౨-౪. పఞ్హబ్యాకరణసుత్తాదివణ్ణనా

౪౨-౪౪. దుతియే ఏతేసం పఞ్హానన్తి ఏకంసబ్యాకరణాదీనం చతున్నం పఞ్హానం. తస్మిం తస్మిం ఠానే బ్యాకరణం జానాతీతి ‘‘చక్ఖుం అనిచ్చ’’న్తి పుట్ఠే ‘‘అనిచ్చ’’న్తి ఏకంసేనేవ బ్యాకాతబ్బం. ‘‘అనిచ్చా నామ చక్ఖు’’న్తి పుట్ఠే పన ‘‘న కేవలం చక్ఖుమేవ, సోతమ్పి అనిచ్చ’’న్తి ఏవం విభజిత్వా బ్యాకాతబ్బం. ‘‘యథా చక్ఖుం తథా సోతం, యథా సోతం తథా చక్ఖు’’న్తి పుట్ఠే ‘‘కేనట్ఠేన పుచ్ఛసీ’’తి పటిపుచ్ఛిత్వా ‘‘దస్సనట్ఠేన పుచ్ఛామీ’’తి వుత్తే ‘‘న హీ’’తి బ్యాకాతబ్బం. ‘‘అనిచ్చట్ఠేన పుచ్ఛామీ’’తి వుత్తే ‘‘ఆమా’’తి బ్యాకాతబ్బం. ‘‘తం జీవం తం సరీర’’న్తిఆదీని పుట్ఠేన పన ‘‘అబ్యాకతమేతం భగవతా’’తి ఠపేతబ్బో, ఏస పఞ్హో న బ్యాకాతబ్బోతి ఏవం జానాతీతి అత్థో. అత్థసమాగమేనాతి అత్థస్స పటిలాభేన లద్ధబ్బేన. సమితి సఙ్గతి సమోధానన్తి సమయో, పటిలాభో. సమయో ఏవ అభిసమయో, అభిముఖభావేన వా సమయో అభిసమయోతి ఏవమేత్థ పదత్థో వేదితబ్బో. సేసం సువిఞ్ఞేయ్యమేవ. తతియచతుత్థాని ఉత్తానత్థానేవ.

పఞ్హబ్యాకరణసుత్తాదివణ్ణనా నిట్ఠితా.