౧. నళవగ్గో

౧. ఓఘతరణసుత్తం

౧. ఏవం మే సుతం – ఏకం సమయం భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. అథ ఖో అఞ్ఞతరా దేవతా అభిక్కన్తాయ రత్తియా అభిక్కన్తవణ్ణా కేవలకప్పం జేతవనం ఓభాసేత్వా యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘‘కథం ను త్వం, మారిస, ఓఘమతరీ’తి? ‘అప్పతిట్ఠం ఖ్వాహం, ఆవుసో, అనాయూహం ఓఘమతరి’న్తి. ‘యథా కథం పన త్వం, మారిస, అప్పతిట్ఠం అనాయూహం ఓఘమతరీ’తి? ‘యదాఖ్వాహం, ఆవుసో, సన్తిట్ఠామి తదాస్సు సంసీదామి; యదాఖ్వాహం, ఆవుసో, ఆయూహామి తదాస్సు నిబ్బుయ్హామి [నివుయ్హామి (స్యా. కం. క.)]. ఏవం ఖ్వాహం, ఆవుసో, అప్పతిట్ఠం అనాయూహం ఓఘమతరి’’’న్తి.

‘‘చిరస్సం వత పస్సామి, బ్రాహ్మణం పరినిబ్బుతం;

అప్పతిట్ఠం అనాయూహం, తిణ్ణం లోకే విసత్తిక’’న్తి. –

ఇదమవోచ సా దేవతా. సమనుఞ్ఞో సత్థా అహోసి. అథ ఖో సా దేవతా – ‘‘సమనుఞ్ఞో మే సత్థా’’తి భగవన్తం అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా తత్థేవన్తరధాయీతి.

౨. నిమోక్ఖసుత్తం

౨. సావత్థినిదానం. అథ ఖో అఞ్ఞతరా దేవతా అభిక్కన్తాయ రత్తియా అభిక్కన్తవణ్ణా కేవలకప్పం జేతవనం ఓభాసేత్వా యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవన్తం ఏతదవోచ –

‘‘జానాసి నో త్వం, మారిస, సత్తానం నిమోక్ఖం పమోక్ఖం వివేక’’న్తి?

‘‘జానామి ఖ్వాహం, ఆవుసో, సత్తానం నిమోక్ఖం పమోక్ఖం వివేక’’న్తి.

‘‘యథా కథం పన త్వం, మారిస, జానాసి సత్తానం నిమోక్ఖం పమోక్ఖం వివేక’’న్తి?

‘‘నన్దీభవపరిక్ఖయా [నన్దిభవపరిక్ఖయా (స్యా. కం.)], సఞ్ఞావిఞ్ఞాణసఙ్ఖయా, వేదనానం నిరోధా ఉపసమా – ఏవం ఖ్వాహం, ఆవుసో, జానామి సత్తానం నిమోక్ఖం పమోక్ఖం వివేక’’న్తి.

౩. ఉపనీయసుత్తం

౩. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘ఉపనీయతి జీవితమప్పమాయు,

జరూపనీతస్స న సన్తి తాణా;

ఏతం భయం మరణే పేక్ఖమానో,

పుఞ్ఞాని కయిరాథ సుఖావహానీ’’తి.

‘‘ఉపనీయతి జీవితమప్పమాయు,

జరూపనీతస్స న సన్తి తాణా;

ఏతం భయం మరణే పేక్ఖమానో,

లోకామిసం పజహే సన్తిపేక్ఖో’’తి.

౪. అచ్చేన్తిసుత్తం

౪. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘అచ్చేన్తి కాలా తరయన్తి రత్తియో,

వయోగుణా అనుపుబ్బం జహన్తి;

ఏతం భయం మరణే పేక్ఖమానో,

పుఞ్ఞాని కయిరాథ సుఖావహానీ’’తి.

‘‘అచ్చేన్తి కాలా తరయన్తి రత్తియో,

వయోగుణా అనుపుబ్బం జహన్తి;

ఏతం భయం మరణే పేక్ఖమానో,

లోకామిసం పజహే సన్తిపేక్ఖో’’తి.

౫. కతిఛిన్దసుత్తం

౫. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘కతి ఛిన్దే కతి జహే, కతి చుత్తరి భావయే;

కతి సఙ్గాతిగో భిక్ఖు, ఓఘతిణ్ణోతి వుచ్చతీ’’తి.

‘‘పఞ్చ ఛిన్దే పఞ్చ జహే, పఞ్చ చుత్తరి భావయే;

పఞ్చ సఙ్గాతిగో భిక్ఖు, ఓఘతిణ్ణోతి వుచ్చతీ’’తి.

౬. జాగరసుత్తం

౬. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘కతి జాగరతం సుత్తా, కతి సుత్తేసు జాగరా;

కతిభి [కతీహి (సీ.)] రజమాదేతి, కతిభి [కతీహి (సీ.)] పరిసుజ్ఝతీ’’తి.

‘‘పఞ్చ జాగరతం సుత్తా, పఞ్చ సుత్తేసు జాగరా;

పఞ్చభి [పఞ్చహి (సీ.)] రజమాదేతి, పఞ్చభి [పఞ్చహి (సీ.)] పరిసుజ్ఝతీ’’తి.

౭. అప్పటివిదితసుత్తం

౭. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘యేసం ధమ్మా అప్పటివిదితా, పరవాదేసు నీయరే [నియ్యరే (క.)];

సుత్తా తే నప్పబుజ్ఝన్తి, కాలో తేసం పబుజ్ఝితు’’న్తి.

‘‘యేసం ధమ్మా సుప్పటివిదితా, పరవాదేసు న నీయరే;

తే సమ్బుద్ధా సమ్మదఞ్ఞా, చరన్తి విసమే సమ’’న్తి.

౮. సుసమ్ముట్ఠసుత్తం

౮. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘యేసం ధమ్మా సుసమ్ముట్ఠా, పరవాదేసు నీయరే;

సుత్తా తే నప్పబుజ్ఝన్తి, కాలో తేసం పబుజ్ఝితు’’న్తి.

‘‘యేసం ధమ్మా అసమ్ముట్ఠా, పరవాదేసు న నీయరే;

తే సమ్బుద్ధా సమ్మదఞ్ఞా, చరన్తి విసమే సమ’’న్తి.

౯. మానకామసుత్తం

౯. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవతో సన్తికే ఇమం గాథం అభాసి –

‘‘న మానకామస్స దమో ఇధత్థి,

న మోనమత్థి అసమాహితస్స;

ఏకో అరఞ్ఞే విహరం పమత్తో,

న మచ్చుధేయ్యస్స తరేయ్య పార’’న్తి.

‘‘మానం పహాయ సుసమాహితత్తో,

సుచేతసో సబ్బధి విప్పముత్తో;

ఏకో అరఞ్ఞే విహరం అప్పమత్తో,

స మచ్చుధేయ్యస్స తరేయ్య పార’’న్తి.

౧౦. అరఞ్ఞసుత్తం

౧౦. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం ఠితా ఖో సా దేవతా భగవన్తం గాథాయ అజ్ఝభాసి –

‘‘అరఞ్ఞే విహరన్తానం, సన్తానం బ్రహ్మచారినం;

ఏకభత్తం భుఞ్జమానానం, కేన వణ్ణో పసీదతీ’’తి.

‘‘అతీతం నానుసోచన్తి, నప్పజప్పన్తి నాగతం;

పచ్చుప్పన్నేన యాపేన్తి, తేన వణ్ణో పసీదతి’’.

‘‘అనాగతప్పజప్పాయ, అతీతస్సానుసోచనా;

ఏతేన బాలా సుస్సన్తి, నళోవ హరితో లుతో’’తి.

నళవగ్గో పఠమో.

తస్సుద్దానం –

ఓఘం నిమోక్ఖం ఉపనేయ్యం, అచ్చేన్తి కతిఛిన్ది చ;

జాగరం అప్పటివిదితా, సుసమ్ముట్ఠా మానకామినా;

అరఞ్ఞే దసమో వుత్తో, వగ్గో తేన పవుచ్చతి.