూపావచరసత్తానం బహిద్ధాసంయోజనభావహేతజాతన్తి చ ‘‘బహిద్ధాసంయోజన’’న్తి వుచ్చతీతి ఇమమత్థమాహ ‘‘సక్కాయదిట్ఠాదీనం…పే… యోజనం నామా’’తి.

దుకనిద్దేసవణ్ణనా నిట్ఠితా.