౫. అఞ్ఞతరబ్రహ్మసుత్తం

౧౭౬. సావత్థినిదానం. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరస్స బ్రహ్మునో ఏవరూపం పాపకం దిట్ఠిగతం ఉప్పన్నం హోతి – ‘‘నత్థి సో సమణో వా బ్రాహ్మణో వా యో ఇధ ఆగచ్ఛేయ్యా’’తి. అథ ఖో భగవా తస్స బ్రహ్మునో చేతసా చేతోపరివితక్కమఞ్ఞాయ – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో…పే… తస్మిం బ్రహ్మలోకే పాతురహోసి. అథ ఖో భగవా తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసీది తేజోధాతుం సమాపజ్జిత్వా.

అథ ఖో ఆయస్మతో మహామోగ్గల్లానస్స ఏతదహోసి – ‘‘కహం ను ఖో భగవా ఏతరహి విహరతీ’’తి? అద్దసా ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో [మహామోగ్గలానో (క.)] భగవన్తం దిబ్బేన చక్ఖునా విసుద్ధేన అతిక్కన్తమానుసకేన తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసిన్నం తేజోధాతుం సమాపన్నం. దిస్వాన – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో సమిఞ్జితం వా బాహం పసారేయ్య, పసారితం వా బాహం సమిఞ్జేయ్య ఏవమేవ – జేతవనే అన్తరహితో తస్మిం బ్రహ్మలోకే పాతురహోసి. అథ ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో పురత్థిమం దిసం నిస్సాయ [ఉపనిస్సాయ (సీ.)] తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసీది తేజోధాతుం సమాపజ్జిత్వా నీచతరం భగవతో.

అథ ఖో ఆయస్మతో మహాకస్సపస్స ఏతదహోసి – ‘‘కహం ను ఖో భగవా ఏతరహి విహరతీ’’తి? అద్దసా ఖో ఆయస్మా మహాకస్సపో భగవన్తం దిబ్బేన చక్ఖునా…పే… దిస్వాన – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో…పే… ఏవమేవ – జేతవనే అన్తరహితో తస్మిం బ్రహ్మలోకే పాతురహోసి. అథ ఖో ఆయస్మా మహాకస్సపో దక్ఖిణం దిసం నిస్సాయ తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసీది తేజోధాతుం సమాపజ్జిత్వా నీచతరం భగవతో.

అథ ఖో ఆయస్మతో మహాకప్పినస్స ఏతదహోసి – ‘‘కహం ను ఖో భగవా ఏతరహి విహరతీ’’తి? అద్దసా ఖో ఆయస్మా మహాకప్పినో భగవన్తం దిబ్బేన చక్ఖునా…పే… తేజోధాతుం సమాపన్నం. దిస్వాన – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో…పే… ఏవమేవ – జేతవనే అన్తరహితో తస్మిం బ్రహ్మలోకే పాతురహోసి. అథ ఖో ఆయస్మా మహాకప్పినో పచ్ఛిమం దిసం నిస్సాయ తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసీది తేజోధాతుం సమాపజ్జిత్వా నీచతరం భగవతో.

అథ ఖో ఆయస్మతో అనురుద్ధస్స ఏతదహోసి – ‘‘కహం ను ఖో భగవా ఏతరహి విహరతీ’’తి? అద్దసా ఖో ఆయస్మా అనురుద్ధో…పే… తేజోధాతుం సమాపన్నం. దిస్వాన – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో…పే… తస్మిం బ్రహ్మలోకే పాతురహోసి. అథ ఖో ఆయస్మా అనురుద్ధో ఉత్తరం దిసం నిస్సాయ తస్స బ్రహ్మునో ఉపరి వేహాసం పల్లఙ్కేన నిసీది తేజోధాతుం సమాపజ్జిత్వా నీచతరం భగవతో.

అథ ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో తం బ్రహ్మానం గాథాయ అజ్ఝభాసి –

‘‘అజ్జాపి తే ఆవుసో సా దిట్ఠి, యా తే దిట్ఠి పురే అహు;

పస్ససి వీతివత్తన్తం, బ్రహ్మలోకే పభస్సర’’న్తి.

‘‘న మే మారిస సా దిట్ఠి, యా మే దిట్ఠి పురే అహు;

పస్సామి వీతివత్తన్తం, బ్రహ్మలోకే పభస్సరం;

స్వాహం అజ్జ కథం వజ్జం, అహం నిచ్చోమ్హి సస్సతో’’తి.

అథ ఖో భగవా తం బ్రహ్మానం సంవేజేత్వా – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో సమిఞ్జితం వా బాహం పసారేయ్య, పసారితం వా బాహం సమిఞ్జేయ్య ఏవమేవ – తస్మిం బ్రహ్మలోకే అన్తరహితో జేతవనే పాతురహోసి. అథ ఖో సో బ్రహ్మా అఞ్ఞతరం బ్రహ్మపారిసజ్జం ఆమన్తేసి – ‘‘ఏహి త్వం, మారిస, యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమ; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం ఏవం వదేహి – ‘అత్థి ను ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, అఞ్ఞేపి తస్స భగవతో సావకా ఏవంమహిద్ధికా ఏవంమహానుభావా; సేయ్యథాపి భవం మోగ్గల్లానో కస్సపో కప్పినో అనురుద్ధో’’’తి? ‘‘ఏవం, మారిసా’’తి ఖో సో బ్రహ్మపారిసజ్జో తస్స బ్రహ్మునో పటిస్సుత్వా యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం ఏతదవోచ – ‘‘అత్థి ను ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, అఞ్ఞేపి తస్స భగవతో సావకా ఏవంమహిద్ధికా ఏవంమహానుభావా; సేయ్యథాపి భవం మోగ్గల్లానో కస్సపో కప్పినో అనురుద్ధో’’తి? అథ ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో తం బ్రహ్మపారిసజ్జం గాథాయ అజ్ఝభాసి –

‘‘తేవిజ్జా ఇద్ధిపత్తా చ, చేతోపరియాయకోవిదా;

ఖీణాసవా అరహన్తో, బహూ బుద్ధస్స సావకా’’తి.

అథ ఖో సో బ్రహ్మపారిసజ్జో ఆయస్మతో మహామోగ్గల్లానస్స భాసితం అభినన్దిత్వా అనుమోదిత్వా యేన సో బ్రహ్మా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా తం బ్రహ్మానం ఏతదవోచ – ‘‘ఆయస్మా మారిస, మహామోగ్గల్లానో ఏవమాహ –

‘‘తేవిజ్జా ఇద్ధిపత్తా చ, చేతోపరియాయకోవిదా;

ఖీణాసవా అరహన్తో, బహూ బుద్ధస్స సావకా’’తి.

ఇదమవోచ సో బ్రహ్మపారిసజ్జో. అత్తమనో చ సో బ్రహ్మా తస్స బ్రహ్మపారిసజ్జస్స భాసితం అభినన్దీతి.