౫. అవిజ్జాపచ్చయసుత్తం

౩౫. సావత్థియం విహరతి…పే… ‘‘అవిజ్జాపచ్చయా, భిక్ఖవే, సఙ్ఖారా; సఙ్ఖారపచ్చయా విఞ్ఞాణం…పే… ఏవమేతస్స కేవలస్స దుక్ఖక్ఖన్ధస్స సముదయో హోతీ’’తి. ఏవం వుత్తే, అఞ్ఞతరో భిక్ఖు భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘‘కతమం ను ఖో, భన్తే, జరామరణం, కస్స చ పనిదం జరామరణ’న్తి? ‘నో కల్లో పఞ్హో’తి భగవా అవోచ, ‘కతమం జరామరణం, కస్స చ పనిదం జరామరణ’న్తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ‘అఞ్ఞం జరామరణం అఞ్ఞస్స చ పనిదం జరామరణ’న్తి, ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ఉభయమేతం ఏకత్థం బ్యఞ్జనమేవ నానం. తం జీవం తం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. ఏతే తే, భిక్ఖు, ఉభో అన్తే అనుపగమ్మ మజ్ఝేన తథాగతో ధమ్మం దేసేతి – ‘జాతిపచ్చయా జరామరణ’’’న్తి.

‘‘కతమా ను ఖో, భన్తే, జాతి, కస్స చ పనాయం జాతీ’’తి? ‘‘నో కల్లో పఞ్హో’’తి భగవా అవోచ, ‘‘‘కతమా జాతి, కస్స చ పనాయం జాతీ’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ‘అఞ్ఞా జాతి అఞ్ఞస్స చ పనాయం జాతీ’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ఉభయమేతం ఏకత్థం బ్యఞ్జనమేవ నానం. తం జీవం తం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. ఏతే తే, భిక్ఖు, ఉభో అన్తే అనుపగమ్మ మజ్ఝేన తథాగతో ధమ్మం దేసేతి – ‘భవపచ్చయా జాతీ’’’తి.

‘‘కతమో ను ఖో, భన్తే, భవో, కస్స చ పనాయం భవో’’తి? ‘‘నో కల్లో పఞ్హో’’తి భగవా అవోచ, ‘‘‘కతమో భవో, కస్స చ పనాయం భవో’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ‘అఞ్ఞో భవో అఞ్ఞస్స చ పనాయం భవో’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ఉభయమేతం ఏకత్థం బ్యఞ్జనమేవ నానం. తం జీవం తం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి; అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. ఏతే తే, భిక్ఖు, ఉభో అన్తే అనుపగమ్మ మజ్ఝేన తథాగతో ధమ్మం దేసేతి – ‘ఉపాదానపచ్చయా భవో’తి…పే… ‘తణ్హాపచ్చయా ఉపాదానన్తి… వేదనాపచ్చయా తణ్హాతి… ఫస్సపచ్చయా వేదనాతి… సళాయతనపచ్చయా ఫస్సోతి… నామరూపపచ్చయా సళాయతనన్తి… విఞ్ఞాణపచ్చయా నామరూపన్తి… సఙ్ఖారపచ్చయా విఞ్ఞాణ’’’న్తి.

‘‘కతమే ను ఖో, భన్తే, సఙ్ఖారా, కస్స చ పనిమే సఙ్ఖారా’’తి? ‘‘నో కల్లో పఞ్హో’’తి భగవా అవోచ, ‘‘‘కతమే సఙ్ఖారా కస్స చ పనిమే సఙ్ఖారా’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ‘అఞ్ఞే సఙ్ఖారా అఞ్ఞస్స చ పనిమే సఙ్ఖారా’తి ఇతి వా, భిక్ఖు, యో వదేయ్య, ఉభయమేతం ఏకత్థం బ్యఞ్జనమేవ నానం. తం జీవం తం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి; అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి వా, భిక్ఖు, దిట్ఠియా సతి బ్రహ్మచరియవాసో న హోతి. ఏతే తే, భిక్ఖు, ఉభో అన్తే అనుపగమ్మ మజ్ఝేన తథాగతో ధమ్మం దేసేతి – ‘అవిజ్జాపచ్చయా సఙ్ఖారా’’’తి.

‘‘అవిజ్జాయ త్వేవ, భిక్ఖు, అసేసవిరాగనిరోధా యానిస్స తాని విసూకాయికాని విసేవితాని విప్ఫన్దితాని కానిచి కానిచి. ‘కతమం జరామరణం, కస్స చ పనిదం జరామరణం’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞం జరామరణం, అఞ్ఞస్స చ పనిదం జరామరణం’ ఇతి వా, ‘తం జీవం తం సరీరం’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరం’ ఇతి వా. సబ్బానిస్స తాని పహీనాని భవన్తి ఉచ్ఛిన్నమూలాని తాలావత్థుకతాని అనభావఙ్కతాని ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మాని.

‘‘అవిజ్జాయ త్వేవ, భిక్ఖు, అసేసవిరాగనిరోధా యానిస్స తాని విసూకాయికాని విసేవితాని విప్ఫన్దితాని కానిచి కానిచి. ‘కతమా జాతి, కస్స చ పనాయం జాతి’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞా జాతి, అఞ్ఞస్స చ పనాయం జాతి’ ఇతి వా, ‘తం జీవం తం సరీరం’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరం’ ఇతి వా. సబ్బానిస్స తాని పహీనాని భవన్తి ఉచ్ఛిన్నమూలాని తాలావత్థుకతాని అనభావఙ్కతాని ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మాని.

‘‘అవిజ్జాయ త్వేవ, భిక్ఖు, అసేసవిరాగనిరోధా యానిస్స తాని విసూకాయికాని విసేవితాని విప్ఫన్దితాని కానిచి కానిచి. కతమో భవో…పే… కతమం ఉపాదానం… కతమా తణ్హా… కతమా వేదనా… కతమో ఫస్సో… కతమం సళాయతనం… కతమం నామరూపం… కతమం విఞ్ఞాణం…పే….

‘‘అవిజ్జాయ త్వేవ, భిక్ఖు, అసేసవిరాగనిరోధా యానిస్స తాని విసూకాయికాని విసేవితాని విప్ఫన్దితాని కానిచి కానిచి. ‘కతమే సఙ్ఖారా, కస్స చ పనిమే సఙ్ఖారా’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞే సఙ్ఖారా, అఞ్ఞస్స చ పనిమే సఙ్ఖారా’ ఇతి వా, ‘తం జీవం తం సరీరం’ ఇతి వా, ‘అఞ్ఞం జీవం, అఞ్ఞం సరీరం’ ఇతి వా. సబ్బానిస్స తాని పహీనాని భవన్తి ఉచ్ఛిన్నమూలాని తాలావత్థుకతాని అనభావఙ్కతాని ఆయతిం అనుప్పాదధమ్మానీ’’తి. పఞ్చమం.