౯. బాలపణ్డితసుత్తం
౧౯. సావత్థియం విహరతి…పే… ‘‘అవిజ్జానీవరణస్స, భిక్ఖవే, బాలస్స తణ్హాయ సమ్పయుత్తస్స ఏవమయం కాయో సముదాగతో. ఇతి అయఞ్చేవ కాయో బహిద్ధా చ నామరూపం, ఇత్థేతం ద్వయం, ద్వయం పటిచ్చ ఫస్సో సళేవాయతనాని [సళాయతనాని (క.)], యేహి ఫుట్ఠో బాలో సుఖదుక్ఖం పటిసంవేదయతి ఏతేసం వా అఞ్ఞతరేన’’.
‘‘అవిజ్జానీవరణస్స, భిక్ఖవే, పణ్డితస్స తణ్హాయ సమ్పయుత్తస్స ఏవమయం కాయో సముదాగతో. ఇతి అయఞ్చేవ కాయో బహిద్ధా చ నామరూపం, ఇత్థేతం ద్వయం, ద్వయం పటిచ్చ ఫస్సో సళేవాయతనాని, యేహి ఫుట్ఠో పణ్డితో సుఖదుక్ఖం పటిసంవేదయతి ఏతేసం వా అఞ్ఞతరేన’’.
‘‘తత్ర, భిక్ఖవే, కో విసేసో కో అధిప్పయాసో [అధిప్పాయో (సీ. పీ. క.), అధిప్పాయసో (స్యా. కం.) అధి + ప + యసు + ణ + సీ = అధిప్పయాసో] కిం నానాకరణం పణ్డితస్స బాలేనా’’తి? ‘‘భగవంమూలకా నో, భన్తే, ధమ్మా, భగవంనేత్తికా, భగవంపటిసరణా. సాధు వత, భన్తే, భగవన్తంయేవ పటిభాతు ఏతస్స భాసితస్స అత్థో. భగవతో సుత్వా భిక్ఖూ ధారేస్సన్తీ’’తి.
‘‘తేన హి, భిక్ఖవే, సుణాథ, సాధుకం మనసి కరోథ, భాసిస్సామీ’’తి. ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి ఖో తే భిక్ఖూ భగవతో పచ్చస్సోసుం. భగవా ఏతదవోచ –
‘‘యాయ చ, భిక్ఖవే, అవిజ్జాయ నివుతస్స బాలస్స యాయ చ తణ్హాయ సమ్పయుత్తస్స అయం కాయో సముదాగతో, సా చేవ అవిజ్జా బాలస్స అప్పహీనా సా చ తణ్హా అపరిక్ఖీణా. తం కిస్స హేతు? న, భిక్ఖవే, బాలో అచరి బ్రహ్మచరియం సమ్మా దుక్ఖక్ఖయాయ. తస్మా బాలో కాయస్స భేదా కాయూపగో హోతి, సో కాయూపగో సమానో న పరిముచ్చతి జాతియా జరామరణేన సోకేహి పరిదేవేహి దుక్ఖేహి దోమనస్సేహి ఉపాయాసేహి. న పరిముచ్చతి దుక్ఖస్మాతి వదామి.
‘‘యాయ చ, భిక్ఖవే, అవిజ్జాయ నివుతస్స పణ్డితస్స యాయ చ తణ్హాయ సమ్పయుత్తస్స అయం కాయో సముదాగతో, సా చేవ అవిజ్జా పణ్డితస్స పహీనా, సా చ తణ్హా పరిక్ఖీణా. తం కిస్స హేతు? అచరి, భిక్ఖవే, పణ్డితో బ్రహ్మచరియం సమ్మా దుక్ఖక్ఖయాయ. తస్మా పణ్డితో కాయస్స భేదా న కాయూపగో హోతి. సో అకాయూపగో సమానో పరిముచ్చతి జాతియా జరామరణేన సోకేహి పరిదేవేహి దుక్ఖేహి దోమనస్సేహి ఉపాయాసేహి. పరిముచ్చతి దుక్ఖస్మాతి వదామి. అయం ఖో, భిక్ఖవే, విసేసో, అయం అధిప్పయాసో, ఇదం నానాకరణం పణ్డితస్స బాలేన యదిదం బ్రహ్మచరియవాసో’’తి. నవమం.