౧౪. ధమ్మికసుత్తం
ఏవం మే సుతం – ఏకం సమయం భగవా సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. అథ ఖో ధమ్మికో ఉపాసకో పఞ్చహి ఉపాసకసతేహి సద్ధిం యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో ధమ్మికో ఉపాసకో భగవన్తం గాథాహి అజ్ఝభాసి –
౩౭౮. ‘‘పుచ్ఛామి తం గోతమ భూరిపఞ్ఞ, కథంకరో సావకో సాధు హోతి;
యో వా అగారా అనగారమేతి, అగారినో వా పనుపాసకాసే.
౩౭౯. ‘‘తువఞ్హి లోకస్స సదేవకస్స, గతిం పజానాసి పరాయణఞ్చ;
న చత్థి తుల్యో నిపుణత్థదస్సీ, తువఞ్హి బుద్ధం పవరం వదన్తి.
౩౮౦. ‘‘సబ్బం తువం ఞాణమవేచ్చ ధమ్మం, పకాసేసి సత్తే అనుకమ్పమానో;
వివట్టచ్ఛదోసి సమన్తచక్ఖు, విరోచసి విమలో సబ్బలోకే.
౩౮౧. ‘‘ఆగఞ్ఛి తే సన్తికే నాగరాజా, ఏరావణో నామ జినోతి సుత్వా;
సోపి తయా మన్తయిత్వాజ్ఝగమా, సాధూతి సుత్వాన పతీతరూపో.
౩౮౨. ‘‘రాజాపి తం వేస్సవణో కువేరో, ఉపేతి ధమ్మం పరిపుచ్ఛమానో;
తస్సాపి త్వం పుచ్ఛితో బ్రూసి ధీర, సో చాపి సుత్వాన పతీతరూపో.
౩౮౩. ‘‘యే కేచిమే తిత్థియా వాదసీలా, ఆజీవకా వా యది వా నిగణ్ఠా;
పఞ్ఞాయ తం నాతితరన్తి సబ్బే, ఠితో వజన్తం వియ సీఘగామిం.
౩౮౪. ‘‘యే కేచిమే బ్రాహ్మణా వాదసీలా, వుద్ధా చాపి బ్రాహ్మణా సన్తి కేచి;
సబ్బే తయి అత్థబద్ధా భవన్తి, యే చాపి అఞ్ఞే వాదినో మఞ్ఞమానా.
౩౮౫. ‘‘అయఞ్హి ధమ్మో నిపుణో సుఖో చ, యోయం తయా భగవా సుప్పవుత్తో;
తమేవ సబ్బేపి [సబ్బే మయం (స్యా.)] సుస్సూసమానా, తం నో వద పుచ్ఛితో బుద్ధసేట్ఠ.
౩౮౬. ‘‘సబ్బేపి మే భిక్ఖవో సన్నిసిన్నా, ఉపాసకా చాపి తథేవ సోతుం;
సుణన్తు ధమ్మం విమలేనానుబుద్ధం, సుభాసితం వాసవస్సేవ దేవా’’.
౩౮౭. ‘‘సుణాథ మే భిక్ఖవో సావయామి వో, ధమ్మం ధుతం తఞ్చ చరాథ సబ్బే;
ఇరియాపథం పబ్బజితానులోమికం, సేవేథ నం అత్థదసో ముతీమా.
౩౮౮. ‘‘నో వే వికాలే విచరేయ్య భిక్ఖు, గామే చ పిణ్డాయ చరేయ్య కాలే;
అకాలచారిఞ్హి సజన్తి సఙ్గా, తస్మా వికాలే న చరన్తి బుద్ధా.
౩౮౯. ‘‘రూపా చ సద్దా చ రసా చ గన్ధా, ఫస్సా చ యే సమ్మదయన్తి సత్తే;
ఏతేసు ధమ్మేసు వినేయ్య ఛన్దం, కాలేన సో పవిసే పాతరాసం.
౩౯౦. ‘‘పిణ్డఞ్చ భిక్ఖు సమయేన లద్ధా, ఏకో పటిక్కమ్మ రహో నిసీదే;
అజ్ఝత్తచిన్తీ న మనో బహిద్ధా, నిచ్ఛారయే సఙ్గహితత్తభావో.
౩౯౧. ‘‘సచేపి సో సల్లపే సావకేన, అఞ్ఞేన వా కేనచి భిక్ఖునా వా;
ధమ్మం పణీతం తముదాహరేయ్య, న పేసుణం నోపి పరూపవాదం.
౩౯౨. ‘‘వాదఞ్హి ఏకే పటిసేనియన్తి, న తే పసంసామ పరిత్తపఞ్ఞే;
తతో తతో నే పసజన్తి సఙ్గా, చిత్తఞ్హి తే తత్థ గమేన్తి దూరే.
౩౯౩. ‘‘పిణ్డం విహారం సయనాసనఞ్చ, ఆపఞ్చ సఙ్ఘాటిరజూపవాహనం;
సుత్వాన ధమ్మం సుగతేన దేసితం, సఙ్ఖాయ సేవే వరపఞ్ఞసావకో.
౩౯౪. ‘‘తస్మా హి పిణ్డే సయనాసనే చ, ఆపే చ సఙ్ఘాటిరజూపవాహనే;
ఏతేసు ధమ్మేసు అనూపలిత్తో, భిక్ఖు యథా పోక్ఖరే వారిబిన్దు.
౩౯౫. ‘‘గహట్ఠవత్తం పన వో వదామి, యథాకరో సావకో సాధు హోతి;
న హేస [న హేసో (సీ.)] లబ్భా సపరిగ్గహేన, ఫస్సేతుం యో కేవలో భిక్ఖుధమ్మో.
౩౯౬. ‘‘పాణం న హనే [న హానే (సీ.)] న చ ఘాతయేయ్య, న చానుజఞ్ఞా హనతం పరేసం;
సబ్బేసు భూతేసు నిధాయ దణ్డం, యే థావరా యే చ తసా సన్తి [తసన్తి (సీ. పీ.)] లోకే.
౩౯౭. ‘‘తతో అదిన్నం పరివజ్జయేయ్య, కిఞ్చి క్వచి సావకో బుజ్ఝమానో;
న హారయే హరతం నానుజఞ్ఞా, సబ్బం అదిన్నం పరివజ్జయేయ్య.
౩౯౮. ‘‘అబ్రహ్మచరియం పరివజ్జయేయ్య, అఙ్గారకాసుం జలితంవ విఞ్ఞూ;
అసమ్భుణన్తో పన బ్రహ్మచరియం, పరస్స దారం న అతిక్కమేయ్య.
౩౯౯. ‘‘సభగ్గతో వా పరిసగ్గతో వా, ఏకస్స వేకో [చేతో (సీ. స్యా.)] న ముసా భణేయ్య;
న భాణయే భణతం నానుజఞ్ఞా, సబ్బం అభూతం పరివజ్జయేయ్య.
౪౦౦. ‘‘మజ్జఞ్చ పానం న సమాచరేయ్య, ధమ్మం ఇమం రోచయే యో గహట్ఠో;
న పాయయే పివతం నానుజఞ్ఞా, ఉమ్మాదనన్తం ఇతి నం విదిత్వా.
౪౦౧. ‘‘మదా హి పాపాని కరోన్తి బాలా, కారేన్తి చఞ్ఞేపి జనే పమత్తే;
ఏతం అపుఞ్ఞాయతనం వివజ్జయే, ఉమ్మాదనం మోహనం బాలకన్తం.
౪౦౨. ‘‘పాణం న హనే న చాదిన్నమాదియే, ముసా న భాసే న చ మజ్జపో సియా;
అబ్రహ్మచరియా విరమేయ్య మేథునా, రత్తిం న భుఞ్జేయ్య వికాలభోజనం.
౪౦౩. ‘‘మాలం న ధారే న చ గన్ధమాచరే, మఞ్చే ఛమాయం వ సయేథ సన్థతే;
ఏతఞ్హి అట్ఠఙ్గికమాహుపోసథం, బుద్ధేన దుక్ఖన్తగునా పకాసితం.
౪౦౪. ‘‘తతో చ పక్ఖస్సుపవస్సుపోసథం, చాతుద్దసిం పఞ్చదసిఞ్చ అట్ఠమిం;
పాటిహారియపక్ఖఞ్చ పసన్నమానసో, అట్ఠఙ్గుపేతం సుసమత్తరూపం.
౪౦౫. ‘‘తతో చ పాతో ఉపవుత్థుపోసథో, అన్నేన పానేన చ భిక్ఖుసఙ్ఘం;
పసన్నచిత్తో అనుమోదమానో, యథారహం సంవిభజేథ విఞ్ఞూ.
౪౦౬. ‘‘ధమ్మేన మాతాపితరో భరేయ్య, పయోజయే ధమ్మికం సో వణిజ్జం;
ఏతం గిహీ వత్తయమప్పమత్తో, సయమ్పభే నామ ఉపేతి దేవే’’తి.
ధమ్మికసుత్తం చుద్దసమం నిట్ఠితం.
చూళవగ్గో దుతియో నిట్ఠితో.